Οι πάγοι λιώνουν σε Βόρειο και Νότιο Πόλο

Το πρώτο «λιώσιμο των πάγων» στην πρώιμη μεταπολεμική εποχή στη Ρωσία συνδέθηκε με το τέλος του σταλινισμού και τα πρώτα δειλά ανοίγματα της Σοβιετικής Ένωσης. Ήταν η αντίδραση της νικήτριας Μόσχας μετά το τέλος του Δευτέρου Παγκόσμιου Πολέμου και ένα μικρό δείγμα ότι λάβαινε υπ’ όψη της την κριτική που δεχόταν εντός κι εκτός της χώρας για τις απάνθρωπες πρακτικές που χρησιμοποιούσε κατά των διαφωνούντων.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Το δεύτερο «λιώσιμο των πάγων» που συντελείται στις μέρες μας έχει ως επίκεντρο τον Βόρειο Πόλο κι όσο κι αν η Μόσχα δεν είναι ο πρωτεργάτης αυτής της διαδικασίας έχει τη συμβολή της. Κυρίως όμως από την τήξη των πάγων έχει να δρέψει τεράστια οικονομικά κέρδη, περισσότερα από κάθε άλλη χώρα που ωφελείται από την κλιματική αλλαγή και τις δραματικές συνέπειες που προκαλεί στο Βόρειο Πόλο, όπως η Νορβηγία, η Γροιλανδία, ο Καναδάς και οι ΗΠΑ.

Τα τεράστια οφέλη που ήδη δρέπει η Ρωσία από την εκμετάλλευση των υδρογονανθράκων του Βόρειου Πόλου ήρθαν στην επιφάνεια με αφορμή έρευνα που έδωσε στη δημοσιότητα η εταιρεία GlobalData και δείχνουν, όπως φαίνεται στο συνημμένο διάγραμμα, ότι οι μεγάλοι κερδισμένοι είναι οι ρωσικές εταιρείες Gazprom (που μόνη της φέτος θα παράξει άνω του 50% της συνολικής παραγωγής υδρογονανθράκων στην Αρκτική), Rosneft, Novatek και Lukoil και ακολουθούν οι νορβηγικές Equinor και Aker BP και η αμερικανική Conoco Philips. Οι επιδόσεις των ρωσικών εταιρειών στην Αρκτική οφείλονται σε μεγάλο βαθμό στα μεγάλα κίνητρα που προσφέρει η Μόσχα σε όσες ιδιωτικές και δημόσιες εταιρείες επενδύουν σε υποδομές στο Βόρειο Πόλο, που  κάθε φορά δοκιμάζουν τα όρια της επιστήμης. Αρκεί να έχουμε υπ’ όψη μας ότι οι θερμοκρασίες συχνά αγγίζουν τους – 50 βαθμούς Κελσίου. Σε αυτές τις συνθήκες κατασκευάζονται τερματικοί σταθμοί, υποθαλάσσιοι αγωγοί, παγοθραυστικά πλοία μεταφοράς υγροποιημένου φυσικού αερίου (LNG) που μπορούν να ταξιδεύουν σε παγωμένη θάλασσα πάχους 2,1 μέτρων, κ.α. Η Μόσχα ανταμείβει γενναιόδωρα τις επενδύσεις ξέροντας ότι όσο αναγκαίες είναι, είναι κι άλλο τόσο δύσκολα βιώσιμες τουλάχιστον στα αρχικά τους στάδια. Έτσι, η Novatek, που είναι η μεγαλύτερη ιδιωτική εταιρεία φυσικού αερίου για να κατασκευάσει έναν τερματικό σταθμό εξαγωγής LNG στη βορειοδυτική Σιβηρία θα απαλλαγεί από φόρους ύψους 1,56 δισ. δολ. από το ομοσπονδιακό προϋπολογισμό και 626 εκ. δολ. από τον προϋπολογισμό της αντίστοιχης περιφέρειας.

Η σημασία του Αρκτικού ωκεανού και το πώς μπορεί να αλλάξει τον παγκόσμιο χάρτη των υδρογονανθράκων αναδεικνύεται αν πάρουμε υπ’ όψη μας ότι ο Αρκτικός κύκλος διαθέτει βεβαιωμένα κοιτάσματα 90 δισ. βαρέλια πετρελαίου (διπλάσια της Λιβύης) και 47 τρισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου (διπλάσια του Ιράν). Από όλη αυτή την ποσότητα η ρωσική ζώνη έχει το μεγαλύτερο μερίδιο. Συγκεκριμένα, 48 δισ. βαρέλια πετρελαίου και 43 τρισ. κυβικά μέτρα αερίου, αντίστοιχα, που ισούνται με το 14% και 40% των αποθεμάτων της σε πετρέλαιο και φυσικό αέριο. Με βάση μάλιστα πρόσφατη δήλωση ρώσου αξιωματούχου το 2035 η Ρωσία μπορεί να αντλεί από την Αρκτική το 90% όλου του φυσικού αερίου που παράγει. Είναι εμφανές επομένως ότι η πλήρης εκμετάλλευση των αποθεμάτων του Βόρειου Πόλου θα προκαλέσει δυσανάλογα μεγάλα οφέλη για τη Ρωσία, βελτιώνοντας τη θέση της στον διεθνή ανταγωνισμό.

