Πλήγμα για την Κίνα ο ιός

Τεράστια ζημιά στο κύρος της Κίνας προκαλεί ήδη ο κορονοϊός! Εδώ και χρόνια ο πρόεδρος της χώρας Σι Τζινπίνγκ με κάθε ευκαιρία τονίζει τον στρατηγικό στόχο της Κίνας να ταυτιστεί με την υψηλή τεχνολογία και το 2025 οι συνειρμοί που δημιουργεί ο όρος «κινέζικο προϊόν» να παραπέμπουν στην ανώτερη ποιότητα και μόνον. Πίσω απ’ αυτό τον συμβολισμό αν κάτι κρύβεται είναι η προσπάθεια της Κίνας να ξεμπερδεύει μια για πάντα με το παρελθόν της ως χώρα φτηνού εργατικού δυναμικού, ουραγός των τεχνολογικών και οικονομικών εξελίξεων. Σε αυτό το περιβάλλον που δισεκατομμύρια χρηματοδοτήσεων στρέφονται στην έρευνα και την ανάπτυξη σε τομείς αιχμής όπως η τεχνητή νοημοσύνη, η Κίνα βρίσκεται στο επίκεντρο μιας πρωτοφανούς κρίσης υγείας.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Η προσπάθεια της Κίνας έχει δεχθεί σοβαρό πλήγμα γιατί ήρθε στη επιφάνεια μια προσπάθεια αποσιώπησης αρχικά και διαχείρισης των ειδήσεων στη συνέχεια, με τιμωρία δημοσιογράφων, που εκθέτει το ίδιο το καθεστώς. Δέχθηκε επίσης σοβαρό πλήγμα γιατί η εξάπλωση του ιού έφερε στην επιφάνεια ένα καθεστώς ελάχιστα αποτελεσματικό όταν πρέπει να διαχειριστεί συνθήκες υγιεινής του πληθυσμού του. Σε αυτό το πλαίσιο τα εντυπωσιακά πλάνα από την ανέγερση του νοσοκομείου εντός μόλις δέκα ημερών, στο πλαίσιο της διαχείρισης κρίσης, το μόνο που επιβεβαίωσαν ήταν το δυισμό που χαρακτηρίζει την Κίνα, με τα τεχνολογικά θαύματα να επιβιώνουν αρμονικά με πρωτόγονες διατροφικές συνήθειες, που οδήγησαν στη γέννηση του ιού. Το ρατσιστικό ξέσπασμα εναντίον των Κινέζων κυρίως στην Ασία και σε ένα μικρότερο βαθμό στην Ευρώπη και τις ΗΠΑ, όσο κι αν υπαγορεύεται από τους οικονομικούς ανταγωνισμούς, εκφράζει αυτό ακριβώς το ξεθώριασμα της Κίνας.

Ωστόσο, και οι πιο υλικές, οικονομικές επιπτώσεις από την εξάπλωση του κορονοϊού θα αποδειχθούν σοβαρότατες. Πρώτα απ’ όλα για την ίδια την Κίνα.

Η επαρχία (για τα κινέζικα δεδομένα) Γουχάν των 11 εκατομμυρίων κατοίκων, όπου ξέσπασε η πανδημία, είναι βιομηχανικός κόμβος και συχνά περιγράφεται ως το «Σικάγο της Κίνας». Οι άδειες μία και δύο εβδομάδων που δίνουν στο προσωπικό όλες οι επιχειρήσεις για να αποτρέψουν την μετάδοση του ιού θα έχει αλυσιδωτές επιπτώσεις στη βιομηχανική παραγωγή και το ΑΕΠ της Κίνας. Το ίδιο η ακύρωση πτήσεων (που ξεκίνησαν από την οδηγία του αμερικανικού υπουργού Εξωτερικών για αποφυγή ταξιδιών στο εσωτερικό της Κίνας), συναυλιών, πολιτιστικών εκδηλώσεων και αθλητικών διοργανώσεων. Εκτιμήσεις κάνουν λόγο για συγκράτηση της αύξησης του ΑΕΠ ακόμη και στο 4%, όταν το προβλεπόμενο για φέτος 6% ήταν το χαμηλότερο των τελευταίων 20 ετών.

Και στο υπόλοιπο κόσμο επίσης οι επιπτώσεις θα είναι σοβαρότατες. Αρκεί να έχουμε υπόψη μας ότι οι τουρίστες από την Κίνα το 2018 ξεπέρασαν τα 150 εκ. κι ήταν αυξημένοι κατά 14 εκ. άτομα σε σχέση με το 2017. Μόνο στις ΗΠΑ το 2019 οι κινέζοι επισκέπτες έφθασαν τα 2,8 εκ. άτομα, με το 15% εξ αυτών να δηλώνουν σπουδαστές. Κατά μέσο όρο μάλιστα κάθε τουρίστας ξόδευε στις ΗΠΑ 6.000 δολάρια. Εκτιμάται ότι οι επιπτώσεις στις ΗΠΑ μόνο από την απώλεια τουριστικών εσόδων θα ανέλθουν σε 10,3 δισ. δολ.

