Μετωπική Παρισιού με Airbnb

Η χορηγία της γνωστής πλατφόρμας βραχυχρόνιων μισθώσεων Airbnb στην Διεθνή Ολυμπιακή Επιτροπή αποτέλεσε τη σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι για τη γαλλική πρωτεύουσα που θα φιλοξενήσει τους Αγώνες του 2024. Το Παρίσι βρίσκεται σε σύγκρουση διαρκείας με την αμερικανική εταιρεία που την κατηγορεί ότι έχει οδηγήσει τα ενοίκια στα ύψη, σε βάρος κυρίως των μεσαίων στρωμάτων που είτε καλούνται να πληρώνουν υπέρογκα μισθώματα ή να αναζητήσουν κατοικία εκτός του κέντρου της πόλης. Η ραγδαία επέκταση της Airbnb αποτυπώνεται ανάγλυφα στον αριθμό των διαμερισμάτων του Παρισιού που συμπεριλαμβάνονται στην πλατφόρμα της: Από 4.000 το 2012, αυξήθηκαν σε 40.000 το 2015 και σε 60.000 το 2018!

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Η σύγκρουση του Παρισιού με την αμερικανική πλατφόρμα κορυφώθηκε με αφορμή το πρόστιμο ύψους 12,5 εκ. ευρώ που επιβλήθηκε στην Airbnb. Ως αφορμή χρησιμοποιήθηκε η μη έγκαιρη γνωστοποίηση στις αρχές των κατοικιών που εντάχθηκαν στην πλατφόρμα. Η προερχόμενη από τους σοσιαλιστές δήμαρχος του Παρισιού Αν Χινταλγκό μάλιστα εμφανίζεται αποφασισμένη να προκηρύξει δημοψήφισμα το 2021, εάν εκλεγεί ξανά στις δημοτικές εκλογές, για τη λειτουργία της Airbnb στη γαλλική πρωτεύουσα, αφήνοντας τους δημότες να αποφασίσουν.

Ξεχωριστό ενδιαφέρον έχει πώς η δημοτική αρχή του Παρισιού (και όχι μόνο) δίνει ένα πολυμέτωπο αγώνα. Απέναντί της δεν έχει μόνο την Ολυμπιακή Επιτροπή η οποία υπέγραψε συμβόλαιο με την πλατφόρμα που ξεκινάει από τους Ολυμπιακούς του Τόκιο του 2020 και τελειώνει με τους Αγώνες του Λος Άντζελες το 2028 κι η οποία μάλιστα εμφανίζει αυτή την επιλογή της ως συνεισφορά στη βιώσιμη ανάπτυξη μιας και καθιστά περιττές τις νέες επενδύσεις μιας χρήσης σε καταλύματα. Που να σκεφτεί ότι η ίδια η διοργάνωση των Ολυμπιακών αποτελεί ως εγγενώς φαραωνικό πρότζεκτ το μεγαλύτερο πλήγμα στις προσπάθειες βιώσιμης ανάπτυξης… Το Παρίσι έχει επίσης απέναντί του και την ίδια την Airbnb που πλέον ελέγχει το 4% των παγκόσμιων διανυκτερεύσεων! Καθ’ οδόν δε για την εισαγωγή της στο χρηματιστήριο το 2020 καταβάλει κάθε προσπάθεια να αυξήσει την αξία της που ανέρχεται σε 35 δισ. δολ. και τα έσοδά της που το δεύτερο τρίμηνο το 2019, για δεύτερη φορά στην ιστορία της εταιρείας, υπερέβησαν το 1 δισ. δολ.

Η γαλλική πρωτεύουσα έχει απέναντί της και την Ευρωπαϊκή Επιτροπή! Το έκανε σαφές ο αντιδήμαρχος του Παρισιού, Ίαν Μπροσά, όταν δήλωνε στο γαλλικό ραδιόφωνο τον Ιούνιο πώς «θέλουμε την Ευρωπαϊκή Ένωση να είναι στην πλευρά των κατοίκων κι όχι των μεγάλων εταιρειών». Αφορμή για τη γαλλική κριτική στην ΕΕ στάθηκε μια μη δεσμευτική απόφαση του Ευρωπαϊκού Δικαστηρίου, βάσει της οποίας η Airbnb κατά την ευρωπαϊκή νομοθεσία πρέπει να θεωρείται ψηφιακό πάροχος κι όχι παραδοσιακή υπηρεσία  μίσθωσης ακινήτων. Η συγκεκριμένη, εκ πρώτης όψης αδιάφορη απόφαση, στην πράξη δίνει το πράσινο φως σε όσους συνεργάζονται με την πλατφόρμα να συνεχίσουν να παραβιάζουν την εθνική νομοθεσία, ακόμη και να μη δηλώνουν τα προς ενοικίαση ακίνητα τους στην εφορία και τις εθνικές αρχές!