Για να καθυστερήσει τουλάχιστον, αν όχι να ματαιώσει αυτή την προοπτική, η Ουάσιγκτον έχει επιβάλλει από το 2014 κιόλας κυρώσεις στις ρωσικές εταιρείες που λειτουργούν σε δύο κατευθύνσεις: Αρχικά, κόβουν το δρόμο στις ρωσικές πετρελαϊκές για τις αγορές κεφαλαίου της Δύσης δυσκολεύοντας έτσι τη χρηματοδότηση τόσων μεγάλων επενδυτικών σχεδίων. Επιπλέον, καθιστούν απαγορευτική για τις πετρελαϊκές εταιρείες της Δύσης την οικονομική συνεργασία με ομοειδείς ρωσικές. Έτσι, για παράδειγμα ακυρώθηκε κοινοπραξία της Shell με την Gazprom για την ανάπτυξη εκμεταλλεύσεων στη Σιβηρία, άλλη κοινοπραξία με την γαλλική Total για την εκμετάλλευση κοιτάσματος στη θάλασσα του Μπάρεντς βόρεια της Νορβηγίας, κοκ.

Οι πάγοι λιώνουν όμως και στην άλλη άκρη του κόσμου. Σε μια παράλληλη εξέλιξη στο Νότιο Πόλο, ερευνητική βάση της Αργεντινής κατέγραψε υψηλή θερμοκρασία ρεκόρ για την περιοχή. Επιβεβαιώνοντας τις διογκούμενες ανησυχίες για την άνοδο της παγκόσμιας θερμοκρασίας, ο Παγκόσμιος Μετεωρολογικός Σταθμός Εσπεράνζα επιβεβαίωσε ότι η θερμοκρασία την Παρασκευή 7 Φεβρουαρίου στο βορειότερο σημείο της χερσονήσου της Ανταρκτικής έφτασε τους 18,3 βαθμούς. Το συγκεκριμένο ύψος του υδραργύρου μπορεί να αποτελεί ρεκόρ για την συγκεκριμένη μετεωρολογική βάση, δεν αποτελεί όμως ρεκόρ για την Ανταρκτική, μιας και τον Ιανουάριο του 1982 είχε καταγραφεί θερμοκρασία – ρεκόρ ύψους 19,8 βαθμών. Οι θερμοκρασίες ρεκόρ που καταγράφονται στο Νότιο Πόλο τις τελευταίες δεκαετίες επιταχύνουν και εκεί το λιώσιμο των πάγων, που θα προκαλέσει άνοδο της στάθμης των ωκεανών. Ήδη, οι πάγοι που λιώνουν ετησίως έχουν αυξηθεί έξι φορές από το 1979 μέχρι το 2017…

Πηγή : Νέα Σελίδα

Μετωπική Ρωσίας –Τουρκίας;

Σημαδιακή μέρα η Δευτέρα 3 Φεβρουαρίου για την Τουρκία, καθώς για πρώτη φορά από το 2011 όταν ξεκίνησε ο εμφύλιος στη Συρία η Τουρκία συγκρούστηκε απ’ ευθείας με τον συριακό στρατό, καταγράφοντας 8 νεκρούς στρατιώτες κι 1 άτομο από το πολιτικό προσωπικό. Δέκα χρόνια κοντεύουν να κλείσουν κι ενώ η Τουρκία έχει προκαλέσει τεράστια υλική και ανθρώπινη ζημιά στη Συρία, που αποτελεί σταθερό ανταγωνιστή της, πάντα μέσω αντιπροσώπων, την προηγούμενη Δευτέρα ήταν η πρώτη φορά που πλήρωσε για την πολιτική της. Φυσικά ανταπέδωσε σκοτώνοντας με δικά της πυρά 13 στρατιώτες του συριακού στρατού και στρεφόμενη κατά της Ρωσίας!

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Η σύγκρουση του συριακού στρατού με τον τουρκικό ήταν αναμενόμενη, όσο το καθεστώς του Άσαντ ανακάμπτει κι επιχειρεί να εξασφαλίσει την εδαφική ενότητα της χώρας. Η αποχώρηση των ΗΠΑ, ακόμη κι όπως έγινε, διευκολύνει αφάνταστα τον Άσαντ, που ως μεγαλύτερο αγκάθι το οποίο έχει να αντιμετωπίσει είναι το Ιμπλίντ, όπου ειδικά από τον περασμένο Απρίλιο διεξάγει αλλεπάλληλες κι αιματηρές επιχειρήσεις για να ανακτήσει τον έλεγχο του. Στο πλαίσιο αυτών των επιχειρήσεων οι νεκροί ξεπερνούν τους 1.000, ενώ με βάση τη UNICEF μόνον από τον Δεκέμβριο 300.000 άτομα έχουν διωχθεί και 1,2 εκ. άλλα άτομα βρίσκονται σε άμεση ανάγκη βοήθειας. Η Μόσχα συνδράμει στις επιχειρήσεις του συριακού στρατού με συχνά ανελέητους αεροπορικούς βομβαρδισμούς, που συνάδουν ωστόσο με τον διακηρυγμένο στόχο της για ανάκτηση της Συριακής εθνικής κι εδαφικής ενότητας.

