Χιλή: Συνεχίζεται η αντι-νεοφιλελεύθερη εξέγερση

Δεν ήταν η πρώτη φορά που ο 57χρονος Λουίς Μανουέλ Μαρδόνες έπεφτε στα χέρια της χιλιάνικης αστυνομίας, που σύμφωνα με πολλές αφηγήσεις οφείλει την εκπαίδευσή της σε φυγάδες Ναζί, που το Βατικανό μετά την ήττα της Γερμανίας το 1945 προωθούσε μαζικά στη Λατινική Αμερική. Το γεγονός μάλιστα ότι αυτή τη φορά επιχείρησε να σώσει μια 14χρονη διαδηλώτρια ελάχιστα συγκίνησε τους αστυνομικούς που μετήλθαν των γνωστών, αν και ξεχασμένων για τον Λουίς μεθόδων του: Ξεγύμνωμα και δημόσια έκθεση στη μέση του δρόμου, για να ντραπεί και να μισήσει το σώμα του. Ελάχιστα έπιασαν και οι απειλές της χιλιάνικης αστυνομίας που όλο και περισσότερο θυμίζει την αστυνομία του φασίστα δικτάτορα Πινοτσέτ, ότι την επόμενη φορά που θα κατέβει σε πορεία θα μπει για τα καλά στη φυλακή… Το συγκεκριμένο γεγονός, που περιέγραφε με κάθε λεπτομέρεια το έγκυρο περιοδικό New Internationalist, είναι ένα από τα αναρίθμητα ανάλογα περιστατικά που συμβαίνουν καθημερινά στους δρόμους των πόλεων και των χωριών της Χιλής, απέναντι σε διαδηλωτές που αντιτάσσουν το τραγούδι του Βίκτορ Χάρα «El derecho de vivir en paz» (Το δικαίωμα να ζεις σε ειρήνη).

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Αποδεικνύουν δε ότι δεν άλλαξε τίποτε μετά την συμφωνία που επήλθε στα μέσα Νοεμβρίου, να διεξαχθεί δημοψήφισμα τον επόμενο χρόνο για να συγκροτηθεί συντακτική συνέλευση που θα συντάξει ένα νέο Σύνταγμα. Το νέο Σύνταγμα, που θα αντικαταστήσει το ισχύον το οποίο συντάχθηκε επί δικτάτορα Πινοτσέτ το 1980 με βασικό του μέλημα να διαφυλάξει το νεοφιλελευθερισμό και τα συμπαρομαρτούντα (υγεία και παιδεία για τους λίγους, συντάξεις πείνας κ.λπ.) ακόμη και μετά την πτώση του δικτάτορα, ήταν ένα από τα βασικά αιτήματα των διαδηλωτών. Η κατάρτιση νέου Συντάγματος βρίσκει σύμφωνη μάλιστα την συντριπτική πλειοψηφίας της κοινωνίας, όπως έδειξε δημοσκόπηση βάσει της οποίας το 78% των ερωτηθέντων ζητούσε νέο Σύνταγμα. Μάλιστα, μη δεσμευτικό δημοψήφισμα που διεξήχθη στις 17 Δεκεμβρίου, με τη συμμετοχή 2 εκ. Χιλιανών έδειξε ότι το 91% θέλουν νέο Σύνταγμα. Η υποχώρηση ωστόσο του χιλιανού προέδρου Σεμπάστιαν Πινιέρα (η δημοτικότητα του οποίου έχει πέσει στο 10%), παρότι αποτέλεσε μια νίκη του κινήματος που ξεκίνησε στις 18 Οκτωβρίου …δι’ ασήμαντον αφορμή (μια αύξηση στα εισιτήρια του μετρό), δεν επιλύει το ουσιαστικό: τη φτωχοποίηση εκατομμυρίων Χιλιανών, η οποία συμβαίνει σήμερα σε πραγματικό χρόνο και θα συνεχίσει να υφίσταται μέχρι να ψηφιστεί και το νέο Σύνταγμα, όπως ίσχυε ανελλιπώς από την πρώτη μέρα της νεοφιλελεύθερης χούντας του Πινοτσέτ το 1973. Μόνο ανεξήγητες δεν είναι επομένως οι καθημερινές διαδηλώσεις χιλιάδων Χιλιανών…

