Για προεκλογική χρήση η έξοδος της Κύπρου από το Μνημόνιο

anastasiadesΜε χαρές και πανηγύρια έκανε δεκτή η πολιτική ηγεσία της Κύπρου και της Τρόικας την ολοκλήρωση του προγράμματος δανεισμού της κυπριακής οικονομίας (αρχικού ύψους 9 δις. ευρώ εκ των οποίων το 30% δεν χρησιμοποιήθηκε), τρία ακριβώς χρόνια μετά το κούρεμα των αποταμιεύσεων χιλιάδων κυπρίων καταθετών.

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Το ζητούμενο από τη μεριά της κυβέρνησης σχετίζεται με τις εκλογές του προσεχούς Μαΐου. Ο ΔΗΣΥ του προέδρου Ν. Αναστασιάδη δεν ήθελε με κανέναν τρόπο να απολογείται στην προεκλογική περίοδο για τις πληγές που άνοιξε στο σώμα της κυπριακής κοινωνίας το Μνημόνιο κι εξακολουθούν να πυορροούν. Κι αντί γι’ αυτό επέλεξε να κραδαίνει την «επιτυχή ολοκλήρωση» του προγράμματος, έστω κι αν μόνο κατ’ ευφημισμό μπορεί να αποκληθεί έτσι. Από τη σκοπιά των δανειστών τα επινίκια έρχονται να καλύψουν την οξύτατη και πέρα για πέρα βάσιμη κριτική ότι τα μέτρα που επέβαλλαν το μοναδικό που κατάφεραν ήταν να φτωχύνουν την κοινωνία και να επιδεινώσουν την κατάσταση της οικονομίας.

Μάρτυρας οι 30.000 μετανάστες οι περισσότεροι εκ των οποίων είναι επιστήμονες, οι περισσότεροι από 65.000 άνεργοι σε μια χώρα που μέχρι το 2009 έτεινε στην πλήρη απασχόληση, οι 15.000 μικρομεσαίες επιχειρήσεις που έκλεισαν, η μείωση των εισοδημάτων κατά 18,5% και των κοινωνικών παροχών κατά 360 εκ. ευρώ και η μείωση του ΑΕΠ κατά 2 δισ. ευρώ. Παρόλα αυτά μάλιστα το δημόσιο χρέος είναι ακόμη και σήμερα κατά 50% υψηλότερο σε σχέση με την προμνημονιακή περίοδο. Με βάση στοιχεία της Ευρωπαϊκής Στατιστικής Υπηρεσίας, Eurostat, το δημόσιο χρέος της Κύπρου από 12,87 δις. ευρώ το 2011 (ή 66% του ΑΕΠ), αυξήθηκε σε 15,43 δις. ευρώ το 2012 (79,5% του ΑΕΠ), σε 18,52 δις. το 2013 (102,2% του ΑΕΠ), 18,82 δις. το 2014 (107,5% του ΑΕΠ) και 18,2 δις. το 2015! Το δε ΑΕΠ μετά από 3 χρόνια «επιτυχούς εφαρμογής του μνημονίου», κατά την κυπριακή κυβέρνηση, μειώθηκε κατά 2 δις. ευρώ (από 19,5 σε 17,5 περίπου δισ. ευρώ)!

Συνεχίζεται η επιτήρηση

Παρόλα αυτά οι δανειστές, αντίθετα με την κυβέρνηση που προσπαθεί να δείξει ότι έκλεισε οριστικά η μνημονιακή παρένθεση αποσιωπώντας ότι η επιτήρηση της οικονομίας θα συνεχιστεί μέχρι να εξοφληθεί το 75% του δανείου που θα αρχίσει να αποπληρώνεται το 2019, δεν απέφυγαν να υποδείξουν ό,τι …τίποτε δεν τελείωσε. Στην ανακοίνωση των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης για την Κύπρο με ημερομηνία 7 Μαρτίου 2016 (εδώ ολόκληρη η ανακοίνωση) στην τρίτη και την τέταρτη παράγραφο περιγράφουν με ακρίβεια τα μέτρα που οφείλει να λάβει η κυβέρνηση το επόμενο διάστημα. Προφανώς, μετά τις εκλογές. Έτσι, όμως αμφισβητείται το «αίσιον τέλος» της μνημονιακής περιόδου για το οποίο καυχιέται ο Ν. Αναστασιάδης. Αναφέρει λοιπόν η ανακοίνωση της ευρωομάδας, για το χρηματοπιστωτικό σύστημα, συγκεκριμένα: «Η δουλειά πρέπει να συνεχιστεί με αποφασιστικότητα και να εξασφαλισθεί η μείωση των μη εξυπηρετούμενων δανείων σε πιο υγιή επίπεδα. Αυτό περιλαμβάνει την αυστηρή και ταχεία εφαρμογή του νομικού πλαισίου αφερεγγυότητας και κατασχέσεων που υιοθετήθηκε το 2015 μαζί με περαιτέρω μέτρα που περιλαμβάνουν τη νομοθεσία της πώλησης περιουσιακών στοιχείων και την αποτελεσματική χρήση όλης της γκάμας των διαθέσιμων εργαλείων αντιμετώπισης των μη εξυπηρετούμενων δανείων».

