Σφίγγει τον κλοιό γύρω από το Ιράν ο Τραμπ

Στα χνάρια του Τζορτζ Μπους που έστησε τη Συμμαχία των Προθύμων γύρω από τις ΗΠΑ, έτσι ώστε να συγκαλύψει τα αμερικανικά συμφέροντα που πρωταγωνίστησαν κι επέβαλαν την εισβολή στο Ιράκ 16 χρόνια πριν, κινείται πλέον ο αμερικανός πρόεδρος σφίγγοντας τον κλοιό γύρω από το Ιράν. Επισήμως, στόχος του άξονα που δημιουργεί το αμερικανικό Πεντάγωνο είναι «να εξασφαλίσει την ελευθερία της ναυσιπλοΐας στα στενά του Χορμούζ και το Μπαντ αλ-Μαντέμπ», με βάση δηλώσεις αμερικανού αξιωματούχου που υπέδειξε τις θαλάσσιες πύλες οι οποίες ενώνουν τον Περσικό Κόλπο με τον Κόλπο του Ομάν και την Ερυθρά Θάλασσα με τη Θάλασσα του Άντεν, αντίστοιχα. Στην πράξη ο Λευκός Οίκος εγκαταλείπει τη γραμμή των αυτοσχεδιασμών και για πρώτη φορά μετά την έξοδο των ΗΠΑ από τη Συμφωνία για τα πυρηνικά του Ιράν φαίνεται να καταστρώνεται ένα σχέδιο επίθεσης στο Ιράν.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Πριν τις ανακοινώσεις για τη Συμμαχία των Προθύμων Νο2 οι αυτοσχεδιασμοί του Τραμπ εναντίον του Ιράν έφτασαν σε άνευ προηγουμένου επίπεδα με τον αμερικανικό πρόεδρο να εξαγγέλλει επίθεση κατά του Ιράν και σε 10 λεπτά να την ακυρώνει. Η τακτική του Τραμπ, όπως συμπυκνώνεται στη φράση «μέγιστη πίεση» προκάλεσε θυμηδία ακόμη κι εντός των ΗΠΑ. Σε συνέντευξή του στο γερμανικό περιοδικό Σπίγκελ ο Λέον Πανέτα, υπουργός Άμυνας των ΗΠΑ μεταξύ 2011 και 2013 και επικεφαλής της CIA όταν εκτελέστηκε ο Μπιν Λάντεν ανέφερε: «Έχω προβληματισμούς για τις τακτικές μέγιστης πίεσης του προέδρου σε μια σειρά από μέτωπα. Έχει χρησιμοποιήσει την μέγιστη πίεση στη Βόρεια Κορέα κι ακόμη δεν έχουμε ένα σχέδιο για την αποπυρηνικοποίηση. Έχει χρησιμοποιήσει την μέγιστη πίεση στο εμπόριο με αυτούς τους δασμούς κι ακόμη δεν έχουμε επιλύσει εκείνα τα εμπορικά θέματα. Έχει χρησιμοποιήσει την μέγιστη πίεση στο Ιράν, αλλά δεν ξέρω αν έχει ακόμη προσδιορίσει ποια θα είναι η μακροχρόνια στρατηγική σε σχέση με αυτά τα θέματα τακτικής. Μπορείς να χρησιμοποιείς μέγιστη πίεση, μπορείς να δημιουργείς χάος, αλλά θα ήταν πάρα πολύ καλύτερα αν είχες ένα σχέδιο επίλυσης του προβλήματος. Και δε νομίζω ότι το σκέφτεται πάρα πολύ»…

Στην αντεπίθεση ωστόσο περνάει και η ίδια η πολιτική ηγεσία του Ιράν που πληρώνει τεράστιο οικονομικό κόστος από τις κυρώσεις των ΗΠΑ. Ήδη, εδώ κι ένα χρόνο βρίσκεται σε πολύ δύσκολη θέση καθώς από την μια δέχεται τις κυρώσεις των ΗΠΑ όπως ακολούθησαν μετά την αποχώρησή τους από τη συμφωνία που υπογράφτηκε επί Ομπάμα τον Δεκέμβριο 2015. Αποτέλεσμα αυτών των κυρώσεων είναι οι εξαγωγές πετρελαίου να έχουν βυθιστεί: από 2,5 εκ. βαρέλια την ημέρα όσο διαρκούσε η συμφωνία, τον Ιούνιο του 2019 έφτασαν τα 300.000 βαρέλια! Η οικονομική ασφυξία στο Ιράν επιβάλλεται ακόμη και με κατασχέσεις πλοίων που μεταφέρουν ιρανικό πετρέλαιο όπως συνέβη στο Γιβραλτάρ στις 4 Ιουλίου με το πλοίο Grace 1 που όδευε σε διυλιστήριο της Συρίας και λόγω τονάζ δεν μπορούσε να περάσει το Σουέζ. Η κατάληψη του δεξαμενόπλοιου με τακτικές που θα ζήλευαν κι οι Σομαλοί πειρατές υλοποιήθηκε από τις βρετανικές ειδικές δυνάμεις προκαλώντας την οργή του Ιρανού υπουργού Εξωτερικών που κατηγόρησε τους Βρετανούς και Ισπανούς για πειρατεία! Επρόκειτο δε για κίνηση εκφοβισμού καθώς οι αμερικανικές κυρώσεις στερούνται διεθνούς νομιμοποίησης. Δεν έχουν επιβληθεί πχ από τον ΟΗΕ ώστε η εφαρμογή τους να ήταν επιβεβλημένη στο πλαίσιο του διεθνούς δικαίου. Η συμμόρφωση των εφοπλιστικών εταιρειών με το αμερικανικό εμπάργκο εξασφαλίζεται λόγω των επιπτώσεων που καραδοκούν στη αντίθετη περίπτωση. Η δε Ισπανία, που δεν αναγνωρίζει τη βρετανική κυριαρχία στο Γιβραλτάρ όπως καθιερώθηκε με μια συμφωνία του 1773, δικαιολόγησε την κατάληψη του πλοίου στη βάση των ευρωπαϊκών κυρώσεων κατά της Συρίας…

Οι Ευρωπαίοι όσο δραστήριοι αποδεικνύονται στην εφαρμογή του αμερικανικού οικονομικού αποκλεισμού κατά του Ιράν τόσο διστακτικοί κι αναποφάσιστοι αποδεικνύονται στην υλοποίηση όσων ο ίδιοι έχουν υποσχεθεί, με το βλέμμα στην διατήρηση εν ζωής της συμφωνίας. Συγκεκριμένα, αυτό που είχαν συμφωνήσει με την Τεχεράνη ήταν η δημιουργία ενός χρηματοδοτικού οχήματος (Instex) που θα επέτρεπε στο Ιράν να συνεχίσει μεν να εξάγει πετρέλαιο αλλά τα έσοδα από τις πωλήσεις να συμψηφίζονται με αγορές και να μην καταλήγουν υπό τη μορφή συναλλάγματος στη Τεχεράνη. Μόνο που αυτός ο πολύπλοκος μηχανισμός εκκαθαρίσεων δεν δημιουργήθηκε ποτέ.

