Φούσκα η Βουλγαρία

 

5c005150-00c9-11e6-a75c-bf71817fe42f_2016-04-12T094745Z_1647322251_D1AESXXRPPAA_Αναντίστοιχη της πραγματικότητας χαρακτηρίζεται η ογκούμενη φιλολογία για τη μεγάλη φορολογική φυγή των ελληνικών επιχειρήσεων προς τη Βουλγαρία. Τραπεζίτες, άνθρωποι με γνώση της αγοράς και στελέχη του κρατικού μηχανισμού θεωρούν φούσκα τη σχετική συζήτηση, συγκλίνοντας ότι πολύ περισσότερο αντικατοπτρίζει την επιθυμία μικρών και μεγάλων επιχειρηματιών να δραπετεύσουν από το φορολογικό Νταχάου της Ελλάδας, παρά την πραγματικότητα.

Του Λεωνίδα Βατικιώτη

Την όρεξη για μια νέα, φορολογική αυτή τη φορά, εποποιία των ελλήνων επιχειρηματιών προς τη Βουλγαρία άνοιξαν τα Μνημόνια μέσω της σοβαρής αύξησης της φορολογικής επιβάρυνσης των νομικών προσώπων. Η σταγόνα δε, που ξεχείλισε το ποτήρι ήταν η αύξηση της φορολογίας των κερδών των νομικών προσώπων από το 26% στο 29%, όπως συμφωνήθηκε στο Μνημόνιο Τσίπρα το καλοκαίρι του 2015 και η πρόσφατη συμφωνία για αύξηση της φορολογίας επί των μερισμάτων από 10% στο 15%. Σε αυτά δε προστίθεται κι η προκαταβολή φόρου που φθάνει το 100% που όσο κι αν ανακυκλώνεται από χρόνο σε χρόνο δεν παύει να βαραίνει τις νέες επιχειρήσεις, παρότι αντιπροσωπεύει μικρότερο ποσοστό από το 100%, και να δεσμεύει πολύτιμα κεφάλαια.

Εν τούτοις, η αναζήτηση έδρας σε μια χώρα που διαφημίζεται ως φορολογικός παράδεισος όπως η Βουλγαρία και διεκδικεί το δικό της μερίδιο στο πλαίσιο του διεθνούς μειοδοτικού διαγωνισμού προβάλλοντας το συντελεστή φορολόγησης ύψους 10%, τη φορολογία μερίσματος ύψους 5% και την ανυπαρξία τεκμηρίων διαβίωσης, που όλα αυτά μαζί διαμορφώνουν στην καλύτερη περίπτωση ένα φορολογικό κόστος σχεδόν στο ένα τρίτο του ελληνικού, αποδεικνύεται εξαιρετικά δύσκολη υπόθεση. Μια δυνατότητα που δεν προσφέρεται στους πολλούς, καθώς ακόμη και τώρα (μετά την κατάργηση με το Μνημόνιο Τσίπρα του νόμου που περιόριζε ασφυκτικά δια της φορολογίας τις τριγωνικές συναλλαγές ο οποίος είχε ψηφιστεί τον Μάρτιο του 2015) υπάρχει στην Ελλάδα ένα σχετικά αυστηρό νομοθετικό πλαίσιο (Ν. 4172/2013) που δεν επιτρέπει στον κάθε έναν να ανοίξει μια εταιρεία με έδρα τη Σόφια ή οποιαδήποτε άλλη πόλη της Βουλγαρίας κι από την οποία να εκδίδει τιμολόγια. Κι έτσι να εμπίπτει στο ευνοϊκό καθεστώς επιπέδου φορολογικού παραδείσου της γειτονικής χώρας. Οι όροι είναι σχεδόν απαγορευτικοί για εταιρείες παροχής υπηρεσιών, που θα συνεχίσουν να παρέχουν το μεγαλύτερο μέρος των υπηρεσιών τους στην Ελλάδα και θα πρέπει να αποδείξουν σε έναν φορολογικό έλεγχο τι εξυπηρετεί η έδρα τους στο Σαντάνσκι ή το Πλόβντιβ, ενώ τα πράγματα είναι πιο εύκολα για εμπορικές, μεταφορικές ή μεταποιητικές υπηρεσίες υπό τον όρο να μεταφέρουν μέρος τουλάχιστον των εργασιών τους στη Βουλγαρία. Πρακτική που επισείει νέα κόστη. Δηλωτικό στοιχείο, επίσης, της χαμηλής ποιότητας υπηρεσιών φορολογικού παραδείσου που προσφέρει η γειτονική χώρα είναι ότι ο μεγαλύτερος αριθμός ελληνικών εταιρειών που έχει ανοίξει εκεί για να ευνοείται από τη φορολογία έχει ως αντικείμενό του την κατοχή πολυτελών αυτοκινήτων και ακίνητης περιουσίας και στόχο να γλιτώνει τα τέλη υψηλά τέλη κυκλοφορίας πολυτελών αυτοκινήτων και τον ΕΝΦΙΑ. Εκτιμήσεις ανθρώπων της αγοράς ανεβάζουν τον αριθμό αυτών των βουλγαρικών επιχειρήσεων ελληνικών συμφερόντων που άνοιξαν τα χρόνια του Μνημονίου σε 10.000, μοιρασμένες μεταξύ κατοχής αυτοκινήτων και πολυτελών κατοικιών.

Με τον Προβόπουλο επικεφαλής

Η Βουλγαρία, για πρώτη φορά μετά τη δεκαετία του ’90 όταν μικρές και μεγάλες ελληνικές επιχειρήσεις τη μετέτρεψαν σε οικονομική ενδοχώρα, εποίκισε το φαντασιακό της αστικής τάξης, αυτή τη φορά όμως σαν έξοδος κινδύνου κι όχι σαν κερκόπορτα που θα οδηγήσει στην άλωση των Βαλκανίων, στις 28 Ιουνίου 2015, όταν επιβλήθηκαν οι κεφαλαιακοί έλεγχοι (capital controls). Η Βουλγαρία πίστεψαν πολλοί ότι θα επέτρεπε να λυθούν πολλά άμεσα και καθημερινά προβλήματα που δημιουργούσαν τα αυστηρά όρια στις κινήσεις των λογαριασμών καθώς μεταφορές μεγάλων ποσών για να πληρωθούν εισαγωγείς πρώτων υλών που δεν μπορούσαν να διεκπεραιωθούν από την Ελλάδα θα ήταν εύκολο να γίνουν από τα υποκαταστήματα των ελληνικών τραπεζών στη Βουλγαρία. Κι αυτή η εναλλακτική γρήγορα αποδείχθηκε ότι για μια μεγάλη κατηγορία ελληνικών επιχειρήσεων συναντούσε εμπόδια καθώς το άνοιγμα νέων τραπεζικών λογαριασμών απαγορεύεται ακόμη και τώρα, που σε μεγάλο βαθμό οι έλεγχοι έχουν χαλαρώσει. Ορισμένες επιχειρήσεις ωστόσο αξιοποίησαν τη δυνατότητα που παρέχει η ενιαία αγορά χρηματοπιστωτικών υπηρεσιών στην οποία εντάσσεται κι η Βουλγαρία ως μέλος της ΕΕ. Εκτιμάται ότι πάνω από 6.000 λογαριασμοί άνοιξαν στη Βουλγαρία μετά την επιβολή των capital controls, ενίοτε και κατά παράβαση των σχετικών διατάξεων.

Στην αγορά δεν λείπουν όσοι αποδίδουν το διορισμό του Γ. Προβόπουλου στη θέση του προέδρου του ΔΣ της Γιούρομπανκ Βουλγαρίας στις 15 Οκτωβρίου 2015 στην μετακίνηση του κέντρου βάρους των ελληνικών επιχειρήσεων προς το βορά το καλοκαίρι του 2015. Ο νεοδημοκράτης, πρώην πρόεδρος της κεντρικής τράπεζας που στο παρελθόν είχε περάσει και από την Άλφα Μπανκ και από την Εμπορική Τράπεζα, κατά το προσφιλές σπορ των ελλήνων τραπεζιτών που θέλει το βιογραφικό τους να κοσμείται απ’ όλες τις ελληνικές τράπεζες δίνοντας στην έννοια του ανταγωνισμού μια εντελώς νέα διάσταση, θεωρούταν το πιο κατάλληλο πρόσωπο λόγω της εμπειρίας και των γνωριμιών του για να ρυθμίσει την …αυξημένη κυκλοφορία στην χώρα του Ζίβκοφ.

Δεν ήταν όμως και λίγα τα ιοβόλα βέλη που συνόδευσαν τη μετεγκατάσταση του Προβόπουλου στη Σόφια, με την οποία επιχειρήθηκε να ιδρυθεί ένας δρόμος υψηλής κυκλοφορίας για το έξυπνο χρήμα, χωρίς ποτέ ωστόσο να τελεσφορήσουν αυτά τα σχέδια. «Η μετακίνηση του Προβόπουλου στη Βουλγαρία δείχνει και το χαμηλό επίπεδο των τραπεζικών στελεχών», μας λέει ελαφρώς οργισμένος συνταξιούχος τραπεζικός που έχει εργαστεί για δεκαετίες σε θέση ευθύνης μεγάλης ελληνικής τράπεζας. «Ένα πράγμα σου λέω μόνο: Μπορείς να φανταστείς τον προηγούμενο πρόεδρο της “Μπούμπα” (σ.σ. όπως συχνά χαρακτηρίζεται η γερμανική κεντρική τράπεζα, Μπούντεσμπανκ) τον Άλεξ Βέμπερ ή και τον τωρινό τον Βάιντμαν να αναλαμβάνει διοικητής στη Σλοβακία μιας μικρής γερμανικής τράπεζας, προς διευκόλυνση των γερμανικών επιχειρήσεων; Ποτέ δε θα το έκαναν, σε πληροφορώ, όσο χρήματα κι αν τους έδιναν», ήταν τα λόγια του…

Το γεγονός ότι η Βουλγαρία απέτυχε να λειτουργήσει ως δίχτυ ασφαλείας δεν μειώνει τις ευθύνες των ελληνικών κυβερνήσεων (ΠΑΣΟΚ, ΝΔ, ΣΥΡΙΖΑ και της κάθε τσόντας τους: ΛΑΟΣ, ΔΗΜΑΡ, ΑΝΕΛ) για το κλίμα ασφυξίας που έχουν δημιουργήσει στην οικονομία. Αποτυπώνεται στην καθαρή μείωση του αριθμού των επιχειρήσεων μεταξύ 2008 και 2015 κατά 244.712 (από 858.685 σε 613.973) που στη βάση του έχει την καθήλωση της καταναλωτικής ζήτησης και την εκτίναξη του φορολογικού και ενεργειακού κόστους.

