Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Διευκολυντικών …Σεναρίων

Λεωνίδας Βατικιώτης για το NewsCenter

Γεμάτο ευχολόγια και αισιόδοξα σενάρια ευκολίας είναι το Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής 2022-2025 που έδωσε στη δημοσιότητα το υπουργείο Οικονομικών. Διαβάζοντας το Πλαίσιο ξεχνούμε ότι ζούμε στη χώρα που έχει, και δυστυχώς θα συνεχίσει να διατηρεί  για πολύ καιρό ακόμη, δύο από τα πιο θλιβερά ρεκόρ σε όλη την Ευρωπαϊκή Ένωση: το μεγαλύτερο δημόσιο χρέος και την υψηλότερη ανεργία! Προφανώς, τα συγκεκριμένα μεγέθη αποτελούν αδιάφορες λεπτομέρειες για τους σχεδιαστές της οικονομικής πολιτικής…

Βάσει των προβλέψεων του νέου Μεσοπρόθεσμου, οι οικονομικές απώλειες που προκάλεσε η πανδημία αναμένεται να καλυφθούν το 2022. Προβλέπονται ειδικότερα από το 2022 ως το 2025 οι ακόλουθοι ρυθμοί μεγέθυνσης της ελληνικής οικονομίας: 6,2%, 4,1%, 4,4% και 3,3%. Η σημαντικότερη ώθηση αναμένεται να προέλθει από τις χρηματοδοτήσεις του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας. Στο πλαίσιο του Σχεδίου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας αναμένονται 30,5 δισ. ευρώ, εκ των οποίων 17,8 δις. ευρώ αφορούν επιχορηγήσεις και 12,7 δισ. δάνεια. Το σύνολο δε των πόρων που θα κινητοποιηθούν, προσθέτοντας δηλαδή στο παραπάνω ποσό τραπεζικές χρηματοδοτήσεις και ίδιους πόρους, αναμένεται πώς θα είναι διπλάσιο, αγγίζοντας τα 60 δισ. ευρώ! 

Λόγω αυτών των ροών αναμένεται η αύξηση των επενδύσεων με τη συμμετοχή τους από 11,1% του ΑΕΠ το 2020 να φτάνει το 2025 στο 16,7% του ΑΕΠ. Εντύπωση προκαλεί το γεγονός ότι παρά την κινητοποίηση ιδιωτικών επενδυτικών πόρων που θα προκαλέσουν οι χρηματοδοτήσεις του Ταμείου, το επενδυτικό κενό μεταξύ Ελλάδας και ευρωζώνης που δημιουργήθηκε το 2010, όπως φαίνεται στο συνημμένο διάγραμμα, θα συνεχίσει να υπάρχει και το 2025. Μικρότερο μεν σε σχέση με την περίοδο 2013-2021, αλλά θα συνεχίσει να υπάρχει, υπογραμμίζοντας την δημιουργία ενός χάσματος το 2010 με το ξέσπασμα της κρίσης που ακόμη και 15 χρόνια μετά δεν λέει να γεφυρωθεί… 

Επενδύσεις στην Ελλάδα και την Ευρωζώνη και ελληνικό επενδυτικό κενό

(% ονομαστικού ΑΕΠ )

Πηγή: Μεσοπρόθεσμο Πλαίσιο Δημοσιονομικής Στρατηγικής, Υπουργείο Οικονομικών

Στο Μεσοπρόθεσμο ομολογείται πάντως ότι η πανδημία θα οξύνει τις αντιθέσεις μεταξύ των κρατών – μελών της ΕΕ: «Εντούτοις, η ανάκαμψη προβλέπεται ασύγχρονη στην ευρωζώνη, αντανακλώντας διαφοροποιήσεις μεταξύ χωρών ως προς τη σοβαρότητα της πανδημίας, την αυστηρότητα και τη διάρκεια των μέτρων ανάσχεσης, την έκθεση στον τουρισμό και τις δραστηριότητες αναψυχής και την έκταση και την έγκαιρη εφαρμογή των αποκρίσεων πολιτικής». Η συγκεκριμένη παραδοχή μπορεί να εκληφθεί κι ως ομολογία σχετικής αποτυχίας του Ταμείου Ανάκαμψης και Ανθεκτικότητας να κλείσει τις πληγές της πανδημίας. Η αποτελεσματικότητα του, τουλάχιστον σε επίπεδο ποσοτικό (αφήνοντας ασχολίαστους δηλαδή τους όρους), θα ήταν πολύ μεγαλύτερη αν δεν είχε μεσολαβήσει η απόφαση της Συνόδου Κορυφής της ΕΕ του Ιουλίου του 2020. Τότε με πρόταση των πλούσιων, βόρειων χωρών τροποποιήθηκαν τα κριτήρια των χρηματοδοτήσεων με αποτέλεσμα οι νότιες χώρες που επλήγησαν περισσότερο από την πανδημία να λάβουν τελικά μικρότερο μέρος από το συνολικό πακέτο. 