Τούτων δοθέντων το Ιράν ανακοίνωσε ότι ξεκινάει εκ νέου τις δραστηριότητες εμπλουτισμού ουρανίου, πιθανότατα ως μέσο πίεσης προς τους Ευρωπαίους για να τηρήσουν τα συμφωνηθέντα. Από την μεριά τους, Γαλλία, Γερμανία και Αγγλία εξέδωσαν ανακοίνωση με την οποία «εκφράζουν τη βαθιά τους ανησυχία για δραστηριότητες του Ιράν  που είναι ασύμβατες με τις δεσμεύσεις του». Κι έτσι ωστόσο να μην είναι, δηλαδή το πυρηνικό πρόγραμμα του Ιράν να μην ξεκινάει ως μοχλός πίεσης, γιατί το Ιράν να συνεχίσει να δεσμεύεται από μια συμφωνία όταν τα άλλα μέρη είτε ηχηρώς και δημοσίως (ΗΠΑ), είτε σιωπηρώς και ιδιωτικώς (Ευρωπαίοι) έχουν πάψει να την υπηρετούν; Η Τεχεράνη μάλιστα έχει ανακοινώσει πώς θα επιταχύνει το πυρηνικό της πρόγραμμα από τον προσεχή Σεπτέμβριο καθιστώντας σίγουρη την κλιμάκωση της έντασης…

 Πηγή: Νέα Σελίδα

Τραμπ εναντίον Ιράν

Η είδηση πέρασε σχεδόν απαρατήρητη παρότι δε στερούταν σημασίας: Η Ρωσία και το Ιράν υπέγραψαν την 1η Αυγούστου μια οικονομική συμφωνία μαμούθ, ύψους 2,5 δισ. ευρώ, για την κατασκευή σιδηροδρομικών βαγονιών.

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Η συμφωνία είναι μικρό μόνο μέρος ενός γιγαντιαίου προγράμματος επέκτασης και εκσυγχρονισμού των ιρανικών υποδομών που μεταξύ άλλων περιλαμβάνει την επέκταση του σιδηροδρομικού δικτύου κατά 15.000 χιλιόμετρα, στο πλαίσιο της οποίας θα παραδίνονται κάθε χρόνο 8.000-10.000 νέα βαγόνια!

Το γενναίο επενδυτικό πρόγραμμα του Ιράν (που προβλέπει για τα επόμενα 5 χρόνια την πραγματοποίηση εγχώριων και ξένων επενδύσεων ύψους 200 δισ. δολ. ετησίως) φιλοδοξεί να αντιμετωπίσει το οξύτατο πρόβλημα ανεργίας που πλήττει τη νέα γενιά. Η ανεργία στη νεολαία αγγίζει το 26%. Ουδέποτε ωστόσο θα είχε εξαγγελθεί αν μία – μία δεν αίρονταν οι κυρώσεις που είχαν επιβληθεί την προηγούμενη πενταετία από τη Δύση, εξ αιτίας της ανάπτυξης του ιρανικού πυρηνικού προγράμματος. Η πλήρης συμμόρφωση του Ιράν με τις απαιτήσεις της συμφωνίας της ομάδας των 5+1 χωρών (ΗΠΑ, Αγγλία, Γαλλία, κίνα, Ρωσία και Γερμανία) που υπογράφτηκε τον Ιανουάριο του 2016 επί προεδρίας Μπαράκ Ομπάμα, όπως πιστοποιήθηκε από τη Διεθνή Επιτροπή Ατομικής Ενέργειας άνοιξε το δρόμο για την σταδιακή ενσωμάτωση του Ιράν στη διεθνή οικονομία. Το Ιράν έτσι αφού έστειλε στο εξωτερικό 25.000 λίβρες εμπλουτισμένου ουρανίου, αφού προσέφερε απεριόριστη πρόσβαση στις πυρηνικές του εγκαταστάσεις στους διεθνείς εμπειρογνώμονες και άλλα πολλά άρχισε να βλέπει τους οικονομικούς περιορισμούς σταδιακά να καταργούνται. Μέχρι…

Μέχρι που ήρθε ο Ντόναλντ Τραμπ και είτε έμμεσα (με τη Σαουδική Αραβία και την Αίγυπτο να απαιτούν από το Κατάρ τον τερματισμό των διπλωματικών σχέσεων με την Τεχεράνη) είτε ευθέως άρχισε να υπονομεύει τη διεθνή συμφωνία. Το είχε προαναγγείλει άλλωστε πολύ πριν εγκατασταθεί στο Λευκό Οίκο. Τελευταίο κρούσμα της αποσταθεροποιητικής δράσης της Ουάσινγκτον, που φαίνεται να υιοθετεί πλήρως την αδιάλλακτη στάση του Ισραήλ και της Σαουδικής Αραβίας έναντι του Ιράν, ήταν οι κυρώσεις που ψήφισε το Κογκρέσο και υπέγραψε ο αμερικανός πρόεδρος την 1η Αυγούστου. Το Ιράν διαμαρτυρήθηκε επίσημα στο Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, δηλώνοντας ότι οι ΗΠΑ παραβιάζουν τη συμφωνία! Προφανώς, εις ώτα μη ακουόντων…

Η υπονόμευση του Ιράν από τις ΗΠΑ δεν είναι μόνο ότι ρίχνει λάδι στη φωτιά των περιφερειακών αντιθέσεων, σε μια μάλιστα περιοχή που το μόνο το οποίο της λείπει είναι μια νέα εστία πολέμου… Η επιθετική γραμμή του Τραμπ ακυρώνει τα ανοίγματα της φιλο-δυτικής πτέρυγας του ιρανικού κατεστημένου, με επικεφαλής τον πρόεδρο Χασάν Ρουχανί, κι επίσης στρέφει το Ιράν  στην Ανατολή, συγκεκριμένα στη Ρωσία και την Κίνα.

Επιπλέον, οι αλλεπάλληλες οικονομικές συμφωνίες που υπογράφει το Ιράν με τη Ρωσία φέρνουν στην επιφάνεια μια ισχυρότατη τάση κατακερματισμού και περιφερειοποίησης της παγκόσμιας οικονομίας, που ως μεγάλο χαμένο έχουν τις ούτως ή άλλως χειμαζόμενες οικονομίες της Ευρώπης και των ΗΠΑ. Παράπλευρες απώλειες προφανώς για τον Τραμπ…

Πηγή: neaselida.gr

Ξανά στο στόχαστρο το Ιράν (Επίκαιρα, 22-28/7/2010)

Την Ουάσινγκτον κατηγόρησε ευθέως ο ιρανός πρόεδρος, Μαχμούτ Αχμαντινετζάντ, για τη διπλή βομβιστική επίθεση που σημειώθηκε την προηγούμενη Πέμπτη στο νότιο Ιράν, προκαλώντας το θάνατο 26 ατόμων και τον τραυματισμό περισσότερων από 300. Η έκρηξη στρεφόταν άμεσα κατά του σκληρού πυρήνα του καθεστώτος, καθώς στο στόχαστρό της είχε άνδρες της Επαναστατικής Φρουράς, όπως είχε συμβεί και τον Οκτώβρη του 2009 όταν σε ένα χτύπημα με πολλές ομοιότητες σκοτώθηκαν 40 άτομα, 15 εκ των οποίων ανήκαν στην Επαναστατική Φρουρά. Την ευθύνη ανέλαβε μια σουνιτική οργάνωση που έχει έδρα της την επαρχία του Σιστάν –  Μπαλουκιστάν και υποστηρίζει ότι μάχεται ενάντια στις διακρίσεις που υπομένει η σουνιτική μειοψηφία από το σιιτικό καθεστώς. Για την Τεχεράνη ωστόσο η συγκεκριμένη οργάνωση με την επωνυμία Τζαντάλα («στρατιώτες του Θεού») αποτελεί μακρύ χέρι της Ουάσινγκτον και εξοπλίζεται από τον αμερικανικό στρατό που εδρεύει στο Αφγανιστάν και το Πακιστάν.