Λίγοι και καλοί φορολογικοί παράδεισοι

Το σχετικά αυστηρό και συνεχώς εξελισσόμενο νομοθετικό πλαίσιο για τον έλεγχο των φορολογικών παραδείσων που υπάρχει σε κάθε χώρα μέλος της ΕΕ (δεδομένου ότι η άμεση φορολογία, αντίθετα με την έμμεση, παραμένει υπόθεση των κρατών μελών με τον συντονισμό να εξαντλείται στην μέριμνα για αποφυγή της διπλής φορολογίας και της φοροαποφυγής) δεν τους απαγορεύει. Μάρτυρας η στοργή με την οποία το Βερολίνο εξακολουθεί να περιβάλλει ακόμη και τώρα το Λουξεμβούργο, μετά δηλαδή την αποκάλυψη των Lux Leaks (βλέπε εδώ σχετικό άρθρο), που αποτελεί το λίκνο της πιο τεχνικά εξελιγμένης φοροδιαφυγής, παγκοσμίων διαστάσεων. Αυτό που καταφέρνει η ΕΕ είναι να μετατρέπει την αξιοποίηση των φορολογικών παραδείσων σε σπορ για λίγες κι εκλεκτές επιχειρήσεις, για την αφρόκρεμα των πολυεθνικών, που απολαμβάνουν τα αγαθά της παγκοσμιοποίησης και της ελεύθερης κυκλοφορίας του κεφαλαίου. Επιτρέποντας δε στο εσωτερικό της σε χώρες όπως η Βουλγαρία και η Ιρλανδία να συνεχίζουν να διατηρούν συντελεστές εταιρικής φορολογίας στο επίπεδο του 10% και 12,5% εντείνει τον ανταγωνισμό των φορολογικών συντελεστών σε ακόμη πιο χαμηλά επίπεδα, καθώς κι εδώ παρατηρείται ό,τι συμβαίνει και στο επίπεδο των εργατικών αμοιβών: η σύγκλιση με ένα …μαγικό τρόπο επιτυγχάνεται προς όφελος του κεφαλαίου και σε βάρος των εργαζομένων και των δημόσιων οικονομικών!

Η μεροληψία με την οποία άλλωστε αντιμετωπίζουν οι Βρυξέλλες την εταιρική φορολογία φαίνεται ανάγλυφα στη φθίνουσα πορεία που καταγράφουν οι φόροι που πληρώνουν διαχρονικά οι επιχειρήσεις. Σύμφωνα με την έκδοση της Γιούροστατ, Taxation trends in the European Union, 2015 edition (εδώ η πλήρης έκθεση) μεταξύ εταιρικών φόρων και φόρων εισοδήματος παρατηρείται μια διελκυστίνδα με τους πρώτους να μειώνονται σταθερά στις χώρες της ευρωζώνης (από 3,1% του ΑΕΠ το 2006 σε 2,5% το 2013) προς όφελος των επιχειρηματικών κερδών και τους δεύτερους να αυξάνονται (από 8,4% σε 9,3% την ίδια περίοδο) σε βάρος του διαθέσιμου εισοδήματος των πολιτών. Στην πραγματικότητα η ΕΕ φέρεται αποφασισμένη να πατάξει τη φοροδιαφυγή των επιχειρήσεων αφού πρώτα μετέτρεψε το εσωτερικό της σε ένα μίνι και θεσμοθετημένο φορολογικό παράδεισο. Αρκεί μια ματιά στη μείωση των συντελεστών φορολόγησης του κεφαλαίου στο πέρασμα του χρόνου. Με βάση στοιχεία του ΟΟΣΑ, μεταξύ 1981 και 2013 οι συντελεστές φορολόγησης των εταιρειών μειώθηκαν στην Ολλανδία από 48% σε 25%, στη Γαλλία από 50% σε 34,4%, στην Αγγλία από 52% σε 23% και στη Γερμανία από 60% σε 30,2%! Στο σύνολο των 34 χωρών του ΟΟΣΑ μειώθηκαν κατά μέσο όρο από 47,5% σε 25,5%! Η μείωση της φορολογίας του κεφαλαίου, που πήρε διαστάσεις επιδημίας μετά την κρίση του 1973, αποτελεί και μια από τις σημαντικότερες αιτίες της δημοσιονομικής κρίσης.

Το άρθρο δημοσιεύθηκε πρώτη φορά στο μηνιαίο περιοδικό Unfollow, τεύχος Μαΐου 2016.

Φορο-ασφαλιστική λεηλασία

 

newego_LARGE_t_1101_54515646Στα 9 δισ. ευρώ φτάνουν τα συνολικά μέτρα

ΕΠΙΚΗ ΑΠΟΤΥΧΙΑ ΤΩΝ ΔΙΑΠΡΑΓΜΑΤΕΥΣΕΩΝ!

Το ΔΝΤ το είπε κι έγινε! Μέτρα ύψους 9 δισ. ευρώ είχε ζητήσει ο Πολ Τόμσεν με άρθρο του στην ιστοσελίδα του μισητού οργανισμού από τις 11 Φεβρουαρίου για να ενταχθεί στο πρόγραμμα χρηματοδότησης της ελληνικής οικονομίας το ΔΝΤ, μέτρα ύψους 9 δισ. ευρώ θα νομοθετήσει η κυβέρνηση αποδεχόμενη πλήρως την απαίτησή του και για ένα επιπλέον πακέτο ύψους 3,6 δισ. ευρώ που θα ενεργοποιηθεί σε περίπτωση απόκλισης από τους συμφωνημένους στόχους πέραν του πακέτου μέτρων ύψους 5,4 δισ. ευρώ.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Η συμφωνία που επήλθε στο συμβούλιο υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης στο Άμστερνταμ, την Παρασκευή 22 Απριλίου, να εξειδικευθούν τα μέτρα ύψους 3,6 δισ. ευρώ σε ένα νόμο-κάβα φέρνει στην επιφάνεια την εγκληματική ευθύνη της κυβέρνησης ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ για τη ραγδαία επιδείνωση του βιοτικού επιπέδου του ελληνικού λαού. Η ροζ Αριστερά του Τσίπρα και τα τυχάρπαστα εθνίκια του Καμμένου φέρνουν στο εξής τις ίδιες ευθύνες με τα λαμόγια του ΓΑΠ και του Σαμαρά για τα φτωχοποίηση του ελληνικού λαού και την πείνα που θα έρθει. Αναδεικνύει επίσης ότι οι συνεχείς υποχωρήσεις απέναντι στους δανειστές το μόνο αποτέλεσμα που έχουν είναι να τους ανοίγουν την όρεξη για νέα αντιλαϊκά μέτρα. Οι υπουργοί του ΣΥΡΙΖΑ πίστευαν, μες στην παροιμιώδη αφέλειά τους, ότι κραδαίνοντας ανά χείρας το πλεόνασμα ύψους 0,7% του ΑΕΠ που ανακοίνωσε η ευρωπαϊκή στατιστική υπηρεσία μια μέρα νωρίτερα, οι πιστωτές θα έμεναν με το στόμα ανοιχτό, θα ανακαλούσαν τις απαιτήσεις τους και θα δεχόντουσαν το σκεπτικό τους. Η προσαρμογή στην πραγματικότητα ξεκίνησε με την Λαγκάρντ που αμφισβήτησε την αξιοπιστία των στατιστικών στοιχείων, καθώς πολύ σωστά επικαλέστηκε τις συνεχείς προσαρμογές προς τα κάτω που κάνει η Γιούροστατ, συνεχίστηκε με τον όρο ψήφισης από τη Βουλή ενός επιπλέον πακέτου μέτρων και ολοκληρώθηκε με τη δήλωση από την ίδια την γενική διευθύντρια του Ταμείου, που παρακολουθούσε τη συνεδρίαση του Άμστερνταμ (μαζί με τον πρόεδρο της ΕΚΤ Μάριο Ντράγκι, του Ευρωπαϊκού Μηχανισμού Σταθερότητας Κλάους Ρέκλινγκ, τον αντιπρόεδρο της Κομισιόν Βάλντις Ντομπρόβσκις και τον επίτροπο Πιέρ Μοσκοβισί) ότι «δε χρειάζεται κούρεμα του χρέους»! Εκεί χάθηκε κι η τελευταία ελπίδα που έθρεφαν οι καιροσκόποι ΣΥΡΙΖΑ να παίξουν με τις αντιθέσεις μεταξύ Ευρωπαίων και ΔΝΤ, υποτιμώντας τη βαθύτερη συμφωνία τους και το ανοιχτό ενδεχόμενο ένα νέο πακέτο άγριων αντιλαϊκών μέτρων να καταστήσει αχρείαστο το κούρεμα του χρέους. Με αυτή της τη δήλωση η Λαγκάρντ ευθυγραμμίστηκε πλήρως με τον Σόιμπλε και τη συμφωνία της 12ης Ιουλίου 2015, την οποία είχε υπογράψει η Ελλάδα.

Το αποτέλεσμα είναι πως η ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ θα ψηφίσουν ένα σύνολο αντιλαϊκών μέτρων που ισούται με τέταρτο μνημόνιο, όπως γρήγορα χαρακτηρίστηκε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης, χωρίς να γίνει κούρεμα ούτε ενός ευρώ από το δημόσιο χρέος!