Οι υπουργοί Οικονομικών της ευρωζώνης θέτουν επί τάπητος το θέμα των μη εξυπηρετούμενων δανείων που ανέρχονται σε εφιαλτικά ύψη, ακυρώνοντας κάθε συζήτηση για «επιτυχημένο κυπριακό παράδειγμα». Συγκεκριμένα, με βάση ανακοίνωση του Νοεμβρίου του 2015 της Ευρωπαϊκής Τραπεζικής Αρχής, η Κύπρος κρατάει τα σκήπτρα των «κόκκινων δανείων», όπως χαρακτηρίζονται όσα δάνεια δεν εξυπηρετούνται για περισσότερες από 90 μέρες, σε όλη την Ευρώπη. Ο άθλος της μνημονιακής Κύπρου αποτυπώνεται σε δύο αριθμούς: 49,6% όπως είναι τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια στο σύνολο των δανείων και 136,7% που είναι το ύψος τους στο ΑΕΠ. Το «επίτευγμα» της Κύπρου φαίνεται καλύτερα αν δούμε ότι στις δύο επόμενες θέσεις βρίσκεται η Σλοβενία, όπου τα προβληματικά δάνεια ανέρχονται …μόνον στο 28,3% του συνόλου των δανείων και στο 9,4% του ΑΕΠ και η Ιρλανδία όπου τα «κόκκινα δάνεια» φτάνουν το 21,4% του συνόλου και το 23,4% του ΑΕΠ. Οι επιδόσεις των δύο επόμενων χωρών φτάνουν δηλαδή σχεδόν στο ήμισυ των κυπριακών. Κι αυτό, που δεν θα είχε συμβεί αν δεν μεσολαβούσε η τριετής λιτότητα, τολμούν και το λένε επιτυχία! Τα σαθρά θεμέλια του τραπεζικού συστήματος φαίνονται επίσης κι από την περίφημη μόχλευση, το λόγο δανείων προς καταθέσεις, που για την Τράπεζα Κύπρου ανέρχεται στο 121%!

Το πρόβλημα όμως έγκειται στα κόκκινα δάνεια, καθώς αμέσως μετά τις εκλογές της 22ας Μαΐου, αν επιβεβαιωθούν οι προβλέψεις που θέλουν την κυπριακή Δεξιά να κερδίζει και μάλιστα με διαφορά, θα ξεκινήσει ένα πρωτοφανές κύμα κατασχέσεων κυρίως σπιτιών αλλά και επιχειρήσεων. Οι Κύπριοι για δεύτερη φορά θα χάσουν τις εστίες τους, θα γίνουν πρόσφυγες στον τόπο τους, ελέω μνημονίου που κατά τ’ άλλα «δεν υπάρχει». Η νομιμοποίηση των μαζικών εξώσεων θα γίνει με τη βοήθεια της έννοιας του «στρατηγικού κακοπληρωτή», που υποτίθεται είναι όσοι μπορούν αλλά δε θέλουν να πληρώσουν. Το τι θα γίνει μετά τις εκλογές το περιέγραψε σε πρόσφατη συνέντευξή της η πρόεδρος της κεντρικής τράπεζας Χρυστάλλα Γιωρκάτζη: «Με την ψήφιση του νόμου των εκποιήσεων και την υιοθέτηση του πλαισίου αφερεγγυότητας από τη Βουλή των Αντιπροσώπων τον Απρίλιο του 2015 υπάρχει πλέον ο κίνδυνος για όσους έχουν την οικονομική δυνατότητα αλλά στρατηγικά επιλέγουν να μην εξυπηρετούν τα χρέη τους να βρεθούν αντιμέτωποι με νομικές επιπτώσεις». Δηλαδή, αν έχουν 2.000 ή 3.000 στην τράπεζα, τότε να χάσουν το σπίτι τους!