Η βομβιστική επίθεση στο Ζαχεντάν, που έφερε στην επιφάνεια τη θρησκευτική ανομοιογένεια που χαρακτηρίζει το Ιράν (τουλάχιστον αυτό ήταν το «μήνυμά» της), αποτέλεσε απροσδόκητο πλήγμα για την Τεχεράνη που ήρθε να εξισορροπήσει αν όχι να εξουδετερώσει τα τεράστια πολιτικά και διπλωματικά οφέλη που αποκόμισε μόλις πριν λίγες μέρες από την επιστροφή του 32χρονου επιστήμονα Σαχράμ Αμιρί.

Πρόκειται για ιστορία που παρέπεμπε κατ’ ευθείαν στα χρόνια του Ψυχρού Πολέμου. Σύμφωνα με τους Αμερικάνους ο νεαρός ιρανός επιστήμονας αυτομόλησε στις ΗΠΑ τον Ιούνη του 2009, εκμεταλλευόμενός την επίσκεψή του για λόγους θρησκευτικούς στην Σαουδική Αραβία. Κατά την παραμονή του στις ΗΠΑ αποκάλυψε πολλές και χρήσιμες πληροφορίες στους Αμερικάνους μέχρι που άρχισε να δέχεται απειλές για τη ζωή της οικογένειάς του. Υποκύπτοντας τελικά, σύμφωνα με την αμερικανική εκδοχή, στις πιέσεις που του ασκήθηκαν εμφανίστηκε να επιστρέφει στην γενέτειρά του με τη δική του βούληση.

Η εκδοχή του Ιράν είναι εντελώς διαφορετική και, το σημαντικότερο, δεν παρουσιάζει κενά και ανακολουθίες όπως συμβαίνει με την εκδοχή των ΗΠΑ. Αρχικά είναι η δύναμη των εικόνων και της ίδιας της πραγματικότητας: Ο 32χρονος επιστήμονας να φθάνει στο αεροδρόμιο της Τεχεράνης, όπου έγινε δεκτός με τιμές εθνικού ήρωα όχι μόνο από μέλη της οικογένειάς του αλλά κι από μέλη της ιρανικής κυβέρνησης. Επιστρέφοντας στον Ιούνη του 2009, η Τεχεράνη ποτέ δεν έπαψε να θέτει το θέμα της εξαφάνισης του Αμιρί στα διεθνή σώματα. Ακόμη και στον γενικό γραμματέα του ΟΗΕ το έθεσε κατηγορώντας τις μυστικές υπηρεσίες της Σαουδικής Αραβίας και των ΗΠΑ ότι ενορχήστρωσαν την απαγωγή και τη μεταφορά του στις ΗΠΑ. Κατηγορίες που τις επανέλαβε κι ο ίδιος ο Αμιρί μετά την άφιξή του στο Ιράν. Τόνισε επίσης ότι του προσφέρθηκαν 10 εκ. δολ. για να δηλώσει στο CNN ότι έφθασε στις ΗΠΑ για να ζητήσει άσυλο κι άλλα 50 εκ. μαζί με την ευκαιρία να ξεκινήσει μια καινούργια ζωή σε οποιαδήποτε ευρωπαϊκή χώρα επιθυμεί, στην περίπτωση που συνεργαζόταν με τις αμερικανικές αρχές. Επίσης, το σημαντικότερο, κατηγόρησε τους Αμερικανούς ότι τον υπέβαλαν στα σκληρότερα σωματικά και διανοητικά βασανιστήρια.

Η άφιξη του Αμιρί στο Ιράν κι η ενθουσιώδης υποδοχή του έβαλαν τέλος σε ένα θρίλερ που κορυφώθηκε με μια σειρά αντικρουόμενα μεταξύ τους βιντεάκια που κυκλοφόρησαν στον διαδικτυακό τόπο Youtube.com. Στο πρώτο απ’ αυτά ο Αμιρί μιλώντας περσικά υποστήριζε ότι κατά την επίσκεψή του στη Μεδίνα στις 3 Ιούνη 2009 έπεσε θύμα απαγωγής από Αμερικανούς και Σαουδάραβες οι οποίοι παρά τη θέλησή του τον μετέφεραν στην Αριζόνα. Αμέσως μετά κυκλοφόρησε άλλο βίντεο, επαγγελματικής ποιότητας, που αναιρούσε τα όσα αρχικά υποστήριζε και δήλωνε ότι με τη θέλησή του έφθασε στην Αριζόνα για να ξεκινήσει διδακτορικό… Ακόμη και να μην πήγαινε πρώτη η… αλήθεια, είναι εμφανές ότι το δεύτερο βίντεο όπου εμφανίζεται ξυρισμένος και καλοντυμένος μπροστά από μια βιβλιοθήκη σαν σπασίκλας φοιτητής γυρίστηκε υπό τη σκηνοθεσία της γνωστής… υπηρεσίας μόνο και μόνο για να αναιρέσει τις εντυπώσεις που δημιουργήθηκαν από το πρώτο βίντεο, το οποίο κυκλοφόρησε εν αγνοία και παρά τη θέλησή της. Οι ενοχές της CIA, που φαίνεται να μην έχει εγκαταλείψει τις εγκληματικές τακτικές της, αποδεικνύονται επίσης από την ένοχη σιωπή που τήρησε όλο αυτό τον χρόνο. Αν είχε πράγματι αυτομολήσει στις ΗΠΑ γιατί δεν τον έκαναν οι αμερικανικές αρχές «σημαία» τους από την πρώτη κιόλας μέρα στον ψυχολογικό πόλεμο εναντίον του Ιράν κι αντί γι αυτό δήλωναν άγνοια στις επίμονες κι επίσημες ενοχλήσεις της Τεχεράνης; Επίσης, η κατηγορία ότι υπέκυψε στις απειλές για τη ζωή της οικογένειάς του αφήνει αναπάντητο ένα άλλο ερώτημα: Γιατί υπέκυψε τώρα κι όχι πριν ένα χρόνο; Επίσης, τώρα σκέφτηκε ότι έχει γιο στην ηλικία των επτά χρόνων μάλιστα; Είναι ερωτήματα που δεν προσπερνιούνται εύκολα και στο σύνολό τους εκθέτουν τις αμερικανικές αρχές που στον ανταγωνισμό τους με το Ιράν χρησιμοποιούν θεμιτά και αθέμιτα μέσα για να υπονομεύσουν το καθεστώς.

Το τελευταίο διάστημα το Ιράν έχει βρεθεί επανειλημμένως στο στόχαστρο της αμερικανικής πολιτικής. Πρόκειται για ένα μπαράζ επιθέσεων μέσω δηλώσεων και κυρίως μέτρων που φέρνει πιο κοντά το ενδεχόμενο ενός βομβαρδισμού των πυρηνικών του εγκαταστάσεων, όπως χρόνια τώρα ζητά το Ισραήλ για να μείνει αλώβητο το πυρηνικό του μονοπώλιο στη Μέση Ανατολή.