Χαρακτηριστικό γνώρισμα του νέου ασφαλιστικού συστήματος οι υψηλές εισφορές και οι χαμηλές παροχές

ΣΥΡΙΖΑ και ΑΝΕΛ πέτυχαν το απίστευτο: από τις δύο γραμμές που υπήρχαν μεταξύ ΔΝΤ και ΕΕ, με τον απερίγραπτο ενδοτισμό και την ανεκδοτολογική εθελοδουλεία τους να εφαρμόσουν τις χειρότερες επιλογές που έθετε ως όρο ο κάθε πιστωτής. Δηλαδή αντιλαϊκά μέτρα που ζητούσε το ΔΝΤ και κόψιμο κάθε συζήτησης για κούρεμα του χρέους που απαιτούσαν οι Γερμανοί! Την όρεξη των πιστωτών για νέα αντιλαϊκά μέτρα άνοιξαν τα δύο νομοσχέδια που ανακοίνωσε η κυβέρνηση για το φορολογικό και το ασφαλιστικό. Η κυβέρνηση μάλιστα ήθελε η ανακοίνωσή τους, ενώ τυπικά συνεχίζονταν οι διαπραγματεύσεις, να λειτουργήσει ως επίδειξη συνεργασίας προς τους πιστωτές, που θα αμβλύνει την απαίτησή τους για νέες περικοπές. Κοινώς, οι ΣΥΡΙΖΑίοι ήθελαν να κάνουν ασκήσεις υποταγής και το μόνο που κατάφεραν ήταν να τους επιβάλλουν να πάρουν κι επιπλέον μέτρα… Μάλιστα ήταν τέτοια η βιασύνη της κυβέρνησης να φέρει το νομοσχέδιο στη Βουλή, που στην πρώτη του εκδοχή, κι όχι την τελική όπως δόθηκε στη δημοσιότητα την Παρασκευή 22 Απριλίου 2015, κρίθηκε από το Ελεγκτικό Συνέδριο ως αντισυνταγματικό επειδή δε συνοδευόταν από αναλογιστικές μελέτες…

Το νομοσχέδιο για το ασφαλιστικό, η συζήτηση του οποίου στις αρμόδιες επιτροπές θα ξεκινήσει την Δευτέρα 25 Απριλίου, ενώ αναμένεται να ψηφιστεί στη Βουλή στις 10 Μαΐου, αλλάζει εκ βάθρων το τοπίο εισάγοντας ένα νέο ασφαλιστικό σύστημα. Χαρακτηριστικό του γνώρισμα οι υψηλές εισφορές και οι χαμηλές παροχές. Ο Κατρούγκαλος έτσι διατηρεί το θλιβερό προνόμιο να νομοθετεί ένα ασφαλιστικό νομοσχέδιο που θα ζήλευε κι ο Πινοτσέτ… Επτά είναι τα στοιχεία που ξεχωρίζουν, καθιστώντας το νέο ασφαλιστικό ως το πιο αντιλαϊκό ασφαλιστικό νόμο που έχει ποτέ κατατεθεί.

Πρώτο, αύξηση των ασφαλιστικών εισφορών κατά 0,50% για τους εργοδότες και 0,50% γα τους εργαζόμενους από 1.6.2016 μέχρι 31.5.2019 και κατά 0,25% επιπλέον για τους εργαζόμενους και τους εργοδότες από 1.6.2019 μέχρι 31.5.2022. για τον κλάδο κύριας σύνταξης που ως βάση της θα έχει ένα ποσοστό 20% επί των αποδοχών των εργαζομένων και θα αφορά μισθωτούς, ελεύθερους επαγγελματίες κι αμειβόμενους με μπλοκάκι. Για τους μισθωτούς το 20% κατανέμεται σε ποσοστό 6,67% σε βάρος των ασφαλισμένων και 13,33% σε βάρος των εργοδοτών, συμπεριλαμβανομένου του δημοσίου. Για τον κλάδο υγείας, η εισφορά των μισθωτών ορίζεται σε 7,10% επί των πάσης φύσης αποδοχών τους που κατανέμεται σε ποσοστό 6,45% για παροχές σε είδος (2,15% για τον ασφαλισμένο και 4,30% για τον εργοδότη) και 0,65% για παροχές σε χρήμα (0,40% του ασφαλισμένου, 0,25% του εργοδότη). Η εισφορά των ελεύθερων επαγγελματιών για την υγειονομική περίθαλψη ορίζεται σε ποσοστό 6,95% επί του ασφαλιστέου εισοδήματός τους (το οποίο κατανέμεται σε ποσοστό 6,45% για παροχές σε είδος και 0,50% για παροχές σε χρήμα). Στο 20% θα ανέλθουν οι μηνιαίες ασφαλιστικές εισφορές για τους κατ’ επάγγελμα αγρότες από την 1η Ιανουαρίου το 2022. Μέχρι τότε θα αυξάνονται σταδιακά.

Δεύτερο, μείωση συντάξεων, Προβλέπεται ορισμός εθνικής σύνταξης, που θα χορηγείται χωρίς εισοδηματικά κριτήρια και θα χρηματοδοτείται από τον κρατικό προϋπολογισμό, στα 384 ευρώ για 20 χρόνια ασφάλισης. Σε περίπτωση χορήγησης της σύνταξης πριν τα 20 έτη με ελάχιστο τα 15, το ποσό αυτό θα μειώνεται κατά 2% για κάθε έτος ασφάλισης. Να σημειωθεί πως η κατώτερη εθνική σύνταξη σήμερα ανέρχεται στα 486 ευρώ για 15 χρόνια ασφάλισης και 4.500 ένσημα. Για τον υπολογισμό του ανταποδοτικού μέρους της σύνταξης θα λαμβάνεται υπόψη ο μέσος όρος των μηνιαίων αποδοχών του ασφαλισμένου καθ’ όλη τη διάρκεια του εργάσιμου βίου, αντί των 5 καλύτερων από την τελευταία δεκαετία που ίσχυε στο ΙΚΑ ή του (ακόμη πιο ευνοϊκού για τους εργαζομένους) τελευταίου μισθού που ίσχυε σε ΔΕΚΟ και τράπεζες, ως τώρα. Με βάση υπολογισμούς το αποτέλεσμα θα είναι να μειωθούν οι συντάξεις από 25% ως και 30% σε σχέση με σήμερα. Συνυπολογίζοντας τις δύο συντάξεις, λόγω της κατάργησης των κατώτερων νομοθετικά κατοχυρωμένων ορίων, η μείωση που θα επέλθει θα φτάσει ακόμη και το 15%.

Άμεσα θα πέσει τσεκούρι σε όσες συντάξεις υπερβαίνουν τα 1.300 μικτά και 1.170 καθαρά, με τους περισσότερους συνταξιούχους εξ αυτών να είναι τραπεζοϋπάλληλοι, εργαζόμενοι σε ΔΕΚΟ κι όσοι εισπράττουν πάνω από μία κύρια σύνταξη.

Σε επίδομα μετατρέπει τις συντάξεις το νέο ασφαλιστικό τερατούργημα κυβέρνησης και δανειστών, ενώ αυξάνει υπέρμετρα τις εισφορές. Μόνιμοι μηχανισμοί περικοπών θα επιβάλλουν μειώσεις σε περίπτωση που η δαπάνη υπερβεί το όριο του 16% του ΑΕΠ. Σε εργαλείο δημοσιονομικής προσαρμογής μετατρέπεται το ασφαλιστικό.

Η μείωση της σύνταξης επιτυγχάνεται μέσω της μείωσης του ποσοστού αναπλήρωσης. Στο εξής για 20 χρόνια ανέρχεται στο 16,77% (από 40%), για 30 χρόνια στα 26,37 χρόνια (από 60%) και για 35 χρόνια στο 33,81% (από 80%).

Τρίτο, ενοποίηση όλων των ασφαλιστικών ταμείων στον Ενιαίο Φορέα Κοινωνικής Ασφάλισης (ΕΦΚΑ), που θα είναι ο φορέας κύριας κοινωνικής ασφάλισης και θα ξεκινήσει τη λειτουργία του από 1 Ιανουαρίου 2017. Η ένταξη όλων των ταμείων (ΝΑΤ, ΟΓΑ, κ.α.) στο νέο υπερ-ταμείο θα σημάνει την εξίσωση προς τα κάτω των ασφαλιστικών δικαιωμάτων καθώς οι παροχές θα προσαρμοστούν στο ελάχιστο δυνατό. Ενοποίηση θα επέλθει μεταξύ των επικουρικών ταμείων και των ταμείων πρόνοιας. Έτσι, το ΕΤΕΑ μετονομάζεται σε Ενιαίο Ταμείο Επικουρικής Ασφάλισης και Εφάπαξ Παροχών που θα αποτελείται από δύο κλάδους: επικουρικής ασφάλισης και εφάπαξ παροχών. Η ενοποίηση εξυπηρετεί επίσης τη χρηματοδότηση των μεγάλων ελλειμματικών ταμείων από μικρά πλεονασματικά, όπως πχ το ΕΤΑΠ – ΜΜΕ, με διαθέσιμα που προσεγγίζουν τα 650 εκ. ευρώ!

Τέταρτο, μείωση των αναπηρικών συντάξεων. Πλήρης σύνταξη θα χορηγείται όταν το ποσοστό αναπηρίας υπερβαίνει το 80%. Μεταξύ 67% και 79,99% θα χορηγείται το 75% της εθνικής σύνταξης, μεταξύ 50% και 66,99% το 50% της σύνταξης και σε όσους αναγνωρίζεται ποσοστό αναπηρίας έως 49,99% θα χορηγείται το 40% της σύνταξης.

Πέμπτο, κατάργηση του αγγελιόσημου, που ανερχόταν στο 20% επί της διαφημιστικής δαπάνης και βάραινε τους διαφημιζόμενους, ενώ στήριζε την ασφάλιση των δημοσιογράφων. Το συγκεκριμένο μέτρο, που θα αρχίσει να ισχύει αμέσως με τη δημοσίευση του νόμου, αποτελούσε χρόνιο αίτημα των εκδοτών οι οποίοι ευελπιστούν ότι με την κατάργησή του θα αυξηθεί ισόποσα η διαφημιστική δαπάνη και φυσικά κόκκινο πανί για τους δημοσιογράφους καθώς θα σημάνει τη ραγδαία υποβάθμιση των κατοχυρωμένων ασφαλιστικών τους δικαιωμάτων. Φαίνεται έτσι πως ο ΣΥΡΙΖΑ, ενώ έρχεται σε ρήξη με μεμονωμένους εκδότες και συγκροτήματα (πχ ΔΟΛ), που έχουν κλείσει προ πολλού τον κύκλο τους, την ίδια ώρα χτίζει κοινωνικές συμμαχίες με το σύνολο των εκδοτών, προσδοκώντας στη στήριξή τους που θα του επιτρέψει να μακροημερεύσει στην εξουσία. Κι αυτό σε βάρος των ασφαλιστικών δικαιωμάτων χιλιάδων δημοσιογράφων, παρότι μάλιστα ο ΕΔΟΕΑΠ που καταργείται ήταν ένα από τα ελάχιστα αυτοδιοίκητα και αυτοδιαχειριζόμενα ταμεία που η λειτουργία του δε στηριζόταν σε κρατική χρηματοδότηση.

Έκτο, κατάργηση του ΕΚΑΣ με ακόμη ταχύτερους ρυθμούς, εισάγοντας αυστηρότερα εισοδηματικά κριτήρια. Το τρέχον έτος θα χάσουν το επίδομα περίπου 120.000 συνταξιούχοι που εισπράττουν τα 30 ευρώ και αρκετοί απ’ όσους παίρνουν τα 230 ευρώ. Η μείωση των ωφελουμένων του ΕΚΑΣ θα σηματοδοτήσει πολύ μεγαλύτερη επιδείνωση των όρων ζωής χιλιάδων φτωχών που ανήκουν στην τρίτη ηλικία, επειδή οι ωφελούμενοι πληρώνουν ως τώρα συμμετοχή 10% στη φαρμακευτική δαπάνη, αντί του 25% που είναι η γενική συμμετοχή.

