Συνέδριο διχασμού και κρίσης της Φατάχ (Μετροπόλιταν, 14/8/2009)

Πολύ μακριά από τον αρχικό του στόχο που ήταν να ενισχύσει τη συνοχή της Φατάχ και να ισχυροποιήσει τη θέση της εντός κι εκτός παλαιστινιακών εδαφών βρέθηκε ο πρόεδρος της Παλαιστινιακής Αρχής, Μαχμούντ Αμπάς, μετά την ολοκλήρωση του έκτου συνεδρίου της οργάνωσης που ξεκίνησε στη Βηθλεέμ της κατεχόμενης Δυτικής Όχθης στις 4 Αυγούστου.

 Στον αέρα τίναξε το συνέδριο της Φατάχ, που πραγματοποιήθηκε 20 ολόκληρα χρόνια μετά το προηγούμενο, ο γενικός γραμματέας της οργάνωσης, Φαρούκ Καντούμι, με τη συνέντευξη τύπου που έδωσε στην πρωτεύουσα της Ιορδανίας, Αμάν, στις 12 Ιούλη. Τα όσα δήλωσε στα μέσα ενημέρωσης ο ισχυρός άνδρας της Φατάχ, προκάλεσαν σοκ ακόμη και στους καλά ενημερωμένους δυτικούς αναλυτές, ενώ έφεραν στην επιφάνεια το βαθύ χάσμα που έχει διαμορφωθεί μεταξύ της ενδοτικής και της αγωνιστικής πτέρυγας της ιστορικής οργάνωσης που ίδρυσε ο Γιασέρ Αραφάτ.

Η είδηση της συνέντευξης που αποτέλεσε βόμβα μεγατόνων ήταν ότι ο σημερινός πρόεδρος της Παλαιστινιακής Αρχής (η θητεία του οποίου έχει λήξει επίσημα, ωστόσο αρνείται να προκηρύξει εκλογές), Μαχμούντ Αμπάς, μαζί με τον ισχυρό άνδρα της Φατάχ στη Γάζα, «σκοτεινό», Μοχάμεντ Νταχλάν, ευθύνονται για τη δολοφονία του Γιασέρ Αραφάτ!!! Να θυμίσουμε ότι ο ιδρυτής της Φατάχ και ιστορικός ηγέτης του παλαιστινιακού αγώνα εξέπνευσε στις 11 Νοέμβρη 2004 σε νοσοκομείο του Παρισιού όπου είχε μεταφερθεί για να αντιμετωπισθεί μια σπάνια αρρώστια που τον είχε προσβάλλει, εκδηλώνοντας συμπτώματα παρόμοια με του AIDS. Να σημειωθεί πως οι Ισραηλινοί πολλούς μήνες πριν τον θάνατο του Αραφάτ, δεν έκρυβαν την επιθυμία τους να μπει τέλος στη ζωή του παλαιστίνιου ηγέτη έτσι ώστε οι δυνάμεις της αντίστασης να πάψουν να εκπροσωπούνται από μια διεθνώς αναγνωρισμένη προσωπικότητα και το δαχτυλίδι της διαδοχής να δοθεί σε έναν ελέγξιμο και χειρίσιμο παλαιστίνιο πολιτικό που δεν θα είναι επιρρεπής στην αγωνία για ελευθερία των απλών Παλαιστινίων ενώ ταυτόχρονα οι δυνάμεις της αντίστασης θα απομονωθούν με την κατηγορία της τρομοκρατίας. Προς επίρρωση να αναφέρουμε ότι ο τότε πρωθυπουργός Αριέλ Σαρόν σε συνέντευξη που είχε δώσει την 1η Φεβρουαρίου 2002 στην ισραηλινή εφημερίδα Μααρίβ είχε δηλώσει ότι μετάνιωσε που δεν σκότωσε τον Αραφάτ στον Λίβανο το 1982 (όταν ο Σαρόν είχε διευθύνει τη σφαγή άοπλων γυναικόπαιδων στα παλαιστινιακά στρατόπεδα της Σάμπρα και της Σατίλα της Βηρυτού). Επίσης την ημέρα του θανάτου του Αραφάτ, όταν όλη η Μέση Ανατολή βυθιζόταν στο πένθος, το βρετανικό δίκτυο BBC μετέφερε τις ακόλουθες δηλώσεις του αρχηγού της αντιπολίτευσης, Σιμόν Πέρες: «Είναι καλό που ο κόσμος τον ξεφορτώνεται. Ο ήλιος λάμπει στη Μέση Ανατολή».

Αυτό που δεν ήταν ωστόσο γνωστό μέχρι που έδωσε τη συνέντευξη Τύπου ο γενικός γραμματέας της Φατάχ, ήταν ότι στη δολοφονία του Αραφάτ εμπλέκονταν και πρωτοκλασάτα στελέχη της δικής τους οργάνωσης. Ο δεύτερος ισχυρός άνδρας της Φατάχ δήλωσε ότι ο ίδιος ο Αραφάτ του είχε παραδώσει πρακτικά από μία μυστική συνάντηση που πραγματοποιήθηκε το 2004 που είχε ως θέμα την εκτέλεση μιας σειράς ηγετών της αντίστασης απ’ όλο το φάσμα των μαχητικών οργανώσεων: Από τη Φατάχ, μέχρι τη Χαμάς και την Ισλαμική Τζιχάντ. Στη συνάντηση συμμετείχαν ο τότε ισραηλινός πρωθυπουργός Αριέλ Σαρόν, ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών των ΗΠΑ, Γουίλιαμ Μπερνς, αξιωματούχοι της CIA κι από την παλαιστινιακή πλευρά ο μετέπειτα πρόεδρος, Μαχμούντ Αμπάς, κι ο υπεύθυνος ασφαλείας της Φατάχ στη Γάζα, Μοχάμεντ Νταχλάν που έχει αλλεπάλληλες φορές κατηγορηθεί για σχέσεις με το Ισραήλ και τις ΗΠΑ, ενώ λίγο πριν πεθάνει ο Αραφάτ και σε μια απαράμιλλη επίδειξη γενναιότητας ήταν περικυκλωμένος στο προεδρικό γραφείο στη Μακούμπα από τα ισραηλινά τανκς, είχε επιχειρήσει να οργανώσει «παλατιανό» πραξικόπημα για την ανατροπή του. Το γεγονός ότι πολλοί από όσους ονομάτισε ο Καντούμι πράγματι δολοφονήθηκαν στη συνέχεια (όπως ο ηγέτης της Χαμάς, Αμπντέλ Αλ Ραντίσι, στις 17 Απρίλη 2004), ενώ άλλοι συνεχίζουν να ζουν μόνο και μόνο επειδή κατάφεραν να γλιτώσουν την τελευταία στιγμή από τις δολοφονικές επιθέσεις των σιωνιστών (όπως ο σημερινός πρωθυπουργός της Χαμάς στη Γάζα, Ισμαΐλ Χανίγια) βεβαιώνει το αληθές των λόγων του Φαρούκ Καντούμι.

Ο γενικός γραμματέας της παλαιστινιακής οργάνωσης επιτέθηκε επίσης εναντίον του Μαχμούντ Αμπάς, με βαρύτατες κατηγορίες. «Δεν επιθυμώ να κάτσω δίπλα του ή να συμφιλιωθώ μαζί του καθώς κινείται στην ίδια γραμμή – σε συγχρονισμό – με τους ηγέτες του ισραηλινού καθεστώτος», ήταν τα λόγια του. Επίσης, κατηγορώντας τη σημερινή ηγεσία της Φατάχ για απεμπόληση των ιδρυτικών της στόχων και συνεργασία με τους Ισραηλινούς με τη δικαιολογία των ειρηνευτικών συνομιλιών τόνισε με δραματικούς τόνους: «Δεν σας ανήκει η Φατάχ, έχετε κάνει πειρατεία στη Φατάχ, με απώτερο στόχο να συγκεντρώσετε πλούτο και να κλέψετε χρήματα. Έχετε παρεκκλίνει από τον πραγματικό δρόμο της Φατάχ, το δρόμο της αντίστασης και της απελευθέρωσης κι έχετε επιλέξει να γίνετε πιόνι στα χέρια των εχθρών μας»! Οι συγκλονιστικές αυτές δηλώσεις του Καντούμι, όπως μεταφέρθηκαν μεταξύ πολλών άλλων μέσων ενημέρωσης από την ευρείας κυκλοφορίας αγγλόφωνη αιγυπτιακή εφημερίδα Al Ahram Weekly βεβαιώνουν ότι στο εσωτερικό της Φατάχ υφίσταται κι επίσημα πλέον ένα χάσμα εξ ίσου βαθύ με το χάσμα που χωρίζει την ηγεσία της Φατάχ με τη Χαμάς. Οι παραπάνω αποκαλύψεις του Καντούμι που χαίρει μεγάλου σεβασμού μεταξύ των Παλαιστινίων, προκάλεσαν τόσο μεγάλη οργή στην Παλαιστινιακή Αρχή, ώστε προέβη σε μια πρωτοφανή πράξη λογοκρισίας διατάσσοντας το κλείσιμο του τηλεοπτικού σταθμού Αλ Τζαζίρα, που μετέδωσε πρώτο την επίμαχη συνέντευξη Τύπου!

Σε αυτό το κλίμα δεν ήταν καθόλου παράξενο που το συνέδριο της Φατάχ, ανεξαρτήτως μάλιστα του πως το αξιοποίησε η ηγεσία της Αρχής για δημόσιες σχέσεις και τη διεθνή της προβολή, χαρακτηρίστηκε ως αποτυχία. Κατ’ αρχήν και μόνο η διεξαγωγή του στα κατεχόμενα, που συνέβη για πρώτη φορά, έδινε στις ισραηλινές αρχές κατοχής το δικαίωμα να έχουν τον πρώτο και τελευταίο λόγο για το ποιοι θα παραστούν στις εργασίες του. Δεν χρειαζόταν επομένως να έχει κανείς μαντικές ικανότητες για να προβλέψει πως το μεγαλύτερο κενό εκπροσώπησης θα προερχόταν από τις τάξεις των πιο μαχητικών τμημάτων, των αγωνιστών δηλαδή της Φατάχ που συνεχίζουν τον δρόμο της αντίστασης του Αραφάτ και του Καντούμι και καταζητούνται από τις ισραηλινές αρχές κατοχής. Γι αυτό ακριβώς το λόγο ο Καντούμι διαφώνησε με την απόφαση του Αμπάς να διεξαχθεί το συνέδριο στη Βηθλεέμ, υπό το άγρυπνο βλέμμα του ισραηλινού στρατού. Ακόμη όμως κι από τους 2.270 σύνεδροι που συμμετείχαν στο συνέδριο, η συντριπτική τους πλειοψηφία δεν είχε εκλεγεί με δημοκρατικές διαδικασίες από τις οργανώσεις του κόμματος, αλλά είχε οριστεί από μια επιτροπή που τελούσε υπό τον ασφυκτικό έλεγχο του ίδιου του Αμπάς. Παρόλα αυτά, κατά τη διάρκεια των εργασιών του συνεδρίου δεν έλειψαν ηχηρές φωνές διαμαρτυρίας για την έλλειψη διαφάνειας και δημοκρατίας. Ρεπορτάζ του Associated Press που δημοσιεύτηκε στις 6 Αυγούστου παρέθετε τη λεκτική αντιπαράθεση μεταξύ ενός συνέδρου που ζητούσε οικονομικό απολογισμό για τον πακτωλό χρημάτων που έχει διαχειριστεί η Παλαιστινιακή Αρχή όλα αυτά τα χρόνια και του προέδρου Μαχμούντ Αμπάς που του απάντησε «σταμάτα ή φύγε»!!!