Καθόλου τυχαία λοιπόν ο Ερντογάν δεν στράφηκε κατά της Ρωσίας, δηλώνοντας «να μην βρεθούν στο δρόμο τους»! Οι τόνοι ανέβηκαν εκ μέρους του Ερντογάν, με αφορμή την προγραμματισμένη επίσκεψη που πραγματοποιούσε την ίδια ημέρα, Δευτέρα 3 Φεβρουαρίου στο Κίεβο. Ο τούρκος πρόεδρος δεν δίστασε να θίξει τις πιο ευαίσθητες χορδές της Τουρκίας, δημιουργώντας ένα σαφές ρήγμα στις διμερείς τους σχέσεις. Από την πρωτεύουσα της Ουκρανίας ο τούρκος πρόεδρος όχι μόνον επανέλαβε τη θέση της Άγκυρας να μην αναγνωρίσει την Κριμαία ως ρωσικό έδαφος αλλά χαρακτήρισε «μη νομιμοποιημένη» την προσάρτηση της χερσονήσου το 2014. Κατά τη παραμονή του στην Ουκρανία ο Ερντογάν συμφώνησε με το ομόλογό του να αυξήσουν το διμερές εμπόριο ως το 2023 στα 10 δισ. δολ. κι επίσης να αυξήσουν τη συνεργασία στο μέτωπο των αμυντικών δαπανών. Σε αυτό το πλαίσιο η Άγκυρα θα διευκολύνει το Κίεβο με 36 εκ. δολ. προκειμένου να προμηθευτεί τουρκικό εξοπλισμό.

Από τη μεριά της Τουρκίας δεν έλειψαν και προσπάθειες απόδοσης της επίθεσης του συριακού στρατού στην επιχείρηση του Ερντογάν να χτίσει γέφυρες συνεργασίας με το Κίεβο που αποτελεί ορκισμένο εχθρό της Μόσχας. Η εθνικίστρια ηγέτης του κόμματος ΙΥΙ Μεράλ Ακσενέρ συγκεκριμένα (είναι αυτή που είχε υποσχεθεί ότι αν κέρδιζε τις εκλογές θα έκανε την τελετή ορκωμοσίας της σε ένα από τα νησιά του Αιγαίου που διεκδικεί η Τουρκία), δήλωσε ότι ο συριακός στρατός κατ’ εντολήν της Ρωσίας έβαλε κατά των Τούρκων στρατιωτών, τιμωρώντας έτσι την Άγκυρα για τη στρατιωτική ενίσχυση του Κιέβου. «Δίνουμε στρατιωτική βοήθεια, γινόμαστε στρατιωτικό στόχος» ήταν τα λόγια της, θεωρώντας ως το πιο φυσιολογικό πράγμα του κόσμου ο τουρκικός στρατός να έχει εισβάλει στη Συρία και να έχει καταλάβει συριακό έδαφος…

Το ρήγμα στις σχέσεις της Τουρκίας με τη Ρωσία όσο κι αν προχωρήσει (δεδομένου ότι οι δρόμοι τους χωρίζουν και στη Λιβύη) δεν θα ξεπεράσει ένα συγκεκριμένο βάθος, που ορίζεται από μια σειρά συμφωνίες τις οποίες έχουν υπογράψει οι δύο χώρες σε θέματα άμυνας, ενέργειας και οικονομίας τα λίγα τελευταία χρόνια και δη μετά την αποτυχημένη απόπειρα πραξικοπήματος κατά του Ερντογάν. Η πιο πρόσφατη συμφωνία αφορούσε τον αγωγό Turkstream και υπογράφτηκε μεταξύ Πούτιν και Ερντογάν στις 8 Ιανουαρίου. Ο αγωγός θα διέρχεται από την Μαύρη Θάλασσα και θα έχει μήκος 930 χιλιόμετρα τροφοδοτώντας με ρωσικό αέριο την εσωτερική κατανάλωση της Τουρκίας και παράλληλα την αγορά της Νότιας Ευρώπης μέσω της Βουλγαρίας, της Σερβίας και της Ουγγαρίας. Είναι ένα σχέδιο που σε συνδυασμό με τον αγωγό Nordstream II «τελειώνει» πολιτικά, οικονομικά και γεωστρατηγικά την Ουκρανία, μιας και η Ρωσία δεν θα την έχει πλέον καμμιά ανάγκη για να φτάσει το φυσικό της αέριο στην Ευρώπη. Κι εδώ δεν μπορούμε να μην αναγνωρίσουμε στην Τουρκία την ευκολία με την οποία μπορεί να κινείται δραστήρια κι αποτελεσματικά στα πιο ανταγωνιστικά ταμπλό, και στο ΝΑΤΟ και με S-400, και με τη Ρωσία και με την Ουκρανία, για να υπηρετήσει μια αναθεωρητική πολιτική που εντείνει την αστάθεια προς όλες τις κατευθύνσεις…