Δικαιολογημένα λοιπόν αυτή η απόφαση προκάλεσε πανευρωπαϊκό σοκ, δεομένου ότι η μια μετά την άλλη μεγάλη ευρωπαϊκή πόλη στρέφονται ενάντια στην Airbnb κατηγορώντας την για την «τουριστικοποίηση» των αστικών κέντρων, την αλλαγή χρήσης «από το παράθυρο» μάλιστα κατοικιών που μετατρέπονται σε ξενοδοχεία και, το σημαντικότερο όλων, την σοβαρή άνοδο των ενοικίων με αποτέλεσμα την φυγή από τα κέντρα των μόνιμων κατοίκων. Με βάση επίσημες εκτιμήσεις η αύξηση του τουρισμού κατά 50% στην Πάλμα δε Μαγιόρκα εξ αιτίας της Airbnb οδήγησε σε μια αύξηση των ενοικίων κατά 40%! Αν όχι στο ίδιο ύψος, ανάλογες αυξήσεις ενοικίων έχουν παρατηρηθεί σε όλες τις μεγάλες πόλεις, καμιά δημοτική αρχή ωστόσο δεν έχει υπολογίσει την αύξηση…

Για να βάλουν τουλάχιστον ένα φρένο σε αυτή την υποβάθμιση – παρά τα σημαντικά έσοδα που αποφέρει στους ιδιοκτήτες – δέκα ευρωπαϊκές πόλεις στράφηκαν κι επισήμως εναντίον της Airbnb ζητώντας από τη νέα Ευρωπαϊκή Επιτροπή να πάρει συγκεκριμένα μέτρα. Πρόκειται για τις εξής πόλεις, που δηλώνουν ότι τα περισσότερα από τα μισά ακίνητα που έχουν ενταχθεί στην πλατφόρμα ενοικιάζονται ολόκληρα κι όχι ορισμένα δωμάτια: Άμστερνταμ, Βαρκελώνη, Βερολίνο, Μπορντό, Βρυξέλλες, Κρακοβία, Μόναχο, Παρίσι, Βαλένθια και Βιέννη.

Τη δική του σημασία έχει το γεγονός ότι η μάχη κατά της δημοφιλούς πλατφόρμας δεν περιορίζεται μόνο στην από δω μεριά του Ατλαντικού. Στο Τορόντο, την μεγαλύτερη πόλη του Καναδά, με βάση δικαστική απόφαση, απαγορεύεται να εντάσσονται σπίτια στην πλατφόρμα, παρά μόνο δωμάτια, σε μια προσπάθεια να σταματήσουν οι πιέσεις στα ενοίκια. Η απόφαση χαιρετίστηκε από τον δήμαρχο του Τορόντο που δήλωσε ότι έτσι θα διατηρηθούν ζωντανές οι γειτονιές ζωντανές.

Στα νομικά όπλα που επιστρατεύουν οι πόλεις εναντίον της Airbnb συναντάμε επίσης συγκεκριμένο όριο ημερών το χρόνο (για παράδειγμα η πόλη του Τζέρσεϋ στις ΗΠΑ έθεσε ως ανώτατο όριο τις 60 ημέρες το χρόνο για την περίπτωση που ο ιδιοκτήτης δε ζει στο ενοικιαζόμενο σπίτι), έτσι ώστε το σπίτι να μην μετατρέπεται σε ξενοδοχείο, ενώ το Παρίσι συζητάει ακόμη και την απαγόρευση του σε συγκεκριμένα διαμερίσματα.