Το χειρότερο ωστόσο για τους εκφραστές της ενδοτικής γραμμής, που πιστεύουν ότι με τη συνδιαλλαγή και τις υποχωρήσεις θα καταφέρουν ότι δεν πέτυχαν οι Παλαιστίνιοι με τον ηρωικό αγώνα τους, είναι ότι οι προσπάθειές τους στέφονται με μεγαλύτερη αποτυχία από τις προσπάθειες του Αραφάτ και τα αποτελέσματα της ιντιφάντα. Διαφορετικά ειπωμένο, η αδιάλλακτη κι ανυποχώρητη γραμμή αποδείχθηκε πιο αποτελεσματική στην κατεύθυνση δημιουργίας ενός ανεξάρτητου και βιώσιμου παλαιστινιακού κράτους σε σχέση με όσα έχει πετύχει η σημερινή ηγεσία της Παλαιστινιακής Αρχής. Προς επίρρωση, η απόφαση του Ισραήλ να επεκτείνει τον εβραϊκό εποικισμό της ανατολικής Ιερουσαλήμ, που με βάση τις διεθνείς συμφωνίες θα γίνει η πρωτεύουσα του νέου κράτους, κι η προκλητική κίνηση του σιωνιστικού κράτους να το ανακοινώσει τις μέρες διεξαγωγής του συνεδρίου της Φατάχ…

Νίκη της Χαμάς στη Γάζα (Διπλωματία, 1/2009)