Εν αρχή είναι… οι κυρώσεις. Τον Ιούνιο το Συμβούλιο Ασφαλείας του ΟΗΕ, κατόπιν αμερικανικής απαίτησης, ψήφισε το τέταρτο πακέτο κυρώσεων που προβλέπει την επιβολή εμπάργκο στην πώληση συγκεκριμένων οπλικών συστημάτων προς την Τεχεράνη όπως επίσης και την τιμωρία χρηματοπιστωτικών ιδρυμάτων που διατηρούν οικονομικές δοσοληψίες με ιρανικές τράπεζες, ακόμη και την κεντρική τράπεζα του Ιράν. Τα μέτρα του ΟΗΕ συμπληρώνονται από μονομερείς αποφάσεις των ΗΠΑ που έχουν φθάσει ακόμη και στο σημείο να επιβάλλουν πρόστιμα σε μεγάλες ευρωπαϊκές τράπεζες (UBS το 2004, ABN Amro το 2005 και Credit Suisse πέρυσι) επειδή διατηρούν σχέσεις με το Ιράν. Πρόκειται για μέτρα που προκαλούν οικονομική επιβάρυνση στην Τεχεράνη, στην πράξη όμως έχουν ελάχιστες επιπτώσεις, καθώς η Τεχεράνη τα παρακάμπτει στρεφόμενη προς την Ανατολή κι ιδιαίτερα σε χώρες όπως η Κίνα, η Ιαπωνία, η Μαλαισία και άλλες περιορίζοντας σημαντικά τις δοσοληψίες της με τις ΗΠΑ και στο εξής με την Ευρώπη, από τη στιγμή που κι η γηραιά ήπειρος ταυτίζεται με την επιθετική αμερικανική εξωτερική πολιτική των κυρώσεων. Η Ευρώπη ωστόσο εισπράττει πολύ μεγαλύτερο τίμημα γι αυτή την πολιτική της, σε σχέση με τις ΗΠΑ, καθώς δεν διαθέτει ενεργειακή αυτονομία κι άλλες εναλλακτικές πηγές κάλυψης των αναγκών της όπως οι ΗΠΑ. Πρόκειται, ευρύτερα, για αποφάσεις που βαθαίνουν τον οικονομικό και γεωπολιτικό διχασμό μεταξύ Ανατολής και Δύσης, διαιρώντας τον κόσμο κι αυξάνοντας την έχθρα και την καχυποψία.

Όσο άγονες όμως αποδεικνύονται οι οικονομικές κυρώσεις τόσο αυξάνονται οι λεκτικές επιθέσεις, όχι μόνο από την Ουάσινγκτον με τον υπουργό Άμυνας των ΗΠΑ, Ρόμπερτ Γκειτς, να δηλώνει στο Fox News ότι η Ουάσινγκτον δεν θα επιτρέψει την απόκτηση πυρηνικών όπλων από το Ιράν, αλλά ακόμη κι από τη Βαγδάτη με τον κορυφαίο αμερικανό διοικητή, Ρέι Οντιέρνο, να χαρακτηρίζει το Ιράν υπαίτιο για την συνεχιζόμενη αστάθεια στο Ιράκ.

Η κλιμάκωση των φραστικών επιθέσεων προετοιμάζει το έδαφος για έναν τυχοδιωκτικό βομβαρδισμό του Ιράν που θα μετατρέψει τη Μέση Ανατολή σε κόλαση. Μέχρι στιγμής πρόκειται για ενδεχόμενο το οποίο οι ΗΠΑ έχουν επίσημα απορρίψει για προφανείς λόγους. «Ένας ακόμη πόλεμος στη Μέση Ανατολή είναι το τελευταίο πράγμα που θέλουμε», είχε δηλώσει πρόσφατα ο αμερικανός υπουργός Άμυνας. Αναγορεύεται σε μονόδρομο όμως όσο τινάζονται στον αέρα οι γέφυρες επικοινωνίας που στήθηκαν στην αρχή της προεδρίας του Ομπάμα και στην πράξη υιοθετείται όχι μόνο από τις ΗΠΑ αλλά κι από τον ΟΗΕ η ατελέσφορη κι εμπρηστική γραμμή του Ισραήλ.

Σε διπλωματική απομόνωση το Ισραήλ (Επίκαιρα, 4-10/3/2010)

Την αυξανόμενη ανάγκη αναθέρμανσης των διπλωματικών σχέσεων της Ελλάδας με τον αραβικό κόσμο και αποστασιοποίησης της ελληνικής διπλωματίας από το Ισραήλ επιβεβαιώνει το φιάσκο που υπέστη το εβραϊκό κράτος με αφορμή την δολοφονία του Μαχμούντ αλ Μαμπχούχ στο Ντουμπάι. Γιατί, η εκτέλεση του στελέχους της Χαμάς στις 19 Ιανουαρίου από 26 πράκτορες της Μοσάντ με τη μέθοδο των ηλεκτροσόκ και του πνιγμού μπορεί επιχειρησιακά να ολοκληρώθηκε με αψεγάδιαστο τρόπο, στην πράξη όμως εξέθεσε ανεπανόρθωτα το Ισραήλ (όπως ακριβώς συνέβη και με την επιχείρηση εναντίον της Γάζας πέρυσι τον Δεκέμβριο) που από φίλους και εχθρούς όλο και συχνότερα πλέον αποκαλείται «κράτος – παρίας», που συνιστά κίνδυνο για την σταθερότητα στην περιοχή.

Η αλήθεια είναι πως κανείς δεν περίμενε ότι το Ντουμπάι θα έσπαγε τον κανόνα της σιωπής (που τόσο πολύ συνηθίζεται σε ανάλογες περιπτώσεις) και θα έδινε στη δημοσιότητα στιγμιότυπα από τις κάμερες ασφαλείας με τα πρόσωπα των δραστών. Κατά πολλούς η στάση του Ντουμπάι αποτέλεσε την εκδίκησή του για τη χρεοκοπία στην οποία το οδήγησαν πέρυσι το Νοέμβριο τα δυτικά κερδοσκοπικά κεφάλαια, που κατά μία ερμηνεία ήταν το τίμημα που πλήρωσε για τις στενές σχέσεις του με το Ιράν και την προθυμία με την οποία συνεργαζόταν οικονομικά με το Ιράν αρνούμενο να εφαρμόσει το εμπάργκο των Δυτικών. Έτσι, οι αρχές ασφαλείας του Ιράν αποδείχθηκαν καταπέλτης. Καθώς όχι μόνο έδωσαν στη δημοσιότητα τα βίντεο και τα πλαστογραφημένα διαβατήρια των εκτελεστών, δηλώνοντας πως κατά 99% πρόκειται για πράκτορες της Μοσάντ, αλλά επίσης ζήτησαν από την Ίντερπολ να εκδώσει διεθνές ένταλμα σύλληψης για τον Μέιρ Ντεγκάν, επικεφαλής της ισραηλινής μυστικής υπηρεσίας, Μοσάντ, για την οποία το τελευταίο τεύχος του βρετανικού περιοδικού Economist αναρωτιέται στον τίτλο του, κατά πόσο πράγματι κάνει το Ισραήλ ασφαλέστερο…