Ξεπούλημα της Cyta

Η ανακοίνωση των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης δεν προαναγγέλλει μόνο μαζικές κατασχέσεις κατοικιών. Προαναγγέλλει και το ξεπούλημα της τηλεπικοινωνιακής εταιρείας CYTA, που προφανώς κάποια μεγάλη ευρωπαϊκή εταιρεία θέλει να την εξαγοράσει. Πιο καθαρά δεν μπορούσε να ειπωθεί: «Ταυτόχρονα, η ευρωομάδα σημειώνει ότι η τελευταία προκαταρκτική πράξη στο πλαίσιο της τρέχουσας αξιολόγησης δεν έχει υλοποιηθεί. Η ιδιωτικοποίηση της Κυπριακής Τηλεπικοινωνιακής Αρχής (Cypriot Telecommunications Agency) θα είναι ένα ακόμη μέτρο που θα ενδυναμώσει τη μεγέθυνση. Μαζί με τη μεταρρύθμιση της δημόσιας διοίκησης και άλλες δομικές μεταρρυθμίσεις που συζητήθηκαν κατά τη διάρκεια του προγράμματος, θα επιτείνει τις βελτιώσεις στα δημόσια οικονομικά και θα υποστηρίξει τη βιώσιμη οικονομική μεγέθυνση». Το χειρότερο για τους Κύπριους είναι ότι ο δρόμος για το ξεπούλημα της Cyta άνοιξε. Με την ψήφιση στη Βουλή νόμου που μετατρέπει την Cyta σε ανώνυμη εταιρεία (Ltd), στις 22 Φεβρουαρίου 2016, είναι θέμα χρόνου (σίγουρα μετεκλογικού) για να αρχίσουν να ξεπουλιούνται κομμάτια της Cyta που είναι μια μηχανή παραγωγής κερδών, τα οποία μέχρι στιγμής γεύεται όλη η κυπριακή κοινωνία.

Εν κατακλείδι, δεν έχουμε να κάνουμε με τη λήξη των πέτρινων μνημονιακών χρόνων, αλλά με ένα μικρό διάλειμμα, μέχρι τις εκλογές…

Το άρθρο δημοσιεύθηκε στο περιοδικό Επίκαιρα στις 11 Μαρτίου 2016.

 

Leonidasvatikiotis.gr

Διορισμός Στουρνάρα: Γάγγραινα η ανεξαρτησία των κεντρικών τραπεζών (Πριν, 15 Ιουνίου 2014)

draghiΗ απόφαση της συγκυβέρνησης ΝΔ-ΠΑΣΟΚ να διορίσει στην ηγεσία της κεντρικής τράπεζας τον Στουρνάρα, προφανώς κατ’ εντολή του Βερολίνου, ανέδειξε για μια ακόμη φορά το πρόβλημα της λεγόμενης ανεξαρτησίας ορισμένων θεσμών, τυπικά τεχνοκρατικών, που η σημασία τους όμως έχει αποδειχθεί νευραλγική κι εξόχως πολιτική. Η λεγόμενη ανεξαρτησία από την κυβέρνηση και την πολιτική εξουσία στην πραγματικότητα έχει μετατραπεί σε δούρειο ίππο για την απόσπαση από τον δημόσιο έλεγχο και στη συνέχεια την απ’ ευθείας υπαγωγή τους σε διεθνή κέντρα, κυρίως ευρωπαϊκά, κρίσιμων κέντρων λήψης αποφάσεων.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Όπως έγινε με την ηγεσία της Στατιστικής Αρχής και πιο πρόσφατα με την Γενική Γραμματεία Εσόδων. Η επιλογή του Γεωργίου και του Θεοχάρη αντίστοιχα συνέπεσε με την μετατροπή και των δύο αυτών υπηρεσιών σε τυφλά όργανα της Τρόικας. Η αλλοίωση των στοιχείων για το δημόσιο χρέος και το δημοσιονομικό έλλειμμα του 2009 (με την πολύτιμη βοήθεια της Τράπεζας Ελλάδας) υπό την διοίκηση του Γεωργίου, που μέχρι πριν λίγο εργαζόταν στο ΔΝΤ, έπαιξε καθοριστικό ρόλο στην άφιξη της Τρόικας και την υπαγωγή στο Μνημόνιο. Για την Τρόικα δηλαδή δούλευε η Στατιστική Αρχή, διευκολύνοντας το σχέδιο που είχε προαποφασιστεί για να γίνει η Ελλάδα πειραματόζωο της χρεοκρατίας. Για την Τρόικα δούλευε κι ο Θεοχάρης, όπως φάνηκε από την ανακοίνωση που εξέδωσε η Ευρωπαϊκή Επιτροπή, εκμεταλλευόμενος την θωράκιση που είχε εξασφαλιστεί για την συγκεκριμένη θέση στο πλαίσιο της Οικονομικής διακυβέρνησης. Το αστείο μάλιστα με τον επικεφαλής της Γενικής Γραμματείας Εσόδων ήταν πως μετά από ένα σημείο αποσπάστηκε ακόμη κι από την κυβέρνηση του Σαμαρά που τον διόρισε, υπηρετώντας την δική του ατζέντα.