Πηγή : Νέα Σελίδα

Στην τελική ευθεία Ρωσία – Γερμανία για τον Nordstream 2

Μεγάλη επιτυχία για την Μέρκελ και τον Πούτιν ήταν η απόφαση που έλαβε η Δανία στις 30 Οκτωβρίου να δώσει το πράσινο φως για να διέλθει από τα χωρικά της ύδατα ο αγωγός Nord Stream 2 συνολικού μήκους 1.230 χιλιομέτρων, που θα μεταφέρει ετησίως 55 δισ. κυβικά μέτρα φυσικού αερίου. Η απροθυμία της Κοπεγχάγης να δώσει μια οριστική απάντηση στο αίτημα που είχε καταθέσει η Gazprom από τον Απρίλιο του 2017, δημιουργούσε τον κίνδυνο να εκτινάξει το κόστος κατασκευής  του αγωγού και να καθυστερήσει την ολοκλήρωσή του. Η αρχική αξία του σχεδίου ανερχόταν σε 9,5 δισ. ευρώ και η προθεσμία ολοκλήρωσης του έργου ήταν το τέλος του 2019, έτσι ώστε από την πρώτη μέρα του νέου χρόνου το φυσικό αέριο από τη Ρωσία να εισέρχεται στη Γερμανία μέσω του αγωγού Nord Stream 2. Αν ωστόσο οι Ρώσοι ήταν διατεθειμένοι να επιβαρυνθούν με 560 εκ. ευρώ επιπλέον, όπως έγινε γνωστό ότι θα στοίχιζε η παράκαμψη των εθνικών υδάτων της Δανίας και η πόντιση του αγωγού στα διεθνή ύδατα όπου η μοναδική υποχρέωση αφορά την τήρηση της νομοθεσίας για το περιβάλλον και την ασφαλή διέλευση των πλοίων, με τίποτε δεν ήταν διατεθειμένοι να χάσουν την προθεσμία ολοκλήρωσης του έργου.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Η σημασία που έχει για τη Ρωσία το τέλος του 2019 υπογραμμίζεται από την λήξη την ίδια ημέρα της συμφωνίας με την Ουκρανία για τη διέλευση του φυσικού αερίου μέσω επίγειων αγωγών από το έδαφός της. Πιθανή καθυστέρηση της παράδοσης του νέου αγωγού υποχρεώνει την Ρωσία να υπογράψει με την Ουκρανία μια νέα συμφωνία και, στην πράξη, να αποδεχθεί η Μόσχα τους εκβιασμούς του Κιέβου. Αν τηρηθεί το αρχικό σχέδιο παράδοσης του έργου στις 31/12/2019 η Μόσχα έχει όλη την ελευθερία κινήσεων να διαπραγματευτεί μια συμφωνία που ναι μεν θα συνεχίσει την τροφοδοσία της Ουκρανίας με ρωσικό φυσικό αέριο, αλλά τη ίδια στιγμή θα μπορεί να αρνηθεί ταπεινωτικούς συμβιβασμούς που θα θέσει το Κίεβο για να συνεχίσει να απομυζά τη Ρωσία με 2-3 δισ. ευρώ ετησίως, ως κόστη διέλευσης.

Το πράσινο φως της Δανίας αποτελεί νίκη της Γερμανίας, ήττα των ΗΠΑ και θρίαμβο της Ρωσίας.

Το Βερολίνο αποδείχτηκε πώς παρά τους συμβιβασμούς που μπορεί να αποδέχεται και τις υποχωρήσεις που μπορεί να κάνει στο πλαίσιο του ανταγωνισμού του με την Ουάσινγκτον, επ’ ουδενί δεν βάζει στη ζυγαριά των διαπραγματεύσεων την ενεργειακή του ασφάλεια. Αντίθετα, δηλαδή με το πώς λειτουργούν χώρες όπως η Ελλάδα, η Γερμανία χαράζει κόκκινες γραμμές τις οποίες τηρεί χωρίς τυμπανοκρουσίες ούτε λεονταρισμούς. Πιθανά κι εξ αιτίας του κατεπείγοντος χαρακτήρα που έχει η ενεργειακή της ασφάλεια λόγω της απόφασης να κλείσει τους πυρηνικούς της αντιδραστήρες μέχρι το 2022.