Η οργή εναντίον του Ισραήλ όμως αυτή τη φορά ξεπέρασε τα όρια του αραβικού κόσμου. Η έντονη και χωρίς προηγούμενο καταδίκη από τους υπουργούς Εξωτερικών της ΕΕ της κλοπής και παραποίησης διαβατηρίων ευρωπαίων πολιτών και οι σκληρές αποδοκιμαστικές δηλώσεις των υπουργείων Εξωτερικών της Αγγλίας, της Γαλλίας και της Ιρλανδίας (που έγινε μάλιστα από την πολιορκημένη Γάζα) υποδηλώνουν πως καθησυχαστικές δηλώσεις όπως αυτή του υπουργού Βιομηχανίας του Ισραήλ, Μπινιαμίν Μπεν Ελιέζερ, ότι σε έξι μήνες κανείς δεν θα θυμάται το γεγονός, απέχουν πολύ από την πραγματικότητα. Οι λόγοι είναι πολλοί. Πρώτ’ απ’ όλα επειδή οι εξωδικαστικές εκτελέσεις, όπως επισήμως αποκαλούνται ανάλογες μαφιόζικες πρακτικές (που πριν νομιμοποιηθούν από την CIA στον βρόμικο πόλεμο κατά της τρομοκρατίας, εγκαινιάστηκαν από την αστυνομία του Χίτλερ και του Πινοτσέτ) συνιστούν τη ναρκοθέτηση κάθε έννοιας δικαίου. Η επιφόρτιση των μυστικών υπηρεσιών με τα καθήκοντα του δικαστή, του εισαγγελέα και του εκτελεστή της ποινής μετατρέπει τον κόσμο σε μία ζούγκλα αυτοδικίας, όπου νόμος είναι το δίκιο του εκτελεστή και τα συμβόλαια θανάτου αποκαθιστούν την θεσμοθετημένη διαδικασία απονομής δικαιοσύνης. Τι θα συνέβαινε αν κάθε κράτος εξασφάλιζε τα εθνικά του συμφέροντα με την εκτέλεση των εχθρών του; Κι έχοντας πλήρη επίγνωση των διαφορετικών μέτρων και σταθμών που κυριαρχούν στην «διεθνή κοινότητα», δεν μπορούμε να μην μεταφέρουμε το ερώτημα συντάκτη του βρετανικού Guardian για το τι θα είχε συμβεί αν τυχόν και μια ανάλογη δολοφονία την είχε φέρει σε πέρας η μυστική αστυνομία του Ιράν, σε μεγάλο ξενοδοχείο δυτικής πρωτεύουσας, χρησιμοποιώντας πλαστογραφημένα διαβατήρια ευρωπαίων πολιτών… Πόσες φορές θα είχε ισοπεδωθεί μέχρι τώρα η Τεχεράνη;

Κατά δεύτερο, η οργή εναντίον του Ισραήλ δεν πρόκειται να κοπάσει εύκολα, επειδή οι εξωδικαστικές εκτελέσεις σε τρίτες χώρες καταστρατηγούν την έννοια της εθνικής κυριαρχίας. Όταν η κάθε Μοσάντ ή η CIA, όπως συνέβη κατ’ επανάληψη επί Μπους με πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα την απαγωγή του αιγύπτιου ιμάμη από το Μιλάνο της Ιταλίας, δολοφονεί και απαγάγει, τότε παραβιάζει το αυτονόητο μονοπώλιο που έχει κάθε κράτος στην απονομή δικαιοσύνης στο εσωτερικό του και αυτόματα μετατρέπεται σε προτεκτοράτο ή αποικία, που κρίνεται αναρμόδιο να εφαρμόσει το δίκαιο εντός των εθνικών του συνόρων. Η πόλη – κράτος του Ντουμπάι, προς τιμή του, απέσεισε από πάνω του αυτό τον ταπεινωτικό χαρακτηρισμό.

Κατά τρίτο, το Ισραήλ αυτή τη φορά μάλλον παραβίασε μια λεπτή γραμμή, καθώς χρησιμοποιώντας διαβατήρια Εβραίων από την Ευρώπη δεν έθεσε μόνο σε κίνδυνο τη ζωή κάθε άλλου Εβραίου (που γιατί να μη χαρακτηρίζεται στο εξής ύποπτος για πράκτορας της Μοσάντ;) αλλά και την αξιοπιστία των ίδιων αυτών ευρωπαϊκών κρατών που χρειάστηκε να αποδείξουν ότι τα (υψηλής ασφάλειας να θυμίσουμε) διαβατήρια πλαστογραφήθηκαν και δεν δόθηκαν στο ίδιο το Ισραήλ προς διευκόλυνσή του!

Τέλος, το σημαντικότερο είναι πως οι μαφιόζικες εκτελέσεις έχουν κατ’ επανάληψη αποδείξει την αναποτελεσματικότητά τους. Ας θυμηθούμε την δολοφονία με πύραυλο από ελικόπτερο Απάτσι του παραπληγικού ηγέτη της Χαμάς, Σεϊχη Γιασίν, στο αναπηρικό του καροτσάκι, την ανεξιχνίαστη μεν, αδιαμφισβήτητη ωστόσο δολοφονία του ιστορικού ηγέτη της Οργάνωσης για την Απελευθέρωση της Παλαιστίνης, Γιασέρ Αραφάτ, την αποτυχημένη επιχείρηση δολοφονίας του σημερινού ηγέτη της Χαμάς, Χαλίντ Μεσάλ, στο Αμάν της Ιορδανίας τον Σεπτέμβριο του 1997 που κατέληξε στην ταπείνωση του (και τότε) πρωθυπουργού του Ισραήλ, σιωνιστή Νετανιάχου, και τόσες, δεκάδες άλλες περιπτώσεις. Καμία δεν σηματοδότησε την αναδίπλωση των Παλαιστινίων, ούτε έφερε την ειρήνη στην Παλαιστίνη.

Αυτή τη φορά όμως κάτι αλλάζει στις σχέσεις της Δύσης με το Ισραήλ, ενδεχομένως λόγω και της εξάντλησης της υπομονής των Αμερικανών όπως φάνηκε από την αίτηση που υπέγραψαν 54 μέλη της αμερικανικής Βουλής των Αντιπροσώπων προς τον Ομπάμα, ζητώντας την άρση του αποκλεισμού της Γάζας. Η αλλαγή του κλίματος είναι ορατή δια γυμνού οφθαλμού στον Τύπο με αφορμή την δολοφονία του στελέχους της Χαμάς, που όπως αποκάλυψαν οι βρετανικοί Sunday Times είχε την έγκριση του ισραηλινού πρωθυπουργού Μπενιαμίν Νετανιάχου, που επισκέφθηκε ο ίδιος τα γραφεία της Μοσάντ για να δώσει την έγκρισή του στη δολοφονία. Έγραφε χαρακτηριστικά το πάντα προσεκτικό (λόγω του πανίσχυρου εβραϊκού λόμπι που δρα στην Ουάσιγκτον) αμερικανικό περιοδικό Time: «Οι σχέσεις του Ισραήλ με τους δυτικούς του συμμάχους αλλάζουν. Οι μονομερείς στρατιωτικές δράσεις και δράσεις ασφάλειας του Ισραήλ – όσο δικαιολογημένες και αποτελεσματικές μπορεί να είναι – στρέφουν την παγκόσμια κοινή γνώμη ενάντια στο εβραϊκό κράτος. Ο ρόλος του Ισραήλ στον Δυτικό Τύπο είναι όλο και λιγότερο εκείνος του μαχόμενου Δαβίδ κι όλο και περισσότερο του απερίσκεπτου Γολιάθ: από την εξελισσόμενη πολιορκία της Γάζας στη σκόπιμα δυσανάλογη απάντηση κατά τη διάρκεια τόσο του πολέμου στο Λίβανο ενάντια στη Χεζμπολάχ το 2006 όσο κι ενάντια στην Χαμάς το 2009. Αυτές οι απόψεις είναι ισχυρότερες στην Ευρώπη παρά στις ΗΠΑ», παρατηρεί το περιοδικό Time.  