Η Αθήνα που απουσιάζει μεγαλειωδώς από τις προσπάθειες συγκράτησης των διαβρωτικών επιπτώσεων της πλατφόρμας προφανώς ακόμη απολαμβάνει τον μήνα του μέλιτος με την Airbnb…

Πηγή : Νέα Σελίδα

Στο στόχαστρο των Βρυξελλών η Airbnb

Σχεδόν τέτοιες μέρες, τον Αύγουστο του 2008 ήταν, όταν οι προσπάθειες αντιμετώπισης ενός δυσεπίλυτου προβλήματος, της φιλοξενίας των εκατοντάδων αντιπροσώπων που θα συνέρρεαν στο Ντένβερ για να συμμετάσχουν στο συνέδριο των Δημοκρατικών στις ΗΠΑ, έδωσε την ώθηση για να ξεκινήσει τη λειτουργία του το πιο επιτυχημένο παράδειγμα της οικονομίας του διαμοιρασμού: το Airbnb.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Δεδομένης της ανυπαρξίας δωματίων ή και σπιτιών προς ενοικίαση η λύση που δόθηκε στο πόδι από τους διοργανωτές με τη χρησιμοποίηση κανονικών κατοικιών ως καταλυμάτων αποτέλεσε μια απροσδόκητη τομή για την οικονομία για έναν απλό λόγο: επειδή υπερέβη την αγορά, αναζητώντας κατοικίες εκτός ξενοδοχείων, και ταυτόχρονα την γενίκευσε, δίνοντας τη δυνατότητα σε κάθε σπίτι  να μετατραπεί σε ξενοδοχείο!

Η συμπλήρωση όμως των δέκα ετών βρίσκει τη δημοφιλή πλατφόρμα Airbnb (που έκανε το ντεμπούτο της ως Airbed & Breakfast) εν μέσω σφοδρότατων κριτικών και μιας επίθεσης από την ίδια την Ευρωπαϊκή Επιτροπή, που ελάχιστους πείθει ότι δεν εντάσσεται στον οικονομικό πόλεμο που ξεκίνησε ο Τραμπ εναντίον της Ευρώπης και της Κίνας, επιβάλλοντας δασμούς σε προϊόντα αλουμινίου και χάλυβα. Με ανακοίνωση που εξέδωσε τη Δευτέρα 16 Ιουλίου η επίτροπος Δικαιοσύνης, Καταναλωτών και Θεμάτων Ισότητας έδωσε στην Airbnb διορία μέχρι τέλος Αυγούστου να συμμορφωθεί σε μια σειρά υποδείξεις που αφορούν τον σκληρό πυρήνα των οικονομικών της δραστηριοτήτων και του επιχειρηματικού της μοντέλου.

Στη μακροσκελή ανακοίνωση της αρμόδιας επιτρόπου η Ευρωπαϊκή Επιτροπή ζητά από την αμερικανική εταιρεία, που σε λιγότερο από μια δεκαετία κατάφερε να σημειώσει μια κορυφαία επιχειρηματική επιτυχία έχοντας αξία 31 δισ. δολ., ενώνοντας στη πλατφόρμα της 5 εκ. χώρους φιλοξενίας, σε 81.000 πόλεις και 200 χώρες του κόσμου: Πρώτο, να αλλάξει τον τρόπο με τον οποίο παρουσιάζει τις πληροφορίες τιμολόγησης κατά την αρχική αναζήτηση στην ιστοσελίδα της, έτσι ώστε ο καταναλωτής να μαθαίνει την τελική τιμή. Δεύτερο, να γίνεται σαφές αν η προσφορά προέρχεται από ιδιώτη ή από επαγγελματία, καθώς σε κάθε περίπτωση οι κανόνες προστασίας του καταναλωτή είναι διαφορετικοί. Τρίτο, τα αρμόδια δικαστήρια που θα επιλύουν τυχόν διαφορές δεν μπορεί να είναι διαφορετικά από τα δικαστήρια της χώρας διαμονής των τουριστών. Τέταρτο, να σταματήσει η Airbnb να αποφασίζει μονομερώς και χωρίς επαρκή δικαιολογία ποιοί όροι παραμένουν ενεργοί σε περίπτωση τερματισμού του συμβολαίου. Πέμπτο, να πάψει η Airbnb να διατηρεί το δικαίωμα αλλαγής των όρων ενοικίασης χωρίς την έγκαιρη και σαφή ενημέρωση των καταναλωτών και την αναγνώριση του δικαιώματός τους να ακυρώσουν σε αυτήν την περίπτωση τη συμφωνία, και άλλα πολλά. Μάλιστα, η προσεκτική ανάγνωση των εύλογων αιτημάτων της Ευρωπαϊκής Επιτροπής φέρνει στην επιφάνεια μια διάσταση όχι και τόσο δημοκρατική που απέχει έτη φωτός από την αύρα που συνοδεύει την οικονομία του διαμοιρασμού, καθώς πολύ συχνά εμφανίζεται ως υπόδειγμα αμοιβαία επωφελών συνεργασιών. Αντιθέτως, αποκαλύπτεται ένας ασυνήθιστος δεσποτισμός που κάνει τον πολλά υποσχόμενο καπιταλισμό της πλατφόρμας περισσότερο να θυμίζει το παρελθόν της εταιρικής ασυδοσίας κι όχι τις υποσχέσεις για διαφάνεια, λογοδοσία και εταιρική ευθύνη.