Αν οι χρηματοδοτήσεις από το Ταμείο ήταν μεγαλύτερες θα υπήρχαν  βάσιμες ελπίδες να μειωθεί η ανεργία τα επόμενα χρόνια. Έτσι, ώστε να πάψει η Ελλάδα να διατηρεί το αρνητικό ευρωπαϊκό ρεκόρ της υψηλότερης ανεργίας, που το 2020 έφτασε το 16,3% του εργατικού δυναμικού. Μάλιστα, δεδομένου του μικρότερου σε σχέση με το 2019 θετικού ισοζυγίου ροών μισθωτής απασχόλησης όπως καταγράφεται στο σύστημα Εργάνη (κατά 34.641 θέσεις) και της μείωσης των μέσων ωρών εργασίας ανά εργαζόμενο ανά εβδομάδα, ακόμη κι αυτή η μείωση στην ανεργία κατά 1% που καταγράφτηκε από το 2019 στο 2020, στερείται πραγματικού αντικρίσματος.

Το υπουργείο Οικονομικών κατ’ επανάληψη επιδεικνύει ως τρόπαιο επιτυχίας της εφαρμοζόμενης οικονομικής πολιτικής τους όρους δανεισμού… Ωστόσο, τόσο οι επιτυχημένες εκδόσεις ομολόγων κατά τη διάρκεια της κρίσης πανδημίας όσο και τα επιτόκια όσων ελληνικών ομολόγων αποτελούν αντικείμενο διαπραγμάτευσης στην δευτερογενή αγορά και κυμαίνονται σε ιστορικά χαμηλά επίπεδα δεν θα κατέγραφαν τέτοιες επιδόσεις χωρίς το πρόγραμμα αγοράς τίτλων της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας, Pandemic Emergency Purchase Programme. Οι πακτωλοί ρευστότητας που διοχετεύθηκαν στην πιστωτική οικονομία επέτρεψαν την πτώση των επιτοκίων για όλα τα ομόλογα. Μαζί με αυτά ακόμη και της Ελλάδας, που συνεχίζει να καταγράφει θλιβερές επιδόσεις σε όλα τα θεμελιώδη μεγέθη, όπως το έλλειμμα και το δημόσιο χρέος… 

Το πρωτογενές έλλειμμα για το τρέχον έτος αναμένεται να φτάσει το 7,1% του ΑΕΠ, στο πλαίσιο των αποφάσεων για παράταση της ισχύος της γενικής ρήτρας διαφυγής από το δρακόντειο Σύμφωνο Σταθερότητας και Ανάπτυξης ακόμη και για το 2022 οπότε το έλλειμμα αναμένεται να μειωθεί στο 0,5% του ΑΕΠ. 

Ελάχιστη θα είναι η μείωση του ονομαστικού ύψους του δημόσιου χρέους κατά την περίοδο αναφοράς του Μεσοπρόθεσμου. Από 350 δισ. ευρώ το 2022 αναμένεται να μειωθεί το 2025 στα 340,4 δισ. ευρώ. Η μείωσή του ωστόσο ως ποσοστό του ΑΕΠ θα είναι μεγαλύτερη λόγω των υπερφίαλων στόχων αύξησης του ΑΕΠ που συμπεριλαμβάνονται στο Μεσοπρόθεσμο. Έτσι, από 189,5% του ΑΕΠ το 2022 εκτιμάται ότι θα φτάσει το 156,9% το 2025. Στόχος ανέφικτος, αλλά ως γνωστό ανέκαθεν αυτοί οι στόχοι απέκλιναν από την πραγματικότητα…

Η πανδημία του κορονοϊού ενισχύει, δεν αποδυναμώνει το μικρόβιο του νεοφιλελευθερισμού

Τα ύστερα του κόσμου! Η Γερμανία, αρχιτέκτονας της Ευρωπαϊκής Ένωσης και μεγάλος ωφελημένος της ευρωζώνης, που δεν δίστασε να κλείσει τα σύνορα της στις εξαγωγές φαρμακευτικού υλικού, απαιτεί από την Ιταλία να υπογράψει μνημόνιο αν θέλει να πάρει έκτακτο δάνειο από τον Ευρωπαϊκό Μηχανισμό Σταθερότητας! Η είδηση που αποδίδεται σε γερμανούς αξιωματούχους μεταφέρθηκε από το Bloomberg και προδιαγράφει με ισχυρή βεβαιότητα το κλίμα που θα επικρατήσει στο Eurogroup, το οποίο συνέρχεται το απόγευμα της Τρίτης 24ης Μαρτίου, μέσω τηλεδιάσκεψης. Οι όροι που θα τεθούν στην Ιταλία θα είναι οι ελάχιστοι  όπως μεταφέρει το διεθνές πρακτορείο, δεν παύουν να είναι όμως όροι!

Το επιχείρημα της γερμανικής πλευράς είναι ότι η Ιταλία (με 63.927 κρούσματα και 6.077 νεκρούς μέχρι στιγμής, κατά το Johns Hopkins) «έπασχε» πολύ καιρό πριν ξεσπάσει η πανδημία του κορονοϊού και «εκδήλωνε αλλεργίες» στις απαραίτητες, κατά τους νεοφιλελεύθερους, μεταρρυθμίσεις. Μάρτυρας, το δυσθεώρητο δημόσιο χρέος της ύψους 132,2%, βάσει της Eurostat.

Μια κόμη επίδειξη κυνισμού έκανε ο γερμανός υπουργός Οικονομικών Πίτερ Αλτμάιερ κόβοντας κάθε συζήτηση για την έκδοση ευρωομολόγων ή κορονο-ομολόγων, χαρακτηρίζοντας τη συζήτηση ως «διαμάχη φάντασμα». Στην πράξη τόνισε ότι η συζήτηση για την ευρωπαϊκή εγγύηση σε εθνικές εκδόσεις χρέους που θα στηρίξουν τους κρατικούς προϋπολογισμούς έχει κλείσει από το 2012, όταν πρώτος ο τότε πρόεδρος της Επιτροπής, Ζαν Κλοντ Γιούνκερ, έθεσε την πρόταση… Στη συνέχεια την πρόταση του Γιουνκέρ επανέλαβαν κι άλλοι πολιτικοί, όπως ο Γ. Βαρουφάκης, εμφανίζοντάς την μάλιστα ως ριζοσπαστικό μέτρο…

Η άτεγκτη στάση της Γερμανίας που συνεπικουρείται από την Ολλανδία εναντίον της Ιταλίας που έχει στο πλάι της την Ισπανία και τη Γαλλία, μας υπενθυμίσει ότι ποτέ δεν έκλεισε το χάσμα μεταξύ κέντρου κα περιφέρειας στην ευρωζώνη. Κυρίως όμως μας υπενθυμίζει πόσο ανθεκτικό είναι το μικρόβιο του νεοφιλελευθερισμού, που αποδεικνύεται πολύ πιο επικίνδυνο ακόμη και από τον ιό του κορονοϊού.

Τα έκτακτα δε μέτρα παροχής ρευστότητας, που έχουν ληφθεί μέχρι στιγμής σε ΗΠΑ και Ευρώπη, δεν αναιρούν την πολιτική των ισοσκελισμένων προϋπολογισμών και των αιματηρών περικοπών! Παρότι εκλήφθηκαν και χαιρετίστηκαν κυρίως στον Τύπο ως ακύρωση της παγιωμένης πολιτικής λιτότητας ειδικά στην Ευρώπη ελήφθησαν στο πλαίσιο κι όχι σε αντιπαράθεση με το Σύμφωνο Σταθερότητας! Συγκεκριμένα, με βάση την απόφαση των υπουργών ενεργοποιήθηκε η Ρήτρα Γενικής Απόδρασης (General Escape Clause), που επέτρεψε ακόμη και την δημιουργία δημοσιονομικών ελλειμμάτων. Στην ίδια απόφαση αναφέρεται ρητώς ότι «Οι υπουργοί παραμένουν πλήρως δεσμευμένοι στο σεβασμό του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης». Το «διάλλειμα» επομένως που εξασφάλισαν οι υπουργοί της ΕΕ μπορεί να φέρνει στην επιφάνεια τον καταστροφικό χαρακτήρα του Συμφώνου, ωστόσο δεν τον ακυρώνει. Ίσα – ίσα εξασφαλίζει την συνέχιση της λειτουργίας του όταν, με το καλό, τερματιστούν οι σημερινές συνθήκες έκτακτης ανάγκης…

Ας μην ξεχνούμε άλλωστε ότι στο σημερινό χρηματοοικονομικό περιβάλλον όπου οι δανειακές ανάγκες κάθε κράτους επαφίενται στη διάθεση των αγορών, που θα δανειοδοτήσουν τα ελλείμματα, δεν αρκεί η θέληση για την δημοσιονομική επέκταση και την δημιουργία ελλειμμάτων. Όπως ακριβώς ένα σχέδιο κατά της λιτότητας έπρεπε να συνοδεύεται από την έξοδο από το ευρώ επί Μνημονίων, έτσι και τώρα ένα σχέδιο γενναίας δημοσιονομικής επέκτασης οφείλει να συνοδεύεται από διάθεση σύγκρουσης με την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα και εξόδου από το Σύμφωνο Σταθερότητας σε σημείου έκδοσης εθνικού νομίσματος…

Και τα ίδια ωστόσο τα μέτρα που ανακοινώθηκαν είναι αμφίβολης αποτελεσματικότητας, παρότι συνοδεύονται από πακτωλούς δισεκατομμυρίων που μες στην ανομοιομορφία τους αντιστοιχούν σε αδρές γραμμές στο 10 ως 20% του κάθε εθνικού ΑΕΠ (Ιταλία, 25 δισ. ευρώ, Γαλλία 345 δισ., Ισπανία 200 δισ., Πορτογαλία 9,2 δισ., Ελλάδα 10 δισ. Αγγλία 330 δισ. λίρες, κοκ.)! Η κρίση του 2008 ωστόσο μας έχει διδάξει μετά από κάθε ανακοίνωση για «πόσα» χρήματα εκταμιεύονται να ρωτάμε και «που» θα πάνε. Κι η απάντηση είναι η συνήθης: στις τράπεζες! Το μεγαλύτερο μέρος των χρηματοδοτήσεων που εξήγγειλε κάθε κυβέρνηση κι όλο σχεδόν το πακέτο του Pandemic Emergency Purchase Programme που ανακοίνωσε η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, συνολικού ύψους 750 δισ. ευρώ μέχρι το τέλος του έτους (επιπλέον των αγορών αξίας 120 δισ. ευρώ που αποφασίστηκε στις 12 Μαρτίου) θα καταλήξει στις τράπεζες και τις αγορές. Έστω μέσω εγγυήσεων! Δεν προβλέπονται άμεσες ενισχύσεις, ούτε δημοσιονομική επέκταση, πέραν των αναγκαίων για να αντιμετωπιστεί η τρέχουσα ύφεση, που πιθανότατα θα ξεπεράσει σε βάθος ακόμη κι εκείνη την 2008, όπως ανακοίνωσε η γενική διευθύντρια του ΔΝΤ, Κ. Γκεοργκίεβα. Οι δε άμεσες ενισχύσεις στους εργαζόμενους που θα χάσουν τη δουλειά τους (πχ τα 800 ευρώ στην Ελλάδα) δεν είναι τίποτε άλλο παρά ένα προσωρινό δίχτυ ασφαλείας, με ημερομηνία λήξης.

Από την άλλη, το άνοιγμα των σούπερ μάρκετ τις Κυριακές και η επαναφορά του χουντικού νόμου της πολιτικής επιστράτευσης των απεργών θα παραμείνουν, μαζί με την ανεργία που θα επιστρέψει στα επίπεδα της κυβέρνησης Σαμαρά, στο 27%. Αρκεί να αναλογιστούμε τον αριθμό των εργαζομένων που απασχολούνται στους κλάδους οι οποίοι θα υποστούν συντριπτικό πλήγμα ακόμη και στο πιο αισιόδοξο σενάριο που η πανδημία του κορονοϊού τελειώσει σύντομα. Με βάση την ΕΛΣΤΑΤ και μιλώντας για το 2018, 266.227 εργαζόμενοι στις δραστηριότητες υπηρεσιών εστίασης, 95.500 στα καταλύματα, 32.175 στις πλωτές μεταφορές, 14.136 δραστηριότητες ταξιδιωτικών πρακτορείων, οργανωμένων ταξιδιών, κ.α. Σύνολο: Περισσότεροι από 400.000 εργαζόμενοι! Στην ίδια δραματική θέση με τους περισσότερους από αυτούς τους εργαζόμενους που θα χάσουν τη δουλειά τους θα βρεθούν επίσης δεκάδες χιλιάδες αυτοαπασχολούμενοι και ελεύθεροι επαγγελματίες που αποτελούν σε σταθερή βάση το αμορτισέρ μεταξύ της εργασίας και των μεσαίων στρωμάτων. Για όλους αυτούς ο «συμπονετικός καπιταλισμός» των δωρεών δεν θα έχει τίποτε να προσφέρει…

Μέχρι στιγμής οι αντιδράσεις των λαών απέναντι στην πρωτοφανή απειλή που δέχονται για την ίδια τη ζωή τους λόγω των πολιτικών λιτότητας, είναι αναντίστοιχη της πραγματικότητας. Η ανοχή που απολαμβάνουν οι ευρωπαϊκές ηγεσίες που ευθύνονται για την μόνιμη υποχρηματοδότηση και την ιδιωτικοποίηση του συστήματος υγείας δεν θα διαρκέσει για πολύ. Ερμηνεύεται ωστόσο στη βάση του μουδιάσματος που προκάλεσε η πανδημία σαν μια νέα «θεραπεία σοκ» και της επίδειξης ευαισθησίας των ευρωπαίων ηγετών. Όσο ωστόσο θα ξεπερνιέται το σοκ της κρίσης και θα επιστρέφουμε στην «κανονικότητα» του Συμφώνου Σταθερότητας και Ανάπτυξης, δηλαδή των ελλείψεων στις Μονάδες Εντατικής Θεραπείας και των ΣΔΙΤ στην υγεία θα απαιτηθούν εξηγήσεις για τους χιλιάδες νεκρούς σε αυτό το μαζικό εκ προμελέτης έγκλημα. Ας ελπίσουμε η αφύπνιση των λαών μετά από αυτές τις εκατόμβες να ακυρώσει την επιστροφή στην …κανονικότητα της φτωχοποίησης κα της λιτότητας…

Προϋπολογισμός συνέχισης της λιτότητας

Προϋπολογισμός παράτασης των πολιτικών περικοπών και φτωχοποίησης της κοινωνίας είναι αυτός που δόθηκε στη δημοσιότητα υπό την μορφή προσχεδίου τη Δευτέρα 7  Οκτωβρίου, παίρνοντας το δρόμο για να κατατεθεί στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή. Η κρίσιμη ημερομηνία για την έγκρισή του είναι η 20η Νοεμβρίου οπότε οπότε οι Βρυξέλλες θα δώσουν στη δημοσιότητα το δικό της πόρισμα που θα εξεταστεί στο Eurogroup της 4ης Δεκεμβρίου.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Η κυβέρνηση το Κυριάκου Μητσοτάκη επιχείρησε να διασκεδάσει τις αρνητικές εντυπώσεις που προκαλεί η νεοφιλελεύθερη πολιτική της προβάλλοντας την μείωση των φόρων, που πράγματι περιλαμβάνει το νομοσχέδιο. Από την άλλη όμως οι φόροι που στις εξαγγελίες μειώνονται, στον προϋπολογισμό αυξάνονται. Με βάση όσα προβλέπει το σενάριο βάσης του προϋπολογισμού από 51.023 εκ. ευρώ που εκτιμάται ότι θα συγκεντρωθούν το 2019 (και 51.296 το 2018) από κάθε μορφή φορολογίας, το 2020 αναμένεται να συγκεντρωθούν 51.625 εκ. ευρώ. Δηλαδή τα φορολογικά έσοδα αυξάνονται κατά 622 εκ. ευρώ. Δεν το λες και μείωση…

Η κυβέρνηση σε ό,τι αφορά τις επιχειρήσεις υπερηφανεύεται για την  μείωση του φόρου εισοδήματος νομικών προσώπων από το 28% στο 24% και της φορολογίας διανεμόμενων κερδών από το 10% στο 5%. Η μείωση της φορολογίας στα διανεμόμενα κέρδη ξεκίνησε από τον ΣΥΡΙΖΑ όταν τον Ιούνιο μείωσε τη φορολογία από το 15% στο 10%. Ήταν μάλιστα τέτοια η σπουδή της προηγούμενης κυβέρνησης να αυξήσει τα κέρδη της ολιγαρχίας που είχε προβλεφθεί ότι σε περίπτωση που μέχρι την ψήφιση του σχετικού νόμου (4603/2019) είχε παρακρατηθεί φόρος με συντελεστή 15%, αντί του 10%, ο επιπλέον φόρος 5% θα επιστρεφόταν ως αχρεωστήτως καταβληθείς. Επί της ουσίας πρόκειται για δωράκι στην οικονομική ελίτ, μιας και πρόκειται για ένα εκείνο το μερίδιο των κερδών που δεν γίνεται επενδύσεις, οι οποίες θα μπορούσαν να δημιουργήσουν θέσεις εργασίας και να επιφέρουν μεγέθυνση της οικονομίας. Είναι εκείνο το μερίδιο των κερδών που τροφοδοτεί την προσωπική κατανάλωση των μετόχων. Μένοντας στο επίπεδο των επιχειρήσεων, η κυβέρνηση αν ήθελε πράγματι να μειώσει τα φορολογικά βάρη θα έπρεπε να ξεκινήσει την ελάφρυνση από δύο μορφές φορολογίας που ισοδυναμούν με κεφαλικό φόρο κι είναι η επιτομή της άδικης φορολογίας καθώς δεν έχουν καμία αναλογικότητα, επιβάλλεται δηλαδή ανεξαρτήτως ύψος εσόδων με αποτέλεσμα να επιβαρύνει υπέρμετρα τις χαμηλότερες κλίμακες εσόδων: είναι ο φόρος επιτηδεύματος και η εισφορά αλληλεγγύης. Η κυβέρνηση Μητσοτάκη όμως, όπως κι όλες οι προηγούμενες, θεωρούν τους εκατοντάδες χιλιάδες αυτοαπασχολούμενους και τις μικρές επιχειρήσεις ως πηγή της φοροδιαφυγής και συνεχίζουν να επιβάλουν αυτή την φορολογία ως μια μορφή περιορισμού της φοροδιαφυγής τους. Κουβέντα φυσικά δεν έγινε και για την  μείωση της προκαταβολής φόρου που η κυβέρνηση είχε υποσχεθεί να μειώσει από το 100% στο 50%.

Σε ό,τι αφορά τα φυσικά πρόσωπα η κυβέρνηση εισάγει ένα νέο φορολογικό συντελεστή στο ύψος του 9% για εισοδήματα μέχρι 10.000 ευρώ (από 22% που ήταν μέχρι σήμερα για εισοδήματα έως 20.000 ευρώ) κι αυξάνει το αφορολόγητο για κάθε παιδί. Επίσης, από 1η Ιανουαρίου 2020 κάθε οικογένεια θα λαβαίνει επίδομα ύψους 2.000 ευρώ για κάθε νεογέννητο παιδί, ενώ στα είδη βρεφικής ηλικίας και στα κράνη ασφαλείας των μοτοσικλετιστών ο ΦΠΑ μειώνεται στο  13%. Το κόστος των παραπάνω μέτρων (κι άλλων μαζί όπως η αναστολή του ΦΠΑ στις νέες οικοδομές για 3 έτη) ανέρχεται σε 1,2 δισ. ευρώ.

Από την άλλη τα μέτρα ενίσχυσης των εσόδων υπερβαίνουν κατά πολύ τις μειώσεις και ανέρχονται στα 1,9 δισ. ευρώ.

Πηγή : Επίκαιρα

Μήπως εκτός από το Brexit υπάρχει και η λιτότητα;

Ένα και μοναδικό είναι το θέμα που κυριαρχεί στη δημόσια αντιπαράθεση στην Αγγλία, καθ’ οδόν για τις εκλογές της 12ης Δεκεμβρίου: οι όροι της εξόδου της χώρας από την ΕΕ – κι όχι φυσικά αν θα βγει από την Ένωση. Ενδεικτικές είναι οι τοποθετήσεις των δύο πολιτικών ηγετών στην πρώτη τηλεμαχία, με τον Μπόρις Τζόνσον να δηλώνει πώς έχει στα χέρια του τη συμφωνία με την ΕΕ για έξοδο και το μόνο που του λείπει είναι μια καθαρή νίκη, την οποία θα έχει και με τα παραπάνω αν επιβεβαιωθούν οι δημοσκοπήσεις που του δίνουν ένα προβάδισμα της τάξης των 18 μονάδων. Από την άλλη, ο ηγέτης των Εργατικών, Τζέρεμι Κόρμπιν, ζητάει την ψήφο των Βρετανών για να επαναδιαπραγματευτεί τη συμφωνία εξόδου στην κατεύθυνση μιας καλύτερης σχέσης με την ενιαία ευρωπαϊκή αγορά. Το γεγονός πάντως ότι συγκεντρώνει μόνο το 27% των προτιμήσεων δε δείχνει να εμπνέει τους ψηφοφόρους η στάση του απέναντι στην ΕΕ…

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Προς επίρρωση το γεγονός ότι ναι μεν η κριτική κατά των Τόρηδων αυξάνεται με εκθετικό μάλιστα βαθμό στην κοινωνία, αλλά ως επίκεντρό της έχει την πολιτική των περικοπών κι όχι τους όρους εξόδου από την ΕΕ, που οι Εργατικοί έχουν αναγάγει σε προνομιακό πεδίο αντιπαράθεσης προσπαθώντας να φανούν ως το κόμμα της Ευρώπης. Κι ας ισοδυναμεί με πολιτική αιμορραγία αυτή τους η στάση…

Η λαϊκή αντίδραση απέναντι στην επέλαση του νεοφιλελευθερισμού βρήκε έναν εξαιρετικά πρωτότυπο τρόπο να εκφραστεί που καταφέρνει και κονιορτοποιεί τόσο τις νεωτερικές κοινοτοπίες για το ρόλο των Μέσων Κοινωνικής Δικτύωσης όσο και τις γερασμένες βεβαιότητες για το ρόλο των παραδοσιακών Μέσων ενημέρωσης. Προτεραιότητα είχε το περιεχόμενο! Όλα ξεκίνησαν όπως διαβάσαμε από μια καλογραμμένη χειρόγραφη αφίσα που κολλήθηκε σε μια στάση λεωφορείου και περιέγραφε με έναν σαφή τρόπο μια προσωπική ιστορία λιτότητας από τα χρόνια των Τόρηδων στην εξουσία. Πολύ σύντομα η συγγραφή σχετικών αφισών έγινε μόδα την οποία αναπαρήγαγαν πολλοί καθημερινοί, φτωχοί άνθρωποι, από την μια άκρη της χώρας ως την άλλη, φέρνοντας στην επιφάνεια κοινωνικά δράματα, κατά τη διάρκεια όλης αυτής της 9ετίας που είναι οι Συντηρητικοί στην εξουσία. Αυτά που συντελούνται μακρά από το φως της κάμερας… Οι ιστορίες αναπαράχθηκαν με τις σχετικές φωτογραφίες στον δημοφιλή ιστότοπο Twitter δίπλα από το hashtag #ToryStory. Ο κοινωνιολόγος, ο κοινωνικός ερευνητής και ο ιστορικός του μέλλοντος που θα θέλει να μάθει τι πραγματικά συνέβαινε στην Μεγάλη Βρετανία το 2019 ενώ όδευε για τις κάλπες θα ανατρέξει σε αυτή την μακρά ακολουθία αναρτήσεων.

Δύο είναι τα θέματα που κυριαρχούν στις αναρτήσεις, με τις περισσότερες από αυτές να τελειώνουν καλώντας τους πολίτες να ψηφίσουν τους Εργατικούς. Το πρώτο είναι η στεγαστική κρίση. Είναι ενδεικτικό ότι ως δήμαρχος του Λονδίνου ο Μπόρις Τζόνσον το 2009 είχε δεσμευθεί ότι μέσα σε 3 χρόνια θα λύσει το πρόβλημα! Έκτοτε το πρόβλημα έχει οδηγηθεί σε παροξυσμό. Το 2018 – 2019 οι άστεγοι του Λονδίνου ανέρχονταν σε 8.855 άτομα, 2,5 φορές περισσότεροι σε σχέση με το 2009. Σε όλο δε το Ηνωμένο Βασίλειο οι άστεγοι εκτιμώνται σε 320.000 άτομα, ενώ μόνο το 2018 πέθαναν στο δρόμο 726 άτομα – σε ρόλο μάρτυρα του υπαρκτού νεοφιλελευθερισμού, 22% περισσότεροι από το 2017!  Άλλοι 3.673 άτομα επιπλέον κοιμούνταν κάπου περιστασιακά. Η κυβέρνηση είχε υποσχεθεί το 2015 ότι θα διαθέσει 2,3 δισ. λίρες για την ανέγερση 60.000 νέων κατοικιών. Όπως φάνηκε όμως οι Συντηρητικοί δεν ήθελαν να βάλουν εμπόδια στην άνοδο των τιμών των ενοικίων…

Το άλλο θέμα που κυριαρχεί στις αφίσες και τις αναρτήσεις είναι η διάλυση του δημόσιου συστήματος υγείας, το οποίο ούτε και η Θάτσερ δεν είχε ιδιωτικοποιήσει. Οι Συντηρητικοί του Κάμερον, της Μέι και του Τζόνσον κατάφεραν ό,τι δεν πέτυχε η Θάτσερ. Ο τομέας που νοσεί πιο βαριά στην Αγγλία είναι η ψυχιατρική υγεία, με τα ποσοστά άγχους και κατάθλιψης μεταξύ των εφήβων τα τελευταία 25 χρόνια να έχουν αυξηθεί κατά 70%, ενώ από το 2009 τα ποσοστά όσων έχουν νοσηλευτεί με ψυχιατρικά προβλήματα έχουν διπλασιαστεί. Η κρίση του συστήματος υγείας είναι αποτέλεσμα των περικοπών που κορυφώθηκαν το 2016 επί Τζορτζ Όσμπορν, όταν κατόπιν οδηγιών της McKinsey χαρακτήρισε τις νοσοκόμες περιττές… Ως αποτέλεσμα σήμερα υπάρχουν 43.000 κενές θέσεις σε όλα τα επίπεδα νοσηλείας.

Αξίζει να παραθέσουμε ορισμένα αποσπάσματα των χειρόγραφων αφισών και αναρτήσεων: «Δουλεύω σε δύο δουλειές τώρα και μόλις που τα καταφέρνω να πληρώνω κάθε μήνα το νοίκι. Πάντα ανησυχούσα ότι θα χάσω τη δουλειά μου αν χρειαστεί να πάρω άδεια για να φροντίσω τα άρρωστα μέλη της οικογένειάς μου… Πρέπει να διώξουμε τους Τόρηδες».  Σε άλλη αφίσα γράφει: «Εργάζομαι στην ψυχική υγεία. Κάθε μέρα βλέπω το αποτέλεσμα της λιτότητας των Τόρηδων. Τα δύο τελευταία χρόνια οι πόροι μας έχουν μειωθεί στο μισό. Αυτό σημαίνει διπλασιασμό των ωρών αναμονής ενώ χιλιάδες άνθρωποι στο Μπρίστολ βρίσκονται σε ανάγκη. Οι άνθρωποι στην πόλη μας πεθαίνουν επειδή δεν υπάρχει αρκετή υποστήριξη»…

Πηγή : Νέα Σελίδα

Λιτότητα εναντίον διεθνούς δικαίου

Καμία κυβέρνηση, κανένας διεθνής οργανισμός, υπό καμία περίσταση όσο έκτακτη κι αν χαρακτηριστεί δεν έχει το δικαίωμα να επιβάλλει πολιτικές λιτότητας χωρίς να λογοδοτεί και χωρίς να κρίνεται για τα αποτελέσματά τους στη ζωή των  πολιτών! Οργανισμοί δε όπως το ΔΝΤ είναι συνένοχοι όταν οι όροι που επιβάλλουν για να εγκρίνουν τη δανειοδότηση μιας χώρας καταλήγουν να παραβιάζουν ανθρώπινα δικαιώματα! Αυτά είναι τα βασικά συμπεράσματα της έκθεσης που θα παρουσιάσει στη Γενική Συνέλευση του ΟΗΕ τον Οκτώβριο ο ανεξάρτητος εμπειρογνώμονας του οργανισμού για θέματα εξωτερικού χρέους και ανθρωπίνων δικαιωμάτων, Χουάν Πάμπλο Μποχοσλκάβσκυ. Η συμβολή της έκθεσης έγκειται στη σημασία που αποδίδει στα ανθρώπινα δικαιώματα και στην ευθύνη που επωμίζονται για την τήρησή τους τόσο οι εκλεγμένες κυβερνήσεις όσο και οι διεθνείς οργανισμοί. Τέρμα πια στην αδιαφορία και την ατιμωρησία και σε ψευδο-επιχειρήματα για τα οφέλη της λιτότητας, γράφει η έκθεση!

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Ο ειδικός επιστήμονας που κατάγεται από την Αργεντινή και θεωρείται από τους πλέον ειδικούς επί του δημόσιου χρέους, στην έκθεσή του αμφισβητεί τη δήλωση που ακούμε να επαναλαμβάνεται ότι «το ΔΝΤ έχει αλλάξει». Ειπώθηκε το 2010 πριν την εισβολή του ΔΝΤ στην Ελλάδα, την ακούσαμε και πιο πρόσφατα στην Αργεντινή, με αφορμή το ενδιαφέρον που επιδεικνύει ο μισητός οργανισμούς για θέματα ισότητας μεταξύ των δύο φύλων, αντιμετώπισης της κλιματικής αλλαγής και  των ανισοτήτων. «Μερικοί υποστηρίζουν ότι οι ισχυρισμοί για τον  μετασχηματισμό του ΔΝΤ δεν αντιπροσωπεύουν τίποτε άλλο από μια τεχνητή άσκηση αλλαγής επωνυμίας κι όχι μια προσπάθεια βαθύτερων αλλαγών στις υπάρχουσες πρακτικές. Για παράδειγμα, σε μια μελέτη που συγκρίνει πολιτικές που υποδείχθηκαν σε τέσσερα κράτη της Μέσης Ανατολής και Βόρειας Αφρικής πριν το 2011 με πιο πρόσφατες αποδεικνύεται ότι οι πολιτικές του ΔΝΤ δεν έχουν αλλάξει σημαντικά από την μια περίοδο στην άλλη». Το ΔΝΤ επομένως παραμένει φριχτά ίδιο…

Ή, σχεδόν ίδιο, καθώς οι μόνες ουσιαστικές αλλαγές που έχουν γίνει είναι αντιδραστικές. «Όσο για τις ίδιες τις αιρεσιμότητες, όχι μόνο έχουν αυξηθεί σε αριθμό αλλά και τα πεδία που καλύπτουν έχουν επεκταθεί… Μια λεπτομερή εξέταση των  συμφωνιών του ΔΝΤ μεταξύ 1980 και 2014 αποκάλυψε ότι ο αριθμός των όρων που συνοδεύουν τα δάνεια αυξήθηκε και το πεδίο εφαρμογής τους επεκτάθηκε. Καθώς οι αιρεσιμότητες που συνδέονται με τον πυρήνα των οικονομικών πολιτικών αντιπροσώπευαν σχεδόν το 87% του συνολικού αριθμού των συνθηκών, περισσότερο από το 12% των αιρεσιμοτήτων σχετίζονταν με τη ιδιωτικοποίηση κρατικών επιχειρήσεων, εργατικά θέματα», κ.α.

Η έκθεση του ειδικού εμπειρογνώμονα του ΟΗΕ αφιερώνει μεγάλη έκταση για να αποδείξει τα καταστρεπτικά, δηλαδή υφεσιακά αποτελέσματα της λιτότητας στην οικονομία, πέραν φυσικά των κοινωνικών επιπτώσεων που έχουν στη ζωή των πιο ευάλωτων τμημάτων πληθυσμού. «Έχει κατ’ επανάληψη αποδειχθεί ότι η λιτότητα δεν οδηγεί σε οικονομική μεγέθυνση. Για παράδειγμα, ύστερα από την τελευταία παγκόσμια οικονομική κρίση, η Διάσκεψη των Ηνωμένων Εθνών για το Εμπόριο και την Ανάπτυξη επανέλαβε ότι η λιτότητα δεν ήταν συνώνυμο της μεγέθυνσης, επιβεβαιώνοντας προηγούμενα αποτελέσματα και προβλέψεις της. Επιπλέον ο οργανισμός επισήμανε ότι η λιτότητα στην Ευρώπη από κοινού με την υπερεξάρτηση στη νομισματική πολιτική, έχουν πλήξει τη σταθερότητα των παγκόσμιων χρηματοπιστωτικών αγορών, έχουν συμβάλει στη συσσώρευση χρηματοοικονομικών ανισορροπιών στις αναπτυσσόμενες και αναδυόμενες οικονομίες και δεν έχουν καταφέρει να ωθήσουν τη ζήτηση». Ο Μποχοσλάβσκι με στέρεα επιχειρήματα και πολλά παραδείγματα αποδομεί μια σχετικά πρόσφατη θεωρία που υποστηρίζει τη θετική επίδραση της λιτότητας στην επέκταση της οικονομίας και την ώθηση που δίνει στην οικονομική ανάπτυξη η μείωση των δημοσιονομικών ελλειμμάτων για να καταλήξει αυτή η θεωρία να εμφανίζει τις περικοπές και τη φτωχοποίηση αν όχι ευλογία, με βεβαιότητα αναγκαίο κακό. «Παρά το πλήθος των στοιχείων που δείχνουν ότι η λιτότητα δεν συμβάλει στην οικονομική ανάκαμψη ή μεγέθυνση αυτή η ιδέα φαίνεται να συνεχίζει να επηρεάζει την ορθόδοξη οικονομική σκέψη σε ένα δυσανάλογο βαθμό».

Στο κεφάλαιο που αφορά τη συνενοχή των διεθνών οργανισμών ο αργεντινός νομικός, που στο πλαίσιο της αποστολής του έχει επισκεφθεί πολλές φορές την Ελλάδα κι έχει συνομιλήσει με φορείς και προσωπικότητες, υπογραμμίζει ότι «το ΔΝΤ και η Παγκόσμια Τράπεζα είναι εξειδικευμένες υπηρεσίες των Ηνωμένων Εθνών κι επομένως απαιτείται να δρουν σε συμμόρφωση με το καταστατικό του. Ακόμη πιο σημαντικό είναι ότι ως διεθνείς οργανισμοί υπόκεινται απ’ ευθείας στο διεθνές δίκαιο και δεν πρέπει επομένως να παραβιάζουν το εθιμικό διεθνές δίκαιο και τις γενικές αρχές του διεθνούς δικαίου». Ξεχωριστής σημασίας είναι η επισήμανση του Μποχοσλάβσκι  για τους διεθνείς οργανισμούς ότι η ευθύνη τους για συνενοχή επισείει έναν αριθμό νομικών συνεπειών, συμπεριλαμβανομένης και της αποζημίωσης όσων κρατών έχουν βλάψει! Για τον Μποχοσλάβσκι η αναζήτηση διεθνών συνενόχων στην παραβίαση ανθρωπίνων δικαιωμάτων λόγω της επιβολής προγραμμάτων λιτότητας δεν περιορίζεται στο ΔΝΤ και άλλους οργανισμούς οι οποίοι τονίζει ότι δεν θα πρέπει να εξασκούν υπερβολική δύναμη επιβολής απέναντι στα κράτη – ό,τι δηλαδή συνέβης την Ελλάδα. Αγγίζει και πρόσωπα. Για παράδειγμα, επικαλείται άρθρο του Robert Howse που δημοσιεύθηκε το 2016 στο International Economic Law and Policy Policy Blog με τίτλο «Το Διεθνές Ποινικό Δικαστήριο θα πρέπει να ερευνήσει τον Γερμανό υπουργό Οικονομίας για Εγκλήματα εναντίον της ανθρωπότητας στην Ελλάδα»…

Πηγή: Νέα Σελίδα