Ακριβώς στο ίδιο μήκος κύματος κινήθηκαν κι οι Financial Times. Σε ανάλυση που δημοσιεύθηκε την προηγούμενη Παρασκευή, 26 Φεβρουαρίου, με τίτλο «Το Ισραήλ πλήττει την υπόθεσή του όταν αντιμετωπίζεται σαν κράτος – παρίας» αναφέρεται: «Δεν κάνει καθόλου καλό στην υπόθεση του Ισραήλ να ενθαρρύνει την αντίληψη ότι είναι κράτος – παρίας, ειδικά μετά τις κατηγορίες που δέχτηκε για εγκλήματα πολέμου στη Γάζα από την έκθεση Γκολντστόουν, που παραγγέλθηκε από τα Ηνωμένα Έθνη… Οι ηγέτες του Ισραήλ έχουν την τάση να πιστεύουν πως το διεθνές δίκαιο στην πράξη δεν υπάρχει ή, αν υπάρχει, απλώς δεν ισχύει για τους ίδιους. Το έχουν αγνοήσει γιατί μπορούσαν να στηρίζονται στο αμερικανικό βέτο στο Συμβούλιο Ασφαλείας, που προβλήθηκε 29 φορές για να διασφαλιστεί η συμπεριφορά του Ισραήλ στα κατεχόμενα Παλαιστινιακά εδάφη και 11 φορές για να διαφυλαχθούν οι ενέργειες του στο Λίβανο»!

Το ερώτημα αυτή τη φορά είναι κατά πόσο η ελληνική διπλωματία θα λάβει υπ’ όψη της τα παραπάνω σαφή και αδιάψευστα μηνύματα αλλαγής της στάσης της διεθνούς κοινότητας απέναντι στο Ισραήλ, και θα βελτιώσει ουσιαστικά τις σχέσεις της με τον αραβικό κόσμο…

Σε καμπή το Αφγανιστάν (Διπλωματία, Απρίλιος 2009)

ΝΕΑ ΑΜΕΡΙΚΑΝΙΚΗ ΣΤΡΑΤΗΓΙΚΗ ΚΑΤΑ ΤΩΝ ΤΑΛΙΜΠΑΝ

ΑΝΑΠΡΟΣΑΡΜΟΓΕΣ ΦΕΡΝΕΙ Η ΜΕΧΡΙ ΣΗΜΕΡΑ ΗΤΤΑ 

Έτος σταθμός θα είναι το 2009 για τις κατοχικές δυνάμεις στο Αφγανιστάν καθώς αυτή τη στιγμή, οκτώ χρόνια μετά την εισβολή, τα αποτελέσματα κρίνονται απογοητευτικά. Η επέκταση δε του πολέμου στο Πακιστάν το μόνο που έχει καταφέρει είναι να εξάγει την αστάθεια οδηγώντας και τη γειτονική χώρα στο χείλος της αβύσσου.

Απότομη προσγείωση στην πραγματικότητα ή αποδοχή ήττας, αποτέλεσε η μονολεκτική αρνητική απάντηση που έδωσε ο νέος αμερικανός πρόεδρος, Μπαράκ Ομπάμα, στους συντάκτες των New York Times, όταν τον ρώτησαν κατά πόσο οι ΗΠΑ κερδίζουν αυτή τη στιγμή τον πόλεμο στο Αφγανιστάν. Το νέο ωστόσο που κόμιζε η απάντησή του δεν ήταν μια πραγματικότητα που έχει γίνει αντιληπτή εδώ και καιρό ακόμη και στους μη ειδήμονες. Αλλά η απόφαση των ΗΠΑ να έρθουν αντιμέτωπες με αυτή την πραγματικότητα και να προσπαθήσουν φυσικά να την ανατρέψουν – καθήκον που έχει τεράστια πολιτική σημασία ακόμη και για το πολιτικό μέλλον του νέου αμερικανού προέδρου, από τη στιγμή που αναγόρευσε τον πόλεμο στο Αφγανιστάν σε «δικό του πόλεμο» και στο κατ’ εξοχήν μέτωπο κατά της τρομοκρατίας. Υπό αυτό το πρίσμα το 2009 ενδέχεται να αποβεί έτος σταθμός για το Αφγανιστάν και τα σχέδια των κατοχικών δυνάμεων.

Αξίζει αρχικά να δούμε πως βεβαιώνεται μέχρι στιγμής η ήττα των ΗΠΑ. «Οι Ταλιμπάν ήδη ελέγχουν το νότο, τα ανατολικά και τα δυτικά της χώρας, αλλά τώρα έχουν αποκτήσει βάση για μια ακόμη φορά στο κεντρικό Αφγανιστάν και τις επαρχίες Βαρντάκ, Λογκάρ και Πακτία, νότια και δυτικά της Καμπούλ, όχι μακριά από την Καμπούλ», περιέγραφε ο ανταποκριτής του γερμανικού περιοδικού Spiegel στα μέσα του Μαρτίου από το Αφγανιστάν. Με βάση στοιχεία της Ύπατης Αρμοστείας του ΟΗΕ για τους Πρόσφυγες από τις 34 επαρχίες του Αφγανιστάν, οι 26 κρίνονται επισήμως μη ασφαλείς. Χαρακτηριστικά επίσης είναι και τα στοιχεία από την αύξηση των βομβιστικών επιθέσεων. Από 1.931 επεισόδια που καταγράφηκαν το 2006, το 2007 έφθασαν τα 2.615 και το 2008 τα 3.295.

Σε αυτό το πλαίσιο η αναθεώρηση της αμερικανικής τακτικής κρίθηκε επιβεβλημένη. Συνίσταται δε στα ακόλουθα έξι μέτρα:

Πρώτον, αναθεώρηση των φιλόδοξων και θολών (μη μετρήσιμων) στόχων που είχαν τεθεί από τον Τζορτζ Μπους οι οποίοι επέτρεπαν μεν να παρατείνεται στο διηνεκές η παραμονή του αμερικανικού στρατού στο Αφγανιστάν, καθιστούσαν όμως κι ανέφικτη τη δυνατότητα εξόδου καθώς την έκαναν να ισοδυναμεί με ταπείνωση. Στη θέση λοιπόν των στόχων του Μπους για ένα «ελεύθερο και ειρηνικό Αφγανιστάν» όπου «οι μεταρρυθμίσεις κι η δημοκρατία» θα λειτουργούν ως «εναλλακτικές δυνατότητες στον φανατισμό, την μνησικακία και τον τρόμο» (όπως μας τους θύμισε η Wall Street Journal στις 31 Μαρτίου 2009), ο Ομπάμα έθεσε «έναν σαφή και επικεντρωμένο στόχο: να εξαλείψει, να καταστρέψει και να νικήσει την Αλ Κάιντα στο Πακιστάν και το Αφγανιστάν και να τις αποτρέψει από το να επιστρέψουν σε οποιαδήποτε από τις δύο χώρες στο μέλλον».