Η αλήθεια είναι ότι η Ευρώπη δεν πήρε πρώτη φορά τ’ όπλο της ενάντια στη δημοφιλή πλατφόρμα όταν ο Τραμπ υποσχέθηκε να εξαφανίσει τα γερμανικά αυτοκίνητα από τις αμερικανικές λεωφόρους. Τα 3-4 τελευταία χρόνια οι μεγαλύτερες ευρωπαϊκές πόλεις προέβησαν σε μια σειρά μέτρα που επιχείρησαν να ρυθμίσουν την αγορά και άμεσα να περιορίσουν την εξάπλωση του φαινομένου.

Για παράδειγμα, το Παρίσι με 65.000 καταλύματα περασμένα στην πλατφόρμα του Airbnb και 35.000 άλλα σε αντίστοιχες γαλλικές πλατφόρμες, ψήφισε το Νοέμβριο του 2017 τη θεσμοθέτηση ενός ανώτατου αριθμού ημερών, 120 για την ακρίβεια, που μπορεί ένας ιδιώτης να προσφέρει τη κατοικία του προς ενοικίαση. Επέβαλε μάλιστα την εμφάνιση σε κάθε διαφήμιση ενός σειριακού αριθμού για κάθε κατάλυμα που θα επιτρέπει στις αρχές να ελέγχουν πόσο απέχει από τη συμπλήρωση του ορίου των 120 ημερών. Η Βαρκελώνη που από το 2014 έπαψε να χορηγεί νέες άδειες, πέραν των 9.600 που είχε ήδη εγκρίνει, σε μια προσπάθεια να σταματήσει η εξάπλωση του φαινομένου, επέβαλε πρόστιμο αξίας 600.000 ευρώ στην Airbnb επειδή αρνιόταν να αποσύρει από την ιστοσελίδα της τα δωμάτια που δεν είχαν άδεια. Ο δήμος μάλιστα καλεί τους τουρίστες να ελέγξουν σε έναν ιστότοπο που δημιούργησε αν το δωμάτιο που έχουν νοικιάσει έχει επίσημη έγκριση ή όχι. Καθόλου άσχετο με τα παραπάνω δεν είναι και το καλοκαιρινό σαφάρι της ελληνικής εφορίας εναντίον όσων διαθέτουν τους χώρους τους μέσω του Airbnb.

Σε κάθε μια από τις παραπάνω περιπτώσεις ωστόσο τα κίνητρα είναι διαφορετικά. Στην περίπτωση της Ελλάδας το ζητούμενο είναι η αύξηση των φορολογικών εσόδων. Στην Βαρκελώνη να μειωθεί ο τουρισμός που έχει μετατρέψει τους κατοίκους της καταλανικής πρωτεύουσας ξένους μέσα στην ίδια τους την πόλη και σε ό,τι αφορά τη γαλλική πρωτεύουσα το μπρα ντε φερ με την Airbnb, όσο κι αν εμφανίζεται ως απάντηση στην άνοδο των τιμών που έχει δημιουργήσει μια νέα φούσκα στην αγορά ακινήτων, στη πραγματικότητα υποκινείται από τους ξενοδόχους που αίφνης υποχρεώθηκαν να χαμηλώσουν τις τιμές, για να αντιμετωπίσουν μια ασύμμετρη ανταγωνιστική απειλή.

Τούτων δοθέντων οι Βρυξέλλες εξέφρασαν μια ευρύτερη δυσφορία κατά της Airbnb, ωθώντας ωστόσο τον οικονομικό ανταγωνισμό ΗΠΑ – ΕΕ σε υψηλότερα επίπεδα…

Πηγή: Νέα Σελίδα