ΧΩΡΙΣ ΟΦΕΛΗ ΥΠΟΧΩΡΗΣΕ ΤΟ ΙΣΡΑΗΛ

ΔΙΕΘΝΗΣ ΚΑΤΑΚΡΑΥΓΗ ΓΙΑ ΤΑ ΕΓΚΛΗΜΑΤΑ ΠΟΛΕΜΟΥ

Τεράστιο είναι το κόστος σε ανθρώπινες ζωές που πλήρωσαν, για μια ακόμη φορά, οι Παλαιστίνιοι από τον πόλεμο των 22 ημερών στη Γάζα ενώ εξαιρετικά αμφίβολα από την άλλη είναι τα υποτιθέμενα κέρδη των Ισραηλινών. Είναι πραγματικά άξιο απορίας κατά πόσο στην πολεμική ιστορία έχει καταγραφεί άλλη φορά ένα τόσο ανισοβαρές αποτέλεσμα μετά από μια μάχη, όπως αυτό που σημειώθηκε μετά τον πόλεμο των τριών εβδομάδων στη Γάζα. Από τη μια μεριά οι Παλαιστίνιοι έχασαν περισσότερους από 1.300 ανθρώπους εκ των οποίων οι 894 ήταν άμαχοι κι απ’ αυτούς οι 400 παιδιά. Επίσης 4.100 σπίτια καταστράφηκαν ολοσχερώς και 17.000 έπαθαν σημαντικές ζημιές ενώ δεκάδες κτίρια που στέγαζαν υπουργεία και διοικητικές υπηρεσίες ισοπεδώθηκαν. Από την άλλη πλευρά οι Ισραηλινοί έχασαν 13 ανθρώπους κι αυτό όχι τυχαία καθώς το τρίτο μέρος της επιχείρησης που προέβλεπε την είσοδο πεζών τμημάτων στις πυκνοκατοικημένες πόλεις της Γάζας ουδέποτε πραγματοποιήθηκε για να μην υπάρξουν σημαντικές απώλειες. Αυτοί οι 13 Ισραηλινοί ήταν οι μοναδικές απώλειες του εβραϊκού κράτους αν μείνουμε στα μετρήσιμα. Διαφορετικά, η εισβολή στη Γάζα συνιστά ένα πρωτοφανές για την ιστορία του Ισραήλ ηθικό πλήγμα. Η εισβολή στη Γάζα ήταν για την ακρίβεια η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι με τα εγκλήματα πολέμου που έχει διαπράξει το εβραϊκό κράτος από το 1948, όταν η εγκατάσταση των Ισραηλιτών στην Παλαιστίνη σήμανε την δική τους καταστροφή (Νάκμπα, στα παλαιστινιακά) και τη μετατροπή τους σε πρόσφυγες. Ο βομβαρδισμός σχολείων που οδήγησε στο θάνατο περισσότερα από 40 παιδιά και της αποθήκης τροφίμων του ΟΗΕ, η δολοφονία οδηγών φορτηγών του ΟΗΕ που μετέφεραν ανθρωπιστική βοήθεια, η συνεχής χρήση βομβών λευκού φωσφόρου και άλλα πολλά ώθησαν ανεξάρτητους οργανισμούς και δικαστικούς λειτουργούς να αρχίσουν τη συγκέντρωση στοιχείων για να δικαστούν οι ηθικοί και φυσικοί υπαίτιοι της σφαγής στο Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο ως εγκληματίες πολέμου. Το Ισραήλ από την άλλη, ξέροντας πόσο πιθανό είναι πλέον να δει ανώτερα στρατιωτικά και πολιτικά του στελέχη να σύρονται στις ατιμωτικές διαδικασίες του Διεθνούς Ποινικού Δικαστηρίου απαγόρευσε, όπως ανέφερε ανταπόκριση του Associated Press από την Ιερουσαλήμ στις 25 Ιανουαρίου, την δημοσίευση φωτογραφιών και ονομάτων αξιωματικών που ηγήθηκαν της επίθεσης στη Γάζα! Γι αυτό εξαφανίστηκαν τα κοντινά πλάνα. Η πρόνοια που επιδεικνύουν δικαιολογείται κι από το γεγονός ότι κι άλλες φορές στο παρελθόν ισραηλινοί αξιωματούχοι κινδύνευσαν να συλληφθούν και να παραπεμφθούν για εγκλήματα πολέμου. Το 2001 ήταν ο τότε πρωθυπουργός, Αριέλ Σαρόν, που κατηγορήθηκε από το Βέλγιο για τη σφαγή στα παλαιστινιακά στρατόπεδα Σάμπρα και Σατίλα του Λιβάνου το 1982. Το 2005 ήταν ένας άλλος στρατηγός ε.α. που απέφυγε τη σύλληψη από τη βρετανική αστυνομία επιλέγοντας να μην βγει από το Χίθροου και να φύγει για το Τελ Αβίβ με την επόμενη πτήση. Ενώ τώρα το ένταλμα που εκδόθηκε από την ισπανική δικαιοσύνη στις 29 Ιανουαρίου εναντίον επτά αξιωματικών του ισραηλινού στρατού με αφορμή αεροπορικό βομβαρδισμό που διέταξαν στις 22 Ιουλίου 2002 για να σκοτώσουν στέλεχος της Χαμάς στέλνοντας στο θάνατο μαζί του και 14 ακόμη Παλαιστίνιους θεωρείται ότι ανοίγει την αυλαία για ένα μπαράζ ενταλμάτων σύλληψης εναντίον Ισραηλινών. Το Ισραήλ λοιπόν είδε το ηθικό του ανάστημα να ισοπεδώνεται. Τι κέρδισε σε αντάλλαγμα πέρα από την νοσηρή και πρόσκαιρη ικανοποίηση της δολοφονίας εκατοντάδων Παλαιστινίων; Η Χαμάς κι οι άλλες ένοπλες παλαιστινιακές οργανώσεις δεν έπαψαν ακόμη και την τελευταία μέρα πριν την ανακωχή να εκτοξεύουν ρουκέτες, που είναι το μοναδικό μέσο αντίστασης στην κατοχή που διαθέτουν. Η ικανότητα λοιπόν των αντιστασιακών οργανώσεων να πλήττουν το ισραηλινό έδαφος, που παρουσιάστηκε ως στόχος της επίθεσης, δεν μειώθηκε καθόλου. Ούτε η Χαμάς δέχθηκε σημαντικά πλήγματα, οπότε θα μπορούσε να θεωρηθεί ότι επιτεύχθηκε ο στόχος του Ισραήλ να εξαλείψει τη Χαμάς, καθώς δεν έχασε τόσα πολλά κορυφαία στελέχη, ούτε από την άλλη εξαρτιόταν τόσο καθοριστικά από τα κτίρια και τα γραφεία όπου στεγάζονταν οι κυβερνητικές υπηρεσίες για να συνεχίσει να έχει τον έλεγχο της Λωρίδας. Κέρδισε ωστόσο το Ισραήλ μια συμφωνία με την αμερικανίδα υπουργό Εξωτερικών Κοντολίζα Ράις, την οποία υπέγραψε λίγες ώρες πριν εγκαταλείψει τον Λευκό Οίκο ο Μπους, για την καταστροφή των τούνελ που βρίσκονται κάτω από τα σύνορα με την Αίγυπτο με το αιτιολογικό ότι από κει η Χαμάς επιδίδεται σε λαθρεμπόριο όπλων, η οποία ωστόσο μένει να υλοποιηθεί… Και περισσότερο να βρεθεί αυτός που θα την υλοποιήσει, που θα αναλάβει δηλαδή το πολιτικό κατ’ αρχήν κόστος να σφραγίσει και την τελευταία χαραμάδα αέρα από την οποία αναπνέει ο αποκλεισμένος παλαιστινιακός λαός μετά το απάνθρωπο εμπάργκο που του επιβλήθηκε πριν τρία χρόνια. Στον απολογισμό του πολέμου να περιληφθεί και το τεράστιο κύρος που απέκτησε η ισλαμική μαχητική οργάνωση Χαμάς στο βαθμό που σήκωσε ολόκληρο σχεδόν το βάρος της σύγκρουσης με το Ισραήλ, χωρίς να χαρακτηριστεί υπαίτια του πολέμου ούτε από τους Παλαιστίνιους ούτε από τους λαούς και τους ηγέτες των αραβικών χωρών. Μοναδική εξαίρεση ο πρόεδρος της Παλαιστινιακής Αρχής, Μαχμούντ Αμπάς, που της απέδωσε την ευθύνη για την επίθεση των Ισραηλινών κι ο οποίος συγκαταλέγεται στους μεγάλους χαμένους της επίθεσης στη Γάζα, καθώς η εξουσία του αμφισβητείται ακόμη και στη Δυτική Όχθη, που θεωρούταν προπύργιό του. Συντριπτικά ωστόσο ήταν και τα διπλωματικά πλήγματα που δέχτηκε το Ισραήλ με αφορμή τις κτηνωδίες που διέπραξε στη Γάζα από δύο κυρίως κατευθύνσεις, την Άγκυρα και το Ριάντ. Η Τουρκία ήταν κατά τις τελευταίες δεκαετίες ένα από τα πιο φιλικά προς το Ισραήλ κράτη της ευρύτερης περιοχής. Οι δεσμοί τους διατηρήθηκαν στενοί ακόμη και μετά την άνοδο του ισλαμικού κόμματος του Ταγίπ Ερντογάν στη εξουσία, όταν δηλαδή έπαψε να τους ενώνει το γεγονός πως αποτελούσαν τις μοναδικές κοσμικές νησίδες σε μια εχθρική μουσουλμανική λαοθάλασσα. Μάρτυρας οι μυστικές διαμεσολαβητικές προσπάθειες που ανέλαβε η Τουρκία μεταξύ Συρίας και Ισραήλ και παλιότερες προσπάθειες της μεταξύ Ισραήλ και Πακιστάν, όπως περιέγραφε ο ίδιος ο τούρκος πρωθυπουργός στο αμερικανικό περιοδικό Newsweek της 9ης Φεβρουαρίου, μετά την οργισμένη του φραστική επίθεση προς το ισραηλινό πρόεδρο, Σιμόν Πέρες, στο Παγκόσμιο Οικονομικό Φόρουμ του Νταβός. Η αλληλεγγύη του τούρκου πρωθυπουργού προς το λαό της Γάζας, σε συνδυασμό με τη σταθερή του θέση ότι η Δύση πρέπει να αναγνωρίσει τη Χαμάς και να συνομιλήσει επισήμως μαζί της για την λύση του Παλαιστινιακού, προκάλεσε κύματα ενθουσιασμού μεταξύ των Παλαιστινίων και αισθήματα ευγνωμοσύνης από τη μεριά όλων των Αράβων προς την Άγκυρα. Γεγονός που, ειρήσθω εν παρόδω, μπορούμε να εικάσουμε ότι θα διευκολύνει σε πρωτοφανή για τα μέχρι σήμερα δεδομένα βαθμό την υιοθέτηση των τουρκικών θέσεων από τα αραβικά κράτη για τα επίμαχα και ανοικτά ελληνοτουρκικά θέματα, περιλαμβανομένου του Κυπριακού. Πολύ περισσότερο αν ταυτόχρονα η στάση της Ελλάδας κριθεί με βάση τις αθρόες διευκολύνσεις που προσφέρει η Αθήνα στην ισραηλινή αεροπορία για να διενεργεί αεροναυτικές ασκήσεις ή στην ισραηλινή κυβέρνηση για να μεταφέρει οπλισμό μέσω του λιμανιού του Αστακού. Μετά λοιπόν το άδοξο τέλος των ισραηλινο-συριακών διαπραγματεύσεων με αφορμή την επίθεση στη Γάζα, η Άγκυρα βλέπει να καταρρέουν σχεδόν οριστικά οι σχέσεις εμπιστοσύνης που είχε οικοδομήσει με το Τελ Αβίβ και αρκετές φορές στο πρόσφατο παρελθόν είχαν διέλθει κρίση, όπως για παράδειγμα το 2004 όταν ο Ερντογάν αποκάλεσε το Ισραήλ κράτος τρομοκράτη με αφορμή τη δολοφονία του τετραπληγικού σεΐχη Αχμέντ Γιασίν, ιδρυτή της Χαμάς, με αφορμή επίσης την επίσκεψη του ηγέτη της Χαμάς, Χαλίντ Μεσάαλ, στην Τουρκία, κ.α. Το Ισραήλ επίσης βλέπει να τρίζουν ακόμη κι αυτές οι λίγες συμμαχίες που έχει οικοδομήσει στον αραβικό κόσμο. Το καμπανάκι του κινδύνου σήμανε απειλητικά από ένα κυριολεκτικά βαρυσήμαντο άρθρο του Σαουδάραβα Τουρκί αλ Φαϊσάλ που δημοσιεύτηκε στους Φαϊνάνσιαλ Τάιμς στις 23 Ιανουαρίου. Δεν πρόκειται για ένα τυχαίο πρόσωπο. Διευθυντής κατά το παρελθόν των μυστικών υπηρεσιών της πατρίδας του, και πρεσβευτής στην Αγγλία και τις ΗΠΑ «εκφράζεται πάντα με προσοχή και συγκράτηση», επεσήμαινε τρεις μέρες αργότερα σε εντιτόριάλ της η βρετανική εφημερίδα και τόνιζε επίσης ότι «αυτός και ο αδερφός του υπουργός Εξωτερικών πρίγκιπας Σαούντ αλ Φαϊζάλ εκφράζουν την φιλοαμερικανική τάση του βασιλείου στον κόσμο για περισσότερες από τρεις δεκαετίες». Όλα αυτά επισημαίνονταν για να δοθεί η δέουσα προσοχή στο άρθρό του. Τι έλεγε; Πρώτον, οι Αμερικάνοι έχουν τεράστια ευθύνη! Δεύτερον, Αμερικάνοι και Ισραηλινοί να μην τους θεωρούν δεδομένους και τρίτον η πρότασή τους προς το Ισραήλ (επιστροφή στα εδάφη του ’67 έναντι αυτόματης αναγνώρισης τους από όλο τον αραβικό κόσμο) δεν θα είναι για πολύ καιρό ακόμη στο τραπέζι! Αξίζει να μεταφέρουμε ορισμένα αποσπάσματα. «Ο βασιλιάς Αμπντάλα μίλησε για ολόκληρο τον αραβικό και μουσουλμανικό κόσμο όταν είπε στην αραβική σύνοδο του Κουβέιτ πως αν και η αραβική πρόταση ειρήνης παραμένει στο τραπέζι δεν θα είναι εκεί για πολύ. Ο περισσότερος κόσμος μοιράζεται αυτά τα συναισθήματα και οποιαδήποτε αραβική κυβέρνηση διαπραγματευόταν με τους Ισραηλινούς σήμερα δικαίως θα καταδικαζόταν από τους πολίτες της. Δύο από τις τέσσερις αραβικές χώρες που έχουν επίσημες σχέσεις με το Ισραήλ – το Κατάρ και η Μαυριτανία – ανέστειλαν όλες τις σχέσεις και η Ιορδανία έχει ανακαλέσει τον πρεσβευτή της. Η Αμερική δεν είναι αθώα απέναντι σε αυτή τη συμφορά. Όχι μόνο η κυβέρνηση του Μπους έχει αφήσει μια νοσηρή κληρονομιά στην περιοχή – από το θάνατο εκατοντάδων χιλιάδων Ιρακινών μέχρι την ταπείνωση και τα βασανιστήρια στο Αμπού Γκραΐμπ – αλλά έχει επίσης συμβάλλει με την υπεροπτική της στάση για το μακελειό στη Γάζα στη σφαγή των αθώων. Αν οι ΗΠΑ θέλουν να συνεχίσουν να διαδραματίζουν έναν ηγετικό ρόλο στη Μέση Ανατολή και να διατηρήσουν τις στρατηγικές τους συμμαχίες άθικτες – ειδικά την “ειδική τους σχέση” με τη Σαουδική Αραβία θα πρέπει να αναθεωρήσουν αποφασιστικά τις πολιτικές τους ως προς το Ισραήλ και την Παλαιστίνη»!!! Το παραπάνω απόσπασμα αποκαλύπτει ότι ο πόλεμος στη Γάζα σηματοδοτεί και μια αλλαγή στροφής των αραβικών καθεστώτων, υπό το βάρος φυσικά δύο εξελίξεων: Της πίεσης που δέχονται από το εσωτερικό τους και της συνειδητοποίησης ακόμη κι από τις ελίτ ότι η επιθετικότητα του Ισραήλ δεν γνωρίζει όρια, ούτε χαλιναγωγείται. Θα το πάρουν υπ’ όψη τους Αμερικάνοι και Ευρωπαίοι; Μέχρι στιγμής οι πρωτοβουλίες του Μπαράκ Ομπάμα να δώσει την πρώτη του συνέντευξη στο αραβικό δίκτυο Αλ Αραμπίγια, να είναι ο Μαχμούντ Αμπάς ο πρώτος ηγέτης με τον οποίο θα συνομιλήσει και να διορίσει ειδικό απεσταλμένο του στην Μέση Ανατολή τον Τζορτζ Μίτσελ (που κατά την Ιντερνάσιοναλ Χέραλντ Τρίμπιουν της 31ης Ιανουαρίου «ήταν ο πρώτος ξένος αξιωματούχος το 2000 που έθεσε σε εξίσωση την ισραηλινή ασφάλεια και την οικοδόμηση εποικισμών καλώντας το Ισραήλ να παγώσει την ανέγερση όλων των εποικισμών ως αντάλλαγμα στις παλαιστινιακές προσπάθειες τερματισμού της βίας») μπορεί να μην αντισταθμίζουν την σιωπή του κατά τις μέρες που βομβαρδιζόταν η Γάζα σηματοδοτούν ωστόσο μια στροφή ως προς την πολιτική του Μπους. Κατά πόσο αυτή η στροφή θα είναι η αναγκαία για την ειρήνη και τη σταθερότητα στην περιοχή, θα καταλήξει δηλαδή στη δημιουργία παλαιστινιακού κράτους, θα φανεί σύντομα. Σίγουρα πάντως θα εξαρτηθεί από δύο παράγοντες: Από το αν επιτέλους θα υπερβούν την αγκύλωση με τη Χαμάς και δεχτούν να συνομιλήσουν μαζί της, και επίσης από το κατά πόσο θα ασκήσουν μια πολιτική πυγμής απέναντι στο Ισραήλ επιβάλλοντάς του, ακόμη και με την απειλή κυρώσεων, να σεβαστεί το διεθνές δίκαιο κι ορισμένες κρίσιμες αποφάσεις του ΟΗΕ όπως τις υπ. αρ. 242 και 338. Οι Ευρωπαίοι από την άλλη εμφανίζονται βασιλικότεροι του βασιλέως εξαντλώντας όλη την αυστηρότητά τους στην καταστροφή των τούνελ που συνδέουν τη Γάζα με την Αίγυπτο και στην τιμωρία της Χαμάς για τις ρουκέτες που εκτοξεύει. Σε ότι αφορά δε την άμεση αιτία για αυτά τα δύο γεγονότα, δηλαδή το εμπάργκο που ισοδυναμεί με συλλογική τιμωρία, ή την απώτερη αιτία που είναι η ισραηλινή κατοχή, τηρούν σιγή ιχθύος κινδυνεύοντας να πάθουν το εξής ανεπανάληπτο: σε μια απότομη στροφή της αμερικανικής πολιτικής να εμφανιστούν απέναντι στους Παλαιστίνιους πιο εχθρικοί ακόμη κι από τους Αμερικάνους…

Γάζα: Παρά τις εκατόμβες χωρίς κέρδη το Ισραήλ (Πριν, 17/1/2009)

Δράμα χωρίς τέλος είναι η ζωή του ενάμισι εκατομμυρίου Παλαιστινίων που εξακολουθούν να βρίσκονται στη Λωρίδα της Γάζας, υπομένοντας τον τρόμο που σκορπούν οι συνεχείς βομβαρδισμοί των Ισραηλινών. Την εβδομάδα που πέρασε η κτηνωδία των λυσσασμένων ισραηλινών σκυλιών ξεπέρασε κάθε όριο. Συνεχή χρήση βομβών λευκού φωσφόρου, που μπροστά τους οι ναπάλμ ωχριούν, βομβαρδισμός δημοσιογραφικών γραφείων ακόμη και κτιρίων του ΟΗΕ, την ίδια ώρα μάλιστα που ο γραμματέας του διεθνούς οργανισμού, ο παντελώς ανυπόληπτος λόγω του φιλοαμερικανισμού του, Μπαν Κι Μουν, συνομιλούσε με τον αφιονισμένο υπουργό Άμυνας Εχούντ Μπάρακ για τους όρους μιας πιθανής ανακωχής. Ακόμη λοιπόν κι αυτός αναγκάστηκε να καταθέσει δημόσια την οργή του…