Ο δεύτερος στόχος περιλαμβάνει την σημαντική αύξηση του αριθμού των αμερικανών στρατιωτών. Επιχειρώντας να επαναλάβουν το παράδειγμα του Ιράκ όπου στην ήττα της αντίστασης συνέβαλε καθοριστικά η αύξηση του αριθμού των αμερικανών στρατιωτών, μέσα στους επόμενους μήνες αναμένεται να προστεθούν στους 35.000 Αμερικανούς (από τους 52.000 στρατιώτες που υπηρετούν στο πλαίσιο της ΝΑΤΟϊκής αποστολής) 17.000 επιπλέον. Στέλνοντάς τους μάλιστα στα νότια και ανατολικά όπου κυριαρχούν οι Ταλιμπάν, αναμένεται απότομη αύξηση των απωλειών που το 2008 έφθασαν τους 155 και τους πρώτους δύο μήνες του τρέχοντος έτους τους 30 στρατιώτες.

Τρίτον, χωρίς να αμφισβητείται η προτεραιότητα και η πρωτοκαθεδρία της στρατιωτικής επιτυχίας, η αμερικανική πολιτική στο Αφγανιστάν εμπλουτίζεται με επιπλέον μέσα αστυνομικής και οικονομικής φύσης. Στο πλαίσιο μιας «συνολικής στρατηγικής» (comprehensive strategy) η οποία επίσημα υιοθετήθηκε στη διεθνή διάσκεψη που έγινε για το Αφγανιστάν στη Χάγη την τελευταία μέρα του Μαρτίου με τη συμμετοχή 73 χωρών, ανεπίσημα όμως είχε εξαγγελθεί εβδομάδες πριν, αναμένεται η αποστολή στο Αφγανιστάν 4.000 Αμερικανών που θα αναλάβουν την εκπαίδευση των αφγανών αστυνομικών. Στο ίδιο πλαίσιο κι όπως είχε αποκαλύψει η Washington Post ο Λευκός Οίκος θα αυξήσει τις χρηματοδοτήσεις προς την κεντροασιατική χώρα κατά 60%. 

Η ένταξη στο αμερικανικό οπλοστάσιο κι άλλων μέσων, πέραν των αμιγώς στρατιωτικών, που διασκεδάζουν τις εντυπώσεις για το βάρβαρο καθεστώς κατοχής, αποτέλεσε κίνηση ανάγκης για την Ουάσινγκτον από τη στιγμή που τα υπόλοιπα 25 μέλη του ΝΑΤΟ αρνήθηκαν – πλην εξαιρέσεων – να στείλουν επιπλέον στρατό, όπως μετ’ επιτάσεως ζητούσαν οι Αμερικάνοι. Καθόλου τυχαία έτσι δεν ήταν η θετική ανταπόκριση που βρήκε στην από δω μεριά του Ατλαντικού η νέα αμερικανική στρατηγική, όπως φάνηκε από τη δήλωση του γερμανού υπουργού Εξωτερικών, Φρανκ Βάλτερ Στάιμαγιερ, ο οποίος τόνισε ότι βρίσκεται «πολύ εγγύτερα προς την ευρωπαϊκή αντίληψη για την παρουσία μας στο Αφγανιστάν».

Το τέταρτο στοιχείο της νέας αμερικανικής στρατηγικής περιλαμβάνει την ανάμειξη κι άλλων χωρών της περιοχής στον πόλεμο εναντίον των Ταλιμπάν, όπως είναι η Ρωσία και πολύ περισσότερο το Ιράν. Το Αφγανιστάν έτσι ενδέχεται να αποτελέσει πειραματικό σωλήνα για την βελτίωση της σχέσης των ΗΠΑ με αυτές τις χώρες. Ο στόχος παρόλα αυτά της συνεργασίας για να αντιμετωπιστούν οι Ταλιμπάν δεν αποτελεί διπλωματική επινόηση. Αντίθετα με τις χονδροειδείς αναλύσεις που κυκλοφορούσαν την προηγούμενη οκταετία όταν Ταλιμπάν και Ιράν εμφανίζονταν να αποτελούν σχεδόν αρραγές μέτωπο έχοντας κοινό σημείο αναφοράς τον αντιαμερικανισμό, η πραγματικότητα είναι πως το καθεστώς του Ιράν και η κυβέρνηση του Μαχμούντ Αχμαντινετζάντ εχθρεύονται το ίδιο βαθιά με τις ΗΠΑ τους Ταλιμπάν. Προς επίρρωση η περιορισμένης έκτασης συνεργασία που αναπτύχθηκε μεταξύ Ουάσινγκτον και Τεχεράνης τους πρώτους μήνες της επέμβασης στο Αφγανιστάν. Η συμπερίληψη στη συνέχεια του Ιράν στον αλήστου μνήμης Άξονα του Κακού κατέστρεψε μονομιάς κάθε επίπεδο συνεργασίας μεταξύ των δύο χωρών, ακόμη και για την αντιμετώπιση των Ταλιμπάν. Η έχθρα του Ιράν απέναντι τους έχει στη βάση της τόσο δογματικούς λόγους, όσο και πιο …πεζές αιτίες όπως είναι τα τελευταία χρόνια η πλημμυρίδα ναρκωτικών που διοχετεύουν στο Ιράν φύλαρχοι και Ταλιμπάν από το Αφγανιστάν, εκμεταλλευόμενοι την αχανή συνοριακή γραμμή μήκους 600 μιλίων αλλά κυρίως την ανομία που κυριαρχεί, με αποτέλεσμα ο εθισμός της ιρανικής νεολαίας να έχει εξελιχθεί σε πέμπτη φάλαγγα, σε μια ανεξέλεγκτη μάστιγα που υπονομεύει τη συνοχή της ιρανικής κοινωνίας. Οι Αμερικανοί από την άλλη προσβλέπουν στην ιρανική συνεργασία ώστε να πάψουν να είναι εγκλωβισμένοι στους πύρινους δρόμους των κακοτράχαλων βουνών του Πακιστάν για την τροφοδοσία του στρατού τους στο Αφγανιστάν. Άμεσα δηλαδή επιδιώκουν να χρησιμοποιήσουν το Ιράν για την τροφοδοσία της αποστολής στο Αφγανιστάν εγκαταλείποντας το πέρασμα του Κάιμπερ Πας στο Πακιστάν το οποίο ούτως ή άλλως μόνο μερικές ώρες την ημέρα καταφέρνουν να κρατούν ανοιχτό!

Οι Αμερικάνοι έκαναν γνωστή την πρόθεση τους να συνεργαστούν με το Ιράν για το Αφγανιστάν και στις 27 Μαρτίου όταν έστειλαν διπλωματικό τους εκπρόσωπο στη Μόσχα να παρακολουθήσει τη συνεδρίαση του Οργανισμού Συνεργασίας της Σαγκάης που στους κόλπους του περιλαμβάνει τη Ρωσία, την Κίνα και άλλα κράτη της Κεντρικής Ασίας και ιδρύθηκε το 2001, την επομένη της επέμβασης στο Αφγανιστάν, από τη Μόσχα και το Πεκίνο για να αντιμετωπιστεί η αμερικανική επέκταση στην Ασία. Τώρα λοιπόν όλοι μαζί συζήτησαν για την αντιμετώπιση του κινδύνου που εκπροσωπούν οι Ταλιμπάν, ενώ στην πρώτη σειρά της ατζέντας βρισκόταν η ανάγκη συνεργασίας Ιράν – ΗΠΑ. «Το Ιράν δέχεται έντονη πίεση από τους εξτρεμιστές και τη μαφία των ναρκωτικών του Αφγανιστάν. Το Ιράν χάνει εκατοντάδες άτομα σε μάχες στα σύνορα με αφγανούς λαθρέμπορους ηρωίνης», τόνιζε στη Wall Street Journal του σαββατοκύριακου 20-22 Μαρτίου ο πρέσβης της Μόσχας στο ΝΑΤΟ, Ντμίτρι Ρογκοζίν.