Οι επιπτώσεις ωστόσο θα είναι πολύ σοβαρότερες και θα επηρεάσουν όλες τις χώρες του κόσμου, αποδεικνύοντας ότι η δήλωση του αμερικανού υπουργού Εμπορίου, Γουίλμπορ Ρος, ότι «ο κορονοϊός θα επιταχύνει την επιστροφή των θέσεων εργασίας στις ΗΠΑ» δεν ξεχείλιζε μόνο κυνισμού και απανθρωπιάς αλλά ήταν και κοντόθωρη. Αγνοούσε για παράδειγμα ότι η διάρθρωση της σύγχρονης παραγωγής στη βάση αλυσίδων αξίας, όπως παρατηρείται σε διεθνώς εμπορεύσιμα αγαθά, έχει ως αποτέλεσμα κάθε διακοπή παραγωγής ή καθυστέρηση στην παράδοση να διαταράσσει κάθε κρίκο αυτής της σειράς. Αποδείχθηκε περίτρανα με του δασμούς που επέβαλε ο Τραμπ με αφορμή πρόσφατη έρευνα της Ομοσπονδιακής Τράπεζας που επιβεβαίωσε ότι οι δασμοί στα κινέζικα μείωσαν και δεν αύξησαν τη βιομηχανική παραγωγή και την απασχόληση στις ΗΠΑ. Ακόμη κι ο Λευκός Οίκος μάλιστα παραδέχτηκε πρόσφατα ότι οι δασμοί στο χάλυβα και το αλουμίνιο έφεραν περισσότερη ζημιά παρά κέρδη στις βιομηχανίες που χρησιμοποιούν αυτά τα προϊόντα ως ενδιάμεσα αγαθά η πρώτες ύλες. Η πτώση στις τιμές των μετοχών, ειδικά τις πρώτες ημέρες, αυτές ακριβώς τις ανησυχίες εξέφρασαν που υπερβαίνον κατά πολύ τα σύνορα του ασιατικού οικονομικού γίγαντα. Επιπλέον, ο αμερικανός υπουργός Εμπορίου θα έπρεπε να είναι πιο συγκρατημένος επειδή το προσδόκιμο ζωής για κάθε νεογέννητο παιδί στο Πεκίνο είναι υψηλότερο από το προσδόκιμο ζωής στην Ουάσινγκτον.

Οι συγκρίσεις μάλιστα με τις αμελητέες επιπτώσεις από τον ιό SARS που το 2002 – 2003 οδήγησε στο θάνατο 800 άτομα είναι αδόκιμες γιατί τότε η Κίνα παρήγαγε μόνο το 8% τη παγκόσμιας παραγωγής αγαθών…

Εν κατακλείδι, οι οικονομικές επιπτώσεις από τον κορονοϊό θα αποδειχθούν σοβαρότατες για όλον τον κόσμο. Πολύ περισσότερο όμως για την Κίνα… 

Πηγή : Νέα Σελίδα

Εξαγωγή οικονομικού πολέμου συμφώνησαν ΗΠΑ – Κίνα

Μόνο ανησυχία και προβληματισμό προκάλεσε σε όλο τον υπόλοιπο κόσμο η εκεχειρία  που συμφώνησαν ΗΠΑ και Κίνα στον μεταξύ τους εμπορικό πόλεμο, τον οποίο προκάλεσε ο πρόεδρος Τραμπ. Η συμφωνία δεν ακυρώνει τους δασμούς που επιβλήθηκαν και από τις δύο πλευρές και σε ό,τι αφορά τα προϊόντα που εισάγονται από την Κίνα στις ΗΠΑ ξεπερνούν τα 360 δισ. δολ. Ως ποσοστό δε ανέρχονται σε 19,3% από 3% που ήταν όταν ανέλαβε ο Τραμπ.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Η συμφωνία προβλέπει βασικά δύο υποχρεώσεις της Κίνας. Να πάψει να ιδιοποιείται δικαιώματα πνευματικής ιδιοκτησίας όσων εταιρειών επενδύουν στην Κίνα και, το σημαντικότερο, να αυξήσει τις εισαγωγές της από τις ΗΠΑ την επόμενη διετία, μέχρι δηλαδή τις 31/12/2021 κατά 200 δισ. δολ. Πρόκειται για μια αύξηση – μαμούθ που επ’ ουδενί δεν μπορεί να προέλθει από την φυσική διεύρυνση της εσωτερικής κινέζικης αγοράς των 1,4 δισ. ανθρώπων και 5,9 τρισ. δολ., κι ας επεκτείνεται με οικονομικούς όρους κατά 8% ετησίως. Η δέσμευση που ανέλαβε το Πεκίνο είναι πολύ μεγάλη όχι μόνο για να υλοποιηθεί ομαλά, αλλά ακόμη και για να υλοποιηθεί. Αρκεί να λάβουμε υπ’ όψη μας ότι το 2018 οι εξαγωγές των ΗΠΑ στην Κίνα ανέρχονταν σε 179 δισ. δολ. και οι εισαγωγές σε 558 δισ., δημιουργώντας ένα ετήσιο εμπορικό έλλειμμα της τάξης των 379 δισ. δολ. Σωστά εκτιμήθηκε ότι ποτέ άλλοτε δεν έχει συμβεί μια χώρα να υπερδιπλασιάσει τις εισαγωγές της από μια άλλη, εντός δύο ετών, εκτός…

Εκτός κι αν οι νέες εισαγωγές από τις ΗΠΑ προέλθουν από μειωμένες εισαγωγές από άλλους εμπορικούς εταίρους της Κίνας! Η αιτία της ανησυχίας που δημιούργησε η συμφωνία Πεκίνου – Ουάσιγκτον είναι απλή κι αφορά τον κίνδυνο, καλύτερα την προοπτική, η Κίνα να πάψει να εισάγει από τη Νοτιοανατολική Ασία, την Ιαπωνία και την Ευρώπη και τη Λατινική Αμερική και να αρχίσει να εισάγει υποκατάστατα αγαθά από τις ΗΠΑ, πραγματοποιώντας μια θεαματική σε όγκο και ταχύτητα υλοποίησης εκτροπή εμπορίου. Ως αποτέλεσμα τότε, το εμπορικό ισοζύγιο των ΗΠΑ πράγματι μπορεί να βελτιωθεί, της Κίνας να παραμείνει απαράλλαχτο, καθώς ο ίδια όγκος εισαγωγών που θα εισέρχεται στη χώρα απλώς θα αλλάξει λιμάνια αναχώρησης και του υπόλοιπου κόσμου να μετατραπεί σε θεαματικά ελλειμματικό, καθώς το έλλειμμα των ΗΠΑ θα μοιραστεί στον υπόλοιπο κόσμο.