Τίποτε όμως δεν μπορεί να παρηγορήσει αυτό τον λαό για τις θυσίες που κάνει, τίποτε δεν μπορεί να συγκριθεί με τον ηρωισμό του. Η Γάζα πολεμώντας έναν εχθρό εξ ίσου μισητό με το Χιτλερισμό θα μείνει στην ιστορία ως μνημείο ηρωισμού, καρτερικότητας και αντίστασης για όλους του λαούς που μάχονται τον ιμπεριαλισμό. Το σύγχρονο Ισραήλ, δεν έχει τίποτε να ζηλέψει από τη Ναζιστική Γερμανία. Σε πολλά αντίθετα την ξεπερνάει. Η ανοχή που επέδειξαν απέναντι στη χιτλερική Γερμανία οι Δυτικοί με το Σύμφωνο του Μονάχου κράτησε λίγα χρόνια. Το Εβραϊκό κράτος αντίθετα είναι επί δεκαετίες το χαϊδεμένο και το πιο καλά εξοπλισμένο παιδί των ΗΠΑ και πλέον, μετά την ειδική σχέση που ψήφισαν οι υπουργοί Εξωτερικών, και της ΕΕ, παρότι μάλιστα το ναυτικό του φθάνει να εμβολίζει ακόμη και πλοία με τη σημαία κρατών μελών της ΕΕ όπως συνέβη με τον Αρίωνα στα διεθνή ύδατα. Οι Παλαιστίνιοι είναι πολίτες δεύτερης κατηγορίας, υπό την ανοχή της διεθνούς κοινότητας, από το 1948. Το Ισραήλ έχει οριστικά και αμετάκλητα μετατραπεί σε ένα ρατσιστικό κράτος, όπως το νοτιοαφρικανικό απαρτχάιντ, καρκίνωμα για όλον τον πολιτισμένο κόσμο κι όχι μόνο την περιοχή μας, χωρίς να υποστεί καμία κύρωση. Απαγορεύει την συμμετοχή στις εκλογές της 10ης Φεβρουαρίου και των τριών αραβικών κομμάτων που στην τωρινή βουλή είχαν τις 7 από τους 120 έδρες της Κνεσέτ, επειδή υποστηρίζουν το λαό της Γάζας, άρα και την… τρομοκρατία σύμφωνα με την Εκλογική Επιτροπή, και πάλι χωρίς καμία διεθνή αντίδραση! Βομβαρδίζουν μαζί με τα σχολεία του ΟΗΕ, ακόμη κι αυτή την ελάχιστη ανθρωπιστική βοήθεια που επιτρέπουν να περάσει στη μαρτυρική Γάζα υπό τις επευφημίες της συντριπτικής πλειοψηφίας των Ισραηλινών που επιδοκιμάζει τους βομβαρδισμούς και μάλιστα τους απολαμβάνει οικογενειακά με κιάλια τελευταίας τεχνολογίας από τους διπλανούς λόφους. Το Ισραήλ απαγορεύει στην πράξη ακόμη και την αρωγή που προσφέρουν οι ανθρωπιστικές οργανώσεις (κάνοντας μας να νοσταλγούμε παλιότερους βομβαρδισμούς στους οποίους η ανθρωπιστική βοήθεια παρεχόταν αφιλοκερδώς και εν αφθονία) και πάλι χωρίς καμία διεθνή αντίδραση, πλην ελαχίστων εξαιρέσεων όπως η Συρία, το Ιράν και η Βενεζουέλα.

Χωρίς δυστυχώς να μετράει τα θύματα που έπρεπε το εβραϊκό κράτος από την επίθεσή του στη Γάζα, ακριβώς πριν κλείσουν τρεις εβδομάδες φαίνεται να επιλέγει την υποχώρηση. Το βράδυ της Παρασκευής έγινε γνωστό ότι η ισραηλινή πλευρά δέχτηκε ένα σχέδιο μονομερούς κατάπαυσης του πυρός, το οποίο θα εγκρινόταν οριστικά το Σάββατο το βράδυ, βάση του οποίου θα διέκοπτε προσωρινά τους βομβαρδισμούς ενώ το κατά πόσο θα αποτελούσε το πρώτο στάδιο της ανακωχής θα κρινόταν από τη στάση της ηρωικής Χαμάς. Από το κατά πόσο δηλαδή θα διέκοπτε την εκτόξευση ρουκετών στις γειτονικές προς τη Γάζα ισραηλινές πόλεις. Η Χαμάς παρά τα τρομερά πλήγματα που έχει δεχτεί χάνοντας ουσιαστικά όλη την κτιριακή και υλικοτεχνική υποδομή που είχε δημιουργήσει τα τελευταία χρόνια (με τη Σομαλία παρομοίαζαν πλέον τη Γάζα οι Φαϊνάνσιαλ Τάιμς την Πέμπτη) δεν έχει πάψει να εξαπολύει τις ρουκέτες της (25 έριξε μόνο την Πέμπτη) που έχουν μετατραπεί σε σύμβολο της παλαιστινιακής αντίστασης και τίποτε άλλο στο βαθμό που ελάχιστα είναι τα αποτελέσματά τους σε ανθρώπινες ζωές από το στρατόπεδο του κατακτητή. Συνολικότερα τις τρεις αυτές εβδομάδες η σχέση των θυμάτων μεταξύ Ισραηλινών και Παλαιστινίων παρέμενε σταθερά στη σχέση του 1 προς 10.

Το εβραϊκό κράτος λοιπόν φαίνεται να επιλέγει την αναδίπλωση, πως αναμενόταν. Γιατί πρώτο δεν μπορεί να φθάσει μέχρι τις εκλογές πολεμώντας με τη Χαμάς. Δεύτερο, κάθε βήμα προς το κέντρο της πόλης της Γάζας από δω και πέρα κινδυνεύει να ανατρέψει τη σχέση του 1:10 προς όφελος των Παλαιστινίων μια και η πρωτοβουλία των κινήσεων και των βολών φεύγει από τον ισραηλινό στρατό και περνάει στη Χαμάς. Το πολιτικό κόστος όμως από τα κουφάρια των ισραηλινών στρατιωτών που θα αρχίσουν να επιστρέφουν στο Ισραήλ δεν είναι διατεθειμένη να αναλάβει ούτε η μαινάδα Λίβνι, ούτε το σκυλί του πολέμου, Μπάρακ. Κατά τρίτο, η οκταετία Μπους σε δύο μέρες κλείνει κι επισήμως. Τα τετελεσμένα για το νέο πρόεδρο δημιουργήθηκαν κι είναι η ώρα για ένα ανέλπιστο σέρβις προς τη μεριά του με μια πιθανή πρωτοβουλία μονομερούς ανακωχής που του χαρίζει το φωτοστέφανο του ειρηνοποιού από τα αποδυτήρια κιόλας.

Παρά ωστόσο τα παραπάνω, παρά τις εκατόμβες νεκρών το Ισραήλ δεν διακόπτει ως νικητής την μάχη με τη Χαμάς. Γιατί κατ’ αρχήν η θέση της Χαμάς ενισχύθηκε. Οι Ισραηλινοί πίστευαν ότι όσο αυξάνονται οι νεκροί μεταξύ των αμάχων τόσο οι Παλαιστίνιοι θα στρέφονται κατά της Χαμάς αποδίδοντάς της την ευθύνη για τα δεινά τους. Η ισλαμική μαχητική οργάνωση όμως εξέρχεται από την μάχη της Γάζας με το φωτοστέφανο του ήρωα, όπως εξήλθε κι η Χεζμπολάχ από την μάχη των 33 ημερών το καλοκαίρι του 2006, βλέποντας το κύρος της να έχει εκτοξευτεί σε όλο τον αραβικό και τον μουσουλμανικό κόσμο κι όχι μόνο στην Παλαιστίνη. Καθόλου τυχαία δεν ήταν η ηγετική εμφάνιση του πολιτικού ηγέτη της Χαμάς, Χαλίντ Μασάλ, προχτές στη Ντόχα του Κατάρ όπου συνεδρίαζε η αραβική σύνοδος, με την απουσία της Αιγύπτου, της Ιορδανίας και της Σαουδικής Αραβίας που είχαν διαβλέψει το πολιτικό κλίμα, όπου ο ισχυρός άνδρας της Χαμάς κάλεσε τις αραβικές χώρες να επιβάλλουν εμπάργκο στο Ισραήλ και να διακόψουν τις διπλωματικές σχέσεις μαζί του. Το κάλεσμά του απευθυνόταν συγκεκριμένα στην Ιορδανία και την Αίγυπτο καθώς είναι οι μοναδικές αραβικές χώρες που διατηρούν μαζί του διπλωματικές σχέσεις, ένεκα φυσικά της αμερικανοδουλείας των δικτατορικών αυτών καθεστώτων και παρά τη θέληση των λαών τους. Στη Ντόχα ο Μεσάαλ επανέλαβε και τον όρο, που αποτελεί εκ των ων ουκ άνευ για τη Χαμάς, για να συναινέσει σε μια ανακωχή: άνοιγμα όλων των σφραγισμένων πυλών που συνδέουν τη Γάζα με τον έξω κόσμο. Πρακτικά δηλαδή ακύρωση στην πράξη του αποκλεισμού που επιβλήθηκε στα 1,5 εκατ. των κατοίκων της Γάζας μετά τον Ιανουάριο του 2006, ως συλλογική τιμωρία επειδή ψήφισαν στις ελεύθερες και δημοκρατικές εκλογές που έγιναν τότε ψήφισαν τη Χαμάς. Η απροθυμία άλλωστε του Ισραήλ να εφαρμόσει αυτή τη δέσμευση που είχε αναλάβει τον Ιούνιο του 2008 όταν ξεκίναγε η εξάμηνη ανακωχή, ήταν και η βασικότερη αιτία για την οποία η Χαμάς δεν δέχτηκε να την ανανεώσει. Τι είχε να κερδίσει στο βαθμό που διαιώνιζε το φονικό εμπάργκο και την διαρκή ανθρωπιστική κρίση στη Λωρίδα της Γάζας που έχει καταδικάσει το 50% των κατοίκων της είναι άνεργοι και το 70% να επιβιώνουν κάτω από το όριο της φτώχειας, το 44% των παιδιών και των 53% των γυναικών να πάσχουν από αναιμία και το 18% των παιδιών να παρουσιάζει καθυστέρηση στην ανάπτυξη;

Από τη σύνοδο της Ντόχας όμως πέρα από τις αμερικανόδουλες κυβερνήσεις της Αιγύπτου, της Ιορδανίας και της Σαουδικής Αραβίας έλειπε για τους ίδιους λόγους κι ο …ληγμένος πλέον πρόεδρος της Παλαιστινιακής Αρχής, Μαχμούντ Αμπάς, μια και η τετραετής θητεία του τερματίστηκε στις 9 Ιανουαρίου, οπότε μένει να δούμε τις αποφάσεις που θα λάβει κι οι οποίες θα κρίνουν τις εξελίξεις στο εσωτερικό των Παλαιστινίων. Προς το συμφέρον όλων θα ήταν να προκήρυσσε αμέσως εκλογές, ακόμη και διπλές αν συμφωνούσε κι η εκλεγμένη κυβέρνηση της Χαμάς που είναι η μοναδική εξουσία σήμερα στην Παλαιστίνη η οποία χαίρει λαϊκής νομιμοποίησης, με τη δέσμευση του φυσικά ότι θα σεβόταν και θα υπηρετούσε κάθε αποτέλεσμα, έτσι ώστε να δοθεί χρόνος για να αρθεί το εμπάργκο από το Κουαρτέτο (ΗΠΑ, ΕΕ, ΟΗΕ και Ρωσία) και να σημάνει μια νέα αρχή. Πρόκειται δυστυχώς για ενδεχόμενο που είναι σχεδόν αδύνατο όχι τόσο λόγω των ευθυνών που είχε ο Μαχμούντ Αμπάς για το πραξικόπημα που επιχείρησαν οι άνθρωποί του τον Ιούνιο του 2007 στη Γάζα, με προεξάρχοντα τον σκοτεινό Νταχλάν, όσο για τη στάση που υιοθέτησε αυτές τις 20 μέρες που τάραξαν τον κόσμο. Παρά την πίεση που του άσκησαν με συνεχείς ανακοινώσεις τους οι ηγεσίες αριστερών οργανώσεων, όπως το Λαϊκό Μέτωπο, να δηλώσει με ποιανού το μέρος τάσσεται, σφύριζε αδιάφορα. Αφού πρώτα με την έναρξη των βομβαρδισμών απέδωσε στη Χαμάς την ευθύνη για την επίθεση των Ισραηλινών στη Γάζα επειδή δεν ανανέωσε την εκεχειρία. Ως αποτέλεσμα «κάθε μέρα η αρχή, ο ηγέτης της, Μαχμούντ Αμπάς, και το κόμμα του, η Φατάχ, φαίνονται όλο και πιο στριμωγμένοι και περιθωριοποιημένοι, ακόμη και στις παλαιστινιακές πόλεις της Δυτικής Όχθης, τις οποίες ελέγχουν. Οι διαδηλωτές κατηγορούν τον Αμπάς ότι δεν κάνει αρκετά για να σταματήσει το μακελειό στη Γάζα. Οι δικοί του αξιωματικοί της αστυνομίας έχουν χρησιμοποιήσει κλομπ και δακρυγόνα ενάντια σ’ αυτούς τους διαδηλωτές. Όσες περισσότερες βόμβες πέφτουν στη Γάζα τόσο περισσότεροι φαίνεται να μεγαλώνει η υποστήριξη στη Χαμάς, σε βάρος της Παλαιστινιακής Αρχής που ήδη θεωρείται διεφθαρμένη και απόμακρη από τους καθημερινούς ανθρώπους», κατέληγε ο ανταποκριτής της Ιντερνάσιοναλ Χέραλντ Τρίμπιουν στην Ιερουσαλήμ στο ρεπορτάζ του την Πέμπτη 15 Ιανουαρίου.

Σε αυτό το νέο συσχετισμό δύναμης έγκειται η μεγαλύτερη, στρατηγικού χαρακτήρα ήττα των Σιωνιστών μετά την εισβολή στη Γάζα καθώς οι δυνάμεις της αντίστασης βελτίωσαν τη θέση τους, οπότε τώρα ποιος θα τολμήσει να περάσει τον Αμπάς στη Γάζα, επάνω σε ισραηλινό τανκς, όπως σκεφτόταν να κάνει το Ισραήλ ορίζοντας για παράδειγμα την Παλαιστινιακή Αρχή ως υπεύθυνη για την ανοικοδόμηση ή ζητώντας την εξουσία στην Αρχή με αντάλλαγμα να αρθεί ο αποκλεισμός…

Άβυσσος χωρίζει Χεζμπολάχ και φιλοδυτικούς (περ. Διπλωματία, Νοέμβρης 2009)

Μπρα ντε φερ χωρίς τέλος

«Είναι μια πολύ περίπλοκη κατάσταση…» Με αυτή τη φράση ξεκινάνε οι Λιβανέζοι οποιαδήποτε απάντηση σε ερώτηση Δυτικού που σχετίζεται με την πολιτική κατάσταση στο εσωτερικό της χώρας και δη τις συμμαχίες ή τις διεθνείς διασυνδέσεις και επιρροές κάθε κόμματος. Οι δυσκολίες σχηματισμού κυβέρνησης, τέσσερις ολόκληρους μήνες μετά τις εκλογές της 7ης Ιουνίου, παρά μάλιστα τη σαφή και αδιαμφισβήτητη πλειοψηφία που έδωσαν στο πρώτο κόμμα, αποτελούν αδιάψευστο μάρτυρα…

Ο Λίβανος αποτελεί μια χώρα πραγματικό εργαστήρι πολιτικών δοκιμών, όπως βεβαιώνει η πολυτάραχη, μεταπολεμική ιστορία του με κορυφαίο σημείο τον αιματηρό 15ετή εμφύλιο πόλεμο που έληξε το 1991. Η «εκρηκτική» γοητεία του Λιβάνου δεν έγκειται μόνο στο γεγονός ότι αποτελεί σημείο συνάντησης και διασταύρωσης των σπουδαιότερων πολιτισμών. Ούτε μόνο στο γεγονός ότι η αποικιοκρατία χάραξε βαθιά στο σώμα του, ανεξίτηλα σχεδόν, κάθε είδους διαχωριστικές γραμμές (εθνικές, θρησκευτικές, κοκ.) με αποτέλεσμα ακόμη και σήμερα να αποτελούν ανυπέρβλητα, καθηλωτικά εμπόδια σε οποιαδήποτε προσπάθεια επίτευξης συναίνεσης. Το σημαντικότερο είναι πως σε αυτή τη στενόμακρη λωρίδα γης, μήκους 200 περίπου χιλιομέτρων και πλάτους 40, με έναν πληθυσμό που δεν ξεπερνά τα 4 εκ. συμπυκνώνονται όλες οι αντιθέσεις που συγκλονίζουν την ευρύτερη Μέση Ανατολή: από το Πακιστάν, μέχρι το Μαρόκο. Ως αποτέλεσμα η προσοχή και το ενδιαφέρον όλων σχεδόν των μεγάλων δυνάμεων του κόσμου και της περιοχής έλκεται σαν μαγνήτης από το μωσαϊκό που σχηματίζει το πολιτικό σύστημα του Λιβάνου ακόμη κι όταν συγκροτείται στα δύο κύρια μέτωπα, της 8ης και της 14ης Μάρτη, που συγκρούονται μετωπικά σχεδόν. Το πρώτο είναι το μέτωπο της αντίστασης που απαρτίζεται από οργανώσεις φιλικά διακείμενες προς τη Συρία και το Ιράν κι εχθρικές απέναντι στο Ισραήλ και τις ΗΠΑ. Ξεχωριστή θέση καταλαμβάνει η Χεζμπολάχ την οποία οι ΗΠΑ περιλαμβάνουν στη «μαύρη λίστα» των τρομοκρατικών οργανώσεων, αντίθετα με την ΕΕ που συνομιλεί επίσημα μαζί της σε κάθε επίπεδο. Το όνομα της δε το έλαβε από μια τεράστια συγκέντρωση που έγινε στις 8 Μαΐου 2005 στη Βηρυτό, ενάντια στην λεγόμενη «Επανάσταση των Κέδρων». Το φιλοδυτικό κίνημα της 8ης Μαΐου, που είναι βαθιά εχθρικό απέναντι στη Συρία και το Ιράν, έλαβε το όνομά του από μια εξ ίσου μεγαλειώδη συγκέντρωση που έγινε στην πρωτεύουσα του Λιβάνου έξι μέρες μετά, όταν κορυφώθηκε η «Επανάσταση των Κέδρων» κι ως ένδειξη πένθους για τη δολοφονία του πρωθυπουργού Ραφίκ Χαρίρι.

Το ενδιαφέρον της Ουάσινγκτον για τις τελευταίες εκλογές στο Λίβανο έγινε σαφές από το σπάνιο προνόμιο που είχε η χώρα των Κέδρων να δεχτεί κατά την προεκλογική περίοδο την επίσκεψη του αντιπροέδρου και της υπουργού Εξωτερικών των ΗΠΑ, Τζο Μπάιντεν και Χίλαρι Κλίντον, αντίστοιχα, με διαφορά λίγων ημερών. Έγινε επίσης γνωστό όταν ο πρόεδρος της Βουλής του Λιβάνου κι ο εντολοδόχος πρωθυπουργός, Μισέλ Σλεϊμάν και Σαάντ Χαρίρι (γιος του δολοφονημένου πρώην πρωθυπουργού, Ραφίκ Χαρίρι) επισκέφθηκαν την Ουάσινγκτον στις 28 Σεπτέμβρη για να συναντηθούν εκ νέου με τον αντιπρόεδρο των ΗΠΑ. Από κει (από την έδρα του πια και χωρίς να προκαλούν θυμηδία οι εκκλήσεις του προς τις γύρω χώρες να μην παρεμβαίνουν στα εσωτερικά του Λιβάνου), δήλωσε πως καμιά περιφερειακή συμφωνία δεν θα πλήξει τα συμφέροντα του Λιβάνου. Η κατηγορηματική δήλωση του Τζο Μπάιντεν στρεφόταν εναντίον της Συρίας και της Σαουδικής Αραβίας. Αυτό που ενόχλησε την Ουάσινγκτον ήταν η διπλωματική επαναπροσέγγιση των δύο χωρών, μετά από την ψύχρανση των διπλωματικών τους σχέσεων που ακολούθησε την δολοφονία του Ραφίκ Χαρίρι στις 14 Φεβρουαρίου 2005 για την οποία κατηγορήθηκε η Συρία. Προς έκπληξη πολλών, στις 23 Σεπτέμβρη ο πρόεδρος της Συρίας, Μπασάρ ελ Άσαντ επισκέφθηκε τη Σαουδική Αραβία, με αφορμή τα εγκαίνια ενός πανεπιστημίου στη Τζέντα. Η αιτία ωστόσο ήταν να συζητήσουν για τον Λίβανο, όπως φάνηκε κι από την ανακοίνωση που εξέδωσαν με την οποία καλούσαν στο σχηματισμό κυβέρνησης εθνικής ενότητας.

Πριν δούμε το βαθύτερο περιεχόμενο του αιτήματός τους και τα όσα διακυβεύονται με την υλοποίησή του, αξίζει να σταθούμε λίγο παραπάνω σε αυτή τη συνάντηση που θεωρήθηκε από όλον τον λιβανέζικο Τύπο ως απαρχή εξελίξεων για την υπέρβαση του αδιεξόδου στον σχηματισμό κυβέρνησης και την οποία μάλιστα ακολούθησε επίσκεψη του σαουδάραβα βασιλιά Αμπντάλα μπιν Αμπντέλ Αζίζ στη Δαμασκό. Το σημαντικότερο και στρατηγικής σημασίας θέμα συζήτησης μεταξύ Συρίας και Σαουδικής Αραβίας είναι η απόσπαση της Συρίας από την επιρροή του Ιράν. Η Σαουδαραβία έχει κάθε λόγο να ανησυχεί από την αυξημένη επιρροή του Ιράν στην περιοχή καθώς η ανατροπή του Σαντάμ Χουσεΐν στο Ιράκ, έφερε στην εξουσία τους Σιίτες, που έχουν ήδη συνάψει σχέσεις με την Τεχεράνη. Μετά δε το 2011, οπότε θα έχει αποχωρήσει κι ο τελευταίος αμερικάνος στρατιώτης από το Ιράκ, ο φόβος του Ριάντ είναι μήπως οι σχέσεις αυτές μετατραπούν σε ολέθριες για το σουνίτικο βασίλειο των Σαούντ. Ήδη άλλωστε νιώθει να απειλείται από τα νότια σύνορά του λόγω της σιίτικης εξέγερσης στην Υεμένη, χώρια της αμφισβήτησης από τη σιίτικη μειοψηφία και τους φονταμεταλιστές σουνίτες στο εσωτερικό του. Για να φέρει δε τη Συρία πιο κοντά στη Σαουδική Αραβία το Ριάντ σε συνάντηση των δύο ηγετών τον Μάρτιο, στην οποία είχε παραβρεθεί κι ο αιγύπτιος πρόεδρος Χόσνι Μουμπάρακ αυξάνοντας την πίεση προς τη Δαμασκό, είχε προτείνει σημαντική οικονομική βοήθεια κι επίσης διπλωματική υποστήριξη απ’ όλα τα αραβικά κράτη για έναρξη διαπραγματεύσεων με το Ισραήλ με σκοπό να πάρει πίσω τα Υψώματα Γκολάν που κατέλαβε το εβραϊκό κράτος με τον πόλεμο του 1967 και συνεχίζει μέχρι σήμερα παράνομα να κατέχει. Η Συρία από τη μεριά της, με βάση δημοσιεύματα του διεθνούς Τύπου, αυτό που φάνηκε να ζητά είναι διαβεβαιώσεις πως το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο δεν πρόκειται να απαγγείλει κατηγορίες κατά του προέδρου Άσαντ και στενών συνεργατών του για την δολοφονία του Χαρίρι. Οι υποψίες για το ενδεχόμενο να προσλάβουν πολιτικό χαρακτήρα οι αναμενόμενες απαγγελίες κατηγοριών από τη Χάγη, εντάθηκαν με αφορμή δημοσίευμα του γερμανικού περιοδικού Spiegel τον Μάιο, στο οποίο υποστήριζε πως το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο έχει βρει πειστήρια ενοχής για άνδρες της Χεζμπολάχ και του συριακού καθεστώτος. Κατηγορίες που αποδοκιμάστηκαν ακόμη κι από τις φιλοδυτικές δυνάμεις.

Σε ότι αφορά πάντως τον Λίβανο η προτροπή του αμερικάνου αντιπροέδρου στόχευε να αποτρέψει – εν τη γεννέση του – έναν συμβιβασμό μεταξύ του σουνίτη εντολοδόχου πρωθυπουργού που διατηρεί ανοιχτούς διαύλους με τη Σαουδική Σραβία και της αντιπολίτευσης που συνδέεται με τη Συρία, ο οποίος θα καθιστούσε εφικτό τον σχηματισμό κυβέρνησης. Το σημαντικότερο εμπόδιο που φαίνεται να φράζει αυτή τη στιγμή το δρόμο είναι το υπουργείο Μεταφορών. Συγκεκριμένα, ο πρόεδρος του Ελεύθερου Πατριωτικού Μετώπου, Μισέλ Αούν, και σύμμαχος της Χεζμπολάχ (κι ο οποίος στο παρελθόν ήταν διαπρύσιος εχθρός της Συρίας) ζητά επιμόνως τη θέση του υπουργού Μεταφορών για τον γαμπρό του, Τζεμπράν Μπασίλ. Τούτος είναι ο επίσημος λόγος του αδιεξόδου. Η συγκεκριμένη υπουργική καρέκλα στην πραγματικότητα συμπυκνώνει όλο το ζήτημα της εξουσίας στον Λίβανο.

Οι τηλεπικοινωνίες της χώρας είχαν έρθει στο προσκήνιο πέρυσι πάλι, με αφορμή την ολιγοήμερη ένοπλη σύγκρουση της 8ης Μαΐου. Τα αιματηρά επεισόδια προέκυψαν αφού είχε προηγηθεί μια καθιστική διαμαρτυρία του μπλοκ της 8ης Μάρτη στο κέντρο του Βηρυτού που διήρκεσε 7 μήνες (από τον Νοέμβρη του 2007 μέχρι τον Μάιο του 2008), με αίτημα να δοθεί το δικαίωμα του βέτο στις υπουργικές αποφάσεις κι αφού η κυβέρνηση προκάλεσε ανοιχτά τη Χεζμπολάχ επιχειρώντας να απομακρύνει τον άνθρωπό της από το διεθνές αεροδρόμιο της Βηρυτού και, το σημαντικότερο, να ξηλώσει το αυτόνομο, τηλεπικοινωνιακό της δίκτυο, το οποίο παρότι απαρχαιωμένο, με τα λόγια των ίδιων, είναι από τους παράγοντες που της χάρισαν τη νίκη κατά των Ισραηλινών στον πόλεμο των 34 ημερών το καλοκαίρι του 2006. Θεωρήθηκε επομένως casus belli. Η απάντησή της ήταν να στείλει ομάδες βαριά οπλισμένων στη δυτική Βηρυτό, πραγματοποιώντας επίδειξη δύναμης. Παράλληλα όμως αντάλλαξαν πολλές φορές πυρά με ενόπλους του δρούζου ηγέτη του Προοδευτικού Σοσιαλιστικού Κόμματος, Ουαλίντ Τζουμπλάντ, και του σουνίτη πρωθυπουργού Χαρίρι. Τα χειρότερα, το ξέσπασμα ενός νέου εμφυλίου, αποτράπηκε όταν με παρέμβαση της Αραβικής Ένωσης οι δύο πλευρές συναντήθηκαν στο Κατάρ, όπου υπέγραψαν τη Συμφωνία της Ντόχας, ένα απαράμιλλο δείγμα πολιτικού παζαριού που μόνο στη Μέση Ανατολή θα μπορούσε να είχε συμφωνηθεί. Στον πυρήνα της, αναθεωρεί την Συμφωνία του Ταΐφ που αποτελεί το σύνταγμα της χώρας, χωρίς να το δηλώνει, και εκχωρεί δικαίωμα βέτο, χωρίς να το αναγνωρίζει. Το πετυχαίνει δε με τη φόρμουλα του «15-10-5», δίνοντας δηλαδή το δικαίωμα στην πλειοψηφία να ορίζει 15 υπουργούς, στην αντιπολίτευση 10 και στον πρόεδρο 5 οι οποίοι είναι έτσι επιλεγμένοι ώστε η αντιπολίτευση να έχει στην πράξη το δικαίωμα του βέτο! Ο εντολοδόχος πρωθυπουργός όμως αυτή τη στιγμή ζητώντας να σχηματίσει κυβέρνηση πλειοψηφίας, επικαλούμενος τη νίκη του στις εκλογές της 7ης Ιούνη, παραβιάζει την πρόσφατη συμφωνία της Ντόχας, επικαλούμενος ότι δεν δεσμεύει τις κυβερνήσεις στο διηνεκές, αλλά επρόκειτο για μια συμφωνία που αφορούσε εκείνη την συγκυρία. Αρνούμενος δε να εκχωρήσει το υπουργείο Τηλεπικοινωνιών στον σύμμαχο της Χεζμπολάχ, επικαλούμενος ότι δεν εξελέγη στις τελευταίες εκλογές, αμφισβητεί την κόκκινη γραμμή που έχει χαράξει η Χεζμπολάχ, ώστε να μπορεί να προβάλει αποτελεσματική αντίσταση σε νέα πιθανή επίθεση από το Ισραήλ.

Το χειρότερο όμως για τον Σαάντ Χαρίρι είναι πως αμφισβητείται πλέον και εκ των έσω. Με μια κίνηση ματ στην πολιτική σκακιέρα του Λιβάνου στις αρχές Αυγούστου ο Ουαλίντ Τζουμπλάντ, έριξε γέφυρες προς τη Δαμασκό χωρίς ωστόσο να διακόψει τις σχέσεις του με το μέτωπο της 14ης Μάρτη, παρότι η έχθρα προς τη Συρία αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο του προγράμματός του. Η κίνησή του, που τραβάει το χαλί κάτω από τα πόδια του Χαρίρι, άφησε άφωνους πολλούς γιατί ως τότε οι σχέσεις του Δρούζου ηγέτη με τη Δαμασκό ήταν στην καλύτερη περίπτωση… εχθρικές. Η Συρία μέχρι και διεθνές ένταλμα σύλληψης είχε εκδώσει εναντίον του – για να το ανακαλέσει φυσικά μετά τις τελευταίες δημόσιε τοποθετήσεις του. Αφορμή ήταν αλλεπάλληλες δηλώσεις του, ακόμη κι από το CNN, με τις οποίες κατηγορούσε τη Συρία ότι ευθύνεται για τη δολοφονία του Ραφίκ Χαρίρι, του δικού του πατέρα Καμάλ Τζουμπλάντ και πολλών άλλων. Είχε φθάσει μάλιστα στο σημείο να ζητάει από την Ουάσινγκτον να καταλάβει τη Συρία, όπως έκανε με το Ιράκ, για να συλλάβει τον «τρομοκράτη» Άσαντ! Όλα αυτά άλλαξαν εν μία νυκτί μαζί κι η αυτοπεποίθηση του εντολοδόχου πρωθυπουργού ο οποίος αναγκάστηκε να παραδώσει την εντολή στις 10 Σεπτέμβρη για να την λάβει εκ νέου στη συνέχεια.

Απροκάλυπτα στις πολιτικές εξελίξεις του Λιβάνου παρεμβαίνει και το Ισραήλ που από το ίδιο το σύνταγμα του χαρακτηρίζεται ως «εχθρικό κράτος». Με μια σειρά από δηλώσεις τους ισραηλινοί αξιωματούχοι τοποθετήθηκαν ευθέως στο δίλημμα που διχάζει την πολιτική ζωή του Λιβάνου και της Μέσης Ανατολής, «κυβέρνηση πλειοψηφίας ή εθνικής ενότητας», υποδεικνύοντας προφανώς το πρώτο. Το έκαναν μάλιστα με έναν χαρακτηριστικά δικό τους τρόπο, που προμηνύει νέες αιματοχυσίες. Μάλιστα το μπαράζ δηλώσεων κατά της Χεζμπολάχ έδωσε αφορμή στο αμερικανικό περιοδικό Time να βάλει τίτλο στο ρεπορτάζ της 14ης Αυγούστου, «Ισραήλ εναντίον Χεζμπολάχ, τύμπανα πολέμου»! Ο ισραηλινός πρωθυπουργός, Μπενιαμίν Νετανιάχου στις 10 Αυγούστου τόνισε μιλώντας στο ισραηλινό ραδιόφωνο πως «θα πρέπει να είναι καθαρό ότι η κυβέρνηση του Λιβάνου, σε ότι μας αφορά, είναι υπεύθυνη για κάθε επίθεση, για κάθε επίθεση, από το έδαφός της εναντίον του Ισραήλ». Ενώ ο αναπληρωτής υπουργός Εξωτερικών δήλωσε πως «ακόμη και μια τρίχα από το κεφάλι ενός Ισραηλινού να πέσει θα θεωρήσουμε υπεύθυνη την Χεζμπολάχ». Το μοναδικό που κατάφεραν οι δηλώσεις των Ισραηλινών αξιωματούχων ήταν να αυξήσουν το κύρος της σιίτικης αντιστασιακής οργάνωσης στο εσωτερικό του Λιβάνου η οποία πιστώνεται την ήττα του ισραηλινού στρατού στον πόλεμο του 2006. Καθόλου τυχαίο δεν ήταν ότι ο ηγέτης της Χεζμπολάχ σήκωσε το γάντι που πέταξαν οι Ισραηλινοί όταν μίλησε (από γιγαντοοθόνη) σε διαδήλωση στη νότια Βηρυτό στις 14 Αυγούστου, επ’ αφορμή την τρίτη επέτειο από το τέλος του πολέμου. «Σας τονίζω ότι θα υπάρχουν εκπλήξεις σε οποιοδήποτε νέο πόλεμο με το Ισραήλ. Ας το σκεφτούν ένα εκατομμύριο φορές πριν ξεκινήσουν έναν νέο πόλεμο με το Λίβανο» προειδοποίησε, υπαινισσόμενος ότι η Χεζμπολάχ διαθέτει στο οπλοστάσιό της πυραύλους σημαντικά αυξημένου βεληνεκούς σε σχέση με αυτούς που χρησιμοποίησε το 2006. Ήδη η φιλολογία στον διεθνή Τύπο για το οπλοστάσιο της Χεζμπολάχ οργιάζει με το προαναφερθέν περιοδικό να υπολογίζει τους πυραύλους που έχει στη διάθεσή της σε 40.000 και το Foreign Affairs να τους εκτιμά σε 40.000 έως 80.000.

Αυτό που προκαλεί εντύπωση στον Λίβανο είναι η βεβαιότητα με την οποία οι περισσότεροι δηλώνουν ότι ένας νέος πόλεμος με το Ισραήλ είναι θέμα χρόνου. Κι αυτό παρότι είναι ακόμη νωπές οι πληγές από τον εμφύλιο και την επίθεση του 2006 όταν σκοτώθηκαν 1.400 άνθρωποι οι περισσότεροι άμαχοι και καταστράφηκαν σημαντικές υποδομές της χώρας, όπως λιμάνια, εργοστάσια και γέφυρες. Στους κεντρικούς δρόμους ακόμη βλέπεις από μακριά γέφυρες στο κέντρο των οποίων χάσκουν τρύπες από τις ισραηλινές βόμβες. Το ανέκδοτο μάλιστα που κυκλοφορούσε πριν τρία χρόνια, μεταξύ αυτών που είχαν το κουράγιο να αστειευτούν, ήταν «κλείσε το στόμα σου αν έχεις γέφυρα γιατί οι Ισραηλινοί θα σε βομβαρδίσουν»…

Το πόσο περίπλοκη είναι η κατάσταση στο Λίβανο διαπιστώνεται κι από ένα ακόμη παράδοξο. Ενώ το Ισραήλ και τα δυτικά μέσα ενημέρωσης εμφανίζουν ως παράγοντας αστάθειας στον Λίβανο τη Χεζμπολάχ και τους Σιίτες, πληρώνοντας με αυτό τον τρόπο την επιτυχημένη αντίστασή τους στο Ισραήλ, η μοναδική αιτία εξακριβωμένης ανασφάλειας στον Λίβανο προέρχεται από τους Σουνίτες. Σε επίπεδο ειδησεογραφίας ο λόγος γίνεται για βομβιστικές επιθέσεις εναντίον του κυβερνητικού στρατού, με πολλά θύματα ορισμένες φορές, που στο σύνολό τους συμβαίνουν σε σουνίτικες πόλεις και περιοχές όπως στην Τρίπολη και το βόρειο Λίβανο. Η αιματοβαμμένη πρεμιέρα του ακήρυχτου πολέμου της κυβέρνησης με τους Σουνίτες έγινε με την σύγκρουση στο προσφυγικό στρατόπεδο Ναρ ελ Μπαρέντ, το καλοκαίρι του 2007, όταν η οργάνωση Φατάχ Ισλάμ που λέγεται ότι συνδέεται με την Αλ Κάιντα, ήρθε σε σύγκρουση με τον λιβανέζικο στρατό με αποτέλεσμα σε λίγες μέρες το στρατόπεδο να εκκενωθεί και να γίνει θέατρο πολέμου. Η επίθεση της Φατάχ Ισλάμ, που ξαναέφερε στο τραπέζι των συζητήσεων το δικαίωμα οπλοφορίας των Παλαιστινίων, καταδικάσθηκε από τη Χεζμπολάχ κι όλες τις οργανώσεις της αντίστασης που βρέθηκαν στο πλάι του κυβερνητικού στρατού. Η συντριβή της ωστόσο δεν έλυσε το πρόβλημα της ασφάλειας, το οποίο σύμφωνα με επίσημες δηλώσεις πολιτικών, όπως ο Μισέλ Αούν, γεννάται και προέρχεται από το Ισραήλ. Προς επίρρωση των λεγομένων τους επιδεικνύουν τα κατασκοπευτικά δίκτυα του Ισραήλ που αποκάλυψε το καλοκαίρι η Χεζμπολάχ, παραδίδοντας με μια θεαματική επιχείρηση τους υπόπτους στην αστυνομία!

Η ανασφάλεια σήμερα στο Λίβανο γίνεται ορατή από τα τεθωρακισμένα του στρατού που βρίσκονται στα κεντρικά σημεία των πόλεων και τις περιπολίες ένοπλων στρατιωτών, όπως επίσης κι από τα συνεχή μπλόκα στις εθνικές οδούς και τους ελέγχους που πραγματοποιούν σε οχήματα και ταξιδιώτες, αναζητώντας όπλα. Θα συνεχίσει να υπάρχει δε όσο η σταθερή ειρήνη που μπορεί να εξασφαλίσει η δημιουργία ενός ανεξάρτητου και βιώσιμου παλαιστινιακού κράτους, στη βάση των αποφάσεων του ΟΗΕ, παραμένει μακρινό και άπιαστο όνειρο.

ΟΣΑΜΑ ΧΑΜΝΤΑΝ*: «Νόμιμη επιλογή η αντίσταση στην κατοχή» (Πριν 25/10/2009)

(*εκπρόσωπος της Χαμάς στο Λίβανο)

Οι ΗΠΑ θέτουν συνεχώς ανυπέρβλητα εμπόδια στην υπογραφή μιας συμφωνίας μεταξύ των Παλαιστινιακών οργανώσεων κι ιδιαίτερα μεταξύ της Χαμάς και της Φατάχ για να κλείσει το χάσμα που έχει δημιουργηθεί τονίζει από τη Βηρυτό στο Πριν ο Οσάμα Χαμπντάν μέλος του Πολιτικού Γραφείου της παλαιστινιακής αντιστασιακής οργάνωσης Χαμάς κι υπεύθυνος των διεθνών της σχέσεων. 

Προετοιμαζόμαστε για να δεχθούμε νέα επίθεση από το Ισραήλ

Αμέσως μετά τις εκλογές που έγιναν στην Παλαιστίνη τον Ιανουάριο του 2006 επιβλήθηκε στον παλαιστινιακό λαό ένα εγκληματικό εμπάργκο. Μετά απ’ αυτό οι Παλαιστίνιοι στράφηκαν εναντίον της Χαμάς;

Όταν επέβαλλαν αυτή την συλλογική τιμωρία εναντίον των Παλαιστινίων μετά βεβαιότητας σκέφτονταν πως έτσι θα στραφεί ο παλαιστινιακός λαός κατά της Χαμάς. Στην πράξη όμως, κι αυτό το ξέρουν οι ίδιοι καλύτερα από οποιονδήποτε άλλον, η στράτευση των Παλαιστινίων υπέρ της Χαμάς αυξήθηκε. Οι Παλαιστίνιοι κατάλαβαν αμέσως ότι τιμωρήθηκαν επειδή έκαναν τις δικές τους επιλογές. Κατά συνέπεια το Ισραήλ, οι Αμερικάνοι κι ορισμένοι Ευρωπαίοι δεν πιστεύουν στην δημοκρατία, εκτός κι αν δημοκρατία δεν είναι να κάνεις τις δικές σου επιλογές, αλλά να υιοθετείς τις αμερικανο-ισραηλινές. Διαφορετικά να τιμωρείσαι. Η άποψη των Παλαιστινίων επομένως είναι πως πίσω από τις επικλήσεις στην δημοκρατία επιζητείται η νομιμοποίηση των δικών τους, δικτατορικών επιλογών.

Ποιες ήταν οι επιπτώσεις στο λαό της Γάζας, τις υποδομές και τις στρατιωτικές σας δυνάμεις από την πρόσφατη εισβολή στη Γάζα;

Η Γάζα έχει υποστεί τρομακτικές καταστροφές από τα εγκλήματα πολέμου που σχεδιασμένα και κατ’ επανάληψη διέπραξε το Ισραήλ εναντίον των Παλαιστινίων. Αναφέρομαι στις βόμβες φωσφόρου, τις επιθέσεις εναντίον πολιτικών στόχων και αμάχων που κρατούσαν λευκές σημαίες ή είχαν διαταχθεί από τους ίδιους τους Ισραηλινούς να φύγουν, όπως βεβαιώνονται από δηλώσεις ακόμη και ισραηλινών στρατιωτών που βλέπουν τώρα το φως της δημοσιότητας οι οποίοι αποκαλύπτουν πως είχαν διαταγές να σκοτώνουν αμάχους. Αρκεί να σας αναφέρω πως από τους 1.400 νεκρούς το 50% ήταν γυναίκες και παιδιά. Τώρα το Ισραήλ συνεχίζει τα εγκλήματα πολέμου απαγορεύοντας να περάσουν στη Γάζα υλικά ανοικοδόμησης όπως τσιμέντο και χάλυβας. 

Έκτοτε οι Παλαιστίνιοι είναι ακόμη περισσότερο στρατευμένοι με την αντίσταση γιατί έμαθαν καλά πως κανένας δεν υπερασπίζεται αποτελεσματικότερα την πατρίδα τους.

Η αντίσταση υπέστη απώλειες, ωστόσο έχει τη δυνατότητα να συνεχίσει να μάχεται ενάντια στην κατοχή. Πρέπει να προσθέσω μάλιστα πως η αντίσταση δεν περιμένει τους Ισραηλινούς να επιτεθούν ξανά αλλά προετοιμάζεται για να δεχτεί μια νέα επίθεση, την οποία αναμένουμε.

Πόσο αναπόφευκτα ήταν τα αιματηρά επεισόδια μεταξύ της Χαμάς και της Φατάχ τον Ιούνιο του 2007; Τι είχε προηγηθεί;

Αμέσως μετά τις εκλογές είχα πει πως ο Μοχάμεντ Νταχλάν με την υποστήριξη των ΗΠΑ εργαζόταν για να υπονομεύσει το εκλογικό αποτέλεσμα. Αυτό πια δεν αποτελεί μυστικό. Έχει δημοσιευτεί ακόμη και σε αμερικανικά μέσα όπως το περιοδικό Βάνιτι Φέαρ. Έγκαιρα επομένως είχαμε διαπιστώσει την πρόθεση του Μοχάμεντ Νταχλάν να προχωρήσει σε πραξικόπημα με την υποστήριξη των ξένων δυνάμεων ασφαλείας κι ειδικότερα των ΗΠΑ και του Ισραήλ, αξιοποιώντας την επιρροή του από τη θέση του στην Φατάχ. Όπως κι έγινε. Εμείς για να αποτρέψουμε αυτό το πραξικόπημα πήγαμε στην Μέκκα τον Φεβρουάριο του 2007 και αποδεχτήκαμε μια συμφωνία μοιράσματος της εξουσίας την οποία ο Νταχλάν αφού δεν κατάφερε να τορπιλίσει κατά τη διάρκεια των διαπραγματεύσεων υπονόμευσε στη συνέχεια, όταν δεν έγινε δεκτό το αίτημά του να αναλάβει υπουργείο, όπως ήθελε για να βάλει στο χέρι του τις δυνάμεις της αντίστασης. Τότε αντιλήφθηκε πως έχασε το παιχνίδι.

Θέλω να ξεκαθαρίσω κάτι που αποτελεί θεμελιακή μας θέση, πως δεν αποδεχόμαστε την συνέχιση της διαίρεσης του παλαιστινιακού λαού.

Δουλεύουμε σκληρά για να επανενώσουμε τους Παλαιστίνιους τα τελευταία δύο χρόνια.

Ποιος τελικά ευθύνεται για τον διχασμό;

Οι Αμερικάνοι! Φαίνεται πεντακάθαρα απ’ όσα υποστηρίζει δημόσια ο Αχμέτ Κορία, ο οποίος ηγείται της αντιπροσωπείας της Φατάχ στις διαπραγματεύσεις που διεξάγονται από τον Ιούνιο στο Κάιρο, όταν για παράδειγμα δηλώνει πως η νέα κυβέρνηση θα πρέπει να αποδέχεται τους όρους του Κουαρτέτου (ΗΠΑ, ΕΕ, Ρωσία και ΟΗΕ) διαφορετικά δεν θα την αναγνωρίσουν οι Αμερικάνοι. Η αιτία του διχασμού φαίνεται επίσης από τις μαζικές συλλήψεις που πραγματοποιεί η Φατάχ στη Δυτική Όχθη με στόχο αγωνιστές οι οποίοι συνδέονται με την αντίσταση ή είναι μέλη της, τα βασανιστήρια που τους κάνει με αποτέλεσμα πολλοί ακόμη και να πεθαίνουν στα χέρια της. Όλα αυτά συνδέονται με τις δεσμεύσεις που έχει αναλάβει η Οργάνωση για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης απέναντι στις ΗΠΑ και το Ισραήλ στο πλαίσιο του Οδικού Χάρτη. Μάλιστα πάντα όταν φθάνουμε στο παρά πέντε της συμφωνίας όταν γίνονται όλες οι υποχωρήσεις κι είμαστε έτοιμοι να υπογράψουμε η Φατάχ διακόπτει λέγοντας πως αυτό δεν γίνεται δεκτό από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ. Ο κύριος παράγοντας που υπονομεύει αυτή τη στιγμή τις διαπραγματεύσεις είναι οι ΗΠΑ και το Ισραήλ.

Παρόλα αυτά ευελπιστούμε ότι οι διαπραγματεύσεις που διεξάγονται στην αιγυπτιακή πρωτεύουσα, και τις οποίες στηρίζουμε ουσιαστικά όπως φάνηκε κι από την πρόσφατη επίσκεψη του Καλίντ Μεσάαλ, σύντομα θα αποδώσουν καρπούς.

Πολλοί σας κατηγορούν πως αυτά τα τρία χρόνια που ελέγχετε τη Γάζα επιχειρείται α επιβάλετε τον ισλαμικό νόμο, ότι έχετε καταργήσει για παράδειγμα τα μικτά σχολεία κι έχετε δημιουργήσει σχολεία αρένων και θηλέων…

Αυτό που επιδιώκουν όσοι τα υποστηρίζουν είναι να εξασφαλίσουν την υποστήριξη της Δύσης στον αγώνα τους εναντίον της Χαμάς. Όποιος πάει στη Γάζα μπορεί να διαπιστώσει με τα ίδια του τα μάτια ότι δεν υφίσταται κανενός είδους θρησκευτικός ή άλλος καταναγκασμός. Η ζωή στη Γάζα είναι κανονική, όσο κανονική μπορεί να είναι τέλος πάντων υπό της συνθήκες της ισραηλινής επίθεσης. Επομένως πρόκειται για ψεύδη!

Πρόσφατα είχαμε αιματηρές μάχες μεταξύ των κυβερνητικών δυνάμεων της Χαμάς στη Γάζα και φονταμενταλιστών, υπέρμαχων της αντίστασης. Να υποθέσουμε πως η Χαμάς στη Γάζα απαγορεύει και ποινικοποιεί το δικαίωμα στην αντίσταση εναντίον της ισραηλινής κατοχής, όπως κι η Φατάχ στη Δυτική Όχθη;

Δεν επρόκειτο για δυνάμεις της αντίστασης. Διέπρατταν εγκληματικές ενέργειες εναντίον της κοινότητας, όπως τοποθέτηση βομβών σε ίντερνετ καφέ ή επιθέσεις εναντίον ανθρώπων λόγω των απόψεών τους. Τα τελευταία χρόνια συνολικά μπορώ να σας πως γίνεται μια προσπάθεια να λυθούν σχετικά προβλήματα σε δύο επίπεδα. Το πρώτο επίπεδο περιλαμβάνει την αποτροπή των εγκληματικών δραστηριοτήτων συλλαμβάνοντας τους υπεύθυνους τέτοιων πράξεων και στέλνοντας τους στη δικαιοσύνη. Σε ένα δεύτερο επίπεδο υπάρχει ένας συνεχής διάλογος για να αλλάξουν τις λανθασμένες απόψεις τους και να σταματήσουν να επιτίθενται σε όσους θεωρούν άπιστους.

Η αντίσταση εναντίον της κατοχής αποτελεί ελεύθερη επιλογή κάθε ανθρώπου και υπάρχουν πολλές οργανώσεις της παλαιστινιακής αντίστασης που αναλαμβάνουν την ευθύνη για πράξεις εναντίον της κατοχής κι οποίες υποστηρίζονται με κάθε τρόπο από τη Χαμάς. Πιστεύουμε εν κατακλείδι ότι η αντίσταση ενάντια στην κατοχή είναι μια νόμιμη επιλογή κάθε ανθρώπου και οργάνωσης κι έτσι δεν δικαιούμαστε να αποτρέψουμε κανέναν από αυτό το δικαίωμα.

ΣΤΟΧΟΣ ΤΟ ΠΑΛΑΙΣΤΙΝΙΑΚΟ ΚΡΑΤΟΣ ΣΤΑ ΣΥΝΟΡΑ ΤΟΥ 1967

Δεν μας απασχολεί να βγούμε από την αμερικανική «τρομολίστα»

 

Ποιες είναι οι σχέσεις μεταξύ της Χαμάς και των αριστερών κομμάτων όπως, για παράδειγμα, το Λαϊκό Μέτωπο;

Είναι σαφές όχι μόνο στις πολιτικές μας θέσεις αλλά και στο καταστατικό μας ότι όλες οι παλαιστινιακές οργανώσεις πρέπει να διατηρούν καλές σχέσεις. Πρέπει όμως να πω ότι με ορισμένες αριστερές οργανώσεις, όπως το Λαϊκό Μέτωπο, έχουμε περισσότερα κοινά στοιχεία σε σχέση με άλλες, όπως η Φατάχ. Είναι για παράδειγμα η άποψη που έχουμε για την μεταρρύθμιση της Οργάνωσης για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης, την ανασυγκρότηση της Παλαιστινιακής Αρχής και την αντιμετώπιση της διαφθοράς που υπάρχει στην Αρχή. Εργαστήκαμε μαζί κι επίσης δημιουργήσαμε σχέσεις κατά τη διάρκεια της πρώτης και της δεύτερης ιντιφάντα και της αντίστασης στη Δυτική Όχθη. Σήμερα υπάρχει η δυνατότητα να συνεχιστούν αυτές οι σχέσεις.

Ποιες είναι οι προϋποθέσεις για μια διαρκή ειρήνη στην Παλαιστίνη;

Η αιτία υπονόμευσης της ειρήνης είναι το Ισραήλ. Συνεχίζουν να επεκτείνουν τους εβραϊκούς εποικισμούς, να ανεγείρουν το τείχος, να υφαρπάζουν παλαιστινιακή γη και να αλλοιώνουν τον αραβικό χαρακτήρα της ανατολικής Ιερουσαλήμ. Τον Ιούνιο του 2006 όλες οι παλαιστινιακές οργανώσεις είχαν υπογράψει μια συμφωνία που όριζε  πως ο εθνικός στόχος σ’ αυτή την συγκυρία είναι ότι η δημιουργία ενός παλαιστινιακού κράτους στα σύνορα της 4ης Ιουνίου του 1967, περιλαμβανομένης της ανατολικής Ιερουσαλήμ που θα είναι η πρωτεύουσα αυτού του κράτους, η κατεδάφιση των εποικισμών και μια καθαρή αποδοχή από το ισραηλινό κράτος του δικαιώματος επιστροφής των παλαιστινίων προσφύγων.

Έχετε ενδείξεις πως η αμερικανική κυβέρνηση θα δεχθεί να συζητήσει με τη Χαμάς, προσπερνώντας το γεγονός ότι συγκαταλέγεται στην μαύρη λίστα των «τρομοκρατικών οργανώσεων»;

Το πρόβλημα δεν αφορά μόνο τους Παλαιστίνιους. Σε όλο τον κόσμο κινήματα ή κράτη που δεν αποδέχονται την αμερικανική πολιτική εντάσσονται στην μαύρη λίστα των τρομοκρατικών οργανώσεων. Αυτό που έκαναν σε διεθνές επίπεδο είναι ό,τι πέτυχαν πιο πριν στο εσωτερικό των ΗΠΑ, δηλαδή να ποινικοποιήσουν και να ταυτίσουν με την εγκληματική δράση κάθε αριστερή άποψη ή δράση. Αυτό έκαναν και στο Βιετνάμ χαρακτηρίζοντας τρομοκράτες τους Βιετκόνγκ, χωρίς ωστόσο να σωθούν.

Εμείς ως Χαμάς δεν έχουμε ιδιαίτερο στόχο να βγούμε από την «τρομοκρατική λίστα» γιατί πιστεύουμε ότι αυτό θα συμβεί αργά ή γρήγορα. Ο στόχος μας είναι να αναγνωριστούν με σαφήνεια τα παλαιστινιακά δικαιώματα, που σήμερα δεν είναι αναγνωρισμένα. Πάρτε για παράδειγμα το κράτος. Κανείς, ακόμη κι απ’ αυτούς που μιλούν για την ανάγκη δημιουργίας του όπως οι Αμερικάνοι, δεν περιγράφει τα σύνορά του, τι θα γίνει με την κυριαρχία του κ.λπ. Ταυτόχρονα όλοι ξέρουν πως οι εποικισμοί οικοδομούνται με αμερικανικά χρήματα κι η Ουάσινγκτον δεν κάνει τίποτε για να σταματήσει αυτή τη ροή. Πέρα επίσης από την αναγνώριση θέλουμε και μια σαφή όχι προαιρετική ή γενικόλογη δέσμευση σ’ αυτά τα δικαιώματα από τις ΗΠΑ.