Τέλος, με το αντιασφαλιστικό νομοσχέδιο του Κατρούγκαλου, που εισάγει έμμεση  ρήτρα μηδενικού ελλείμματος στις επικουρικές συντάξεις, δημιουργούνται μόνιμοι μηχανισμοί παρακολούθησης των δαπανών οι οποίοι θα ενεργοποιούν εργαλεία περικοπών κύριων και επικουρικών συντάξεων, σε περίπτωση που ξεπερασθεί το όριο του 16% του ΑΕΠ.

Διπλασιασμός φόρου εισοδήματος!

ΕΚΤΟΣ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΟΣ ΧΙΛΙΑΔΕΣ ΕΛΕΥΘΕΡΟΙ ΕΠΑΓΓΕΛΜΑΤΙΕΣ

Τουλάχιστον 1,8 δισ. ευρώ επιπλέον φόρους θα πληρώσουν με την φορολογία εισοδήματος τα 8,5 εκ. φορολογουμένων με βάση το νομοσχέδιο που έδωσε στη δημοσιότητα η κυβέρνηση, όπου το αφορολόγητο για μισθωτούς, συνταξιούχους και αγρότες μειώνεται από τα 9.550 ευρώ στα 9.100 ευρώ. Το αποτέλεσμα είναι πώς τα χαμηλότερα φορολογικά κλιμάκια (τα οποία σύμφωνα με τις προεκλογικές εξαγγελίες των πολιτικών απατεώνων του ΣΥΡΙΖΑ θα ελαφρύνονταν) τώρα θα πληρώσουν ακόμη και διπλάσιο φόρο! Για παράδειγμα όσοι έχουν ετήσιο εισόδημα 10.000 ενώ για το εισόδημα του 2015 θα πληρώσουν 100 ευρώ φόρο, για το εισόδημα του 2016 με το νέο νόμο θα πληρώσουν 200 ευρώ. Όσοι δηλώνουν ετήσιο εισόδημα 15.000 ευρώ, μαζί με την εισφορά αλληλεγγύης, αντί για 1.305 ευρώ φόρο εισοδήματος το 2015, το 2016 θα πληρώσουν 1.366. Όσοι έχουν 17.000 ευρώ αντί για 1.759 θα πληρώσουν 1.850 ευρώ, κοκ.

Η κυβέρνηση για προπαγανδιστικούς λόγους προβάλλει την αύξηση στο φόρο που θα επέλθει (κυρίως εξ αιτίας της αυξημένης εισφοράς αλληλεγγύης) στα υψηλά εισοδηματικά κλιμάκια, προσπερνώντας την εξαιρετικά μικρή τους συμμετοχή στο σύνολο των φορολογικών εσόδων. Έτσι, το μεγαλύτερο μέρος των φορολογικών εσόδων προέρχεται όλο και εντατικότερα από τα χαμηλότερα εισοδήματα.

Δραματικά θα είναι τα αποτελέσματα της φοροεπιδρομής στους ελεύθερους επαγγελματίες, που θα φορολογηθούν από το πρώτο ευρώ, με την κλίμακα των μισθωτών και συνταξιούχων. Μάλιστα, παρότι μειώνεται ο φορολογικός συντελεστής από 26% στο 22% οι περισσότεροι θα κληθούν να καταβάλλουν περισσότερες κρατήσεις λόγω αυξημένων ασφαλιστικών εισφορών (20% για σύνταξη, 6,95% για υγεία και 7% για επικουρική). Το αποτέλεσμα θα είναι χιλιάδες ελεύθεροι επαγγελματίες να αναγκαστούν να κλείσουν τα βιβλία τους και να αυξηθεί η αδήλωτη εργασία, καθώς θα είναι πολύ πιο συμφέρον να μη δηλώνονται οι αμοιβές…

ΕΜΜΕΣΟΙ ΦΟΡΟΙ: Χαράτσι στους πιο φτωχούς

ΑΥΞΗΣΗ ΦΠΑ ΑΠΟ 23% ΣΤΟ 24%

Η αύξηση του ΦΠΑ από το 23% στο 24% (όταν μέχρι το 2010 ήταν στο 19%) θα προκαλέσει αύξηση στο τελικό κόστος πωληθέντων κατά 3,5%, αν στην τιμή πώλησης μετακυλισθεί το ακριβές ποσοστό της αύξησης. Γεγονός σπάνιο, καθώς στις περισσότερες φορές η αύξηση των έμμεσων φόρων γίνεται αφορμή για χιονοστιβάδα αυξήσεων. Οι τελικές τιμές δηλαδή θα αυξηθούν πολύ περισσότερο, προκαλώντας μεγαλύτερη αφαίμαξη στις τσέπες των εργαζομένων. Να σημειωθεί δε πως χώρες όπως η Γερμανία και η Κύπρος έχουν ΦΠΑ 19%, χώρες όπως Γαλλία και η Αγγλία έχουν ΦΠΑ 20%, Βέλγιο και Ισπανία 21%, Ιταλία 22% και Ιρλανδία 23%. Καμία δηλαδή χώρα με συγκρίσιμη οικονομική δομή προς της Ελλάδας δεν έχει τόσο υψηλό ΦΠΑ.

Η αύξηση του ΦΠΑ δεν είναι κι η μοναδική αύξηση των έμμεσων φόρων που φέρνει η επιτυχής κατά την κυβέρνηση ολοκλήρωση της τρέχουσας αξιολόγησης. Παρότι ακόμη δεν έχουν ανακοινωθεί επίσημα, θεωρείται σίγουρο ότι έχει συμφωνηθεί: αύξηση του ειδικού φόρου κατανάλωσης στη βενζίνη κατά 10 λεπτά (που θα την οδηγήσει από τα 1,34 ευρώ στα 1,47 ευρώ), αύξηση στην τιμή του υγραερίου κίνησης, του ειδικού φόρου κατανάλωσης στο φυσικό αέριο, στο ειδικό τέλος κινητής τηλεφωνίας, στη συνδρομητική τηλεόραση και επιβολή νέου τέλους διαμονής στα ξενοδοχεία.

Η αύξηση των έμμεσων φόρων θα προκαλέσει δυσανάλογη επιβάρυνση των χαμηλών στρωμάτων (σε σχέση με τα υψηλότερα) καθώς απ’ αυτούς προέρχεται το μεγαλύτερο μέρος της κατανάλωσης κι αποτελεί σίγουρη πηγή εσόδων για τον προϋπολογισμό και τους πιστωτές.

Δεν είναι όμως μόνο η νέα φτώχεια που θα φέρει η αύξηση των έμμεσων φόρων. Η αρνητική τους επίδραση θα φανεί και στα μακροοικονομικά μεγέθη της ελληνικής οικονομίας καθώς θα οξύνουν την ύφεση κι αντί για 1% όπως είναι οι πρόσφατες εκτιμήσεις για το 2016 θα κλείσει σε χαμηλότερα επίπεδα. Η συρρίκνωση της ζήτησης καθώς μεγαλύτερο μέρος του εισοδήματος θα οδηγείται σε φόρους θα προκαλέσει μεγαλύτερη μείωση στην ιδιωτική κατανάλωση (που ούτως ή άλλως αναμενόταν να συρρικνωθεί κατά 1 έως 2%) και υψηλότερη ανεργία που κι αυτή αναμενόταν να αυξηθεί σε σχέση με το 2015. Εν ολίγοις μεγαλύτερη βύθιση στην ύφεση όπου παραδέρνει η ελληνική οικονομία από το 2008 και με φρενήρεις ρυθμούς από το 2010, καταρρίπτοντας το ένα παγκόσμιο ρεκόρ μετά το άλλο.

Η κυβέρνηση επιχειρεί να διασκεδάσει αυτή την προοπτική (που είναι βέβαιη καθώς επαναλαμβάνεται σταθερά από το πρώτο μνημόνιο που υπέγραψε ο Παπανδρέου το 2010 μέχρι σήμερα) υποσχόμενη λαγούς με πετραχήλια: επενδύσεις και δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, λόγω του κλίματος …αισιοδοξίας. Κανείς ωστόσο δεν πρόκειται να επενδύσει σε μια χώρα που η ύφεση θα εντείνει την αβεβαιότητα παρασέρνοντας, σαν ντόμινο, την μια επιχείρηση μετά την άλλη και δημιουργώντας αλλεπάλληλα κύματα χρεοκοπιών στην ιδιωτική οικονομία.

Για να μην επιβεβαιωθεί αυτή η προοπτική, και κυρίως για να μην υλοποιηθούν τα σχέδια περαιτέρω υποβάθμισης της θέσης των εργαζομένων και των μεσαίων στρωμάτων που οδηγούνται στην εξαθλίωση, πρέπει τα σχέδια κυβέρνησης και δανειστών να μείνουν στα χαρτιά. Τα νομοσχέδια που μετατρέπουν τις συντάξεις σε επιδόματα και επιβάλλουν στην Ελλάδα των ανύπαρκτων κοινωνικών παροχών (ακόμη και πριν το ξέσπασμα της κρίσης) μια από τις υψηλότερες φορολογίες στην Ευρώπη πρέπει να μείνουν στα χαρτιά!

Το άρθρο δημοσιεύθηκε στην εφημερίδα Πριν στις 24 Απριλίου 2016

Εαρινή φοροκαταιγίδα, μέσω ξεπουλήματος της δημόσιας περιουσίας (Unfollow 44, Αύγουστος 2015)

tsipraΣε νέα …βάθη θα οδηγήσουν την ύφεση στην οποία παραπαίει η ελληνική οικονομία από το 2008, με αποτέλεσμα το ΑΕΠ να συρρικνωθεί κατά 23%, τα αντιλαϊκά μέτρα που ψήφισε η Βουλή στις 15 και 22 Ιουλίου, κατ’ απαίτηση των πιστωτών.