Ο ζάμπλουτος πρόεδρος Πινιέρα αντιμέτωπος με αυτή την έκρυθμη κατάσταση επιδίδεται σε ένα ρεσιτάλ βίας που παραπέμπει στα χρόνια του δικτάτορα Πινοτσέτ. Ψήφισε μάλιστα νόμο βάσει του οποίου νευραλγικές εγκαταστάσεις της χώρας θα φυλάει στο εξής ο στρατός χωρίς μάλιστα να απαιτείται η κήρυξη κατάστασης έκτακτης ανάγκης. Έτσι ακύρωσε ακόμη κι αυτό το σύνταγμα του Πινοτσέτ… Από την άλλη, η αστυνομία της Χιλής χρησιμοποιώντας κάθε μέσο που έχει στη διάθεσή της προκειμένου να κάμψει τους διαδηλωτές λειτουργεί σαν εξωτερικός στρατός κατοχής! Τις τελευταίες εβδομάδες στη Χιλή βρίσκονται δεκάδες αντιπρόσωποι μεγάλων και αξιόπιστων διεθνών οργανισμών προστασίας των ανθρωπίνων δικαιωμάτων, που απευθύνουν  εκκλήσεις περιορισμού της αστυνομικής βίας και καταγγελίες φυσικά κατά του νεοφιλελεύθερου προέδρου Σεμπαστιάν Πινιέρα. Μεταξύ άλλων η Διεθνής Αμνηστία, η Ύπατη Αρμοστεία του ΟΗΕ για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, η Δι-Αμερικανική Επιτροπή για τα Ανθρώπινα Δικαιώματα, κ.α. Η προερχόμενη μάλιστα από το Λονδίνο επικεφαλής της Διεθνούς Αμνηστίας προέβη σε μια δήλωση που δεν αφορά μόνο τη Χιλή: «Δεν πρόκειται για μεμονωμένα περιστατικά. Η πρόθεση των δυνάμεων ασφαλείας της Χιλής είναι σαφής: να τραυματίσουν τους διαδηλωτές για να αποθαρρύνουν τη διαμαρτυρία»!

Ο κατάλογος της κρατικής βίας που συνεχώς επεκτείνεται περισσότερο θυμίζει εμπόλεμη ζώνη, δείχνοντας ότι μόνο σχήμα λόγου δεν ήταν η δήλωση του προέδρου Πινιέρα δύο μέρες μετά το ξέσπασμα των πρώτων διαδηλώσεων ότι «βρισκόμαστε σε πόλεμο με ένα πανίσχυρο εχθρό». Οι νεκροί του «πανίσχυρου» εχθρού – λαού, κατά τον Πινιέρα που δίνει μια απεγνωσμένη μάχη διάσωσης των προνομίων της τάξης του, έχουν φτάσει τους 26. Μάλιστα 23 εκ των οποίων χαρακτηρίστηκαν από τη Διεθνή Αμνηστία κορυφαίες περιπτώσεις δολοφονιών. Εξ ίσου αξιόπιστες καταγραφές κάνουν λόγο για 6.000 συλλήψεις και πάνω από 2.000 περιπτώσεις νοσηλείας εξ αιτίας βασανιστηρίων. Πολλά επίσης, περισσότερα από 70, είναι τα παραδείγματα σεξουαλικών βασανιστηρίων, με αστυνομικούς να βιάζουν ή να προσβάλλουν δημοσίως γυναίκες αφού πρώτα τις γδύσουν σε μια προσπάθεια να τις ταπεινώσουν. Μόνο στην χιλιανή εισαγγελία έχουν φτάσει περισσότερες από 1.000 αναφορές βασανιστηρίων συνοδεία των απαραίτητων αποδείξεων… Επίσης σε 287 ανέρχονται οι περιπτώσεις διαδηλωτών που έχασαν το μάτι τους από τις πλαστικές σφαίρες των αστυνομικών, που πρέπει να πούμε ότι παρά το καθεστώς ατιμωρησίας στο οποίο δρουν φέρουν διακριτικά στις στολές τους κι είναι αναγνωρίσιμοι, αντίθετα με ότι συμβαίνει στην Ελλάδα….