Το αποτέλεσμα της ανακωχής επί του εμπορικού πολέμου μεταξύ ΗΠΑ – Κίνας, που ισοδυναμεί με αποζημίωση των ΗΠΑ για να μην επιβάλουν νέους δασμούς, οξύνει τον παγκόσμιο εμπορικό ανταγωνισμό και τις αντιπαλότητες. Το εμπορικό έλλειμμα της ΕΕ πιθανότατα θα αυξηθεί περαιτέρω από το επίπεδο ρεκόρ 185 δισ. δολ. που ήταν το 2018, ως αποτέλεσμα κινέζικων εισαγωγών προς την Ευρώπη αξίας 395 δισ. δολ. και ευρωπαϊκών εξαγωγών στην Κίνα αξίας 210 δισ. δολ.

Όσο κι αν η απόφαση των ΗΠΑ φαίνεται να εξισορροπεί τις εμπορικές σχέσεις της με την Κίνα στην πράξη επιχειρεί να διαιωνίσει ανισότητες της προηγούμενης περιόδου. Είναι ενδεικτικό πώς για το άνοιγμα στις ξένες άμεσες επενδύσεις δεν λαβαίνει κανένα μέτρο εξισορρόπησης. Χαρακτηριστικά, οι αμερικανικές Ξένες Άμεσες Επενδύσεις στην Κίνα το 2017 (σε όρους αποθέματος) ανέρχονταν σε 108 δισ. δολ. (αυξημένες κατά 11% σε σχέση με τον προηγούμενο χρόνο). Αντίθετα, οι κινέζικες Ξένες ‘Άμεσες Επενδύσεις στις ΗΠΑ (επίσης σε όρους αποθέματος) ανέρχονταν σε 39 δισ. δολ. (μειωμένες κατά 2% σε σχέση με τον προηγούμενο χρόνο), ενώ οι ΗΠΑ απαγορεύουν τις κινέζικες επενδύσεις σε νευραλγικούς τομείς της αμερικανικής οικονομίας, εφαρμόζοντας έτσι τις πιο πρωτόγονες πολιτικές προστατευτισμού. Είναι προφανές επομένως ότι το μεγαλύτερο μέρος των κινέζικων εξαγωγών στις ΗΠΑ, μόνο κινέζικο δεν είναι. Αμερικανικά προϊόντα αφορά, από τηλέφωνα iphone μέχρι αθλητικά είδη Nike, που παράγονται στην Κίνα, λόγω χαμηλού εργατικού κόστους. Το πάγωμα των δασμών ήρθε να βάλει ένα φρένο στις αυξήσεις τιμών που επήλθαν στα συγκεκριμένα προϊόντα…

Από την άλλη, οι ΗΠΑ που «τιμώρησαν» την Κίνα για το εμπορικό της πλεόνασμα, όπως έκαναν πρόσφατα με την Ευρώπη, το Μεξικό κι άλλες χώρες, δεν έλαβαν κανέναν αντίστοιχο μέτρο συρρίκνωσης του εμπορικού ελλείμματος που προκαλούν λόγω του διακρατικού εμπορίου σε άλλους εταίρους τους, όπως Χονγκ Κογκ, Ολλανδία, Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα, Βέλγιο, Αυστραλία, Σιγκαπούρη, Βραζιλία, Αγγλία, Χιλή και Σαουδική Αραβία.

Οι κυρώσεις των ΗΠΑ στην Κίνα υπό την μορφή επιπλέον εισαγωγών αξίας 200 δισ. δολ. αποτελούν επιπλέον την αντίδραση τους απέναντι στην στρατηγική «Made in China 2025» που επιχειρεί να αναβαθμίσει σε μια ποιοτική κατεύθυνση την παραγωγική βάση του ασιατικού οικονομικού γίγαντα. Για να υλοποιηθεί αυτός ο μετασχηματισμός το Πεκίνο θα αφιερώσει 300 δισ. δολ. υπό την μορφή άμεσης οικονομικής επιδότησης κι άλλων μορφών υποστήριξης σε 10 κλάδους προηγμένης τεχνολογίας, περιλαμβανομένων των ημιαγωγών. Η ενδυνάμωση αυτών των κλάδων θα προσδώσει νέα πλεονεκτήματα στον ανταγωνισμό  της Κίνας με τις ΗΠΑ οξύνοντας τα πεδία αντιπαράθεσης τους. Μένει να δούμε τότε ποια θα είναι η αμερικανική απάντηση…

Πηγή : Νέα Σελίδα

«Αμερικανικό εργοστάσιο» παγκόσμια απειλή!

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Είναι ένα αριστούργημα! Το ντοκιμαντέρ Αμερικανικό  Εργοστάσιο, που προβάλλεται στο Netflix από τις 21 Αυγούστου καταγράφοντας ρεκόρ θεαματικότητας, αναμετριέται με τα πιο μεγάλα και ακανθώδη ζητήματα που θέτει η εποχή μας. Τα θέματα που ανοίγει είναι δεκάδες• κι είμαι σίγουρος πώς αν το έβλεπα και τρίτη φορά θα διέκρινα κι άλλα ερωτήματα που θέτει: Τα εργατικά δικαιώματα, με πρώτο και κύριο το ζήτημα των αμοιβών, οι συνθήκες εργασίας, οι πολιτιστικές διαφορές μεταξύ των λαών, ο ρόλος των συνδικάτων, η εργοδοτική αυθαιρεσία, ο χαρακτήρας του καθεστώτος στην Κίνα, η μετανάστευση, η σημασία του Τύπου, η διάρκεια της εργάσιμης ημέρας, η εργατική αλληλεγγύη, το περιεχόμενο της εργασίας, η αντικατάσταση της ζωντανής εργασίας από τη νεκρή (μηχανές) και, το σημαντικότερο όλων, η σημασία των άμεσων ξένων επενδύσεων. Κάθε νέα επένδυση από το εξωτερικό, ακόμη κι αν είναι πραγματική επένδυση κι όχι ιδιωτικοποίηση δηλαδή αλλαγή ιδιοκτησίας όπως κατά κόρον συμβαίνει, είναι ευεργετική για την οικονομία και επωφελής για τους εργαζόμενους που θα βρουν δουλειά; Το συμπέρασμα που συνάγεται από την ταινία δεν είναι το προφανές, αυτό τουλάχιστον που παπαγαλίζεται με ευκολία σε χώρες όπως η Ελλάδα, όπου οι ξένες επενδύσεις έχουν αναχθεί όχι απλώς σε πανάκεια, αλλά και σε μέτρο αξιολόγησης μιας οικονομίας…

Το ντοκιμαντέρ ξεκινάει με το κλείσιμο μιας αυτοκινητοβιομηχανίας στα απόνερα της κρίσης του 2008. Τη θλίψη των απολυμένων εργατών διαδέχεται η αισιοδοξία όταν η κινέζικη Fuyao επενδύει 500 εκ. δολ. σε μια μονάδα κατασκευής τζαμιών για αυτοκίνητα και προσλαμβάνει 2.000 εργάτες. Οι περισσότεροι εξ αυτών ήταν απολυμένοι κι είχαν περάσει χρόνια στην ανεργία, έχοντας χάσει ακόμη και το σπίτι τους, όπως δηλώνει μπροστά στο φακό μια έγχρωμη εργάτρια. Η απότομη προσγείωση πραγματοποιείται πριν ακόμη ξεκινήσει τη δραστηριότητά της η κινέζικη θυγατρική όταν στη διαδικασία επιλογής προσωπικού γίνεται σαφές πώς δεν πρόκειται να προσληφθούν συνδικαλισμένοι. Επίσης, όταν γίνεται καθαρό ότι το ωρομίσθιο θα είναι πολύ πιο χαμηλό, σε σχέση με τα χρήματα που κέρδιζαν οι εργάτες από την προηγούμενη δουλειά τους. Η ταινία έχει ως βασικό άξονα δράσης το σωματείο, συγκεκριμένα το United Auto Workers, που συγκεντρώνει τον κόσμο της αυτοκινητοβιομηχανίας. Η σύγκρουση προοικονομείται όταν στα εγκαίνια της μονάδας ο τοπικός γερουσιαστής Σέροντ Μπράουν αφήνει ανοιχτό το ενδεχόμενο να αποφασίσουν οι ίδιοι οι εργαζόμενοι για το αν θα γραφτούν στο συνδικάτο, προκαλώντας την αντίδραση όχι μόνο της κινέζικης ιδιοκτησίας, αλλά και της διοίκησης που αποτελούταν από Αμερικανούς όπως επέλεξαν οι νέοι επενδυτές για να εξασφαλίσουν την αποτελεσματικότερη διαχείριση του ανθρώπινου παράγοντα. Εις μάτην…

Η πλοκή, αν μπορεί να χαρακτηριστεί έτσι, κορυφώνεται όταν το προσωπικό του Αμερικανικού εργοστασίου καλείται να ψηφίσει για το αν θα συγκροτηθεί ή όχι σωματείο. Η κινέζικη ιδιοκτησία στο ενδιάμεσο έχει δείξει το πιο επιθετικό της πρόσωπο απολύοντας την αμερικανική διοίκηση, πρωτοπόρους εργάτες κι εργάτριες κι επιβάλλοντας απάνθρωπες συνθήκες εργασίας. Το χάσμα «γεφυρώνεται» όταν οι Κινέζοι προσλαμβάνουν, έναντι 1 εκ. δολ., μια αμερικανική εταιρεία συμβούλων επιχειρήσεων που είναι εξειδικευμένη στη διάλυση των σωματείων. Πρόκειται για μια από τις πολλές επιχειρήσεις που εφαρμόζουν τόσο εργαλεία του σύγχρονου μάνατζμεντ όσο και τις δοκιμασμένες τακτικές του Μακαρθισμού και του Χούβερ, προκειμένου να επιτύχουν το φιλελεύθερο ιδεώδες που αντιμάχεται κάθε συλλογική έκφραση πιστεύοντας ότι ακυρώνει τον ελεύθερο ανταγωνισμό. Κι αν όχι αυτόν σίγουρα τα κέρδη της ιδιοκτησίας… Το αποτέλεσμα της ψηφοφορίας δεν δικαιώνει τους αγωνιστές εργάτες που προσέτρεξαν στο σωματείο για να διεκδικήσουν τα δικαιώματά τους, δείχνοντας τη δεινή θέση στην οποία έχει βρεθεί η σημερινή εργατική τάξη κολλημένη στον τοίχο από την ανεργία και την υπερχρέωση.

Το ίδιο το ντοκιμαντέρ όμως αποτελεί μια απρόβλεπτη και πειστική υπεράσπιση των συλλογικών αγώνων και της συνδικαλιστικής δράσης. Το αποτέλεσμα δεν θα ήταν αυτό που βλέπουμε στις οθόνες μας αν ο Μπάρακ και η Μισέλ Ομπάμα, που είχαν την ευθύνη της παραγωγής, δεν ανέθεταν τη σκηνοθεσία στη Τζούλια Ράιχερτ και τον Στίβεν Μπόγκναρ. Η Ράιχερτ έχει στο βιογραφικό της σπουδαία ντοκιμαντέρ με σημαντικότερα το Union Maids για τις προσπάθειες οργάνωσης των γυναικών τη δεκαετία του 1930 και το Seeing Red που αναφέρεται στην ιστορία του Αμερικάνικου Κομμουνιστικού Κόμματος. Πιο πρόσφατα δε, κατέγραψε με το φακό της το κλείσιμο του εργοστασίου της General Motors στο Ντέιτον, αναδεικνύοντας  τις συνέπειες της κρίσης του 2008 στον κόσμο της εργασίας. Εδώ πιθανά βρίσκεται και ο συνδετικός κρίκος με τον πρώην αμερικανό πρόεδρο, Μπάρακ Ομπάμα, δεδομένου ότι το βάπτισμα του πυρός ως πρόεδρος το έλαβε με ένα αμφιλεγόμενο πακέτο διάσωσης της αμερικανικής αυτοκινητοβιομηχανίας που το 2008 δέχτηκε έναν πρωτοφανή κλυδωνισμό. Ωστόσο, η διάσωση των δύο αμερικανικών αυτοκινητοβιομηχανιών (General Motors και Chrysler) δεν έγινε χωρίς τη θυσία εργατικών δικαιωμάτων! Ως όρος για την διάθεση 18 δισ. δολ. από τα λεφτά των αμερικανών φορολογουμένων  προβλεπόταν και η καρατόμηση εργατικών δικαιωμάτων στο πλαίσιο συμφωνίας της νεοπαγούς τότε κυβέρνησης Ομπάμα με το συνδικάτο UAW. Ο Ομπάμα πιθανά επιστρέφει στον …τόπο του εγκλήματος για να δείξει ότι η δική του συμφωνία ήταν το μικρότερο κακό, σε σύγκριση με ό,τι ερχόταν…

Όπως άλλωστε συμβαίνει και με τις συνθήκες εργασίας. Κανείς δε θα διαφωνήσει ότι οι συνθήκες εργασίας στις ισχυρότερες αμερικανικές πολυεθνικές Amazon, τα Wall Mart και τα Mac Donald’s αποτελούν τη μεγαλύτερη απειλή για τις εργατικές κατακτήσεις. Υπάρχουν όμως και χειρότερα όπως το περίφημο 996 (δουλειά από τις 9 το πρωί μέχρι τις 9 το βράδυ για 6 ημέρες την εβδομάδα), που είναι κανόνας στην τομέα της πληροφορικής της Κίνας, όπως και σε πολλούς άλλους κλάδους. Σε τέτοιο βαθμό ώστε οι Κινέζοι πληροφορικάριοι εξεγέρθηκαν αξιοποιώντας την παγκόσμια πλατφόρμα ανάπτυξης λογισμικού GitHub, η οποία  ανήκει στην Microsoft, όπου προγραμματιστές όλου του κόσμου μοιράζονται κώδικα και εργαλεία λογισμικού. Το ενδιαφέρον μάλιστα είναι ότι η Κίνα, κατά την προσφιλή της τακτική πολύ πρόσφατα είχε απαγορεύσει την πρόσβαση σε αυτή την ιστοσελίδα, όπως έχει κάνει με το Facebook, Twitter κι άλλες πλατφόρμες. Αναγκάστηκε όμως να υποχωρήσει κατόπιν διαμαρτυριών των κινέζων μηχανικών που έμεναν εκτός των τεχνολογικών εξελίξεων. Ο αναβρασμός ενάντια στην υπερεργασία ξεκίνησε με αφορμή ένα ποστ που εμφανιζόταν να έχει αναρτηθεί από το χρήστη 996icu, σα να λέμε 996μεθ εκ του όρου Μονάδα Εντατικής Θεραπείας! Έκτοτε, η απήχηση του θέματος ήταν τεράστια. Το δικό του μάλιστα ενδιαφέρον έχει το γεγονός ότι ακόμη και το Twitter για ένα χρονικό διάστημα μπλόκαρε αναρτήσεις που περιείχαν συνδέσμους στο 996.ICU, εγείροντας την ανησυχία μήπως ο δημοφιλής τόπος αναρτήσεων του προέδρου Τραμπ αναπαράγει τα μοντέλα κινέζικης λογοκρισίας. Γρήγορα ωστόσο το μπλοκάρισμα στο Twitter ακυρώθηκε, με την εταιρεία να δικαιολογείται επικαλούμενη τον αλγόριθμο αντιμετώπισης ανεπιθύμητων αναρτήσεων. Στην ίδια λίστα κινέζοι χρήστες ανάρτησαν και μια άλλη μαύρη λίστα εταιρειών όπου οι εργαζόμενοι δουλεύουν ακόμη περισσότερες από 72 ώρες. Μεταξύ αυτών είναι η κινέζικη γιγαντιαία πολυεθνική λιανικής Alibaba, η κατασκευάστρια των κινητών τηλεφώνων Huawei, κ.α. Υπάρχουν επομένως κι ακόμη χειρότερα από το 996. Στον αντίποδα ωστόσο αυτών των τάσεων ξεχώρισε η λίστα 955, με εταιρείες που σέβονται το 40ωρο.

Ο νέος «ιός» λοιπόν της υπερεργασίας των 72 ωρών την εβδομάδα που εξαπλώνεται ταχύτατα ξεπερνάει και απειλεί ακόμη και τα αμερικανικά εργασιακά ήθη, συνιστώντας μια πρωτοφανή οπισθοδρόμηση για όλον τον ανεπτυγμένο καπιταλισμό. Η σημασία που αποδίδει επομένως η Τζούλια Ράιχερτ μόνο τυχαία δεν είναι κι ούτε μπορεί να ειπωθεί ότι αθωώνει τα κάτεργα της Silicon Valley… Επισημαίνει απλώς ότι έπονται και χειρότερα, κι όχι μάλιστα για το μακρινό μας μέλλον…

Στις μεγάλες αρετές του ντοκιμαντέρ περιλαμβάνεται η αποφυγή της προσωποποίησης των απειλών. Τα κοντινά πλάνα και οι προσωπικές ιστορίες των πρωταγωνιστών, είτε είναι εργάτες κι εργάτριες ένθεν κι ένθεν, είτε ο Αμερικανός πρόεδρος του εργοστασίου είτε ο κινέζος δισεκατομμυριούχος, δεν ενθαρρύνουν ρατσιστικές συμπεριφορές, ανάλογες αυτών που υποκινεί το σύνθημα του Τραμπ «Πρώτα η Αμερική». Οι στιγμές των πολιτιστικών ανταλλαγών μεταξύ Κινέζων κι Αμερικάνων εργατών, όταν οι Κινέζοι στις ΗΠΑ εξασκούνται στη χρήση όπλων κι οι Αμερικάνοι στην Κίνα μυούνται στα εξαντλητικά ωράρια και την εργασιακή πειθαρχία σε μια αίθουσα γεμάτη σφυροδρέπανα είναι από τις πιο ευρηματικές.

Με εξ ίσου μεγάλο ενδιαφέρον αναμένονται και τα επόμενα «παραδοτέα» της συμφωνίας που υπέγραψε το ζεύγος Ομπάμα με το Netflix. Μεταξύ αυτών θα είναι η μεταφορά σε ντοκιμαντέρ του νέου βιβλίου του Μάικλ Λιούις (συγγραφέα του καταπληκτικού βιβλίου Το μεγάλο σορτάρισμα, που γυρίστηκε και ταινία) με τίτλο Ο πέμπτος κίνδυνος. Το βιβλίο, που παρέμεινε στη λίστα των New York Times με τα ευπώλητα επί 14 εβδομάδες, στρέφεται ενάντια στην κυβέρνηση Τραμπ κι εν όψει των προεδρικών εκλογών θα οδηγήσει την πολιτική αντιπαράθεση στα ύψη…

Περιοδικό Επίκαιρα, 14 Σεπτεμβρίου, τεύχος 409

Πλήγμα στο δολάριο από Κίνα και Ρωσία

Μια δυσάρεστη έκπληξη επιφύλασσε για τις ΗΠΑ η επίσκεψη του κινέζου προέδρου στη Ρωσία με αφορμή τη συμμετοχή του (με μια συνοδεία 1.000 επιπλέον ατόμων!) στις εργασίες του Διεθνούς Οικονομικού Φόρουμ της Αγίας Πετρούπολης. Μαζί με ένα πλήθος οικονομικών συμφωνιών που υπέγραψε στις 5 Ιουνίου ο Ξι Ζινπίνγκ με το ρώσο ομόλογό του, Βλαντίμιρ Πούτιν, που εκτείνονται από ενεργειακά προϊόντα μέχρι ηλεκτρονικό εμπόριο, συμφώνησαν να χρησιμοποιούν στο εξής τα εθνικά τους νομίσματα στο μεταξύ τους εμπόριο. Πρόκειται για ένα σημαντικό πλήγμα στην κυριαρχία του αμερικανικού δολαρίου.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Το 2018 παρότι το ΑΕΠ των ΗΠΑ (20,5 τρισ. δολ.) αντιπροσώπευε το 24% του παγκόσμιου ΑΕΠ, το δολάριο αντιπροσώπευε το 44% των παγκόσμιων ανταλλαγών, ενώ το τρίτο τρίμηνο του 2018, σύμφωνα με το ΔΝΤ, το 62% των αποθεματικών των κεντρικών τραπεζών ήταν σε δολάρια. Σε ό,τι αφορά την Κίνα, ενώ το ΑΕΠ της το ίδιο έτος (13,5 τρισ. δολ.) αντιπροσώπευε το 16% του παγκόσμιου ΑΕΠ, στο εθνικό της νόμισμα διεξάγονταν το 2% των διεθνών συναλλαγών, ενώ σε γουάν ήταν λιγότερο από 2% των αποθεμάτων των κεντρικών τραπεζών. Αντίστοιχα υποδεέστερη του ΑΕΠ του είναι η εμβέλεια των νομισμάτων όλων των υπόλοιπων, μεγάλων οικονομιών του κόσμου.

Αξίζει να αναφερθεί ότι εσχάτως Κίνα και Ρωσία αργά αλλά σταθερά ξεφορτώνονται θέσεις σε δολάριο ενισχύοντας τοποθετήσεις σε ανταγωνιστικά νομίσματα και αξίες. Η Μόσχα για παράδειγμα, με βάση ανακοίνωση της κεντρικής της τράπεζας μείωσε τις επενδύσεις της σε δολάρια από τον Μάρτιο στον Ιούνιο του 2018 από 43,7% σε 21,9%, ενώ τον Ιανουάριο του 2019 μετέτρεψε 100 δισ. δολ. ευρώ, γιεν και γουάν. Η Κίνα από τη μεριά της, με βάση ανακοίνωση του κεντρικού πιστωτικού της ιδρύματος, τον Μάιο αύξησε για έκτο συνεχή μήνα τις τοποθετήσεις της σε χρυσό, μειώνοντας τις τοποθετήσει της σε δολάρια. Η ισχύς του δολαρίου παρόλα αυτά είναι αδιαμφισβήτητη.

Αυτή την «ασυμμετρία» επιδιώκουν να ανατρέψουν Ρωσία και Κίνα, συμφωνώντας να διεξάγουν από δω και πέρα το μεταξύ τους εμπόριο στα εθνικά τους νομίσματα και μια σειρά άλλων παρεμφερών μέτρων όπως η επέκταση της δυνατότητας χρήσης των κινέζικων πιστωτικών καρτών στη Ρωσία και των ρωσικών στην Κίνα∙ είναι μέτρο που πλήττει ευθέως το διοπώλιο Visa και Mastercard.  Το σκεπτικό της Μόσχας το παρέθεσε με κάθε καθαρότητα ο πρόεδρος της μιλώντας στο Φόρουμ όπου ζήτησε να ξανασκεφτούν το ρόλο του δολαρίου, το οποίο «αφού έγινε διεθνές αποθεματικό νόμισμα μετατράπηκε σε εργαλείο πίεσης της χώρας που το εκδίδει προς τον υπόλοιπο κόσμο». Εδώ, οι …καμπάνες χτυπούν για τις κυρώσεις που έχουν επιβάλει οι Αμερικανοί εναντίον και των δύο χωρών. Οι ΗΠΑ στράφηκαν εναντίον της Ρωσίας το 2014 με αφορμή την προσάρτηση της Κριμαίας όταν η Μόσχα αρνήθηκε να δεχθεί ως τετελεσμένο το πραξικόπημα των φιλοαμερικανών ακροδεξιών στην Ουκρανία. Στη δε Κίνα, ο τελευταίος γύρος κυρώσεων εκ μέρους των ΗΠΑ αφορούσε δασμούς ύψους 25% σε προϊόντα αξίας 200 δισ. δολ. Σε απάντηση η Κίνα επέβαλε δασμούς ύψους επίσης 25%  σε προϊόντα όμως υποδεέστερης αξίας, ύψους 60 δισ. δολ. Επομένως, όσο κι αν η οικονομική συνεργασία Κίνας – Ρωσίας έχει στρατηγικό χαρακτήρα κι απειλεί μακροπρόθεσμα την αμερικανική πρωτοκαθεδρία, είναι γνήσιο προϊόν της αμερικανικής επιθετικότητας. Πρωτίστως αμυντική κίνηση αποτελεί.