Του Λεωνίδα Βατικιώτη

Τα έσοδα που αναμένει το δημόσιο για να υπάρξει πρωτογενές πλεόνασμα της τάξης του 1% του ΑΕΠ έστω το 2016, αν όχι από φέτος όπως ήταν η αρχική απαίτηση των δανειστών ώστε να είναι βάσιμες οι ελπίδες μείωσης του χρέους και χαρακτηρισμού του ως βιώσιμου, θα αφαιρεθούν από την αγορά επιτείνοντας την κρίση. Σε αυτή την περίπτωση οι προβλέψεις για μείωση του ΑΕΠ κατά τουλάχιστον 2% εφέτος θα επιβεβαιωθούν και δεν αποκλείεται να αποδειχθούν συντηρητικές. Οι δύο νόμοι μάλιστα (με τον πρώτο να αφορά φορολογία, υπαγωγή της ΕΛΣΤΑΤ στους πιστωτές και ασφαλιστικό και τον δεύτερο τις τράπεζες και τους όρους των πτωχεύσεων) δεν είναι τίποτε άλλο παρά τα προαπαιτούμενα για να εγκριθεί το πρώτο δάνειο – γέφυρα, ύψους 7,16 δις. ευρώ και να ξεκινήσει η συζήτηση για το τρίτο Μνημόνιο που θα συνοδεύσει το νέο, τρίτο δάνειο ύψους 82-86 δισ. ευρώ. Τα χειρότερα έπονται, επομένως.

Η αύξηση των φορολογικών εσόδων δεν έρχεται να διορθώσει κάποια υποτιθέμενη αδικία, μιας και το σύνολο των δημοσίων εσόδων στην Ελλάδα (45,8% επί του ΑΕΠ το 2014, κατά την Γιούροστατ) υπερέβαινε τον αντίστοιχο μέσο όρο της ΕΕ των 28 (45,2%) και τις επιδόσεις άλλων χωρών – «πρότυπο» κατά τους πιστωτές όπως η Γερμανία (44,6%) ή με συγκρίσιμη κοινωνική δομή όπως η Ισπανία (37,8%) και η Πορτογαλία (44,5%). Τα φορολογικά έσοδα της Ελλάδας επομένως ήταν ήδη υψηλά. Η δε περαιτέρω άνοδός τους έρχεται σε εμφανή αντίθεση με την επιδείνωση των παρεχόμενων από το κράτος υπηρεσιών στην παιδεία και την υγεία. Για την ακρίβεια παρατηρείται η εξής απόκλιση: όσο πιο βαθιά θα βάζει το χέρι στην τσέπη των φορολογουμένων το κράτος, τόσο θα αποσύρεται από βασικές του υποχρεώσεις προς τους πολίτες, όπως είναι η παροχή αξιοπρεπών συντάξεων.

Με το νόμο που ψηφίστηκε στις 15 Ιουλίου υπό τον τίτλο «Επείγουσες ρυθμίσεις για τη διαπραγμάτευση και σύναψη συμφωνίας με τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Στήριξης (ΕΜΣ)» αλλάζει άρδην το φορολογικό καθεστώς, με τις αλλαγές να εστιάζονται σε τέσσερα μέτωπα.

Πρώτο, αύξηση του ΦΠΑ. Η σημαντικότερη αλλαγή αφορά την μετακίνηση στον αυξημένο συντελεστή του 23% πολλών βασικών ειδών πρώτης ανάγκης για τα λαϊκά νοικοκυριά. Πρόκειται για εξέλιξη που θα μειώσει περαιτέρω το διαθέσιμο εισόδημα και θα ακριβύνει την καθημερινή διαβίωση, καθώς αυτόματα επέρχεται αύξηση στην τελική τιμή του προϊόντος κατά 8,8%. Στο αυξημένο ΦΠΑ συγκαταλέγονται πλέον μεταξύ άλλων τα εξής είδη: τυποποιημένα είδη διατροφής (καφές, κακάο, τσάι, μαρμελάδες, μπαχαρικά, είδη ζαχαροπλαστικής, προψημένο ψωμί, ψωμί του τοστ, φρυγανιές, προμαγειρεμένα φαγητά), χυμοί και αναψυκτικά, εστιατόρια και κέτερινγκ, εισιτήρια σε μέσα μεταφοράς (λεωφορεία, πλοία, αεροπλάνα) και κόμιστρα ταξί, άνθη – φυτά, επισκευή και συντήρηση παλαιών κτηρίων, υπηρεσίες από συγγραφείς, συνθέτες, καλλιτέχνες, υπηρεσίες επισκευής και διόρθωσης υποδημάτων, ποδηλάτων και άλλων αγαθών, ιδιωτικά φροντιστήρια και κέντρα ξένων γλωσσών και υπολογιστών (που από το 0% ανεβαίνουν στο 23%). Να σημειωθεί πως τα ιδιωτικά σχολεία που προτιμούν σχεδόν κατ’ αποκλειστικότητα τα ανώτερα εισοδηματικά στρώματα δεν συμπεριλαμβάνονται στη ρύθμιση.

Εύκολα μπορεί να προβλεφθεί ότι το σχέδιο της κυβέρνησης να συγκεντρώσει 2,4 δισ. ευρώ το χρόνο από την αύξηση του ΦΠΑ (και 3,62 δισ. ευρώ συνολικά) θα μείνει στα χαρτιά γιατί αυξάνονται εκθετικά οι λόγοι ώστε να μην κόβονται αποδείξεις (πχ στις επισκευές και τα φροντιστήρια όπου θα αυξηθεί ως αντίβαρο η ζήτηση ιδιαίτερων μαθημάτων και τα γνωστά γκρουπάδικα) ή ο φόρος να παρακρατείται από τους επαγγελματίες (πχ στην εστίαση), όπως άλλωστε συνηθίζεται. Η απ’ ευθείας παρακράτηση και απόδοση του ΦΠΑ στο δημόσιο στις περιπτώσεις που η αγορά γίνεται με ηλεκτρονικό χρήμα, όπως προβλέπεται στο νόμο, δεν σώζει την κατάσταση για το δημόσιο καθώς οι περισσότερες επιχειρήσεις που κάνουν ηλεκτρονικό εμπόριο ή χρησιμοποιούν πιστωτικές κάρτες ακολουθούν το νόμο.

Σημαντικό πλήγμα στον τουρισμό θα προκαλέσει η αύξηση του ΦΠΑ από 6% στο 13% σε ξενοδοχεία, κάμπινγκ και ενοικιαζόμενα δωμάτια, που θα ισχύσει από την 1η Οκτωβρίου 2015, για να μην κληθούν οι επαγγελματίες να απορροφήσουν την αύξηση σε συμβόλαια που έχουν ήδη κλείσει για την τρέχουσα σεζόν. Το άμεσο αποτέλεσμα θα είναι να ακριβύνει το τουριστικό προϊόν της Ελλάδας και να αυξηθούν οι κρατήσεις προς συγκρίσιμους τουριστικούς προορισμούς που έχουν ΦΠΑ ακόμη και στο μισό, όπως η Μάλτα που το διατηρεί στο 7%. Να σημειωθεί πως καμία άλλη μεσογειακή χώρα δεν έχει τόσο υψηλό ΦΠΑ. Ενδεικτικά: η Τουρκία επιβαρύνει τις τουριστικές της υπηρεσίες με 8%, η Κύπρος με 9%, η Ισπανία και η Ιταλία με 10%, ενώ αξίζει να αναφερθεί πως η Γερμανία που πρωτοστάτησε στις πιέσεις για αύξηση του ΦΠΑ στην Ελλάδα, τον διατηρεί στο 7%! Κερδισμένοι επομένως του αυξημένου ΦΠΑ στον τουρισμό θα είναι οι ανταγωνιστές της Ελλάδας.

Με το νόμο που ψήφισε η Βουλή σταδιακά μεν, οριστικά δε καταργείται επιπλέον η έκπτωση 30% επί του ΦΠΑ που ισχύει στα νησιά του Αιγαίου.

Δεύτερο, διατήρηση και αύξηση της Εισφοράς Αλληλεγγύης. Μάλιστα η αύξηση δεν περιορίζεται μόνο στα ανώτερα εισοδηματικά κλιμάκια, όπως τονίζει η κυβέρνηση θέλοντας να δείξει πως η διαιώνιση της Εισφοράς δεν πλήττει τα χαμηλά εισοδήματα. Αυξημένη εισφορά καλούνται να πληρώσουν εισοδήματα που ξεκινούν από 30.500 ευρώ ετησίως ή 2.542 ευρώ τον μήνα.

Τρίτο, αύξηση του φόρου καθώς και της προκαταβολής φόρου που πληρώνουν οι επιχειρήσεις. Ο συντελεστής φορολογίας εισοδήματος αυξάνεται από 26% σε 29% στις κεφαλαιουχικές εταιρείες (ΑΕ, ΕΠΕ και ΙΚΕ) και σε όσες τηρούν διπλογραφικά βιβλία. Για την προκαταβολή προβλέπεται πως οι κεφαλαιουχικές εταιρείες οι συνεταιρισμοί και κάθε άλλη νομική οντότητα αντί για 80% θα πληρώνουν προκαταβολή 100% (ό,τι ίσχυε δηλαδή και για τις τραπεζικές ΑΕ). Επίσης οι προσωπικές εταιρείες (ΟΕ, ΕΕ), οι μη κερδοσκοπικού χαρακτήρα, οι αστικές κι οι κοινοπραξίες προσωπικών εταιρειών αντί για 55%, όπως ίσχυε, θα πληρώνουν 75%.

Τέταρτο, επιβολή φόρου στα ασφάλιστρα με τον κλάδο ζωής να επιβαρύνεται με 4%, τον κλάδο πυρός κατά 25%, τα αυτοκίνητα κατά 15% και όλους τους υπόλοιπους κατά 10%.

Συνολικά, πρόκειται για μια από τις σημαντικότερες φορολογικές μεταρρυθμίσεις των τελευταίων χρόνων που κάνει τη φορολογία πιο άδικη και πιο ταξική.