Πηγή : Νέα Σελίδα

Χιλή: Όαση για τους λίγους, κόλαση για τους πολλούς

Πως η οικονομική κληρονομιά του δικτάτορα και πατέρα του νεοφιλελευθερισμού Αουγκούστο Πινοτσέτ ήταν ζωντανή το ξέραμε. Δεν υπάρχει διεθνής στατιστική σειρά που να μη δείχνει τα ρεκόρ που διατηρεί η Χιλή στις ανισότητες.  Αυτό που μάθαμε, με αφορμή τις μαζικές και βίαιες διαδηλώσεις που σάρωσαν τη χώρα, είναι πόσο βαθιά έχει παραμείνει στο DNA της Χιλής ο αυταρχισμός και η κρατική βία ακόμη και σε εποχές αστικού κοινοβουλευτισμού, όπως η σημερινή. Μάρτυρας, ο διψήφιος αριθμός νεκρών που άφησε πίσω του ο στρατός που βγήκε στους δρόμους της Χιλής, κατ’ εντολή του πρωθυπουργού Σεμπάστιαν Πινέρα, για πρώτη φορά μετά το 1973. Κι όπως φάνηκε το ευχαριστήθηκαν…

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Αφορμή για τα πρωτοφανή σε έκταση επεισόδια ήταν μια αύξηση στα εισιτήρια των μέσων μαζικής μεταφοράς ύψους σχεδόν 4% που ανακοινώθηκε στις 6 Οκτωβρίου. Αυτή ωστόσο ήταν μόνο η αφορμή. Οι αιτίες πρέπει να αναζητηθούν στις εκρηκτικές ανισότητες που χωρίζουν στα δύο τη Χιλή. Στο ένα άκρο βρίσκονται τα πανάκριβα σπίτια στις ιδιωτικές περιφραγμένες με ηλεκτροφόρα συρματοπλέγματα περιοχές και οι ουρανοξύστες που δεσπόζουν στο κέντρο του Σαντιάγο, το οποίο αποκαλείται και Σανχάταν.  Στο άλλο άκρο είναι όχι μόνο η ακραία φτώχεια και η τριτοκοσμική εξαθλίωση. Το σημαντικότερο, μια μόνιμη κατάσταση φτωχοποίησης μισθωτών και αυτοαπασχολούμενων.

Έγραφε χαρακτηριστικά έκθεση του ΟΟΣΑ που δόθηκε στη δημοσιότητα στις 26 Φεβρουαρίου 2018, η οποία κατά τ’ άλλα προέβλεπε αύξηση του ΑΕΠ κατά 2,8%: «Το κενό της εισοδηματικής ανισότητας στη Χιλή είναι μεγαλύτερο κατά 65% από τον μέσο όρο του ΟΟΣΑ, με έναν από  τους υψηλότερους λόγους μεταξύ του μέσου εισοδήματος του πλουσιότερου 10% του πληθυσμού και του φτωχότερου 10%. Σχεδόν το ένα τρίτο των χιλιανών εργατών δουλεύουν σε ανεπίσημες ή μη σταθερές θέσεις εργασίας. Περισσότερα μπορούν να γίνουν για να χρησιμοποιηθούν οι φόροι και οι μεταβιβάσεις ώστε να διευθετηθεί η ανισότητα».  

Η Χιλή επίσης διατηρεί και μία ακόμη πρωτιά, που προσφέρεται για συμπεράσματα: Έχει το υψηλότεροι επίπεδο ανισότητας μετά τη φορολογία εισοδήματος μεταξύ των 36 κρατών μελών του ΟΟΣΑ. Το θλιβερό ρεκόρ της χώρας του Νερούντα και του Αλιέντε αποκαλύπτει πόσο χαμηλά βρίσκονται οι φορολογικοί συντελεστές για τους υπερπλούσιους ώστε ακόμη και μετά την επιβολή της φορολογίας εισοδήματος, η οποία υποτίθεται αμβλύνει τις αντιθέσεις επιβαρύνοντας δυσανάλογα τους πλούσιους, δεν επέρχεται καμία επίπτωση στην εξισορρόπηση των αντιθέσεων. Με το παράδειγμα της κοινωνικής ζούγκλας της Χιλής φαίνεται πού καταλήγει ο νεοφιλελεύθερος δρόμος ο οποίος υποτίθεται δημιουργεί ευκαιρίες για όλους: στην πιο ακραία ταξική κοινωνία που στο ένα άκρο έχει δισεκατομμυριούχους και στο άλλο φτωχούς και ανασφάλιστους προσωρινά εργαζόμενους…

Με δεδομένη επομένως την κοινωνική πόλωση της Χιλής άθλοι της, όπως για παράδειγμα το υψηλότερο κατά κεφαλήν ετήσιο εισόδημα στη Λατινική Αμερική, που ανέρχεται στα 20.000 δολάρια, δεν σημαίνουν το παραμικρό για όποιον  Χιλιανό δε ανήκει στην οικονομική ολιγαρχία. Κι αυτό φάνηκε πεντακάθαρα τις ημέρες των διαδηλώσεων στις οποίες πρωτοστάτησαν νέοι: μαθητές, φοιτητές και κόσμος της εργασιακής περιπλάνησης. Το ενδιαφέρον είναι πώς κανείς δεν είχε προβλέψει τη θύελλα, ακόμη κι όταν χτυπούσαν «κόκκινο» ένας – ένας οι δείκτες οικονομικής ασφυξίας των νοικοκυριών, όπως για παράδειγμα η αδυναμία του 1 στους 3 να αποπληρώσει τα προσωπικά του χρέη. Ήταν τέτοια η μακαριότητα της πολιτικής ελίτ, που ο πρόεδρος της χώρας Σεμπαστιάν Πινέρα, μόλις μια εβδομάδα πριν καεί η Χιλή, δήλωνε σε συνέντευξή του στους Financial Times: «Η Αργεντινή και η Παραγουάη είναι σε ύφεση, το Μεξικό και η Βραζιλία σε στασιμότητα, το Περού και ο Ισημερινός σε βαθιά πολιτική κρίση και σε αυτό το πλαίσιο η Χιλή μοιάζει με όαση»!

Ο δεξιός πρόεδρος Πινέρα είναι από τους πλουσιότερους ανθρώπους της Χιλής, με προσωπική περιουσία που, σύμφωνα με το περιοδικό Forbes, φτάνει τα 2,8 δισ. δολ. Το μίσος που εξέφρασε ενάντια στους διαδηλωτές όταν δήλωσε «είμαστε σε πόλεμο» και η κάλυψη απέναντι στο στρατό (που δεν έχει αλλάξει ούτε καν εμφάνιση από τα χρόνια του Πινοτσέτ όταν σκότωσε 40.000 δημοκράτες και προκάλεσε την εξαφάνιση άλλων 2.300) μπορεί να μην ταίριαζε με το ρόλο του ως εκλεγμένος πρόεδρος , ταίριαζε  πλήρως όμως με τα ταξικά του συμφέροντα. Ας κρατήσουμε ότι στις διαδηλώσεις πολλά από τα πανό των συγκεντρωμένων έγραφαν συνθήματα για τη διαφθορά των εταιρειών του προέδρου.

Αν κάτι επιπλέον εξοργίζει είναι η ανοχή απέναντι στη σφαγή των αμάχων που επέδειξαν τόσο οι Ηνωμένες Πολιτείες όσο και η Ευρωπαϊκή Ένωση. Αν δεν είχε προηγηθεί ο ζήλος που επέδειξαν απέναντι στη Βενεζουέλα, επικαλούμενες την παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων για να ζητήσουν εκλογές και την παραίτηση του εκλεγμένου προέδρου Νικολάς Μαδούρο, κανείς δεν θα απαιτούσε να αναλάβουν το ρόλο του εγγυητή των ελευθεριών. Τα κατασταλτικά όργια της ισπανικής αστυνομίας στην Καταλονία και των αμερικανών σερίφηδων ενάντια ακόμη και σε ανήλικους μετανάστες είναι τόσο φρέσκα που Βρυξέλλες και Ουάσιγκτον το καλύτερο που έχουν να κάνουν είναι να μεριμνήσουν για την θωράκιση των ελευθεριών εντός των συνόρων τους. Στο βαθμό όμως που θέλουν να έχουν άποψη και για όσα συμβαίνουν εκτός, ο Πινέρα, με τουλάχιστον 15 νεκρούς στη θητεία του, εκατοντάδες τραυματίες και χιλιάδες συλλήψεις που αντιμετωπίζουν τον κίνδυνο να καταλήξουν ακόμη και σε 5ετή φυλάκιση,  χρήζει άμεσης καταδίκης. Αυτό όμως που αντίθετα θα δούμε πολύ σύντομα, στις 11 Νοεμβρίου συγκεκριμένα, είναι ο ολιγάρχης χιλιανός Μπερλουσκόνι, να υποδέχεται στο Σαντιάγο δεκάδες ξένους ηγέτες με αφορμή τη σύνοδο του του Συμβουλίου Οικονομικής Συνεργασίας Ασίας – Ειρηνικού. Κι έτσι να ξεπλένεται μέσω του Τύπου.