Καπέλο στην κυβέρνηση ήταν κι η Μαρία Δαμανάκη από την θέση του επιτρόπου, όπου διορίστηκε το 2009 από τον Γιώργο Παπανδρέου. Η παρουσία της στις Βρυξέλλες ωστόσο δεν προκάλεσε συγκρούσεις λόγω του ότι οι ελληνικές κυβερνήσεις όλα αυτά τα χρόνια υποτάσσονταν χωρίς αντιρρήσεις στις υποδείξεις της Ευρωπαϊκής Επιτροπής. Πιθανός όμως διορισμός της Ντόρας Μπακογιάννη στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή προς αντικατάσταση της Δαμανάκη θα λειτουργήσει σαν βαρίδι σε μια πιθανή κυβέρνηση του ΣΥΡΙΖΑ, επιτυγχάνοντας το ψαλίδισμα των πιο ριζοσπαστικών του θέσεων και την ταχεία προσαρμογή του στις επιταγές της ΕΕ.

Όπως ακριβώς θα συμβεί και με τον Στουρνάρα στην Τράπεζα Ελλάδας που από την εποχή του Σημίτη και της «ισχυρής Ελλάδας» αποτελεί σταθερά στην οικονομική πολιτική, προφανώς με αρνητικό πρόσημο. Ο διορισμός του επομένως στο κεντρικό πιστωτικό ίδρυμα από την κυβέρνηση Σαμαρά – Βενιζέλου αποτέλεσε πρόκληση όχι μόνο γιατί δεν λάβαινε υπ’ όψη της τους πολιτικούς συσχετισμούς όπως αποτυπώθηκαν στις πρόσφατες εκλογές, που τυπικά έδιναν έναν παραπάνω λόγο στον ΣΥΡΙΖΑ να έχει άποψη για τον διάδοχο του Προβόπουλου, αλλά και για έναν επιπλέον λόγο: Επειδή έγινε εμφανές ότι ο Στουρνάρας, σε περίπτωση εκλογικής νίκης του ΣΥΡΙΖΑ, θα αποτελέσει αντίβαρο στην κυβέρνηση και μηχανισμό βίαιης προσαρμογής του. Υπ’ αυτό το πρίσμα η διαμαρτυρία του Α. Τσίπρα στον πρόεδρο της κεντρικής τράπεζας, Μάριο Ντράγκι, ήταν άνευ ουσίας καθώς ο διορισμός του Στουρνάρα δεν έγινε μόνο με την σύμφωνη γνώμη της Φρανκφούρτης, αλλά και κατ’ εφαρμογήν των προβλέψεων της για την «ανεξαρτησία» των κεντρικών τραπεζών. Επομένως: ή αμφισβητείς τον θεσμό της «ανεξαρτησίας» και κατ’ επέκταση τον διορισμό Στουρνάρα ή …προσαρμόζεσαι. Σε καμιά περίπτωση όμως δεν μπορείς να δηλώνεις πίστη και σεβασμό στον θεσμό της «ανεξαρτησίας», όπως έδειξε η επίσκεψη στον πρώην υπάλληλο της Γκόλντμαν Σακς, και ταυτόχρονα να αμφισβητείς τον διορισμό του Στουρνάρα. Άλλωστε, ο θεσμός της «ανεξαρτησίας», που σημαίνει στεγανοποίηση των θέσεων οικονομικής διαχείρισης από τον πολιτικό έλεγχο και την λαϊκή παρέμβαση, ψαλίδισμα επομένως της δημοκρατίας, έρχεται να διασφαλίσει την θωράκιση και την αδιατάρακτη συνέχεια της συντηρητικής πολιτικής ακριβώς σε τέτοιες περιόδους μετάβασης, που περιέχουν ένα ρίσκο ή απαιτούν μια περίοδο προσαρμογής.