Στο σφυρί η δημόσια περιουσία

Στον αντίποδα του υπερτροφικού νεοφιλελεύθερου κράτους που επιβάλουν οι πιστωτές στη φορολογία, προωθούν ταυτόχρονα με όχημα τις ιδιωτικοποιήσεις την απαλλαγή του κράτους κι από το τελευταίο ίχνος δημόσιας περιουσίας. Στην επαίσχυντη συμφωνία που υπέγραψε η κυβέρνηση με τους πιστωτές τις πρώτες πρωινές ώρες της Δευτέρας 13 Ιουλίου (φέρει ωστόσο την ημερομηνία της προηγούμενης μέρας, 12 Ιουλίου) προβλέπεται πως από τη ρευστοποίηση της δημόσιας περιουσίας θα συγκεντρωθούν 50 δισ. ευρώ. Ξέροντας ωστόσο ότι από το 2011 που ξεκίνησε να λειτουργεί το εκτροφείο σκανδάλων, το ΤΑΙΠΕΔ, μέχρι και φέτος έχουν συμφωνηθεί ιδιωτικοποιήσεις αξίας 5,36 δισ. ευρώ κι έχουν εισπραχθεί 2,96 δισ. (με τη συμφωνία για το Ελληνικό ύψους 915 δισ. ευρώ να συμπεριλαμβάνεται στο πρώτο κονδύλι αλλά όχι στο δεύτερο) η απορία που γεννιέται είναι πώς θα συγκεντρωθεί ένα τόσο ιλιγγιώδες ποσό όταν τα ασημικά (Ολυμπιακή, ΟΤΕ, κ.α.) έχουν ήδη πουληθεί. Ενώ, ό,τι έχει ήδη απομείνει δεν είναι μόνο υποδεέστερης αξίας, με εξαίρεση λίγα παραδείγματα όπως τα δύο λιμάνια του Πειραιά και της Θεσσαλονίκης και τα περιφερειακά αεροδρόμια που έχουν ήδη κλείσει οι Γερμανοί της Fraport σε συνεργασία με τον όμιλο του Κοπελούζου, αλλά και δύσκολο να πουληθεί λόγω πολλών και διαφορετικών εμποδίων (από ασαφές και διαφιλονικούμενο ιδιοκτησιακό καθεστώς μέχρι εμπόδια που σχετίζονται με περιβαλλοντικές ρυθμίσεις, κ.α.).

Η συγκέντρωση των 50 δισ. ευρώ θα επιχειρηθεί κατά δύο τρόπους. Ο πρώτος σχετίζεται με την ανάμιξη των τραπεζών οι οποίες από τη στιγμή που αναλαμβάνουν να επιστρέψουν στον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας τα 25 δισ. ευρώ που θα απαιτηθούν για την ανακεφαλαιοποίησή τους από τις ιδιωτικοποιήσεις αποκτούν υλικό συμφέρον από το ξεπούλημα της δημόσιας περιουσίας. Το γεγονός μάλιστα πως από κάθε ιδιωτικοποίηση τα δύο τέταρτα θα πηγαίνουν για την εξόφληση του ΕΜΣ, το ένα τέταρτο για την μείωση του χρέους και το άλλο τέταρτο για επενδύσεις θα δίνει κι ένα φιλολαϊκό επίχρισμα στην επιχείρηση των ιδιωτικοποιήσεων. Η αλήθεια ωστόσο θα παραμένει πως για να σωθούν οι χρεοκοπημένες τράπεζες ο ελληνικός λαός θα αποστερηθεί περιουσίας την οποία έχτισε επί δεκαετίες. Κατά δεύτερο, ο στόχος των 50 δισ. ευρώ θα υλοποιηθεί, κι αν όχι θα προσεγγισθεί σημαντικά μέσω της συνεχούς διεύρυνσης της λίστας με την προς εκποίηση δημόσια περιουσία. Έτσι, σε λίγο καιρό δεν αποκλείεται να δούμε να βγάζουν στο σφυρί, έστω με την μορφή της παραχώρησης, περιουσιακά στοιχεία που ούτε καν μπορούμε να διανοηθούμε σήμερα: Από αρχαιολογικούς χώρους και κεντρικούς δρόμους, μέχρι την ακίνητη περιουσία Δήμων και Νομικών Προσώπων (Πανεπιστήμια, νοσοκομεία, κ.α.). Άλλος τρόπος δεν υπάρχει για να συγκεντρωθούν 50 δισ. ευρώ!

Αποτέλεσμα μαγειρέματος το «πρωτογενές πλεόνασμα» (Επίκαιρα, 8-14/5/2014)

deficitΤα greek statistics είναι εδώ και κάνουν πάρτι! Η δημιουργική λογιστική, το «μαγείρεμα», δηλαδή, των στατιστικών στοιχείων σε βαθμό διαστρέβλωσης τους, επανήλθε από την κυβέρνηση Σαμαρά – Βενιζέλου και τον Μνημονιακό Τύπο με όχημα το περίφημο «πρωτογενές πλεόνασμα». Τι κι αν η ανακοίνωση της ευρωπαϊκής στατιστικής υπηρεσίας (Eurostat) που εκδόθηκε στις 23 Απριλίου έγραφε με τον πιο καθαρό τρόπο ότι η Ελλάδα το 2013 εμφάνισε δημοσιονομικό έλλειμμα ύψους 23,1 δισ. ευρώ (μεγαλύτερο κι απ’ αυτό του 2012 και του 2011) ή 12,7% του ΑΕΠ (μεγαλύτερο ως ποσοστό όχι μόνο από του 2012 και του 2011, αλλά και του 2010)… Τι κι αν η ίδια ανακοίνωση, που λόγω της βαρύτητάς της συγκεντρώνει το ενδιαφέρον του Τύπου και των πολιτικών ελίτ όλης της Ευρώπης κι ουδείς διανοείται να την αμφισβητήσει έστω δια της …παρακάμψεως, δεν έγραφε ούτε λέξη περί «πρωτογενούς πλεονάσματος», αποδεικνύοντας έτσι ότι πρόκειται επί της ουσίας για ελληνική επινόηση που κατασκευάστηκε σε πολιτικά γραφεία και πρωινούς καφέδες… Η κυβέρνηση ΝΔ-ΠΑΣΟΚ και τα φερέφωνά της στον Τύπο, αδιαφορώντας γι’ αυτή την πραγματικότητα, συνέχισαν να θριαμβολογούν εμφανίζοντας τον καρνάβαλο του «πρωτογενούς πλεονάσματος» ως τρόπαιο νίκης, αδιάψευστη επιβράβευση της πολιτικής τους και απόδειξη του ότι οι θυσίες πιάνουν τόπο. Άρα, δικαίως απολύθηκαν οι καθαρίστριες, ενώ οι περικοπές κοινωνικών δαπανών μπορούν να συνεχίζονται στο διηνεκές, υπονοεί ο κυβερνητικός θίασος…

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Ωστόσο, μέσα σε λίγες μέρες τα βέλη στη φούσκα του πρωτογενούς πλεονάσματος (όπως ορίζεται το οικονομικό αποτέλεσμα αν εξαιρεθούν οι πληρωμές τόκων) ήρθαν εξ οικείων: Από το Γραφείο Προϋπολογισμού της Βουλής, το οποίο πρέπει να σημειωθεί πως δεν αμφισβητεί την ανάγκη της λιτότητας, ούτε εμφορείται από αντιπολιτευτική διάθεση. Οι διατυπώσεις που επέλεξε στην τελευταία τριμηνιαία έκθεσή του, η οποία δόθηκε στη δημοσιότητα την Παρασκευή 2 Μαΐου, καταρρίπτουν τους ισχυρισμούς του προπαγανδιστικού μηχανισμού του Μαξίμου που αναπαρήγαγαν τα φερέφωνά του σε όλα τα Μέσα ενημέρωσης. Αναφέρει λοιπόν από την πρώτη του σελίδα αμέσως μετά τον πρόλογο στο κεφάλαιο «Το πρωτογενές πλεόνασμα και η δημοσιονομική διαχείριση το 1ο τρίμηνο του 2014» τα εξής: «Σύμφωνα με τα στοιχεία της ΕΛ-ΣΤΑΤ, τα οποία επιβεβαιώθηκαν και από την Eurostat, το έλλειμμα της Γενικής Κυβέρνησης, συμπεριλαμβανομένου του ποσού για την στήριξη των ελληνικών τραπεζών, διαμορφώθηκε για το 2013 στα 23,1 δις. ευρώ ή στο 12,7% του ΑΕΠ». Άρα, το γραφείο που δημιουργήθηκε το 2010 με μοναδική αποστολή την στενή παρακολούθηση του προϋπολογισμού στο πλαίσιο των μέτρων επιτήρησης των δημόσιων οικονομικών, ξεκινάει την αναφορά του αδιαφορώντας για τα «μαγειρέματα» της κυβέρνησης.

Πρωτογενές έλλειμμα, όχι πλεόνασμα!

Ας ελπίσουμε Στουρνάρας και Σαμαράς να μην επιφυλάξουν στους πέντε καθηγητές που το απαρτίζουν την τύχη που επεφύλαξαν Παπανδρέου και Βενιζέλος τον Σεπτέμβριο του 2011 στην τότε επικεφαλής του γραφείου Προϋπολογισμού της Βουλής, όταν σε μια αντίστοιχη έκθεσή της υπογράμμισε «την εκτός ελέγχου δυναμική του χρέους». Διαπίστωση που μπορεί να επιβεβαιώθηκε πλήρως και με δραματικό τρόπο με το δημόσιο χρέος μετά από τέσσερα χρόνια «διάσωσης» να έχει φτάσει από το 129% στο 175% του ΑΕΠ (σύμφωνα με την ίδια ανακοίνωση της Eurostat), η τότε επικεφαλής ωστόσο του γραφείου, Στέλλα Σάββα Μπαλφούνια (ερευνήτρια μακροοικονομικής ανάλυσης του ΚΕΠΕ) παύθηκε από τα καθήκοντά της, μετά την δήλωσή του υπουργού Οικονομικών Βαγγέλη Βενιζέλου ότι «θα ληφθούν όλα τα αναγκαία μέτρα για την αναβάθμιση και την εγκυρότητα του έργου του Γραφείου Προϋπολογισμού», δηλαδή την αντικατάσταση της υπευθύνου. Αυτό που ουσιαστικά επιζητούσαν τότε δεν ήταν η εγκυρότητα του Γραφείου Προϋπολογισμού, αλλά να υπηρετεί αδίστακτα και άβουλα την πολιτική της κυβέρνησης δικαιολογώντας τις αποφάσεις της, με κάθε τρόπο. Ούτε το 2011 έκανε τη χάρη σε Παπανδρέου-Βενιζέλο, ούτε σήμερα σε Σαμαρά-Στουρνάρα το γραφείο Προϋπολογισμού, που επέλεξε στην τριμηνιαία έκθεσή του πριν απ’ οτιδήποτε άλλο να αναφέρει πως το 2013 η Ελλάδα είχε έλλειμμα 23,1 δις. ευρώ ή 12,7% του ΑΕΠ. Ούτε και στη συνέχεια όμως το γραφείο Προϋπολογισμού στοιχίζεται πίσω από τις αλχημείες του Γ. Στουρνάρα καθώς αναφέρει ότι «το αντίστοιχο πρωτογενές έλλειμμα ανήλθε σε 15,9 δις. ευρώ ή 8,7% του ΑΕΠ». Με άλλα λόγια το γραφείο Προϋπολογισμού τονίζει ότι το 2013, ακόμη και πρωτογενώς αν δηλαδή από τον λογαριασμό εσόδων και εξόδων εξαιρέσουμε τις πληρωμές των τόκων (που το γραφείο του προϋπολογισμού εκτιμά σε 7,2 δισ. ευρώ), η Ελλάδα ήταν ελλειμματική! Επομένως ακόμη και αν θελήσουμε να ασχοληθούμε με το μέγεθος του πρωτογενούς αποτελέσματος, κάτι που κανείς άλλος δεν κάνει σοβαρά στην Ευρώπη, η Ελλάδα έχει πρωτογενές έλλειμμα! Όχι πλεόνασμα, όπως ισχυρίζεται η κυβέρνηση! Το πλεόνασμα προκύπτει αν από τον λογαριασμό των δαπανών αφαιρεθεί και το ποσό που δόθηκε στις τράπεζες, ύψους 19,2 δισ. ευρώ, χωρίς, ωστόσο, να εξηγηθεί γιατί να μην αφαιρεθούν κι άλλα μη επαναλαμβανόμενα έξοδα, όπως πληρωμές συγκεκριμένων εξοπλιστικών προγραμμάτων. Τότε λοιπόν εμφανίζεται το μαγικό κυβερνητικό νούμερο των 3,4 δισ., το οποίο εντούτοις αμφισβήτησε η Τρόικα, μειώνοντάς το στα 1,4 δισ. ευρώ.