Από την άλλη, οι αμερικανικοί εκβιασμοί έπεσαν στο κενό, αν και ακόμη οι ΗΠΑ δεν έχουν πει την τελευταία τους λέξη. Τον Ιούλιο ψηφίστηκε από τη ν Επιτροπή Εξωτερικών Υποθέσεων της Γερουσίας, με συντριπτική μάλιστα  πλειοψηφία, πρόταση του γερουσιαστή Τεντ Κρουζ για την επιβολή κυρώσεων στις εταιρείες που συμμετέχουν στην κοινοπραξία. Τις επόμενες εβδομάδες θεωρείται σίγουρη η ανακοίνωση οικονομικών κυρώσεων, που σε καμιά περίπτωση όμως δεν θα ακυρώσουν το έργο που κατά 87% είναι έτοιμο.  Απλώς θα επιβαρύνουν οικονομικά τις γερμανικές πολυεθνικές που συμμετείχαν στην κατασκευή του. Επίσης, θα αποκαλύψουν ότι πίσω από την έγνοια των ΗΠΑ για την ενεργειακή κυριαρχία της Ευρώπης αυτό που κυρίως κρύβεται είναι τα δικά της οικονομικά συμφέροντα και μια συμπεριφορά στις διεθνείς οικονομικές σχέσεις που παραπέμπει στα ήθη της Άγριας Δύσης. Το ζητούμενο των ΗΠΑ είναι η προώθηση του αμερικανικού υγροποιημένου φυσικού αερίου στη ευρωπαϊκή αγορά και το έχουν μάλιστα καταφέρει σε ένα βαθμό. Από την επίσκεψη του Ζαν Κλοντ Γιουνκέρ στην Ουάσιγκτον όταν υποσχέθηκε να αυξηθούν οι ευρωπαϊκές εισαγωγές υγροποιημένου αερίου, οι εισαγωγές έχουν αυξηθεί κατά 200%!  Το πρόβλημα όμως είναι ότι ακόμη και τώρα οι τιμές του παραμένουν μη ανταγωνιστικές. Ξέροντας επομένως η Ουάσινγκτον ότι δεν μπορεί να  ανταγωνιστεί το ρωσικό αέριο με όρους ελεύθερης αγοράς επικαλείται πολιτικούς κινδύνους για να επιβάλει τις δικές της εξαγωγές και να βελτιώσει το εμπορικό της ισοζύγιο. Έτσι, διασφαλίζει την γεωπολιτική της ηγεμονία και την ίδια ώρα αυξάνουν τα κέρδη τους οι εταιρείες ορυκτών καυσίμων, που χρηματοδοτούν και στηρίζουν αθρόα τον Τραμπ.

Η Ρωσία τέλος, εξασφαλίζει την ενεργειακή της πρόσβαση στην Ευρώπη. Η αύξηση της συμμετοχής του ρωσικού φυσικού αερίου από το 40% που είναι σήμερα στη ευρωπαϊκή αγορά στο 45-50% την επόμενη δεκαετία σηματοδοτεί την ακύρωση των αμερικανικών σχεδίων για την ανέγερση ενός νέου τείχους, ενεργειακού αυτή τη φορά, που θα διαχωρίζει τη Ρωσία από τη Δυτική Ευρώπη και ταυτόχρονα θα αυξάνει την εξάρτησή της από τις ΗΠΑ. Στις επιτυχίες που καταγράφει η Ρωσία στο ενεργειακό μέτωπο αξίζει επίσης να προστεθεί η συμφωνία με την Ουγγαρία να φτάσει στα εδάφη της ο αγωγός TurkStream που διέρχεται από την Τουρκία, τη Βουλγαρία και τη Σερβία.

Πηγή : Νέα Σελίδα

Ξεκίνησε η επόμενη μέρα στη Συρία

Παρότι ο ρώσος υπουργός Εξωτερικών, Σεργκέι Λαβρόφ, έθεσε ένα πολύ αυστηρό πλαίσιο για την ανοικοδόμηση της Συρίας μιλώντας στη σύνοδο των υπουργών Εξωτερικών των BRICS (Βραζιλία, Ρωσία, Ινδία, Κίνα και Νότια Αφρική), το οποίο περιελάμβανε από την οικονομική υποστήριξη της ανοικοδόμησης  και την εδαφική ακεραιότητα της Συρίας μέχρι την αντιμετώπιση των εναπομεινάντων τζιχαντιστών και την πρόοδο της πολιτικής διαδικασίας, η επόμενη μέρα στη Συρία μόνο ανέφελη δεν είναι. Το σημαντικότερο, όπως παντού, δεν υπάρχει καθαρή …έξοδος. Δεν υπάρχει μια σαφής, διαχωριστική γραμμή που να ξεχωρίζει την  εποχή της ειρήνης που ξεκίνησε από την εποχή του πολέμου, που τελείωσε ή, καλύτερα, τελειώνει.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Μάρτυρας οι βομβαρδισμοί των τελευταίων ημερών με πρωταγωνιστές πολεμικά αεροσκάφη που πάνω τους φέρουν τις σημαίες τριών διαφορετικών κρατών. Θα πει κανείς πώς …όσο και να ‘ναι αποτελεί πρόοδο σε σχέση με ό,τι συνέβαινε προ διετίας όταν ο αριθμός των στρατών που μάχονταν στα συριακά εδάφη ήταν διψήφιος, ενώ μόνο οι ένοπλες ομάδες που στηρίζονταν από οικονομικά και πολιτικά κέντρα της περιοχής υπερέβαιναν τον αριθμό των κρατών της Μέσης Ανατολής. Πλέον στα εδάφη και τους αιθέρες της Συρίας επιβίωσαν οι ισχυρότεροι.