Διευρύνοντας οι ΗΠΑ τον αριθμό των κρατών με τα οποία συνεργάζονται για να αντιμετωπίσουν τους Ταλιμπάν και την Αλ Κάιντα ευελπιστούν πως θα σφίξει η τανάλια γύρω από το Αφγανιστάν καθιστώντας πιο δύσκολη την οικονομική στήριξη των Ταλιμπάν. Παρά την ευρέως διαδεδομένη αντίληψη πως η καλλιέργεια και το εμπόριο ναρκωτικών είναι η αστείρευτη πηγή που γεμίζει τα ταμεία των Ταλιμπάν, επιτρέποντάς τους να στρατολογούν και να εξοπλίζονται αφειδώς, η πραγματικότητα είναι διαφορετική. Συγκεκριμένα, μεμονωμένοι άραβες κροίσοι προσφέρουν στους Ταλιμπάν, υπό τη μορφή οικονομικής βοήθειας, πολύ περισσότερα χρήματα απ’ όσα τους αφήνουν οι ακμάζουσες καλλιέργειες οπίου στο Αφγανιστάν που έφθασαν να αποτελούν το 92% της παγκόσμιας παραγωγής! Μάλιστα ο ειδικός απεσταλμένος του Μπαράκ Ομπάμα στην περιοχή, Ρίτσαρντ Χόλμπρουκ, που προέβη σε αυτήν την αποκάλυψη προς τους πρεσβευτές του ΝΑΤΟ, σύμφωνα με δημοσίευμα των Financial Times στις 26 Μαρτίου, επεσήμανε ότι δεν πρόκειται για κράτη, αλλά επιφανείς οικονομικούς παράγοντες από τον Περσικό Κόλπο.

Η πέμπτη πλευρά της νέας αμερικανικής στρατηγικής περιλαμβάνει την αμφισβήτηση της κεντρικής διοίκησης της Καμπούλ και την παροχή οικονομικών πόρων κατ’ ευθείαν στους διοικητές των επαρχιών. Αμερικάνοι αλλά και Ευρωπαίοι αποφάσισαν να παρακάμψουν τον πρόεδρο, Χαμίντ Καρζαΐ, από τη στιγμή που οι επανειλημμένες καταγγελίες του για σφαγές αθώων αφγανών από τα αμερικανικά βομβαρδιστικά εξόργισαν την Ουάσινγκτον και οδήγησαν τις σχέσεις τους σε κρίση. Το ένα τεταμένο επεισόδιο διαδεχόταν το άλλο με τελευταίο την σύγκρουση για την ημερομηνία των εκλογών καθώς ο Καρζαΐ επικαλούμενος το σύνταγμα ζητούσε τη διεξαγωγή τους πριν το καλοκαίρι – δεδομένου ότι η θητεία του λήγει στις 21 Μαΐου, ενώ οι Αμερικανοί τον Αύγουστο, όταν θα έχουν εγκατασταθεί στην πολύπαθη χώρα οι νέες ενισχύσεις και πολύ πιθανό όταν θα έχουν ολοκληρωθεί οι υπόγειες διεργασίες για την εύρεση του διαδόχου του Καρζαΐ, που τώρα θυμήθηκαν ότι κολυμπάει στη διαφθορά. Ανεξαρτήτως όμως από τις μάχες για την εξουσία, πρέπει να τονίσουμε ότι Αμερικάνοι κι Ευρωπαίοι επιλέγοντας να αποδυναμώσουν την κεντρική εξουσία υπονομεύουν την ενότητα του ίδιου του Αφγανιστάν, που σήμερα είναι περισσότερο από εύθραυστη!

Τέλος, το έκτο στοιχείο της νέας αμερικανικής θεώρησης εξετάζει μαζί με το Αφγανιστάν από κοινού και το Πακιστάν εφαρμόζοντας μια ενιαία στρατηγική. Στο πλαίσιό της μάλιστα πολλές φορές το Πακιστάν αποκτά προτεραιότητα οπότε η γραμμή… PakAfg δεσπόζει επί της AfgPak. Η αλήθεια είναι ότι η ένταση των αμερικανικών επιθέσεων κατήργησε πολύ γρήγορα τα σύνορα μεταξύ των δύο αυτών χωρών που στην πράξη ποτέ δεν υπήρχαν για τους Ταλιμπάν. Από κει και πέρα οι επιδρομές αμερικανικών βομβαρδιστικών στο εσωτερικό του Πακιστάν και η βία με την οποία αντιμετωπίστηκαν οι Ισλαμιστές από τον στρατό του δικτάτορα Περβέζ Μουσάραφ, όπως συνέβη τον Ιούλιο του 2007 με τη σφαγή στο Κόκκινο Τζαμί, οδήγησαν την εισβολή στο γειτονικό Αφγανιστάν να κάνει μετάσταση σε εμφύλιο στο Πακιστάν.

Τα πράγματα ωστόσο για τις Ηνωμένες Πολιτείες δυσκολεύουν για δύο λόγους: Αρχικά γιατί δεν υφίσταται μια αξιόπιστη πολιτική ηγεσία στο Πακιστάν. Αντίθετα ο σύζυγος της δολοφονημένης Μπεναζίρ Μπούτο, πρόεδρος Ασίφ Αλί Ζαρνταρί που ουδέποτε έχαιρε ιδιαίτερου πολιτικού κύρους (όπως μαρτυρεί και το γεγονός ότι είναι γνωστός ως 10% λόγω των προμηθειών που έπαιρνε από τις κρατικές δουλειές) βλέπει ακόμη κι αυτό το κύρος του να εξανεμίζεται. Κερδισμένος είναι ο αιώνιος πολιτικός του αντίπαλος, Ναουάζ Σαρίφ, που έχει διατελέσει δύο φορές κατά το παρελθόν πρωθυπουργός κι ο οποίος μετά την μάχη που έδωσε για να αποκατασταθεί στη θέση του κορυφαίος δικαστικός που είχε διωχθεί από τον Μουσάραφ, βλέπει τις πολιτικές μετοχές του να απογειώνονται. Ο δεύτερος λόγος για τον οποίο το Πακιστάν δεν είναι και τόσο πρόθυμος σύμμαχος των ΗΠΑ στη μάχη εναντίον των φονταμενταλιστών έγκειται στο γεγονός ότι οι Ταλιμπάν αποτελούν το πιο αποτελεσματικό ανάχωμα στην επέκταση της επιρροής της Ινδίας στο Αφγανιστάν. Γι αυτό το λόγο οι προσβάσεις των Ταλιμπάν στην Ισλαμαμπάντ και τις μυστικές της υπηρεσίες αποδεικνύονται τόσο ανθεκτικές ξεπερνώντας κατά πολύ τον κύκλο των Ισλαμιστών…