Αυξήθηκαν οι ληξιπρόθεσμες οφειλές

Η έκθεση του γραφείου Προϋπολογισμού της Βουλής, παραπέρα, θέτει ερωτηματικά για την υφιστάμενη δημοσιονομική διαχείριση, χαλώντας την ειδυλλιακή εικόνα που μεταφέρει για παράδειγμα το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2015-2018. Αναφέρει χαρακτηριστικά: «Ανησυχητική ωστόσο είναι η πορεία των φορολογικών εσόδων (άμεσοι + έμμεσοι φόροι) που υπολείπονται έναντι του στόχου κατά 0,52 δις. ευρώ ή κατά 5,1% στο 1ο τρίμηνο του 2014. Επίσης», συνεχίζει η έκθεση «θα πρέπει να σημειώσουμε ότι, οι ληξιπρόθεσμες οφειλές της Γενικής Κυβέρνησης (συμπεριλαμβανομένων των εκκρεμών επιστροφών φόρων) προς τρίτους ανήλθαν στα 5,03 δις. τον Φεβρουάριο του 2014 παρουσιάζοντας αύξηση κατά 3,3% σε σχέση με τον Ιανουάριο του 2014 (4,87 δις. ευρώ) και αύξηση κατά 8,2% σε σχέση με τον Δεκέμβριο του 2013 (4,65 δισ.)». Αν επομένως από το πρωτογενές πλεόνασμα που ανακοίνωσε η κυβέρνηση για το πρώτο τρίμηνο του 2014 ύψους 1,54 δις. ευρώ αφαιρέσουμε τα χρήματα που όφειλε σε πολίτες κι επιχειρήσεις τον Φεβρουάριο ύψους 5,03 δισ., τότε και πάλι το πρωτογενές αποτέλεσμα στην πραγματικότητα είναι έλλειμμα και μάλιστα αβυσσαλέο, ύψους 3,49 δισ. ευρώ!

Στις επόμενες παραγράφους η έκθεση του γραφείου Προϋπολογισμού κατεδαφίζει πλήρως την μαγική εικόνα που προβάλει η κυβέρνηση για το μέλλον (προβλέποντας πρωτογενή πλεονάσματα 2,3% το 2014, 2,5% το 2015 και 3,5% το 2016) τονίζοντας ότι «οι στόχοι αυτοί, αν και έχουν μετριασθεί για τη διετία 2014-2015, είναι ιδιαίτερα αισιόδοξοι, ιδίως για την επόμενη περίοδο 2016-2018». «Αισιόδοξες» χαρακτηρίζει και τις προβλέψεις για την ανάπτυξη, καταλήγοντας ότι «θα έπρεπε να αναθεωρηθούν οι στόχοι για υψηλά πρωτογενή πλεονάσματα διαρκείας»!

80 φορολογικοί νόμοι και 800 εγκύκλιοι

Η έκθεση του Γραφείου Προϋπολογισμού κρατά επιφυλακτική στάση για πολλούς από τις κυβερνητικούς διθυράμβους. Για παράδειγμα σε ότι αφορά την χαρακτηριζόμενη ως επιτυχή ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών τονίζει ότι «το χαρτοφυλάκιο τους επιδεινώθηκε λόγω των μη εξυπηρετούμενων δανείων που ξεπέρασαν το 30%». Για τον νέο δανεισμό από τις αγορές υπενθυμίζει ότι «έχουν τεθεί δύο ερωτήματα: Πρώτο, αν η χώρα επωφελείται από αυτόν, δεδομένου ότι θα μπορούσε να δανεισθεί φθηνότερα από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθεροποίησης (2% έναντι 4,95%) και αν έπρεπε να γίνει τώρα». Αντιτείνει δηλαδή μήπως έπρεπε να προηγηθεί η αναδιάρθρωση του χρέους που «θα βελτίωνε τόσο τις προοπτικές της χώρας όσο και την αξιολόγηση της πιστοληπτικής της ικανότητας, επομένως θα οδηγούσε σε μείωση των επιτοκίων κάτω από το επίπεδο που πέτυχε κυρίως στο πενταετές ομόλογο». Για τις ιδιωτικοποιήσεις υπογραμμίζει πως «τίθεται πάλι το ζήτημα αν θα έχουν θετικές επιπτώσεις οι ιδιωτικοποιήσεις μονοπωλίων, δηλαδή η μετατροπή των δημόσιων σε ιδιωτικά μονοπώλια (και μάλιστα ενδεχομένως στα χέρια κερδοσκοπικών κεφαλαίων)». Ενώ για τη φορολογική νομοθεσία αναφέρει «πως το ελληνικό φορολογικό σύστημα αλλάζει συνεχώς (και απρόβλεπτα) και έχει καταστεί εξόχως πολύπλοκο. Είναι χαρακτηριστικό ότι από το 2010 μέχρι σήμερα έχουν ψηφιστεί πάνω από 80 φορολογικοί νόμοι κι έχουν εκδοθεί πάνω από 800 ερμηνευτικές εγκύκλιοι»! Για τις καταθέσεις του ιδιωτικού τομέα στις εγχώριες τράπεζες αναφέρεται ότι «τον Φεβρουάριο του 2014 ανήλθαν στα 160,36 δις. μειωμένες κατά 2,89 δις. σε σχέση με το επίπεδο του Δεκεμβρίου του 2013. Η εξέλιξη αυτή συνδέεται προφανώς με τις φορολογικές υποχρεώσεις με τις οποίες βρίσκονται αντιμέτωπα νοικοκυριά και επιχειρήσεις». Για τις ιδιωτικές επενδύσεις αναφέρει ότι «από τα 44 δις. ευρώ το 2008 έπεσαν στα 22 δις. ευρώ περίπου το 2012». Αποστάσεις κρατά επίσης κι από το παραγωγικό πρότυπο που αναδύεται από τις στάχτες της κρίσης: «Δεν είναι δυνατό να εννοηθεί και να επέλθει η ανάκαμψη της εθνικής οικονομίας με πλήρη απουσία της βαριάς βιομηχανίας (δευτερογενής τομέας παραγωγής). Ένα παραγωγικό μοντέλο, βασιζόμενο κατά μείζονα λόγο σε ευκαιριακού τύπου επιχειρήσεις παροχής υπηρεσιών εστίασης ή άλλων παρόμοιων μη διεθνώς εμπορεύσιμων αγαθών κι υπηρεσιών, προφανώς δεν είναι βιώσιμο σε βάθος χρόνου και δεν παρέχει την απαιτούμενη στήριξη στην εθνική οικονομία».

Στο σύνολο τους οι επισημάνσεις του γραφείου Προϋπολογισμού της Βουλής ακυρώνουν την απεγνωσμένη προσπάθεια του Αντώνη Σαμαρά να κρύψει τα αποτελέσματα της οικονομικής του πολιτικής που έχει οδηγήσει την ανεργία στο 28% και την φτώχεια σε πρωτοφανή ύψη!

Μνημονιακή και «αντι-μνημονιακή» ατζέντα φόρων (Επίκαιρα 27/2-5/3/2014)

statΨυχρολουσία προκάλεσε η δήλωση του Γιώργου Σταθάκη βουλευτή Χανίων και υπεύθυνου του τομέα Ανάπτυξης του ΣΥΡΙΖΑ, σε εκδήλωση του Tvxs στις 13 Φεβρουαρίου με θέμα την παραγωγική ανασυγκρότηση, όπου προανήγγειλε αύξηση της φορολογίας. Τα λόγια του ήταν τα εξής: «Η Ελλάδα έχει μια μόνιμη τρύπα στη φορολόγηση των φυσικών προσώπων και των επιχειρήσεων, θα τολμούσα να πω πιο πολύ των φυσικών προσώπων παρά των επιχειρήσεων. Άρα η ιδέα για λιγότερους φόρους είναι παραπλανητική, δεν ανταποκρίνεται στην πραγματικότητα».

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Η πρότασή του ΣΥΡΙΖΑ, για αύξηση της φορολογίας, προκάλεσε σοκ όχι μόνο στους οπαδούς και ψηφοφόρους του κόμματος αλλά και σε πολλούς περισσότερους πολίτες που προσδοκούσαν ότι μια μελλοντική κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ θα μείωνε τα υπέρμετρα και κοινωνικά άδικα φορολογικά βάρη που έχουν επιβάλλει τα Μνημόνια τα τελευταία τέσσερα χρόνια. Αν ο στόχος της κυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ είναι να αυξηθούν τα φορολογικά έσοδα και να φτάσουν στο 42-43% του ΑΕΠ, όπου βρίσκονται σε όλη την υπόλοιπη Ευρώπη, όπως με βεβαιότητα δήλωσε ο Γ. Σταθάκης, τότε δεν υπάρχει κανένα περιθώριο για κατάργηση ή έστω σημαντική μείωση του φόρου στην ακίνητη περιουσία που από το 2009 μέχρι φέτος έχει αυξηθεί περισσότερες από 7 φορές, όπως φαίνεται στον πίνακα που παραθέτουμε, ή στον ειδικό φόρο κατανάλωσης επί των πετρελαιοειδών που έχει τσακίσει την ζήτηση, καθιστώντας το πετρέλαιο θέρμανσης είδος πολυτελείας. Σε αυτή την περίπτωση τα φορολογικά έσοδα θα μειώνονταν ως ποσοστό του ΑΕΠ κι έτσι το όραμα του ΣΥΡΙΖΑ να γίνουμε μια κανονική ευρωπαϊκή χώρα (με κριτήριο το ποσοστό των φορολογικών εσόδων ως προς το ΑΕΠ, όχι τίποτε άλλο όπως, για παράδειγμα, οι μισθοί) θα απομακρυνόταν…