Θωρακισμένο από τη Συνθήκη της Λισαβόνας για όλα μέλη της ΕΕ κι όχι μόνο της ευρωζώνης το δημοκρατικό άβατο στις κεντρικές τράπεζες

          Δεν είναι η πρώτη φορά που η θέση του κεντρικού τραπεζίτη έχει συνοδευτεί από ομηρικές διαμάχες με την εκτελεστική εξουσία. Σε δύο περιπτώσεις, στην Ουγγαρία και την Κύπρο, η κεντρική τράπεζα λειτούργησε σαν ξένο έδαφος αμφισβητώντας τις αποφάσεις της κυβέρνησης με την ανοιχτή ενθάρρυνση της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Το κοινό μάλιστα χαρακτηριστικό και των δύο αυτών περιπτώσεων είναι ότι συνέβησαν στα απόνερα σφοδρότατων οικονομικών κρίσεων.

Στο νησί της Αφροδίτης οι σχέσεις πάθους της κυβέρνησης με την κεντρική τράπεζα δεν είναι κάτι συγκυριακό. Από την εποχή ακόμη της προεδρίας του Δημήτρη Χριστόφια, ο κεντρικός τραπεζίτης Θ. Ορφανίδης ήταν κόκκινο πανί για το προεδρικό μέγαρο. Οι σχέσεις τους ξεπέρασαν κάθε όριο τυπικότητας και εξελίχθηκαν σε δημόσιες προσβολές όταν ξέσπασε η κρίση το 2012 με τον κεντρικό τραπεζίτη να καταλογίζει στο ΑΚΕΛ ότι ευθύνεται γιατί την κατάρρευση των τραπεζών επειδή συναίνεσε στο PSIχωρίς να ζητήσει ανταλλάγματα για τις κυπριακές τράπεζες, ενώ από την μεριά του ο Χριστόφιας του καταλόγιζε χαλαρή εποπτεία των τραπεζών, ανεπάρκεια στην εκτέλεση των καθηκόντων του δηλαδή, με αποτέλεσμα να εμφανιστούν τα γνωστά φαινόμενα πιστωτικής υπερεπέκτασης. Εκεί που και οι δύο συμφωνούσαν ήταν όταν η μια πλευρά χρέωνε στην άλλη ευνοϊκή μεταχείριση της Λαϊκής Τράπεζας του Α. Βγενόπουλου… Οι επίμονες προσπάθειες του ΑΚΕΛ να τον ανατρέψει έπεφταν στο κενό γιατί ο Ορφανίδης είχε το συγκριτικό πλεονέκτημα έναντι της κυβέρνησης: ασκώντας της συνέχεια κριτική επειδή δεν έπαιρνε μέτρα λιτότητας η Φρανκφούρτη ποτέ δεν δίστασε να αποφασίσει με ποιανού το μέρος θα ταχθεί. Έτσι οι προσπάθειες του Χριστόφια δεν ευοδόθηκαν. Ο διάδοχός του όμως, Πανίκος Δημητριάδης, πέρασε πολύ χειρότερα καθώς στο τέλος αναγκάστηκε να παραιτηθεί κι έτσι τον Απρίλιο του 2014 ανέλαβε τα ηνία της κεντρικής τράπεζας η πρώην γενική ελέγκτρια της Κυπριακής Δημοκρατίας, Χρυστάλλα Γιωρκάτζη. Για να αναγκάσει όμως ο Ν. Αναστασιάδη τον Π. Δημητριάδη να παραιτηθεί τον παρέπεμψε ακόμη και στον γενικό εισαγγελέα, επικαλούμενος την αλλοίωση επίσημων στοιχείων που ως στόχο είχαν να εμφανίσουν μεγαλύτερες των πραγματικών τις ανάγκες των κυπριακών τραπεζών. Εκτίμηση που σήμαινε μεγαλύτερο δάνειο, βαθύτερη εξάρτηση από τους δανειστές. Ο Π. Δημητριάδης ήταν όργανο της ΕΕ και τις κρίσιμες μέρες της άνοιξης του 2013 ξεπέρασε πολλές φορές σε αντιδραστικότητα ακόμη και τον Ν. Αναστασιάδη. Η εκπαραθύρωση του τελικά ήταν προϊόν συμβιβασμού για να αποτραπεί η καταδίκη του από το ανώτατο δικαστήριο. Έτσι αναγκάστηκε να συναινέσει κι ο Ντράγκι που είχε στείλει επιστολή στον πρόεδρο Ν. Αναστασιάδη και τον πρόεδρο της Βουλής Γ. Ομήρου απειλώντας την Κύπρο με παραπομπή στο Ευρωπαϊκό Δικαστήριο σε περίπτωση που θα απόλυαν τον εκλεκτό τους!