Οι μαζικότεροι βομβαρδισμοί πραγματοποιούνται από τη Ρωσία – τον αδιαμφισβήτητο νικητή του πολέμου της Συρίας – που σε συνεργασία με το καθεστώς του Άσαντ επιχειρεί να εξαλείψει τους τελευταίους θύλακες της Αλ Κάιντα κι άλλων ένοπλων οργανώσεων στα βορειοδυτικά της Συρίας, κοντά στην τουρκική συνοριογραμμή. Είναι μια από τις ελάχιστες περιοχές της Συρίας που εξακολουθούν να μην ελέγχονται από τον κυβερνητικό στρατό, ενώ από τον Απρίλιο  οι βομβαρδισμοί έχουν προκαλέσει το θάνατο 400 ατόμων κι έχουν μετατρέψει ολόκληρα οικοδομικά τετράγωνα σε σωρούς ερειπίων. Η αδυναμία ωστόσο της ρωσικής πολεμικής αεροπορίας να ξεριζώσει τους θύλακες των ανταρτών δείχνει και τα όρια των αεροπορικών επιχειρήσεων. Αεροπορικούς βομβαρδισμούς πραγματοποιεί και η διεθνής συμμαχία υπό την ηγεμονία των ΗΠΑ στα ανατολικά της χώρας, όπως έγραψε την 1η Ιουλίου το κρατικό πρακτορείο ειδήσεων τη Συρίας, Sana. Το δικό του πόλεμο διεξάγει επί του συριακού εδάφους και το Ισραήλ. Επίσημα δηλώνει πώς οι αεροπορικές επιθέσεις του, όπως αυτές που πραγματοποίησε την 1η Ιουλίου, στρέφονται αποκλειστικά και μόνο εναντίον του Ιράν, με στόχο να αποτρέψει την δημιουργία βάσεων του στα συριακά εδάφη, και της Χεζμπολάχ, με στόχο να αποτρέψει τον εξοπλισμό της. Ο Άσαντ ωστόσο ποτέ δε θα κέρδιζε τον «εμφύλιο» που ξέσπασε το 2011 χωρίς τη βοήθεια επί του εδάφους από την ιρανική Επαναστατική Φρουρά και τη λιβανέζικη Χεζμπολάχ. Το Ισραήλ πλήττοντας τις θέσεις τους αδυνάτιζε τον Άσαντ με τον οποίο διατηρεί εχθρική σχέση, λόγω του ότι το Ισραήλ από το 1967 έχει καταλάβει τα Υψώματα του Γκολάν στη Συρία. Όσο συνεχίζονται επομένως οι αεροπορικοί βομβαρδισμοί από τις ΗΠΑ και το Ισραήλ στη Συρία, που αποτελούν παραβίαση της εθνικής της κυριαρχίας, και από τη ρωσική αεροπορία που επιχειρεί σε συνεργασία με την συριακή κυβέρνηση να διώξει τους μισθοφόρους τζιχαντιστές, κανείς δεν μπορεί να πει ότι τελείωσε οριστικά ο πόλεμος που ξεκίνησε πριν 9 έτη.

Από τα άπειρα επιπλέον εμπόδια που πρέπει να ξεπεράσει η Συρία για να γυρίσει σελίδα, το πλέον δυσεπίλυτο είναι το πρόβλημα των μεταναστών. Από τα 23 εκ. κατοίκους που είχε η Συρία πριν τον πόλεμο, συμπεριλαμβανομένων των Παλαιστίνιων και Ιρακινών προσφύγων, 3,5 εκ. εκτιμάται ότι βρίσκονται στην Τουρκία των 80 εκ. κατοίκων και 1,5 εκ. Σύροι υπολογίζεται ότι παραμένουν στον Λίβανο των 6 εκ. κατοίκων περιλαμβανομένων των Παλαιστινίων προσφύγων.

Η τυπική λήξη των πιο βίαιων και αιματηρών εχθροπραξιών στη Συρία έχει προκαλέσει ένα κύμα επίσημων διώξεων των Σύρων προσφύγων από την Τουρκία και το Λίβανο που στόχο έχει τον επαναπατρισμό τους. Το πρόβλημα για να επιστρέψουν δεν είναι μόνο ότι τα εννιά χρόνια είναι …πολλά, όπως μαρτυρά το γεγονός ότι μόνο 100.000 Σύροι βρίσκονται στα στρατόπεδα προσφύγων πλησίον των συνόρων με όλους τους άλλους να έχουν διαχυθεί εντός της Τουρκίας αποτελώντας φθηνό εργατικό δυναμικό. Το πρόβλημα είναι και η Συρία μόνο με ανοιχτές αγκαλιές δεν τους περιμένει. Ακόμη κι εκείνοι που θα επιστρέψουν στην πατρίδα, παραβλέποντας το γεγονός ότι δεν υπάρχουν δουλειές να εργαστούν και να μπορέσουν να βιοποριστούν, υπάρχει ισχυρή πιθανότατα να επιστρατευτούν, ενώ ορισμένοι θα μάθουν ότι έχουν χάσει τα πάντα εξ αιτίας ενός αμφιλεγόμενου νόμου βάσει του οποίου η περιουσία όσων συνεργάστηκαν με την αντιπολίτευση πέρασε στα χέρια του κράτους. Από την άλλη στο Λίβανο ψηφίστηκε τον Απρίλιο νόμος που αυστηροποιεί το καθεστώς εργασίας και δίνει προτεραιότητα στους Λιβανέζους έναντι όλων των ξένων, πριμοδοτώντας μαζικές απολύσεις και απελάσεις Σύρων εργατών, ενώ στην Τουρκία, όπου η επίσημη ανεργία έχει φτάσει το 13%, η τύχη των Σύρων προσφύγων ήταν από τα κεντρικά θέματα της αντιπαράθεσης ακόμη και στις πρόσφατες εκλογές. Η στάση των τούρκων πολιτών απέναντι στους Σύρους πρόσφυγες καταγράφτηκε σε πρόσφατη, πολύ ενδιαφέρουσα και αξιόπιστη έρευνα για την εξωτερική πολιτική της Τουρκίας στο πλαίσιο της οποίας το 68% των ερωτηθέντων δήλωσε ότι δυσφορεί με την παρουσία των Σύρων προσφύγων στην Τουρκία. Το ποσοστό αυτό μάλιστα αυξάνει σταθερά τα τελευταία χρόνια: το 2016 ήταν 58% και πέρυσι, το 2018, ήταν 61%…