Φόροι στην περιουσία (σε δις. ευρώ)

Αύξηση 2009/2014: 743%

2009                 2010                 2011                 2012                 2013                 2014

0,53                   0,60                  0,91                  2,86                   2,78                 3,94

Στοιχεία από διαδοχικούς κρατικούς προϋπολογισμούς

Η εναγώνια προσπάθεια του ΣΥΡΙΖΑ να αυξήσει τα φορολογικά έσοδα ξεκινάει από την δήλωση πίστης που έχει καταθέσει στους ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς. Η εξίσωση των δημοσίων δαπανών με τα έσοδα δεν συνιστά όμως απλώς νοικοκύρεμα, συνιστά την διαιώνιση της λιτότητας, μνημόνιο με …πολιτικά. Επιλέγοντας ο ΣΥΡΙΖΑ να σεβαστεί και να εφαρμόσει κατά γράμμα τις οδηγίες του Βερολίνου για δημοσιονομική πειθαρχία στην πράξη όχι μόνο δεν πρόκειται να ξαναπροσληφθούν οι σχολικοί φύλακες που απολύθηκαν ή να επιστρέψουν οι απολυμένοι καθηγητές στα σχολεία ή να επανέλθουν οι μισθοί στα επίπεδα του 2009 έστω σε ένα βάθος χρόνου, αλλά επιπλέον θα αυξηθούν κι οι φόροι που πληρώνουμε. Τότε, το διαθέσιμο εισόδημα θα δεχθεί επιπλέον μειώσεις, δεδομένου ότι το σημερινό πλεόνασμα αποτελεί εικονική πραγματικότητα. Για να γίνει πραγματικό και διατηρήσιμο, από τη στιγμή που δεν συζητιέται η δημιουργία ελλειμμάτων, θα πρέπει ακόμη και να ολοκληρωθούν οι 11.000 απολύσεις στον δημόσιο τομέα που εξήγγειλε ο υπουργός Διοικητικής Μεταρρύθμισης, Κυρ. Μητσοτάκης, για το τρέχον έτος, κατ’ εφαρμογή των όσων έχουν συμφωνηθεί με την Τρόικα.

Αντιλαϊκή η φορολογία στην Ελλάδα

Το σημαντικότερο ωστόσο είναι πως η φορολογία που εφαρμόζεται ήδη στην Ελλάδα είναι εξόχως αντιλαϊκή. Παρότι γενικά η φορολογία θεωρείται, τουλάχιστον στα εγχειρίδια, εργαλείο αναδιανομής μέσω της αναλογικά υψηλής επιβάρυνσης των πλουσίων, στην χώρα μας και κατ’ εξαίρεση των όσων συνέβαιναν στην Δυτική Ευρώπη οι μισθωτοί ήταν τα μόνιμα υποζύγια, με τα μεσαία στρώματα να φοροδιαφεύγουν εκ παραδόσεως και τα υψηλά λόγω χαμηλών φορολογικών συντελεστών, θεσμοθετημένα δηλαδή. Αυτή η κατάσταση εντάθηκε μετά το 2009 ενώ από φέτος οδηγείται σε παροξυσμό. Αφορμή είναι η κατάργηση του αφορολόγητου ορίου των 5.000 ευρώ και πολλών φοροαπαλλαγών και η επιβολή φόρου 26% από το πρώτο ευρώ του ετήσιου εισοδήματος.

Η διαίσθηση όλων, πως αν πρέπει να γίνει ένα σχόλιο για την φορολογία στην Ελλάδα, τουλάχιστον από έναν αριστερό οικονομολόγο, οφείλει να σχετίζεται με την αντιλαϊκότητα του φορολογικού συστήματος κι όχι την ανάγκη αύξησής της, επιβεβαιώνεται πλήρως από τα στατιστικά στοιχεία που υπάρχουν για την Ελλάδα.

Όπως αναφέρεται στην ετήσια έκδοση της Eurostat, Taxation Trends in the European Union (2013 edition) τα φορολογικά έσοδα στην Ελλάδα ανερχόμενα για το 2011 στο 32,4% του ΑΕΠ όντως υπολείπονται του αριθμητικού μέσου όρου των 17 κρατών μελών της ευρωζώνης που φτάνει το 36,7%. Δεδομένης ωστόσο της απόκλισης, που ξεκινάει από 26% του ΑΕΠ στην Λετονία και φτάνει στο 47,7% στην Δανία, η απόσταση των ελληνικών επιδόσεων από τις μέσες τιμές της ευρωζώνης δεν είναι σημαντική. Σημαντικές αντίθετα είναι άλλες διαφορές που παρατηρούνται όταν συγκρίνουμε την ελληνική φορολογία με την ευρωπαϊκή, γιατί όλες οι αποκλίσεις υπογραμμίζουν τον αντιλαϊκό χαρακτήρα της. Για παράδειγμα ενώ η έμμεση φορολογία αντιπροσωπεύει το 33% στο σύνολο των φόρων στην ευρωζώνη, στην Ελλάδα αντιπροσωπεύει το 40,1%. Διαφορά που εν μέρει εξηγείται από τον αυξημένο βασικό συντελεστή ΦΠΑ που έχει η Ελλάδα (23%) σε σχέση με τον μέσο όρο της ΕΕ (21,3%). Είναι αναγκαίο να τονιστεί ότι οι φόροι στην κατανάλωση (ΦΠΑ, καύσιμα, τσιγάρα) είναι αντιστρόφως προοδευτικοί καθώς πλήττουν ομοιόμορφα όλα τα εισοδήματα ενώ αν ο φόρος που αναλογεί σε ένα βιβλίο ή πακέτο τσιγάρο εξεταστεί ως ποσοστό στο εισόδημα ενός άνεργου κι ενός βιομήχανου, ο δεύτερος φαίνεται ως ο πιο ευνοημένος. Γι’ αυτό τον λόγο υψηλή έμμεση φορολογία δηλώνει, κατά τεκμήριο, αντιλαϊκή φορολογία, ενώ η υψηλή άμεση φορολογία, τις περισσότερες φορές ή με μια πρώτη ματιά, δηλώνει φιλολαϊκή φορολογία. Δεν εκπλήσσει έτσι που το μερίδιο της άμεσης φορολογίας στο σύνολο των φόρων στην Ελλάδα (27,1%) είναι κάτω του μέσου όρου της ευρωζώνης (30,9%) με αποτέλεσμα η Ελλάδα να προσεγγίζει περισσότερο τις χώρες της ανατολικής Ευρώπης όπου παρατηρούνται τα αρνητικά ρεκόρ στην άμεση φορολογία (Λιθουανία 17%, Ουγγαρία 18,7%, Βουλγαρία 18,9%, Σλοβακία 19,1%, Εσθονία 20%, Τσεχία 21,1%, Ρουμανία 21,2%, Σλοβενία 21,2%, Πολωνία 21,7%, Λετονία 26,8% και Γαλλία 26,9%). Αυτές ακριβώς οι χώρες που έχουν το χαμηλότερο ποσοστό άμεσης φορολογίας στην συνολική, προφανώς, έχουν το υψηλότερο ποσοστό έμμεσης φορολογίας στην συνολική φορολογία. Πολλές από τις χώρες με χαμηλή άμεση φορολογία (Λιθουανία, Βουλγαρία, Ουγγαρία, Σλοβακία) έχουν ήδη επιβάλλει τον ενιαίο φορολογικό συντελεστή που έχει υποσχεθεί ότι θα εφαρμόσει κι ο Α. Σαμαράς. Πρόκειται για την επιτομή του αντιλαϊκού φόρου καθώς από το μικρομάγαζο μέχρι την πολυεθνική, κι από τον άνεργο μέχρι τον ζάπλουτο φορολογούνται με τον ίδιο συντελεστή, στο όνομα της απλούστευσης. Το ζητούμενο φυσικά, μιλώντας για τα νομικά πρόσωπα, είναι να ευνοηθούν οι μεγάλες επιχειρήσεις και να βγουν από την μέση οι μικρές…

Μισθωτοί και συνταξιούχοι, οι …προνομιούχοι

Ο αντιλαϊκός χαρακτήρας του ελληνικού φορολογικού συστήματος φαίνεται επίσης από την αυξημένη, στο πέρασμα του χρόνου, συμμετοχή των μισθωτών και συνταξιούχων στο σύνολο των φόρων και τη συρρίκνωση του μεριδίου των νομικών προσώπων. Όπως προκύπτει από τα ετήσια Στατιστικά Δελτία Φορολογικών Δεδομένων, που εκδίδει η Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων, οι μισθωτοί και οι συνταξιούχοι το 2006 κατέβαλαν το 48,26% των συνολικών φόρων, το 2007 το 50,09%, το 2009 το 52,59% και το 2011 (τελευταίο έτος για το οποίο υπάρχουν διαθέσιμα στοιχεία) το 55,09%. Περιττό να ειπωθεί δε πως σε αυτή την περίοδο που η συμμετοχή μισθωτών και συνταξιούχων στα φορολογικά βάρη αυξάνει, η θέση τους στο προϊόν περιορίζεται. Με βάση ευρωπαϊκές μετρήσεις (Statistical Annex of European Economy, autumn 2012), το μερίδιο των μισθών στο ΑΕΠ την προαναφερόμενη περίοδο (2006-2011) μειώθηκε από 60,7% σε 60,3%, ενώ μισθοί και συντάξεις έχουν καταγράψει ελεύθερη πτώση.

Με βάση τα παραπάνω αν κάτι χρειάζεται το φορολογικό σύστημα είναι μια εκ θεμελίων αναμόρφωση στην κατεύθυνση ελάφρυνσης των μισθωτών και των λαϊκών στρωμάτων, γενικά. Ως πρώτο βήμα δεν μπορεί παρά να περιλαμβάνει την ακύρωση όλων των φορολογικών αλλαγών των τελευταίων ετών. Σε αυτή την κατεύθυνση πρέπει να επανέλθει κατ’ αρχάς το αφορολόγητο όριο των 5.000 ευρώ, ως ένα μέτρο που θα ελαφρύνει τα πιο φτωχά στρώματα που δοκιμάζονται, να μειωθεί ο ΦΠΑ, στα προ κρίσης επίπεδα και φυσικά να αυξηθούν οι συντελεστές φορολόγησης των επιχειρήσεων. Όλα τα υπόλοιπα αποτελούν, επί τη ουσίας, συνέχιση της πολιτικής των μνημονίων!

Αρέσει σε %d bloggers: