Συμβολή στην πάλη για διαγραφή το πόρισμα της Επιτροπής Αλήθειας (Πριν, 28/6/2015)

den_plirwnw_3748567Η τεκμηρίωση της δυνατότητας μονομερούς διαγραφής του δημόσιου χρέους, το πολιτικό σκεπτικό που διαπερνά το προκαταρκτικό πόρισμα της Επιτροπής Αλήθειας Δημόσιου Χρέους και κυρίως το συμπέρασμά του ότι το χρέος είναι παράνομο και επονείδιστο κι ως εκ τούτου δεν πρέπει να πληρωθεί υπογραμμίζουν την ανάγκη αξιοποίησής του στους αγώνες.

Η δημοσιοποίηση του προκαταρκτικού πορίσματος της Επιτροπής Αλήθειας Δημοσίου Χρέους στις 17 Ιουνίου 2015, αποτελεί μια ξεχωριστή στιγμή στην πάλη των εργαζομένων και του ελληνικού λαού για την διαγραφή του. Το πόρισμα βρίσκεται σε αρμονία με την άποψη της κοινωνίας για το χρέος και ανταποκρίνεται στις υποσχέσεις που είχε δώσει και τις προσδοκίες που είχε δημιουργήσει από το 2011 κιόλας η Πρωτοβουλία για τη Συγκρότηση Επιτροπής Λογιστικού Ελέγχου, υποστηρίζοντας ότι έτσι θα δοθεί περαιτέρω νομιμοποίηση, υπόσταση και ώθηση στο λαϊκό αίτημα της διαγραφής του χρέους.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Ειδικότερα: Πρώτο, τα σαφή συμπεράσματα του πορίσματος για τον χαρακτήρα του ελληνικού δημόσιου χρέους ως παράνομου, αθέμιτου, επονείδιστου, αντισυνταγματικού και μη βιώσιμου. Δεύτερο, η ευθεία σύστασή του να μην πληρωθεί το χρέος. «Όλα τα στοιχεία που παρουσιάζουμε στην Προκαταρκτική Έκθεση καταδεικνύουν ότι η Ελλάδα όχι μόνο δεν είναι σε θέση να πληρώσει το χρέος, αλλά και δεν πρέπει να το πληρώσει… Ως εκ τούτου η Ελλάδα δεν πρέπει να πληρώσει αυτό το χρέος διότι είναι παράνομο, αθέμιτο και επονείδιστο», αναφέρει από την εισαγωγή της κιόλας η έκθεση. Τρίτο, η αποκάλυψη μέσα από τις σελίδες του των κοινωνικών δυνάμεων που πρωταγωνίστησαν στην αύξηση του χρέους (ελληνικές και ξένες τράπεζες, αμυντική βιομηχανία, ανώνυμες εταιρείες, κ.λπ.). Τέταρτο, το πολιτικό σκεπτικό που διέπει όλο το πόρισμα συνδέοντας τα Μνημόνια με τα επίδικα της επίθεσης στην Ελλάδα (επιβολή νεοφιλελεύθερων μέτρων, επιτάχυνση αναδιαρθρώσεων) και πέμπτο, μεταξύ άλλων, η υποδειγματική τεκμηρίωση του ριζοσπαστικού αιτήματος της μονομερούς διαγραφής του χρέους υπογραμμίζουν ότι είναι ένα πόρισμα που μπορεί να υπηρετήσει την πάλη του κινήματος για να μην πληρωθεί το χρέος, ότι είναι ένα πολύτιμο εργαλείο στα χέρια όσων μάχονται για την διαγραφή του χρέους.

Το πόρισμα, δεν αποτελεί αντικαπιταλιστικό πρόγραμμα ούτε μελέτη για τις αιτίες της υποκείμενης ελληνικής κρίσης, αλλά μια αυτοψία του δημοσίου χρέους, των όρων και των συνθηκών που οδήγησαν στην έκρηξή του, διέψευσε κι όσους απέρριπταν τον λογιστικό έλεγχο (ενώ προκρίνουν τον εργατικό έλεγχο στην παραγωγή και την διοίκηση εθνικοποιημένων επιχειρήσεων) υπό το φόβο ότι θα νομιμοποιήσει ή θα αναγνωρίσει μέρος του χρέους κι έτσι θα λειτουργήσει σε όφελος των πιστωτών και των κυβερνήσεων. Ανησυχίες που αποδείχθηκαν αβάσιμες και υπερβολικές. Στο σύνολό τους ωστόσο οι επιφυλάξεις που κατατέθηκαν κι η επίθεση που ακολούθησε στο αίτημα του λογιστικού ελέγχου είχαν στη βάση τους την υποτίμηση και την  καχυποψία απέναντι στον λαϊκό χαρακτήρα του αιτήματος της διαγραφής, το γεγονός ότι αντικειμενικά υπερέβαινε τα όρια της επαναστατικής Αριστεράς και μπορούσε κάλλιστα να γίνει υπόθεση κι άλλων δυνάμεων, κάτω από την πίεση των αγώνων και την ογκούμενη κοινωνική δυσαρέσκεια. Εξέλιξη –με όλο το ρίσκο- αναμφισβήτητα θετική, που δεν υπονομεύει το αίτημα, ούτε το ξεθωριάζει μέσω της «θεσμικής» αναβάθμισής του. Αντίθετα, αυξάνει το βεληνεκές του, παρέχοντας πεδίο δόξης λαμπρό για τις πιο μαχητικές πολιτικές και κοινωνικές δυνάμεις να επιζητήσουν την πρωτοκαθεδρία τους, στο πεδίο της ενότητας θεωρίας και πράξης, στους αγώνες για την υλοποίηση αυτού του αιτήματος.

Ο ριζοσπαστικός χαρακτήρας του πορίσματος φάνηκε στην απροθυμία της κυβέρνησης να το υιοθετήσει, υλοποιώντας τα συμπεράσματά του

Το πολύτιμο συμπέρασμα – κεκτημένο του λογιστικού ελέγχου θέτει προ των ευθυνών της πρωτίστως την κυβέρνηση, που απέφυγε να το υιοθετήσει από την πρώτη στιγμή αδιαφορώντας για τα πορίσματά του (όπως έκανε κι ο αστικός Τύπος) ή αντιμετωπίζοντάς το σαν βαρίδι. Κι αυτό μάλιστα σε μια περίοδο που αποδεχόταν πρόθυμα την πολιτική των πιστωτών (συμφωνία Ευρωομάδας 20ης Φεβρουαρίου 2015, Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου, υποχωρήσεις σε θέματα ΦΠΑ, ΕΝΦΙΑ, εισφοράς αλληλεγγύης στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων, κ.α.). Οι ραγδαίες αλλαγές που ακολουθούν την αναγγελία του δημοψηφίσματος για τις 5 Ιουλίου ας ελπίσουμε να αναγκάσουν την κυβέρνηση να το αξιοποιήσει, επιλέγοντας την σύγκρουση και τη διαγραφή του χρέους κι όχι την διαπραγμάτευση με τους δανειστές, από μια καλύτερη θέση.

Το εργατικό κίνημα και η Αριστερά όμως δεν έχουν άλλη επιλογή: Η επιβολή των στόχων της μονομερούς διαγραφής του χρέους, της ανάκτησης της νομισματικής κυριαρχίας της χώρας, του δικαιώματος άσκησης νομισματικής πολιτικής που θα συνοδεύεται με τα απαραίτητα γι αυτό εργαλεία  (νόμισμα, δημόσιο τραπεζικό σύστημα), η επί της ουσίας νικηφόρα αναμέτρηση και ρήξη με την ΕΕ και το ΔΝΤ, η άμεση έξοδος από την ΟΝΕ και το ευρώ και η επιβολή άμεσων φιλολαϊκών στόχων για το μεροκάματο, την ανεργία και τα δημόσια αγαθά της παιδείας και της υγείας, επαφίενται πάνω απ’ όλα στο ανασυγκροτούμενο εργατικό κίνημα και την πολιτικά επανεξοπλισμένη σύγχρονη, αξιακή, μαζική, εργατική και δημοκρατική Αριστερά της ρήξης, της ανατροπής της ελπίδας και της προοπτικής, που δεν θα φοβάται την σύμπλευσή της με την κοινωνία, αλλά θα αναζωογονείται απ’ αυτήν, αξιοποιώντας ό,τι θετικό διαθέτει.