Οι Χιλιανοί ωστόσο έχουν άλλη γνώμη. Η κυβέρνηση πολύ γρήγορα ανακάλεσε την αύξηση στα εισιτήρια ενώ την Τρίτη 22 Οκτωβρίου εξήγγειλε επίσης ένα πακέτο φιλολαϊκών μέτρων που μεταξύ άλλων περιλαμβάνει αύξηση 20% στη βασική σύνταξη. Παρόλα αυτά αίτημα των διαδηλωτών  παρέμενε να παραιτηθεί ο Πινέρα και να λογοδοτήσει η στρατιωτική ηγεσία  για τη βαρβαρότητα που θύμισε μέρες Πινοτσέτ.

Βολιβία: Επεισοδιακή καταμέτρηση ψήφων

Αντικρουόμενα είναι τα μηνύματα που έρχονται ακόμη και τρεις μέρες μετά τον πρώτο γύρο των εκλογών για την ανάδειξη προέδρου στη Βολιβία. Η αναμέτρηση της 20ης Οκτωβρίου δεν ήταν σίγουρο αν θα οδηγήσει σε δεύτερο γύρο, καθώς στο ενδεχόμενο που η διαφορά μεταξύ των δύο πρώτων υποψηφίων ξεπερνούσε το 10%, οι εκλογείς δε θα καλούνταν να ψηφίσουν ξανά. Μόνο αν ήταν μικρότερη του 10% θα πήγαιναν πάλι στις κάλπες στις 15 Δεκεμβρίου.

Οι δύο βασικοί υποψήφιοι είναι ο σημερινός πρόεδρος της χώρας Έβο Μοράλες και ο Κάρλος Μέσα.

Ο Έβο Μοράλες, ηγέτης του Κινήματος για το Σοσιαλισμό (MAS) εξελέγη πρώτη φορά το 2005 (με 54% των ψήφων) και επανεξελέγη το 2009 (64%) και το 2014 (61%). Ως αποτέλεσμα σήμερα είναι ο πρόεδρος της Νότιας Αμερικής με τη μεγαλύτερη θητεία. Πριν εκλεγεί πρόεδρος ηγούταν του κινήματος των ιθαγενών καλλιεργητών κόκας. Η προεδρία του σημαδεύτηκε από μια γενναία αγροτική μεταρρύθμιση που για πρώτη φορά στην ιστορία της χώρας έδωσε δικαιώματα στους αυτόχθονες και κοινωνικές παροχές όπως παιδεία και υγεία. Η προεδρία του Μοράλες σημαδεύτηκε επίσης από την εθνικοποίηση των πλουτοπαραγωγικών πόρων, που τον οδήγησε σε σύγκρουση με τις ΗΠΑ και άλλες δυτικές κυβερνήσεις. Αποτέλεσμα των μεταρρυθμίσεων του Μοράλες είναι η φτώχεια να έχει μειωθεί στο μισό, η Βολιβία να συγκαταλέγεται στις χώρες της Λατινικής Αμερικής με τη μικρότερη ανισότητα, ενώ η Βολιβία είναι παγκοσμίως η τρίτη χώρα με το υψηλότερο ποσοστό συμμετοχής γυναικών στην πολιτική.