Στην Ουγγαρία, το τελευταίο εμπόδιο που είχε να ξεπεράσει ο δεξιός πρωθυπουργός Βίκτορ Όρμπαν, ο οποίος εξελέγη το 2010, για να απαλλαγεί από τον θανάσιμο εναγκαλισμό των πιστωτών που πριν δύο χρόνια την είχαν «διασώσει» προσφέροντας 20 δισ. ευρώ, ήταν η κεντρική τράπεζα της χώρας του. Ο κεντρικός τραπεζίτης Αντράς Σίμορ, λειτουργώντας όλα τα προηγούμενα χρόνια επί πρωθυπουργίας Γκιουρτσάνι και Μπατζνάι σαν το μακρύ χέρι των πιστωτών ήταν τόσο μισητός, συμβολίζοντας την υποτέλεια στους δανειστές, ώστε η απόλυσή του από την κεντρική τράπεζα ήταν προεκλογική εξαγγελία του Όρμπαν. Για να τον ξεφορτωθεί έκανε ό,τι ήταν ανθρωπίνως δυνατό: Του μείωσε τον μισθό κατά 75%, του αφαίρεσε αρμοδιότητες, τοποθέτησε δίπλα του έμπιστούς του, προχώρησε ακόμη και σε συνταγματική αναθεώρηση με απώτερο στόχο να υπαγάγει την κεντρική τράπεζα στον έλεγχο και την πλήρη δικαιοδοσία του ουγγρικού κράτους. Όλα αποδείχθηκαν μάταια κι ο Σίμορ ξεκατσικώθηκε από την καρέκλα του κεντρικού διοικητή μόνον τον Μάριο του 2013, όταν έληξε κι επίσημα η θητεία του. Μέχρι τότε, η κεντρική τράπεζα της Ουγγαρίας έφτασε στο σημείο ακόμη και να εκδώσει ανακοίνωση τον Δεκέμβριο του 2011, με την οποία καταδίκαζε την συνταγματική αναθεώρηση που ψηφίστηκε στη Βουλή με 293 ψήφους υπέρ και 4 κατά. Όλο αυτό διάστημα η στάση της ΕΕ ήταν εμπρηστική. Για να επιβάλει την ακύρωση των συνταγματικών μεταρρυθμίσεων τίναξε στον αέρα ακόμη και συνομιλίες με την κυβέρνηση του Όρμπαν τον Δεκέμβριο του 2011 που συζητούσαν την παροχή μιας χρηματοδοτικής διευκόλυνσης στην Ουγγαρία. (Ο Όρμπαν είχε αποκλείσει να πάρει νέο δάνειο, εγγυήσεις ζητούσε, σε μια προσπάθεια να απεμπλακεί από την επιτήρηση ΕΕ και ΔΝΤ). Η ΕΕ, προκειμένου να διαφυλάξει την λεγόμενη ανεξαρτησία της κεντρικής τράπεζας, τη δυνατότητά της δηλαδή να παρεμβαίνει στην οικονομική πολιτική μιας ανεξάρτητης χώρας με τον δικό της άνθρωπο, έφτασε στο σημείο να απειλήσει την Ουγγαρία ακόμη και με αναστολή του δικαιώματος ψήφου σε όλα τα θεσμικά όργανα. Σε ανακοίνωσή της μάλιστα η ΕΚΤ επικαλούταν την παραβίαση από την Βουδαπέστη του άρθρου 130 της Συνθήκης της Λισαβόνας. Χρειάζεται  να τονίσουμε εδώ ότι η Ουγγαρία δεν ανήκει στην ευρωζώνη. Παρόλα αυτά οι δεσμεύσεις της απέναντι στην ΕΚΤ για το «άβατο» της κεντρικής τράπεζας είναι ασφυκτικές και στην συνταγματική συνθήκη της ΕΕ περιγράφονται επακριβώς: «Κατά την εκτέλεση των εξουσιών τους και την πραγματοποίηση των εργασιών και των καθηκόντων που τους έχουν ανατεθεί από τις Συνθήκες και τον ιδρυτικό νόμο του Ευρωπαϊκού Συστήματος Κεντρικών Τραπεζών και της ΕΚΤ, ούτε η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα, ούτε κάποια εθνική κεντρική τράπεζα, ούτε οποιοδήποτε μέλος των οργάνων που αποφασίζουν θα αναζητήσουν ή θα λάβουν οδηγίες από θεσμούς της Ένωσης, όργανα, γραφεία ή υπηρεσίες, από οποιαδήποτε κυβέρνηση κράτους μέλους ή απ’ οποιοδήποτε άλλο σώμα. Οι θεσμοί της Ένωσης, όργανα, γραφεία ή υπηρεσίες και οι κυβερνήσεις των κρατών μελών αναλαμβάνουν να σεβαστούν αυτή την αρχή και να μην επιδιώξουν να επηρεάσουν τα μέλη των οργάνων που αποφασίζουν στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ή τις εθνικές κεντρικές τράπεζες κατά την εκτέλεση των καθηκόντων τους».