Οζλέμ Οναράν: Το χρέος είναι φυλακή! (Επίκαιρα, 28/4-3/5/2015)

Onaran_2«Το ερώτημα δεν είναι αν μπορούμε να πληρώσουμε το χρέος, αλλά αν πρέπει να το πληρώσουμε», δηλώνει στα Επίκαιρα η Όζλεμ Οναράν, μέλος της νεοσύστατης Επιτροπής Αλήθειας Δημοσίου Χρέους της ελληνικής Βουλής.  Η Οζλέμ Οναράν είναι καθηγήτρια Εργατικού Δυναμικού και Οικονομικής Ανάπτυξης στο Πανεπιστήμιο του Γκρίνουιτς στην Αγγλία. Πριν είχε διδάξει στο Πανεπιστήμιο του Γουεστμίνστερ, στο Πανεπιστήμιο Εφαρμοσμένων Επιστημών  του Βερολίνου, στο Οικονομικό και Επιχειρηματικό Πανεπιστήμιο της Βιέννης, κ.α. Τα ερευνητικά της αντικείμενα περιλαμβάνουν την παγκοσμιοποίηση, τις κρίσεις, την διανομή του εισοδήματος, την απασχόληση, τις επενδύσεις, την ανάπτυξη, κ.α.

ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΟΝ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Πέντε χρόνια μετά πώς αποτιμάτε την θεραπεία – σοκ που εφαρμόστηκε στην Ελλάδα;

Οι δανειακές συμβάσεις μεταξύ Ελλάδας, Ευρωπαϊκής Επιτροπής, Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας και ΔΝΤ από το 2010 υποβλήθηκαν υπό όρους που αποσταθεροποίησαν την ελληνική οικονομία κι έκαναν το δημόσιο χρέος μη βιώσιμο. Αυτοί οι όροι περιελάμβαναν σοβαρές περικοπές στις δημόσιες δαπάνες, μειώσεις στις συντάξεις, και τις αποκαλούμενες δομικές μεταρρυθμίσεις που στην πραγματικότητα σήμαιναν ιδιωτικοποιήσεις και απορύθμιση της αγοράς εργασίας, μείωση του ελάχιστου μισθού και κατάργηση των συλλογικών διαπραγματεύσεων. Μετά βεβαιότητας, αυτές οι μεταρρυθμίσεις δεν έχουν τίποτε κοινό με την γνήσια δομική αλλαγή που επαγγέλλεται ο ΣΥΡΙΖΑ με όρους βελτίωσης των κοινωνικών και φυσικών υποδομών της οικονομίας και δομικής μεταβολής της παραγωγής.

Ο συνδυασμός αυτών των όρων, λιτότητα και χαμηλότεροι μισθοί, προκάλεσαν μια χρόνια χαμηλή ζήτηση, που εμβάθυνε την κρίση χρέους και οδήγησε σε μια ανθρωπιστική κρίση. Έτσι κατέστησαν το χρέος περαιτέρω μη βιώσιμο και αποσταθεροποίησαν το μακροοικονομικό περιβάλλον.

Γιατί χαρακτηρίζεις αποσταθεροποιητικές τις αποκαλούμενες δομικές μεταρρυθμίσεις;

Ας ξεκινήσουμε με ό,τι συνέβη στους μισθούς και την ανισότητα στην Ελλάδα ως αποτέλεσμα των όρων των δανειακών συμβάσεων: το μερίδιο των μισθών στο εθνικό εισόδημα (ΑΕΠ) της Ελλάδας από το 2010 ως το 2013 μειώθηκε κατά 5%. Αυτό σήμανε μια απότομη άνοδο στην ανισότητα, μια ραγδαία αναδιανομή από τους μισθούς στα κέρδη, από την εργασία στο κεφάλαιο. Όταν συρρικνώνεται το μερίδιο των μισθών, συρρικνώνονται όχι μόνο τα κόστη, αλλά επίσης και η ζήτηση.

Οι μισθοί δεν είναι μόνο θέμα κόστους αλλά και πηγή ζήτησης. Έχουμε κάνει εκτεταμένη έρευνα για την εκτίμηση των αποτελεσμάτων στην μεγέθυνση της πτώσης του μεριδίου των μισθών για το Διεθνές Γραφείο Εργασίας του ΟΗΕ με τον συνεργάτη μου, που για καλή σύμπτωση προέρχεται από την Ελλάδα, τον Γιώργο Γαλάνη και πιο πρόσφατα με τον Τόμας Ομπστ από το Ίδρυμα Ευρωπαϊκών Προοδευτικών Σπουδών, μια δεξαμενή σκέψης που χρηματοδοτείται από το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο.

Τα πρόσφατα αποτελέσματά μας για την Ελλάδα δείχνουν πως όταν το μερίδιο των μισθών μειώνεται συμβαίνουν τρία πράγματα: Μειώνεται σημαντικά η εγχώρια κατανάλωση. Οι ιδιωτικές επενδύσεις δεν ανταποκρίνονται τόσο έντονα στην άνοδο των κερδών επειδή οι επενδυτές κυρίως ενδιαφέρονται για τις προοπτικές των πωλήσεων που επηρεάζονται από την πτώση των μισθών και την κατανάλωση. Ούτε οι εξαγωγές αυξάνονται, επειδή οι εξαγωγικές εταιρείες όταν πέφτουν οι μισθοί δεν μειώνουν τις τιμές τους, αλλά αυξάνουν την κερδοφορία τους.

Συνολικά χαμηλότερο μερίδιο μισθών οδηγεί σε χαμηλότερη ζήτηση και χαμηλότερο ΑΕΠ. Κάτι που είναι πολύ σημαντικό από την σκοπιά των δημόσιων οικονομικών, καθώς χαμηλότερο εθνικό εισόδημα σημαίνει χαμηλότερα φορολογικά έσοδα κι επομένως υψηλότερο δημόσιο χρέος.

Πώς μπορεί να σταθεροποιηθεί το μακροοικονομικό περιβάλλον στην Ελλάδα;

Η αντιστροφή της ανισότητας και της λιτότητας ταυτόχρονα είναι μακρόχρονη διαδικασία. Πρώτα απαιτείται μια αντιστροφή στην άνοδο της ανισότητας. Μια άνοδο του μεριδίου των μισθών στα προ κρίσης επίπεδα θα αύξανε το ΑΕΠ κατά 4,5%, σύμφωνα με τα αποτελέσματά μας. Ξέρουμε πώς να το κάνουμε: με την αύξηση των ελάχιστων μισθών και της συμμετοχής στα συνδικάτα και την επαναφορά των θεσμών των συλλογικών διαπραγματεύσεων αυξάνεται η αγοραστική δυνατότητα των εργατών. Αυτά ακριβώς περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα μεταρρυθμίσεων της ελληνικής κυβέρνησης. Αν κι όλες οι άλλες χώρες της ΕΕ ακολουθούσαν ανάλογες μεταρρυθμίσεις για να αντιστραφούν ταυτόχρονα οι ανισότητες στην Ελλάδα, τότε η μεγέθυνση στην Ελλάδα και στην ΕΕ ως σύνολο θα ήταν ακόμη ψηλότερη. Θα ήμασταν σε θέση να σταματήσουμε την στασιμότητα και τον αποπληθωρισμό στην Ευρώπη.

Κατά δεύτερο, μια αύξηση στις δημόσιες επενδύσεις και τις κοινωνικές δαπάνες θα πρόσφερε μια ισχυρή ώθηση στην μεγέθυνση, ενώ θα συνέβαλε στην επίλυση και των πραγματικών δομικών προβλημάτων. Η Μαρία Νικολαΐδη κι ο Γιάννης Δαφέρμος, συνεργάτες μου στο Λονδίνο, σε προηγούμενες δουλειές τους για το Ινστιτούτο Εργασίας της ΓΣΕΕ, έχουν αποδείξει την ύπαρξη ενός σοβαρού πολλαπλασιαστικού αποτελέσματος των κρατικών κοινωνικών δαπανών. Σε κάθε περίπτωση είναι αναγκαίες για την κοινωνική συνοχή στην Ευρώπη, δεδομένου ότι οι κοινωνικές δαπάνες στην Ελλάδα είναι χαμηλότερες από τον μέσο όρο της ΕΕ. Η Ράνια Αντωνοπούλου, αναπληρώτρια υπουργός Εργασίας αρμόδια για την καταπολέμηση της ανεργίας, μία επιπλέον ελληνίδα οικονομολόγος που έχει εμπνεύσει και τεκμηριώσει την δική μου έρευνα, έχει δείξει πώς μια αύξηση στις δημόσιες δαπάνες στην κοινωνική φροντίδα, και την προστασία των παιδιών και των ηλικιωμένων έχει πολύ σημαντικά αποτελέσματα στην απασχόληση και την μεγέθυνση. Έτσι επιτυγχάνονται πολλοί στόχοι: βελτιώνεται η κοινωνική υποδομή της οικονομίας, δημιουργείται απασχόληση, επιτυγχάνεται η ισότητα των φύλων και μια ζωή με αξιοπρέπεια για όλους. Σε μια πρόταση, το νόημα είναι: Φροντίστε για τις ανισότητες, την πλήρη απασχόληση για άνδρες και γυναίκες, την οικολογική ισορροπία και το χρέος, και ο προϋπολογισμός θα ρυθμιστεί.

Το δημόσιο χρέος πώς μπορεί να διαγραφεί;

Υπάρχουν δοκιμασμένες έννοιες στο διεθνές δίκαιο που μας επιτρέπουν να αμφισβητήσουμε τη νομιμότητα, τη νομιμοποίηση ή τον απεχθή χαρακτήρα μιας δανειακής σύμβασης όταν αποτρέπει ένα κράτος από την ικανοποίηση των υποχρεώσεών του στους πολίτες του, όπως είναι η κατάλληλη πρόσβαση σε βασικά δικαιώματα. Τέτοια είναι η υγεία, η εκπαίδευση και μια αξιοπρεπή ζωή, όπως και το δικαίωμα στον συνδικαλισμό. Όλα αυτά είναι βασικά ανθρώπινα δικαιώματα.

Μη νομιμοποιημένο είναι εκείνο το χρέος που αναλήφθηκε από κυβερνήσεις χωρίς να λάβουν υπ’ όψη τους το δημόσιο συμφέρον ή υπονομεύοντας το δημόσιο συμφέρον. Παράνομο είναι εκείνο το χρέος που συνάφθηκε κατά παράβαση του δικαίου ή του συντάγματος. Απεχθή είναι τα δάνεια σε αυταρχικά καθεστώτα ή όσα δόθηκαν υπό συνθήκες που παραβιάζουν τα κοινωνικά, οικονομικά, πολιτιστικά, πολιτειακά και πολιτικά δικαιώματα των ανθρώπων.

Η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και το ΔΝΤ θα συμφωνούσαν με αυτές τις θέσεις;

Πίσω από τις δανειακές συμβάσεις με την ΕΕ, την ΕΚΤ και το ΔΝΤ υπάρχει μια άλλη λογική: ένα νεοφιλελεύθερο οικονομικό σκεπτικό, βάσει του οποίου οι υπηρεσίες παρέχονται καλύτερα από τον ιδιωτικό τομέα, ο δημόσιος τομέας είναι εξ ορισμού αναποτελεσματικός και διεφθαρμένος και τα συνδικάτα είναι πηγή ακαμψίας κι όχι βασικό δικαίωμα. Σε αυτή τη λογική, τα συνδικάτα κατηγορούνται ότι προστατεύουν μόνο τα δικαιώματα μιας μικρής ομάδας προνομιούχων εργατών, σε βάρος των υπόλοιπων. Αυτή είναι η ιδεολογία πίσω από τις δανειακές συμβάσεις. Στην ατζέντα περιλαμβάνεται η διάλυση του κράτους πρόνοιας, η παράδοση βασικών δημόσιων αγαθών όπως η υγεία, η παιδεία και οι υποδομές στον ιδιωτικό τομέα ως νέα πεδία κερδοφορίας και η συντριβή της διαπραγματευτικής ικανότητας της εργασίας μέσω της κατάργησης των θεσμών των συλλογικών διαπραγματεύσεων.

Το δημόσιο χρέος πώς επιδρά σε αυτή την κατάσταση;

Το δημόσιο χρέος κι οι όροι που το συνοδεύουν ισοδυναμούν με ταξικό πόλεμο, όχι με λύση. Το χρέος είναι φυλακή. Παγιδεύει πόρους και αποκλείει τις σωστές και ορθολογικές οικονομικές πολιτικές. Η κρίση ήταν η αφορμή και την αξιοποίησαν πολύ καλά. Τώρα είναι η σειρά μας να πούμε την αλήθεια και να δράσουμε.

Η ευρωζώνη κι οι γερμανικές οδηγίες επιτρέπουν εναλλακτικές;

Οι ανισότητες εντός των κρατών και μεταξύ αυτών αποτέλεσαν βασική αιτία της κρίσης, του χρέους και των ανισορροπιών στην Ευρώπη. Σε ορισμένες χώρες της ΕΕ η αυξανόμενη ανισότητα και συγκεκριμένα το πτωτικό μερίδιο των μισθών έχει οδηγήσει σε άνοδο του χρέους του δημοσίου ή των νοικοκυριών, ενώ η στηριγμένη στα δανεικά κατανάλωση ήταν η κινητήρια δύναμη της μεγέθυνσης.

Η Ελλάδα είναι μόνο ένα παράδειγμα. Υπάρχει επίσης η Αγγλία, η Ισπανία, η Ιρλανδία, η Πορτογαλία, η Ουγγαρία και οι Βαλτικές χώρες.

Μη βιώσιμο ωστόσο είναι επίσης το στηριγμένο στις εξαγωγές μοντέλο της Γερμανίας, που ακολουθείται κι από άλλες χώρες με εμπορικό πλεόνασμα όπως η Αυστρία, η Φινλανδία κι η Ολλανδία. Κι αυτές επίσης οι χώρες υπέστησαν πτώση στο μερίδιο των μισθών και έλλειψη επαρκούς εσωτερικής ζήτησης. Το εξαγωγικό τους πλεονέκτημα προϋποθέτει μια άλλη χώρα που να έχει ελλείμματα και να συσσωρεύει χρέη. Επομένως και το γερμανικό μοντέλο προϋποθέτει επίσης χρέη, αλλά σε μια άλλη χώρα, την Ελλάδα ή την Ισπανία. Επομένως και το γερμανικό εξαγωγικό μοντέλο είναι εξ ίσου μη βιώσιμο λόγω το ότι αποτελεί μεγέθυνση στηριγμένη στο χρέος.

Εν κατακλείδι, η πρωτοβουλία του ελληνικού κοινοβουλίου, υπό την αιγίδα της προέδρου του έχει ιστορική σημασία όχι μόνο για την Ελλάδα αλλά και για όλη την Ευρώπη. Αν δείξει τον δρόμο η Ελλάδα, θα ανοίξει ο δρόμος και για την Ισπανία, την Ιρλανδία, την Πορτογαλία, αλλά και για τους εργαζόμενους στη Γερμανία να αμφισβητήσουν την μη βιωσιμότητα αυτού του μοντέλου μεγέθυνσης που στηρίζεται στις ανισότητες.

Με βάση όλα αυτά, το ερώτημα δεν είναι αν μπορούμε να πληρώσουμε το χρέος, αλλά αν πρέπει να το πληρώσουμε!

Σε τέσσερις μήνες; Τα πάνω κάτω! (Unfollow, Μάρτιος 2015)

imageΤι μπορούσε να κάνει η κυβέρνηση από τη στιγμή που ευθέως Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, Γερμανία και οι υπόλοιποι 18 υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης που απαρτίζουν το Γιούρογκρουπ απείλησαν με επανάληψη του κυπριακού σεναρίου; Στέγνωμα δηλαδή των τραπεζών από ρευστό και bank run; Αυτό είναι το ερώτημα που αντιτείνει η κυβέρνηση μετά τον ατιμωτικό συμβιβασμό της στο συμβούλιο των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης στις 20 Φεβρουαρίου, επιχειρώντας να εμφανιστεί ότι βρέθηκε απροετοίμαστη απέναντι σε τέτοιο κυνισμό και, κυρίως, με την πλάτη στον τοίχο.

Του Λεωνίδα Βατικιώτη

Ας υποθέσουμε λοιπόν ότι πράγματι η κυβέρνηση δεν είχε ακούσει ποτέ τι συνέβη στην Κύπρο του Ν. Αναστασιάδη τον Μάρτιο του 2013, από πού κι ως που επομένως να υποθέσει ότι θα κληθεί να απαντήσει στον ίδιο εκβιασμό, και πράγματι πίστευε ότι το Γιούρογκρουπ αποτελεί μια κοινοβιακή κοινότητα ισότιμων και αλληλέγυων εταίρων όπου με σεβασμό ακούει ο ένας τον άλλον, λαβαίνοντας πάντα υπ’ όψη του τα προβλήματα που αντιμετωπίζει. Και στις 20 Φεβρουαρίου έμαθε πρώτη φορά για τους εκβιασμούς και τις πιέσεις που ασκούνται. Το ερώτημα που χρήζει απάντησης επομένως είναι τι μπορεί να κάνει έστω και τώρα στο πλαίσιο των τεσσάρων μηνών που εξασφάλισε για να διαπραγματευτεί μια νέα μακροχρόνια συμφωνία με τους πιστωτές. Χάρη συζητήσεως μάλιστα ας υποθέσουμε ότι και το μέιλ Βαρουφάκη στις 24 Φεβρουαρίου ήταν μια αναγκαστική υποχώρηση που έκανε για να κερδίσει χρόνο και να οργανώσει την αντεπίθεσή της. Αναγκαστική υποχώρηση ας θεωρήσουμε επίσης και την αναγνώριση του χρέους στην οποία προέβη η νέα κυβέρνηση, ενώ δεν όφειλε, από τη στιγμή που υπέγραψε την απόφαση του Γιούρογκρουπ όπου αναφέρεται ότι «οι ελληνικές αρχές επαναλαμβάνουν την κατηγορηματική τους δέσμευση να τηρήσουν τις οικονομικές τους υποχρεώσεις προς όλους τους πιστωτές πλήρως και εγκαίρως». Υποθέσεις που είναι δύσκολο να πάρουμε στα σοβαρά μετά το διάγγελμα του πρωθυπουργού Αλ. Τσίπρα στις 21 Φεβρουαρίου όπου εμφάνισε την ήττα ως νίκη εξαπατώντας τον κόσμο, αλλά ας υποθέσουμε ότι ακόμη κι αυτή η προσποίηση ήταν μέρος του παιχνιδιού για να κερδηθεί ο αναγκαίος χρόνος και να αποτραπεί η ασφυξία που επιχειρήθηκε με κύρια ευθύνη του Σαμαρά ο οποίος όρισε σε δύο μήνες την παράταση της δανειακής σύμβασης.

Η απάντηση λοιπόν στο ερώτημα τι μπορεί να κάνει η κυβέρνηση έστω και τώρα είναι εξαιρετικά αισιόδοξη: Τα πάντα! Το τετράμηνο που απομένει, μέχρι το τέλος Ιουνίου, η κυβέρνηση προλαβαίνει να οργανώσει την αντεπίθεσή της, να κάνει δηλαδή ό,τι δεν έκανε τα προηγούμενα χρόνια, ώστε η έναρξη των διαπραγματεύσεων να την βρει σε θέση ισχύος, ικανή να επιβάλλει την θέση της για διαγραφή του μεγαλύτερου μέρους του δημόσιου χρέους που θα ανοίξει τον δρόμο για την οριστική ανατροπή της λιτότητας.  Έτσι θα αποφευχθεί και το Κούγκι που υποσχέθηκε ο Π. Καμμένος γέρνοντας από το βάρος της πουλάδας και των άλλων διακριτικών στο μπαρουτοκαπνισμένο φλάιν τζάκετ του και ο Αρμαγεδδών που υποσχέθηκε ο πάντα παρορμητικός και ευέξαπτος, έτοιμος να μας οδηγήσει σε εθνικές περιπέτειες, Γ. Βαρουφάκης.

Ακύρωση δανειακών συμβάσεων

Το πρώτο που οφείλει να κάνει η κυβέρνηση είναι να ψηφίσει νόμο με τον οποίο θα ακυρώσει τις δύο δανειακές συμβάσεις (Μάιος 2010 και Φεβρουάριος 2012). Δεδομένου ότι καμία από τις δύο δεν έχει κυρωθεί από την Βουλή, όπως προβλέπει το άρθρο 36 παρ. 2 του Συντάγματος (η πρώτη κατατέθηκε και μετά αποσύρθηκε, ενώ η δεύτερη εγκρίθηκε από τη Βουλή δύο φορές ως σχέδιο, μια ως παράρτημα του ν. 4046/2012 και μια ως Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου, ουδέποτε όμως πήγε για κύρωση στη Βουλή μετά την υπογραφή της), δεν απορρέουν επομένως δεσμεύσεις με υπερνομοθετική ισχύ η ακύρωση τους γίνεται εύκολα: με μία απλή ψηφοφορία. Το ίδιο μπορεί να γίνει και με τα Μνημόνια και όλους τους εφαρμοστικούς νόμους: μια απλή ψηφοφορία αρκεί για να ακυρώσει και τους 400 σχετικούς νόμους, ανοίγοντας τον δρόμο για τα ξερίζωμα του μνημονιακού παρακράτους. Αυτό θα είναι το πρώτο πλήγμα στους δανειστές.

Το δεύτερο μέτρο σχετίζεται με αποφάσεις που θα θωρακίσουν την μονομερή παύση πληρωμών: Λογιστικός έλεγχος του χρέους από ανεξάρτητη επιτροπή εμπειρογνωμόνων διεθνούς κύρους (κι όχι από κοινοβουλευτική επιτροπή) που θα αποδείξει τον παράνομο και απεχθή χαρακτήρα του ελληνικού χρέους διευκολύνοντας την διαγραφή του, επίκληση της κατάστασης έκτακτης ανάγκης (που έγινε δεκτή κι από την Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ το 2001) βάσει της οποίας τα κράτη μπορούν να αθετήσουν διεθνείς τους υποχρεώσεις αν αδυνατούν να ανταποκριθούν σε βασικές κοινωνικές τους λειτουργίες, κ.α.

Το τρίτο βήμα σχετίζεται με την προετοιμασία της νέας νομισματικής τάξης καθώς είναι βέβαιο πως η απόφαση στάσης πληρωμών εναντίον των «επίσημων» πιστωτών στους οποίους οφείλουμε πάνω από 257 δισ. ευρώ θα προκαλέσει την αποπομπή της Ελλάδας από την ευρωζώνη. Εξέλιξη που είναι όχι μόνο θεμιτή, αλλά και αναγκαία καθώς η νομισματική κυριαρχία θα δώσει τη δυνατότητα για ορισμό κυκλοφορίας χρήματος και καθορισμό επιτοκίων και συναλλαγματικής ισοτιμίας μακροπρόθεσμα (γιατί βραχυχρόνια θα είναι συνδεδεμένη με το ευρώ) πλήρως συμβατά με τις ανάγκες της εγχώριας οικονομίας. Σε αυτή την προοπτική είναι αναγκαία η σύνταξη μελέτης για τους όρους που θα γίνει η μετάβαση στο νέο εθνικό νόμισμα.

Εδώ μάλιστα ας μην εκπλαγούμε αν βρεθούμε ενώπιον εκπλήξεων και το πολυπόθητο για μας Grexit ακυρωθεί με ευθύνη αυτών που μας απειλούν: των ίδιων των Γερμανών! Ο λόγος δεν είναι μόνο ότι η έξοδος από την ευρωζώνη θα απελευθερώσει τα πιο ριψοκίνδυνα στοιχήματα στην αγορά συναλλάγματος για την επόμενη χώρα που θα φύγει από την ευρωζώνη, χάνοντας έτσι η Γερμανία ένα πλεονέκτημα που ίδρωσε πολύ για να το επιβάλλει: την απουσία εξόδου από το οικοδόμημα του ευρώ. Επιπλέον, σε μια αποχώρηση της Ελλάδας από την ζώνη του ευρώ σε συνθήκες ρήξης κι όχι συναινετικού διαζυγίου, ο λογαριασμός στο σύστημα διακανονισμών συναλλαγών μεταξύ των κεντρικών τραπεζών του ευρωσυστήματος Target 2 θα έμενε απλήρωτος. Κι αυτή τη στιγμή οι απαιτήσεις της γερμανικής κεντρικής τράπεζας από την ελληνική, εξ αιτίας της μαζικής φυγής κεφαλαίων από τις ελληνικές τράπεζες, ανέρχονται σύμφωνα με δημοσιεύματα σε 65-70 δισ. ευρώ. Τον Δεκέμβριο ήταν 49 δις. Σε περίπτωση που η Μέρκελ υποχρεωνόταν να αναλάβει αυτό το χρέος, θα ξέσπαγε ανταρσία στην γερμανική Δεξιά! Υπάρχουν επομένως πολλοί λόγοι για τους οποίους το Βερολίνο δεν επιθυμεί το Grexit και θα κάνει ό,τι μπορεί για να το αποφύγει κι ισάριθμα επιχειρήματα με τα οποία μια κυβέρνηση μπορεί να εκβιάσει την Γερμανία για να επιβάλει την θέλησή της: από την διαγραφή του χρέους, μέχρι την έξοδο από το ευρώ ώστε να μην συνοδευτεί από αντίμετρα.

Εθνικοποίηση των τραπεζών

Το τέταρτο βήμα σχετίζεται με την εθνικοποίηση των συστημικών τραπεζών και την ποινική δίωξη των διοικήσεων τους για την ζημιά που υπέστησαν από την χρόνια κακοδιαχείριση. Δεδομένης της πλειοψηφίας που διατηρεί ακόμη το ΤΧΣ στο μετοχικό κεφάλαιο των τριών από τις τέσσερις συστημικές (πλην της Γιούρομπανκ που ούτως ή άλλως στηρίζεται σε πήλινα πόδια κι είναι θέμα χρόνου η εξαγορά ή το κλείσιμο της) αρκεί ένας νόμος για την ενοποίηση τους σε μια τράπεζα – εθνικό πρωταθλητή από την οποία στη συνέχεια θα προκύψει κατ’ αρχάς μια καταθετική και μια επενδυτική. Αυτές οι τράπεζες θα διαχειριστούν την μετάβαση στο νέο νόμισμα και την ανασυγκρότηση της οικονομίας.

Αναπόσπαστο τμήμα της εθνικοποίησης των τραπεζών είναι η επιβολή φραγμών στην έξοδο των κεφαλαίων από την χώρα, ακόμη και στις αναλήψεις, όπως συνέβη στην Κύπρο μετά το κούρεμα των καταθέσεων. Από τη στιγμή που η κυβέρνηση θα εγγυηθεί τις καταθέσεις μέχρι και το τελευταίο ευρώ, κίνδυνος για bail in ή κατασχέσεις δεν θα υφίσταται τουλάχιστον για τους μικρομεσαίους λογαριασμούς. Για τους μεγάλους τραπεζικούς λογαριασμούς η κυβέρνηση μπορεί να επιβάλλει μια ισοτιμία μετατροπής τέτοια που να ισοδυναμεί με αναδιανομή του «παρκαρισμένου» πλούτου.

Τέλος, το σημαντικότερο που πρέπει να γίνει αυτούς τους τέσσερις μήνες είναι η ίδια η κοινωνία να οργανωθεί, να ξαναβγεί στους δρόμους και να πάρει στα χέρια της την υπόθεση της διαγραφής του χρέους και της αποτίναξης του καθεστώτος της χρεοκρατίας. Υπόθεση πολύ σοβαρή για να ανατεθεί σε μια κυβέρνηση.

Όλα τα παραπάνω μπορούν να δρομολογηθούν από σήμερα έτσι ώστε τέλος Ιουνίου η κυβέρνηση να μην βρεθεί με την πλάτη στον τοίχο για μια ακόμη φορά, υποκύπτοντας στις απαιτήσεις των δανειστών, και να είναι σε θέση να υλοποιήσει την εξαγγελία διαγραφής του χρέους, με τους ελάχιστους δυνατούς κραδασμούς. Σε διαφορετική περίπτωση, αν δηλαδή δεν ασκήσει τα κυριαρχικά της δικαιώματα και πάει στις διαπραγματεύσεις για να πληρώσει το χρέος κι όχι να το διαγράψει, η πορεία της είναι προδιαγεγραμμένη: θα βρεθεί στο έλεος εξευτελιστικών πιέσεων μέχρι να υπογράψει ένα νέο μνημόνιο και πιθανότατα ένα νέο δάνειο και τότε, αφού θα έχει βγάλει την βρόμικη δουλειά που θα ήταν αδύνατο να βγάλουν Σαμαράς και Βενιζέλος, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ – ΑΝΕΛ θα έχει την τύχη της στημένης λεμονόκουπας.

Διαγραφή του χρέους τώρα! (Επίκαιρα, 19-24/2/2015)

xreosΛύση στον γόρδιο δεσμό που δημιουργούν οι Ευρωπαίοι με τους εκβιασμούς και τα  τελεσίγραφά τους, όπως περίτρανα φάνηκε με την στάση τους στο Γιούρογκρουπ την Δευτέρα 16 Φεβρουαρίου, επιχειρεί να δώσει η Πρωτοβουλία που συγκροτήθηκε με στόχο την Διαγραφή του Χρέους Τώρα, όπως άλλωστε ονομάστηκε. Η πρωτοβουλία που επωαζόταν καιρό τώρα μεταξύ οικονομολόγων, νομικών, πανεπιστημιακών και κοινωνικών αγωνιστών συγκέντρωσε από την πρώτη μέρα που έκανε την δημόσια εμφάνισή της την αποδοχή και στήριξη σημαντικών διανοουμένων και αγωνιστών, που τα τελευταία πέντε χρόνια από διαφορετικούς πολιτικούς χώρους έχουν πρωτοστατήσει στην μάχη κατά των Μνημονίων.

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Ενδεικτικά μόνο αναφέρουμε: Τους πρώην πρυτάνεις: Μαρία Νεγρεπόντη Δελιβάνη και Θεοδόση Πελεγρίνη. Τους πανεπιστημιακούς: Π. Ρηγοπούλου, Γ. Ανδρεάδη, Μ. Νικολακάκη, Σπ. Μαρκέτο, Μ. Ζέρβα, Γ. Μανιάτη, Σοφία και Μαρία Αντωνοπούλου, Σπ. Σακελαρόπουλο. Τους καλλιτέχνες: Σπ. Γραμμένο, Κ. Γέρου, Κ. Ρηγόπουλο. Κ. Κατζουράκη. Τους δημοσιογράφους: Ν. Ιγγλέση, Ά. Χατζηστεφάνου, Πιτσιρίκο. Τους οικονομολόγους: Χρ. Τασιάκο, Β. Γάτσιο, Κ. Κουτσομπίνα. Τους νομικούς Δ. Σαραφιανό, Στ. Τσίπρα. Τους συνδικαλιστές: Θ. Μπαλασόπουλο (ΠΟΕ-ΟΤΑ), Π. Παπανικολάου (ΕΙΝΑΠ), Π. Αντωνόπουλο (ΑΔΕΔΥ), Σπανού Δ. και πολλούς άλλους. Επίσης, σημαντικές ήταν κι οι υπογραφές καθηγητών από το εξωτερικό από Ισλανδία και Μεξικό μέχρι Αγγλία και Ιταλία που υπέγραψαν την διακήρυξη. Τη σημαντικότερη ωστόσο ώθηση την έχουν δώσει οι πολλές εκατοντάδες υπογραφές απλών ανθρώπων που με αυτό τον τρόπο στηρίζουν το αίτημα διαγραφής του χρέους.

Όρος για την ανατροπή της λιτότητας

Στο κείμενο των υπογραφών (που βρίσκεται αναρτημένο στη διεύθυνση https://cancelgreekdebtnow.wordpress.com/ ενώ ήδη έχει μεταφραστεί και κυκλοφορεί στα αγγλικά, τα γαλλικά και τα τούρκικα) κατ’ αρχάς τονίζεται η κοινωνική ανάγκη της διαγραφής του χρέους. Αναφέρεται χαρακτηριστικά: «Η άμεση παύση της εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους, μέσα από την καταγγελία των δανειακών συμβάσεων, και η διαγραφή του στη συνέχεια επιβάλλεται προκειμένου να δημιουργηθεί ο απαραίτητος δημοσιονομικός χώρος που θα επιτρέψει την άσκηση της αναγκαίας κοινωνικής πολιτικής για την άνοδο του βιοτικού επιπέδου του λαού και θα κάνει πράξη το στόχο της ανατροπής της λιτότητας. Η συνέχιση της εξυπηρέτησης του δημοσίου χρέους (στο πλαίσιο του οποίου για το τρέχον έτος προβλέπεται η καταβολή 5,88 δισ. ευρώ για τόκους και η λήξη χρέους ύψους 16 δισ. ευρώ) σημαίνει ότι: η συντριπτική πλειοψηφία των ανέργων, που φθάνει  ακόμη και το 82%, θα συνεχίσει να μην παίρνει επίδομα ανεργίας, οι απαραίτητες προσλήψεις και χρηματοδοτήσεις στους τομείς υγείας, παιδείας, κοινωνικής ασφάλισης και πολιτισμού θα αποτελούν μακρινό όνειρο, η αναγκαία υλοποίηση ενός γενναίου Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων παραπέμπεται στο αόριστο μέλλον».

Στο ιδρυτικό κείμενο της κίνησης Διαγραφή του Χρέους Τώρα αναφέρεται στη συνέχεια ο τρόπος που πρέπει να γίνει η διαγραφή του χρέους: «Η διαγραφή του ελληνικού δημόσιου χρέους ή θα είναι μονομερής, στη βάση των δικαιωμάτων που διατηρεί κάθε ανεξάρτητο κυρίαρχο κράτος ή θα είναι σε βάρος του ελληνικού λαού. Η εμπειρία από το ελληνικό πρόγραμμα ανταλλαγής ομολόγων του 2012 (PSI+) ύψους 106 δισ. ευρώ (σύμφωνα με την ΤτΕ) καταδεικνύει ότι αυστηρή προϋπόθεση για να σημάνει ουσιαστική ελάφρυνση μια διαγραφή χρέους είναι να έχει σχεδιαστεί σε βάρος των πιστωτών, και να υλοποιηθεί παρά και ενάντια στη θέλησή τους. Το ίδιο συμπέρασμα υπογραμμίζει κι η πρόσφατη εμπειρία άλλων χωρών (Αργεντινή, Ισημερινός, Ρωσία, Ισλανδία) που παρά τις διαφορές τους διέγραψαν μονομερώς μέρος έστω των χρεών τους».

Εκτενής αναφορά στο κείμενο γίνεται στη συνέχεια και στα μέσα που παρέχει το διεθνές δίκαιο ώστε η διαγραφή του χρέους να θωρακισθεί και να μην αμφισβητηθεί: «Η αναγκαία διαγραφή του ελληνικού δημόσιου χρέους μπορεί να αιτιολογηθεί, να θωρακισθεί από διεθνείς προσφυγές και να στηριχτεί στη βάση: Πρώτο, της επίκλησης της κατάστασης έκτακτης ανάγκης και της συντελεσθείσας ανθρωπιστικής καταστροφής από το 2010 ως το 2014, λόγω της ανόδου της ανεργίας (27%), της πτώσης μισθών και συντάξεων (40% κατά μέσο όρο μεταξύ 2010-2014), της μαζικής μετανάστευσης (άνω των 100.000 νέων), των μαζικών αυτοκτονιών (τουλάχιστον 5.000 από το 2011 λόγω οικονομικών προβλημάτων), κ.λπ. Δεύτερο, του λογιστικού ελέγχου του δημόσιου χρέους από ανεξάρτητη διεθνή επιτροπή ελεγχόμενη από την κοινωνία και τους φορείς της, δεδομένου ότι ειδικά το τμήμα του ελλ. χρέους που οφείλεται στην Τρόικα είναι καταφανώς απεχθές: Το 92% των δόσεων (232 δισ. σε 252 δισ. ευρώ) επιστράφηκαν ξανά στους δανειστές ή δόθηκαν στις τράπεζες, οι δανειστές ήξεραν ότι τα χρήματα των δανείων δεν εξυπηρετούσαν τις ανάγκες του ελληνικού λαού, ενώ  οι κυβερνήσεις που υπέγραψαν τις δύο δανειακές συμβάσεις δεν είχαν καμιά νομιμοποίηση να αναλάβουν τέτοιο χρέος στο όνομα του ελληνικού λαού. Τρίτο, λόγω των ευθυνών που έχουν οι ίδιοι οι δανειστές για την εκτίναξη του χρέους το οποίο από 299 δισ. ευρώ (115% του ΑΕΠ) τον Σεπτέμβριο του 2009 εκτινάχθηκε στα 324 δισ. (180% του ΑΕΠ). Τέταρτο, ως μια μορφή συμψηφισμού με τα χρέη της Γερμανίας από τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο (αποζημιώσεις, επανορθώσεις, αναγκαστικό δάνειο, κλπ) που, σύμφωνα με αξιόπιστες διεθνείς εκτιμήσεις, ξεπερνούν το 1 τρισ. ευρώ. Πέμπτο, της πρόσφατης απόφασης της Γενικής Συνέλευσης του ΟΗΕ (9/2014), κατόπιν πρότασης της Αργεντινής, που αποδοκιμάζει το σημερινό απορρυθμισμένο πλαίσιο λειτουργίας της αγοράς ομολόγων και ζητά την προστασία των κυρίαρχων κρατών από τα «αρπακτικά κεφάλαια» («vulture funds»)».

Μόνο οι ελίτ θα ζημιωθούν

Στο κείμενο της πρωτοβουλίας Διαγραφή του Χρέους Τώρα ξεκαθαρίζεται ότι «η αναγκαία διαγραφή του χρέους δεν στρέφεται κατά των ευρωπαϊκών λαών, όπως λέγεται συχνά σε μια προσπάθεια να παραιτηθούμε από το αίτημα της διαγραφής. Τα δάνεια προς την Ελλάδα (όπως επίσης και τις άλλες χώρες που δανειοδοτήθηκαν στο πλαίσιο του μηχανισμού, πχ Κύπρος, Πορτογαλία, Ιρλανδία) δεν «έσωσαν» τον ελληνικό λαό, αλλά τις τράπεζες και τις οικονομικές ελίτ, που πραγματικά διασώθηκαν. Οι λαοί της Ευρώπης αποτέλεσαν την ανθρώπινη ασπίδα που χρησιμοποίησαν ΕΕ, ΔΝΤ και κυβερνήσεις για να αποκρύψουν την διάσωση των τραπεζών, που μόνο στην περίπτωση της Ελλάδας στοίχισε 211 δισ. ευρώ. Οι λαοί της Ευρώπης, άλλωστε, ποτέ δεν ρωτήθηκαν αν θέλουν να συμμετάσχουν στην διάσωση των τραπεζών»!

Η ιδρυτική διακήρυξη της κίνησης, τέλος, δεν προσπερνάει καθόλου και το ερώτημα που τίθεται σχεδόν πάντα όποτε ανοίγει η συζήτηση για την διαγραφή του χρέους, τις συνέπειες σε σχέση με την συμμετοχή μας στην ευρωζώνη και την ΕΕ: «Η αμφισβήτηση των συμφερόντων των «θεσμικών» πιστωτών (ΕΕ και ΔΝΤ) που με την διαγραφή του χρέους θα κληθούν να πληρώσουν την κρίση που δημιούργησαν, προϋποθέτει απειθαρχία και οδηγεί σε ρήξη με την ευρωζώνη και την ΕΕ. Ακόμη κι έτσι: Το μακροχρόνιο οικονομικό όφελος που θα προκύψει από τη μονομερή διαγραφή του ελληνικού δημόσιου χρέους θα είναι μεγαλύτερο από το βραχυπρόθεσμο κόστος εξόδου. Ο χαμένος του Grexit δεν είναι η Ελλάδα, όπως επαναλαμβάνεται στο πλαίσιο μιας ιδεολογικής τρομοκρατίας, αλλά η Γερμανία και το ευρώ. Η δυνατότητα άσκησης ανεξάρτητης βιομηχανικής πολιτικής με μαζικές επενδύσεις σε κρίσιμους τομείς της οικονομίας, χωρίς τις δεσμεύσεις των οδηγιών της ΕΕ, θα επιτρέψει την ταχεία ανάπτυξη της οικονομίας και την δραστική μείωση της ανεργίας, μαζί με μέτρα όπως η μείωση των ωρών εργασίας κι η κατάργηση των ελαστικών σχέσεων εργασίας. Η ακύρωση των δεσμεύσεων της ΕΕ για αιώνια λιτότητα, μέσω των προβλέψεων της οικονομικής διακυβέρνησης και του δημοσιονομικού συμφώνου για ισοσκελισμένους προϋπολογισμούς, θα επιτρέψει την αναδιανομή του κοινωνικού πλούτου. Η ανατροπή του περιορισμένης κυριαρχίας στο διηνεκές που επιβάλλουν Βρυξέλλες, Φρανκφούρτη και Δ’ Ράιχ, μεταξύ άλλων και με τον κανονισμό 472/2013 αρ. 14 που προβλέπει ευρω-επιτήρηση μέχρι την αποπληρωμή του 75% των δανείων, θα επιτρέψει στον λαό να επανακτήσει τα κυριαρχικά και ανθρώπινα δικαιώματα του».

updated

Στάση πληρωμών της Ελλάδας έναντι των πιστωτών; (Επίκαιρα 31/10-6/11/2013)

?????????????????????????Τι δείχνει το παράδειγμα της Αργεντινής. Που οδηγούν οι απαιτήσεις της Τρόικας και τι μπορεί να κερδίσει η Ελλάδα

Αν η Ελλάδα είχε προχωρήσει σε στάση πληρωμών απέναντι στους πιστωτές της από το 2010 κιόλας σήμερα όλα θα ήταν καλύτερα. Δεν θα είχαμε βιώσει την κοινωνική τραγωδία που εξελίσσεται καθημερινά στις ελληνικές οικογένειες και σχεδόν πάντα πίσω από κλειστές πόρτες και σφραγισμένα παράθυρα, μέρος της οποίας (και μάλλον την κορυφή του παγόβουνου) καταγράφουν οι επίσημες στατιστικές με την ανεργία να έχει φτάσει το 28%, αναμένοντας να αυξηθεί κι άλλο το 2014, με τους φόρους (μόνο) στην ακίνητη περιουσία να έχουν αυξηθεί κατά 684% την τελευταία 5ετία, κ.λπ., κ.λπ.

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Το ελληνικό δράμα αυτές τις μέρες φαίνεται να οδηγείται σε ένα νέο σημείο καμπής εξ αιτίας της ασφυκτικής πίεσης των πιστωτών να ληφθούν νέα αντιλαϊκά μέτρα για να καλυφθεί το χρηματοδοτικό κενό των επόμενων δύο ετών που εκτιμάται σε 4,4 και 6,5 δισ. ευρώ για το 2014 και το 2015. Η στάση της Άνγκελα Μέρκελ στην πρόσφατη σύνοδο κορυφής όταν απέκλεισε κάθε πρόταση πολιτικής διαπραγμάτευσης ήταν απαράδεκτη και προκλητική παραπέμποντας σε συμπεριφορά ηγέτη κατοχικής δύναμης, για πολλούς λόγους. Ξεχωρίζουμε δύο: Πρώτο, γιατί η ΕΕ μπορεί να ανάψει το πράσινο φως να αξιοποιηθούν μέσα που θα επιτρέψουν μια ήπια διαχείριση του προβλήματος κι αρνείται πεισματικά να το κάνει, παρότι το έπραξε στην περίπτωση της Ιρλανδίας. Τέτοια μέσα είναι η μετάθεση του χρόνου αποπληρωμής των ομολόγων που έχουν στα χαρτοφυλάκια τους οι κεντρικές τράπεζες της ευρωζώνης και λήγουν τα επόμενα δύο χρόνια, η μετακύλιση των ομολόγων που βρίσκονται στα χαρτοφυλάκια των εγχώριων τραπεζών και η αξιοποίηση των αδιάθετων κεφαλαίων που έχει το το ΤΧΣ από την ανακεφαλαιοποίηση των τραπεζών. Με βάση πρόσφατους υπολογισμούς τα έσοδα που θα είχε το ελληνικό δημόσιο από το 2012 μέχρι το 2016 αν επιστρέφονταν τα κέρδη των κεντρικών τραπεζών ανέρχονται σε 2,5 δισ. ευρώ! Κατανέμονται δε ως εξής: 2012: 0,3 δισ. ευρώ, 2013: 0,6 δισ. 2014: 0,5 δισ., 2016: 0,6 δισ. ευρώ! Δεν είναι άραγε πολιτικό σκάνδαλο η χρεοκοπημένη κατά τ’ άλλα Ελλάδα να μειώνει συντάξεις και να κλείνει νοσοκομεία για να πληρώνει τόσα δισ. ευρώ στους υποτιθέμενους εταίρους της;

Δεύτερο, η στάση του Τέταρτου Ράιχ προκαλεί οργή γιατί το παρατηρούμενο αδιέξοδο (όπως υποδεικνύει ο εκτροχιασμός του δημόσιου χρέους στο 175% του ΑΕΠ από 129% το 2010) δεν μπορεί κατά κανέναν τρόπο αυτή τη φορά να αποδοθεί στην Ελλάδα. Η ευθύνη βαραίνει αποκλειστικά τους πιστωτές. Μόνοι τους σχεδίασαν την αναδιάρθρωση του 2010 (PSI+), δικής τους έμπνευσης ήταν τα διαρθρωτικά προγράμματα που εφαρμόστηκαν στην Ελλάδα από το πρώτο μέχρι το τελευταίο μνημόνιο, δική τους επομένως είναι κι η υπαιτιότητα για την ιστορικών διαστάσεων αποτυχία που έχει καταγραφεί, με τα κάθε είδους κενά (χρηματοδοτικά, δημοσιονομικά, παραγωγικά κ.λπ.) να αποτελούν πλέον τον κανόνα κι όχι την εξαίρεση.

Χρυσοπληρώνουμε τους «εταίρους»

Το πρόβλημα ωστόσο δεν είναι τα αντιλαϊκά μέτρα που δεν λαμβάνονται αλλά τα υπέρογκα ποσά που πρέπει να καταβληθούν τα επόμενα τρία χρόνια για τόκους και ομόλογα, τα οποία ανέρχονται σε 76,8 δισ. ευρώ. Συγκεκριμένα το 2014 πρέπει να καταβληθούν 24,9 δισ. ευρώ για ομόλογα και 8,7 δισ. για τόκους (33,6 δισ. ευρώ σύνολο), το 2015 να πληρωθούν 16,1 δισ. ευρώ για ομόλογα και 9,8 για τόκους (25,9 δισ. ευρώ) και το 2016 να δοθούν 6,8 δισ. για ομόλογα και 10,5 δισ. για τόκους (17,3 δισ. ευρώ).

Η Μέρκελ, που λειτουργεί ως επικεφαλής πιστωτών και τοκογλύφων κι όχι ως ηγέτης μιας ένωσης ίσων, τυπικά έστω, μεταξύ τους κρατών, μόνο ένας τρόπος υπάρχει να αλλάξει στάση. Αν βρεθεί αντιμέτωπη με μια οριστική κι αμετάκλητη απόφαση παύσης πληρωμών του δημόσιου χρέους, με μια ανακοίνωση διακοπής πληρωμών τόκων και χρεολυσίων. Ακόμη και τώρα αν προβεί το ελληνικό κράτος σε μια τέτοια επιλογή μόνο ωφελημένο θα βγει. Το κόστος που συνοδεύει την συμμόρφωση με τις επιταγές των πιστωτών εξακολουθεί ακόμη και σήμερα να είναι απείρως μεγαλύτερο από τις επιπτώσεις που θα έχει η ρήξη μαζί τους κι οι μονομερείς ενέργειες. Η πρόσφατη εμπειρία της Αργεντινής επιβεβαιώνει κατ’ αρχάς πως οι κοινωνικές επιπτώσεις από μια παύση πληρωμών θα είναι πολύ λιγότερο οδυνηρές από την συνέχιση της εξυπηρέτησης του δημόσιου χρέους. Η ανεργία στην Αργεντινή ποτέ δεν έφτασε ούτε καν το 19%, όχι στο πρωτοφανές επίπεδο του 28% που έχει φτάσει στην Ελλάδα με αιτήματα νέων μαζικών απολύσεων να είναι στο τραπέζι… Η εμπειρία της Αργεντινής επιβεβαιώνει επιπλέον ότι μια τέτοια απόφαση πυγμής που θα υπηρετείται με συνέπεια και δεν θα αποτελεί αντικείμενο διαπραγμάτευσης και αναθεώρησης κάθε ώρα και στιγμή θα γίνει σεβαστή και άπαντες θα προσαρμοστούν σε αυτήν.

Επίδειξη πυγμής της Κίρχνερ

Οι πρόσφατες δικαστικές περιπέτειες της Αργεντινής μετά την απόφαση του αμερικάνικου δικαστηρίου το Νοέμβριο του 2012 να δικαιώσει το κερδοσκοπικό κεφάλαιο Elliott Management προσφέρουν πολλά διδάγματα. Κατ’ αρχάς η κυβέρνηση της Κριστίνα Κίρχνερ εξακολουθεί να αρνείται να πληρώσει τους κερδοσκόπους που δεν δέχτηκαν τους όρους της Αργεντινής ούτε στην αναδιάρθρωση του 2001 ούτε στην δεύτερη προσφορά που τους έκανε το 2005 (25-27 σεντς ανά δολάριο χρέους ή κούρεμα της τάξης του 75-73% υπό την μορφή take it or leave it), χωρίς να έχει υποστεί καμία ουσιαστική συνέπεια. Αντίθετα, μόνο τιμή μπορεί να αποτελούν για ένα κυρίαρχο κράτος δηλώσεις του τύπου: «Έχουμε κατ’ επανάληψη ζητήσει από την Αργεντινή να προσέλθει σε διαπραγματεύσεις, αλλά η Αργεντινή φαίνεται ότι παραμένει απρόθυμη να προσέλθει στο τραπέζι των διαπραγματεύσεων». Τάδε έφη εκπρόσωπος κερδοσκοπικού κεφαλαίου σε ρεπορτάζ των Financial Times στις 24 Οκτωβρίου σχετικά με τις συνεχείς προσπάθειες που καταβάλλουν διάφοροι μεσολαβητές για να πείσουν το Μπουένος Άιρες να ικανοποιήσει έστω και μέρος των απαιτήσεων των κερδοσκόπων, που είναι γνωστό πως τα ομόλογα που κατέχουν τα απέκτησαν σε εξευτελιστική τιμή περιμένοντας αυτήν ακριβώς τη στιγμή, που θα ζητούν να πληρωθούν στο ακέραιο με την βοήθεια πάντα πρόθυμων δικαστών. Μάλιστα, το περιθώριο κινήσεων των δικαστών δεν θα ήταν ποτέ μεγάλο αν η Αργεντινή είχε προνοήσει να κάνει λογιστικό έλεγχο στο χρέος της ακυρώνοντας εκ προοιμίου τις σειρές των ομολόγων που κατέχουν οι κερδοσκόποι.

Οι ίδιοι δε οι κερδοσκόποι με τα δικά τους λόγια θυμίζουν κάτι μεταξύ …Μητέρας Τερέζας και φιλανθρωπικού ιδρύματος. «Η εταιρεία μας διαχειρίζεται χρήματα συνταξιοδοτικών ταμείων, πανεπιστημιακών κληροδοτημάτων και άλλων» ανέφερε στην ίδια εφημερίδα στις 7 Οκτωβρίου σε άρθρο του ο επικεφαλής διαχειριστής χαρτοφυλακίου του κερδοσκοπικού κεφαλαίου Elliott Management. Στη συνέχεια του άρθρου απηύθυνε έκκληση στην Αργεντινή να δείξει μετριοπάθεια και διάθεση συμβιβασμού! «Για περισσότερο από μια δεκαετία έχουμε καταστήσει σαφές στην κυβέρνηση της Αργεντινής και τους δικηγόρους της να κάτσουμε και να συζητήσουμε μια λύση. Έχουν αρνηθεί ακόμη και να ακούσουν. Παρότι η χώρα θα μπορούσε εύκολα να σηκώσει το βάρος της πληρωμής του χρέους που έχει αρνηθεί αύριο κιόλας, οι ηγέτες της έχουν επιλέξει να δαπανούν τα χρήματα της χώρας και το χρόνο τους σε μια ανώφελη δικαστική διαμάχη εναντίον των απλήρωτων πιστωτών…. Έπειτα από πολλές ακροαματικές διαδικασίες έχω ζητήσει από τους δικαστές της Αργεντινής να υποδείξουν στον πελάτη τους την πρόθεση μας να διαπραγματευτούμε. Δεν μας απάντησαν ποτέ»!

Προφανώς πίσω από τις σπαραξικάρδιες εκκλήσεις των κερδοσκόπων στην κυβέρνηση της Αργεντινής για συμβιβασμό υπάρχει άφθονη υποκρισία και μία μάχη εντυπώσεων, με στόχο να αποδιώξουν από πάνω τους το στίγμα του κερδοσκόπου και να εμφανιστούν ως χαμένοι. Σε κάθε όμως περίπτωση αυτό που διακρίνεται είναι ότι η Αργεντινή μετά την παύση πληρωμών που επέβαλε οικειοθελώς, δηλαδή με δικούς της όρους, δεν απομονώθηκε, δεν καταστράφηκε οικονομικά, όπως κινδυνολογούσαν ότι θα συμβεί στην Ελλάδα. Γιατί λοιπόν να μην επιλέξει την παύση πληρωμών ακόμη και τώρα η Ελλάδα, αντί να επιβάλει ένα νέο γύρο απολύσεων και περικοπών σε συντάξεις;