Εκφράζει ωστόσο μια πολυεπίπεδη σύγκλιση που είναι σε εξέλιξη εδώ και πολύ καιρό. Αντανακλάται στην κοινή διπλωματική στάση που κρατούν Μόσχα – Πεκίνο σε όλες τις μεγάλες αντιπαραθέσεις∙ από τη Βενεζουέλα και τη Βόρεια Κορέα, μέχρι το Ιράκ και τη Συρία.

Εκτός των συνόρων τους Κίνα και Ρωσία λειτουργούν ως αλληλοσυμπληρούμενες δυνάμεις καθώς η μία έχει ό,τι λείπει από την άλλη. Η Ρωσία αποτελεί πρωτίστως αξιόπιστη στρατιωτική δύναμη. Το έδειξε στη Συρία όπου οδήγησε σε ήττα τους Αμερικανούς αφού εξαπέλυσε μια πρωτοφανή για τα μετασοβιετικά δεδομένα δύναμη πυρός και στη Βενεζουέλα, πιο …διακριτικά. Το διεθνές αποτύπωμα της Κίνας από την άλλη, παρότι αργά και μεθοδικά χτίζει ένα γιγαντιαίο οπλοστάσιο, είναι σχεδόν αποκλειστικά οικονομικά, με εξαίρεση τη θάλασσα της Νότιας Κίνας. Η εκ νέου αποικιοποίηση της Αφρικής, η δυναμική της διείσδυση στη Λατινική Αμερική κι ο Δρόμος του Μεταξιού με τεράστιας αξίας επενδύσεις σε δρόμους, λιμάνια κι άλλα έργα υποδομής που εξαπλώνεται σε Ασία και Ευρώπη επεκτείνουν ακόμη περισσότερο τα ήδη αχανή κινέζικα σύνορα. Κυρίως όμως αποκλείουν τις συγκρούσεις συμφέροντος μεταξύ Κίνας και Ρωσίας.

Ανάμεσα σε Ρωσία και Κίνα ωστόσο η οικονομική συνεργασία μέχρι στιγμής δεν είναι τόσο ανεπτυγμένη, όσο υποθέτει κανείς κρίνοντας από τα κοινά τους σύνορα. Είναι χαρακτηριστικό ότι το 2018 μόλις το 1,9% των κινέζικων εξαγωγών κατευθύνθηκε στη Ρωσία (όταν στις ΗΠΑ στράφηκε το 8,6%), ενώ από τη μεριά της Ρωσίας μόνο το 2,8% των εξαγωγών της στράφηκε στην Κίνα. Αυτή η κατάσταση αλλάζει ραγδαία τα τελευταία δύο χρόνια λόγω της προστατευτικής πολιτικής των ΗΠΑ. Για παράδειγμα, το 2018 οι κινέζικες εξαγωγές στη Ρωσία αυξήθηκαν κατά 9%, ενώ οι εισαγωγές της Κίνας από τη Ρωσία αυξήθηκαν κατά 39%. Συμφωνίες όπως αυτή που υπέγραψαν οι δύο ηγέτες στο Οικονομικό Φόρουμ της Αγίας Πετρούπολης θα επιταχύνουν περαιτέρω την τάση σύγκλισης και οικονομικής συνεργασίας μεταξύ Ρωσίας και Κίνας.

 Πηγή: Νέα Σελίδα

Ο εμπορικός πόλεμος κορυφή του παγόβουνου στη σύγκρουση Κίνας – ΗΠΑ

Σε νέα κλιμάκωση οδηγείται η κινεζο-αμερικανική διαμάχη μετά το ναυάγιο των διαπραγματεύσεων των δύο μερών που ξεκίνησαν τον Δεκέμβριο του 2018. Ως τότε είχαν επιβληθεί τρεις γύροι κυρώσεων μεταξύ των δύο χωρών, με τις ΗΠΑ να κάνουν πάντα το πρώτο βήμα και την Κίνα να ακολουθεί.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Η Ουάσιγκτον απέδωσε στο Πεκίνο την ευθύνη του ναυαγίου κατηγορώντάς το για απροθυμία να ανοίξει τομείς του εμπορίου στο διεθνή ανταγωνισμό, να σταματήσει τις επιδοτήσεις σε εταιρείες, να επιτρέψει την μεταφορά δεδομένων, να αλλάξει τη νομοθεσία ώστε να επιτραπεί η εισαγωγή γενετικά τροποποιημένων σπόρων και τροφίμων, κ.α. Το Πεκίνο από τη μεριά του κατηγόρησε την Ουάσιγκτον ότι συνεχώς άλλαζε τους όρους της διαπραγμάτευσης κατά τη διάρκεια των συνομιλιών, με αποτέλεσμα κάθε φορά που συμφωνούσαν σε έναν όρο οι αμερικάνοι διαπραγματευτές να εμφανίζουν ένα νέο, αυστηρότερο… Κατόπιν τούτων, οι ΗΠΑ προχώρησαν στην ανακοίνωση νέων δασμών ύψους 25% σε εισαγωγές από την Κίνα ύψους 200 δισ. δολ. κι η Κίνα στην αναγγελία νέων δασμών ύψους 25% σε εισαγωγές από τις ΗΠΑ ύψους 60 δισ. δολ. που θα ισχύσουν από την 1η Ιουνίου.

Αυτό που προκαλεί εντύπωση είναι ότι η Κίνα αρνήθηκε να υποταχθεί στους εκβιασμούς, έστω τα τελεσίγραφα των ΗΠΑ. Αντίθετα με ό,τι έκανε τόσο ο Καναδάς, όταν στο πλαίσιο της επαναδιαπραγμάτευσης της NAFTA η απειλή του Τραμπ ότι θα προχωρήσει σε διμερή συμφωνά με το Μεξικό τον οδήγησε να υπογράψει ό,τι ζήτησε η Ουάσινγκτον, όσο και η Ευρώπη. Το ταξίδι μάλιστα του Γιουνκέρ στην Ουάσιγκτον (διάβασε εδώ) όπου έκλεισε άρον άρον το διατλαντικό ρήγμα μόνο τιμή δεν περιποιεί στην ΕΕ, που όσο αμείλικτη αποδεικνύεται σε όσους αμφισβητούν τα δόγματά της εντός των συνόρων της, τόσο υποχωρητική κι ευπροσάρμοστη αποδεικνύεται απέναντι σε όσους την αμφισβητούν εκτός των συνόρων της.

Στην περίπτωση ωστόσο της κινεζο-αμερικανικής διαμάχης αυτό που κάθε φορά αποδεικνύεται είναι πώς τα διακυβεύματα είναι πολύ πιο σοβαρά από το έλλειμμα των ΗΠΑ στο διμερές εμπόριο και τις χαμένες θέσεις εργασίας εντός των ΗΠΑ που διαρκώς επικαλείται ο Τραμπ για να δικαιολογήσει τον εμπορικό πόλεμο που έχει ξεκινήσει. Στο επίκεντρο της διαμάχης βρίσκεται η θέση της Κίνας στον αυριανό κόσμο και το ζητούμενο από τη μεριά του Λευκού Οίκου δεν είναι η αύξηση των αμερικανικών εξαγωγών στον ασιατικό γίγαντα, αλλά το ψαλίδισμα της κινέζικης δυναμικής. Στο πλαίσιο αυτής της σύγκρουσης το εμπόριο είναι η αφορμή ή η κορυφή του παγόβουνου. Η αιτία της αμερικανικής επιθετικότητας βρίσκεται στην αύξηση της στρατιωτικής ισχύος της Κίνας, στη ραγδαία επέκταση της γεωπολιτικής της επιρροής και στην άνοδο της οικονομικής της βαρύτητας. Ένα κριτήριο που αποτυπώνει την μετεωρική της άνοδο στη διεθνή κατάταξη είναι το μερίδιο που κατέχει στην παγκόσμια βιομηχανία με κριτήριο την προστιθέμενη αξία, όπως μετριέται από τον Οργανισμό Βιομηχανικής Ανάπτυξης των Ηνωμένων Εθνών. Ενώ λοιπόν το 2000 κατείχε μόνο το 8% πλέον αντιπροσωπεύει το 25%. Ενδιαφέρον μάλιστα έχει πώς σε αυτή τη χρονική περίοδο, το μερίδιο των ΗΠΑ, Ιαπωνίας, Γερμανίας και Αγγλίας συρρικνώθηκε. Επίσης ότι το αθροιστικό μερίδιο ΗΠΑ, Γερμανίας και Νότιας Κορέας υπολείπεται του μεριδίου της Κίνας.

Σε αντίθεση όμως με τους άλλους δύο πυλώνες ισχύος της Κίνας, η οικονομία της που αποτελεί και τη βάση στήριξης όλου του οικοδομήματος είναι ο πιο ευάλωτος σε πιέσεις γιατί στηρίζεται σε μεγάλο μέρος στις διεθνείς επενδύσεις. Κι αυτό ακριβώς είναι που εκμεταλλεύεται ο Τραμπ. Φαίνεται από μια σειρά αλλαγές που πραγματοποιούνται στο παρασκήνιο αντιπροσωπεύοντας το πραγματικό και μακροπρόθεσμο, μη αντιστρεπτό κόστος του εν εξελίξει εμπορικού πολέμου. Εν συντομία αποδόθηκε σε μια έρευνα της τράπεζας UBS μεταξύ των οικονομικών διευθυντών των εξαγωγικών βιομηχανιών στην Κίνα. Το ένα τρίτο εξ αυτών δήλωσε ότι το 2018 μετακίνησε τουλάχιστον ένα μέρος της παραγωγής εκτός Κίνας, ενώ ένα άλλο τρίτο δήλωσε ότι θα το πράξει το 2019. Δεκάδες είναι τα παραδείγματα βιομηχανικών κολοσσών από τις ΗΠΑ κι άλλες χώρες που από το 2018 κιόλας ξεκίνησαν την μεταφορά τουλάχιστον μέρους των δραστηριοτήτων τους εκτός Κίνας, στέλνοντας την παραγωγή στο Μεξικό, την Ταϊβάν, το Βιετνάμ, την Ινδία και τις ΗΠΑ που σε καμιά περίπτωση όμως δεν ήταν πρώτη επιλογή προς διάψευση των ρητορειών του Τραμπ ότι όλα αυτά γίνονται προς όφελος των αμερικανών εργατών.  

Οι πολυεθνικές αποφάσισαν να μεταναστεύσουν, προς απόδειξη της προτεραιότητας που έχει η πολιτική από την οικονομία, παρότι κατέγραφαν κέρδη ρεκόρ. Το 2018 τα έσοδα 2.891 ξένων μη χρηματοοικονομικών εταιρειών στην Κίνα αυξήθηκαν κατά 19,8%, όταν το 2017 είχαν αυξηθεί κατά 13,5%.

Κι αυτή μάλιστα η αξιοθαύμαστη επίδοση καταγράφηκε σε μια χρονιά επιβράδυνσης των ρυθμών μεγέθυνσης του ΑΕΠ της Κίνας στο 6,6%, που θα συνεχιστεί και φέτος με την αύξηση να εκτιμάται από 6% ως 6,5%. Ενώ, ένας πλήρης εμπορικός πόλεμος μεταξύ ΗΠΑ και Κίνας εκτιμάται ότι θα μειώσει τους ρυθμούς μεγέθυνσης της Κίνας από 1,6% έως 2%. Θα την οδηγήσει δηλαδή στους χαμηλότερους ρυθμούς μεγέθυνσης των τελευταίων τριών δεκαετιών, που είναι πιθανά κι αυτό που επιδιώκει ο Τραμπ έτσι ώστε να εξασφαλίσει την πλανητική κυριαρχία των ΗΠΑ…

Πηγή: Νέα Σελίδα