Αν και η θητεία του Μοράλες είναι άρρηκτα συνδεδεμένη με τα πιο φτωχά κοινωνικά στρώματα έχει επικριθεί για την απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου που στην πράξη κατήργησε την απόφαση του δημοψηφίσματος του 2016 που προέβλεπε μόνο δύο προεδρικές θητείες. Το Συνταγματικό Δικαστήριο στη συνέχεια θεώρησε το όριο των δύο θητειών ως παραβίαση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων των υποψηφίων και στην πράξη ακύρωσε το δημοψήφισμα.

Το Πρόγραμμα του Κάρλος Μέσα θυμίζει τα διαρθρωτικά προγράμματα του ΔΝΤ. Κάθε ομιλία του ξεκινάει και τελειώνει  με το δημοσιονομικό έλλειμμα της χώρας, που υποτίθεται ότι εγκυμονεί κινδύνους, ενώ σύμφωνα με τον Μοράλες το χρίσμα του ο Μέσα το έλαβε στην αμερικανική πρεσβεία της Λα Πας… Ο Κάρλος Μέσα, που πριν ασχοληθεί με την πολιτική εργαζόταν ως δημοσιογράφος, είναι κόκκινο πανί για τους ιθαγενείς επειδή στο παρελθόν, προ Μοράλες, είχε διατελέσει αντιπρόεδρος στην κυβέρνηση του Λοζάντα που το 2003 είχε δολοφονήσει 63 διαδηλωτές οι οποίοι διαμαρτύρονταν ενάντια στην πώληση των κοιτασμάτων φυσικού αερίου της περιοχής Ελ Άλτο σε ξένες πολυεθνικές. Ο Μέσα ακόμη και τώρα δεν κρύβει ότι εκπροσωπεί μια μειοψηφία λευκών και πλούσιων. Σε ρόλο πολιτικού του βραχίονα λειτουργεί η Ένωση Νεολαίας της Σάντα Κλάρα (UJC) που έχει κατ’ επανάληψη εμπλακεί σε επιθέσεις εναντίον αυτοχθόνων, ενώ στις σημαίες της φέρει ναζιστικά και άλλα φασιστικά σύμβολα.  Σε εφόδους της αστυνομίας στα γραφεία τους έχουν ανά εποχές βρεθεί βόμβες, όπλα, κ.α.

Τρίτος στη σειρά υποψήφιος ήταν ο Όσκαρ Όρτις, στέλεχος επιχειρήσεων που κι αυτός υπόσχεται την κατάργηση των κοινωνικών πολιτικών του Μοράλες στο όνομα της δημοσιονομικής εξυγίανσης.

Ευρωπαίοι παρατηρητές, όπως ο ισπανός ευρωβουλευτής Μάνου Πινέδα κι ο πορτογάλος συνάδελφός του, Σάντρα Περέιρα, επαίνεσαν δημόσια τον αδιάβλητο χαρακτήρα της εκλογικής διαδικασίας, όπως έκανε κι ο πρόεδρος του εκλογικού δικαστηρίου της Ονδούρας που συμμετέχει στην Ομάδα Παρατηρητών. Αντίθετη γνώμη ωστόσο εξέφρασε η αμερικανική πρεσβεία στην Λα Πας και ο Κάρλος Μέσα, που κάλεσε τους οπαδούς του να διαμαρτυρηθούν, με αποτέλεσμα να σημειωθούν επεισόδια σε 9 πόλεις. Οι ενστάσεις της δεξιάς αντιπολίτευσης ξέσπασαν όταν τα αποτελέσματα πάγωσαν στην ενσωμάτωση του 83,8% όταν ο Μοράλες προηγούταν με 45,3% έναντι του Μέσα που κέρδιζε με 38,2%. Η διακοπή της ενσωμάτωσης αποτελεσμάτων επί 24 ώρες και η εκτίναξη μετά της διαφοράς στο 10,12%, σε ένα ποσοστό δηλαδή που απέτρεπε τον δεύτερο γύρο, οδήγησε την αντιπολίτευση να κατηγορήσει την κυβέρνηση για νοθεία του εκλογικού αποτελέσματος και τον Μέσα να δηλώσει πώς δεν πρόκειται να αναγνωρίσει αυτό το αποτέλεσμα..

Πηγή : Νέα Σελίδα