Πολιορκημένοι από παντού οι Σύροι…

Πηγή: Νέα Σελίδα

Πλήγμα στο δολάριο από Κίνα και Ρωσία

Μια δυσάρεστη έκπληξη επιφύλασσε για τις ΗΠΑ η επίσκεψη του κινέζου προέδρου στη Ρωσία με αφορμή τη συμμετοχή του (με μια συνοδεία 1.000 επιπλέον ατόμων!) στις εργασίες του Διεθνούς Οικονομικού Φόρουμ της Αγίας Πετρούπολης. Μαζί με ένα πλήθος οικονομικών συμφωνιών που υπέγραψε στις 5 Ιουνίου ο Ξι Ζινπίνγκ με το ρώσο ομόλογό του, Βλαντίμιρ Πούτιν, που εκτείνονται από ενεργειακά προϊόντα μέχρι ηλεκτρονικό εμπόριο, συμφώνησαν να χρησιμοποιούν στο εξής τα εθνικά τους νομίσματα στο μεταξύ τους εμπόριο. Πρόκειται για ένα σημαντικό πλήγμα στην κυριαρχία του αμερικανικού δολαρίου.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Το 2018 παρότι το ΑΕΠ των ΗΠΑ (20,5 τρισ. δολ.) αντιπροσώπευε το 24% του παγκόσμιου ΑΕΠ, το δολάριο αντιπροσώπευε το 44% των παγκόσμιων ανταλλαγών, ενώ το τρίτο τρίμηνο του 2018, σύμφωνα με το ΔΝΤ, το 62% των αποθεματικών των κεντρικών τραπεζών ήταν σε δολάρια. Σε ό,τι αφορά την Κίνα, ενώ το ΑΕΠ της το ίδιο έτος (13,5 τρισ. δολ.) αντιπροσώπευε το 16% του παγκόσμιου ΑΕΠ, στο εθνικό της νόμισμα διεξάγονταν το 2% των διεθνών συναλλαγών, ενώ σε γουάν ήταν λιγότερο από 2% των αποθεμάτων των κεντρικών τραπεζών. Αντίστοιχα υποδεέστερη του ΑΕΠ του είναι η εμβέλεια των νομισμάτων όλων των υπόλοιπων, μεγάλων οικονομιών του κόσμου.

Αξίζει να αναφερθεί ότι εσχάτως Κίνα και Ρωσία αργά αλλά σταθερά ξεφορτώνονται θέσεις σε δολάριο ενισχύοντας τοποθετήσεις σε ανταγωνιστικά νομίσματα και αξίες. Η Μόσχα για παράδειγμα, με βάση ανακοίνωση της κεντρικής της τράπεζας μείωσε τις επενδύσεις της σε δολάρια από τον Μάρτιο στον Ιούνιο του 2018 από 43,7% σε 21,9%, ενώ τον Ιανουάριο του 2019 μετέτρεψε 100 δισ. δολ. ευρώ, γιεν και γουάν. Η Κίνα από τη μεριά της, με βάση ανακοίνωση του κεντρικού πιστωτικού της ιδρύματος, τον Μάιο αύξησε για έκτο συνεχή μήνα τις τοποθετήσεις της σε χρυσό, μειώνοντας τις τοποθετήσει της σε δολάρια. Η ισχύς του δολαρίου παρόλα αυτά είναι αδιαμφισβήτητη.

Αυτή την «ασυμμετρία» επιδιώκουν να ανατρέψουν Ρωσία και Κίνα, συμφωνώντας να διεξάγουν από δω και πέρα το μεταξύ τους εμπόριο στα εθνικά τους νομίσματα και μια σειρά άλλων παρεμφερών μέτρων όπως η επέκταση της δυνατότητας χρήσης των κινέζικων πιστωτικών καρτών στη Ρωσία και των ρωσικών στην Κίνα∙ είναι μέτρο που πλήττει ευθέως το διοπώλιο Visa και Mastercard.  Το σκεπτικό της Μόσχας το παρέθεσε με κάθε καθαρότητα ο πρόεδρος της μιλώντας στο Φόρουμ όπου ζήτησε να ξανασκεφτούν το ρόλο του δολαρίου, το οποίο «αφού έγινε διεθνές αποθεματικό νόμισμα μετατράπηκε σε εργαλείο πίεσης της χώρας που το εκδίδει προς τον υπόλοιπο κόσμο». Εδώ, οι …καμπάνες χτυπούν για τις κυρώσεις που έχουν επιβάλει οι Αμερικανοί εναντίον και των δύο χωρών. Οι ΗΠΑ στράφηκαν εναντίον της Ρωσίας το 2014 με αφορμή την προσάρτηση της Κριμαίας όταν η Μόσχα αρνήθηκε να δεχθεί ως τετελεσμένο το πραξικόπημα των φιλοαμερικανών ακροδεξιών στην Ουκρανία. Στη δε Κίνα, ο τελευταίος γύρος κυρώσεων εκ μέρους των ΗΠΑ αφορούσε δασμούς ύψους 25% σε προϊόντα αξίας 200 δισ. δολ. Σε απάντηση η Κίνα επέβαλε δασμούς ύψους επίσης 25%  σε προϊόντα όμως υποδεέστερης αξίας, ύψους 60 δισ. δολ. Επομένως, όσο κι αν η οικονομική συνεργασία Κίνας – Ρωσίας έχει στρατηγικό χαρακτήρα κι απειλεί μακροπρόθεσμα την αμερικανική πρωτοκαθεδρία, είναι γνήσιο προϊόν της αμερικανικής επιθετικότητας. Πρωτίστως αμυντική κίνηση αποτελεί.

Εκφράζει ωστόσο μια πολυεπίπεδη σύγκλιση που είναι σε εξέλιξη εδώ και πολύ καιρό. Αντανακλάται στην κοινή διπλωματική στάση που κρατούν Μόσχα – Πεκίνο σε όλες τις μεγάλες αντιπαραθέσεις∙ από τη Βενεζουέλα και τη Βόρεια Κορέα, μέχρι το Ιράκ και τη Συρία.

Εκτός των συνόρων τους Κίνα και Ρωσία λειτουργούν ως αλληλοσυμπληρούμενες δυνάμεις καθώς η μία έχει ό,τι λείπει από την άλλη. Η Ρωσία αποτελεί πρωτίστως αξιόπιστη στρατιωτική δύναμη. Το έδειξε στη Συρία όπου οδήγησε σε ήττα τους Αμερικανούς αφού εξαπέλυσε μια πρωτοφανή για τα μετασοβιετικά δεδομένα δύναμη πυρός και στη Βενεζουέλα, πιο …διακριτικά. Το διεθνές αποτύπωμα της Κίνας από την άλλη, παρότι αργά και μεθοδικά χτίζει ένα γιγαντιαίο οπλοστάσιο, είναι σχεδόν αποκλειστικά οικονομικά, με εξαίρεση τη θάλασσα της Νότιας Κίνας. Η εκ νέου αποικιοποίηση της Αφρικής, η δυναμική της διείσδυση στη Λατινική Αμερική κι ο Δρόμος του Μεταξιού με τεράστιας αξίας επενδύσεις σε δρόμους, λιμάνια κι άλλα έργα υποδομής που εξαπλώνεται σε Ασία και Ευρώπη επεκτείνουν ακόμη περισσότερο τα ήδη αχανή κινέζικα σύνορα. Κυρίως όμως αποκλείουν τις συγκρούσεις συμφέροντος μεταξύ Κίνας και Ρωσίας.

Ανάμεσα σε Ρωσία και Κίνα ωστόσο η οικονομική συνεργασία μέχρι στιγμής δεν είναι τόσο ανεπτυγμένη, όσο υποθέτει κανείς κρίνοντας από τα κοινά τους σύνορα. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2018 μόλις το 1,9% των κινέζικων εξαγωγών κατευθύνθηκε στη Ρωσία (όταν στις ΗΠΑ στράφηκε το 8,6%), ενώ από τη μεριά της Ρωσίας μόνο το 2,8% των εξαγωγών της στράφηκε στην Κίνα. Αυτή η κατάσταση αλλάζει ραγδαία τα τελευταία δύο χρόνια λόγω της προστατευτικής πολιτικής των ΗΠΑ. Για παράδειγμα, το 2018 οι κινέζικες εξαγωγές στη Ρωσία αυξήθηκαν κατά 9%, ενώ οι εισαγωγές της Κίνας από τη Ρωσία αυξήθηκαν κατά 39%. Συμφωνίες όπως αυτή που υπέγραψαν οι δύο ηγέτες στο Οικονομικό Φόρουμ της Αγίας Πετρούπολης θα επιταχύνουν περαιτέρω την τάση σύγκλισης και οικονομικής συνεργασίας μεταξύ Ρωσίας και Κίνας.

 Πηγή: Νέα Σελίδα