Όποιος επομένως πιστεύει ότι το πρόβλημα είναι ο Στουρνάρας ή ότι ο Ντράγκι μπορεί να βοηθήσει στον εκδημοκρατισμό των κεντρικών τραπεζών εθελοτυφλεί!

Μαζί με την Κύπρο ξεπουλούν και τις ημι-δημόσιες επιχειρήσεις (Επίκαιρα)

ahklΣτο μέσο διασταυρούμενων, φονικών πυρών βρίσκεται για μια ακόμη φορά η Κύπρος. Από την μια είναι οι προσπάθειες του προέδρου Ν. Αναστασιάδη να κλείσει το Κυπριακό, επιβάλλοντας μια λύση στα μέτρα του διχοτομικού σχεδίου Ανάν, το οποίο είχε απορρίψει προ δεκαετίας ο κυπριακός λαός με δημοψήφισμά του, με τεράστια μάλιστα πλειοψηφία. Οι κοινές δηλώσεις του Προέδρου της Κυπριακής Δημοκρατίας, Νίκου Αναστασιάδη, με τον κατοχικό ηγέτη Έρογλου, όπως επισπεύσθηκαν υπό την ασφυκτική πίεση των Αμερικάνων, προδιαγράφουν τα χειρότερα, δηλαδή μια λύση που πρωτίστως θα ικανοποιεί τις τουρκικές απαιτήσεις. Σε συνδυασμό δε με το αρνητικό διεθνές περιβάλλον δεν επιτρέπουν σε κανέναν να αισιοδοξεί, πολύ περισσότερο να υιοθετεί την λογική της αναμονής. Να περιμένει δηλαδή την πορεία και τα αποτελέσματα των διαπραγματεύσεων, που ενδέχεται να λάβουν κατεπείγουσα μορφή και το θέμα να κλείσει σε 3-4 μήνες, για να διαμορφώσει άποψη. Τότε θα είναι πολύ αργά για να ανατραπούν τα σχέδια διάλυσης της Κυπριακής Δημοκρατίας. Αυτή η στάση συνιστά υπεκφυγή, στρουθοκαμηλισμό και συγκάλυψη των απαράδεκτων υποχωρήσεων που έχουν ήδη γίνει, προκαθορίζοντας, δυστυχώς, το αποτέλεσμα!

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Από την άλλη πλευρά η Κύπρος έχει μετατραπεί σε πεδίο βολής του βάρβαρου νεοφιλελευθερισμού που πρεσβεύει η Τρόικα. Τα προγράμματα λιτότητας που έχουν ήδη εφαρμοστεί, με την πολιτική ευθύνη να βαραίνει πρώτα και κύρια την κυβέρνηση του ΑΚΕΛ που κάλεσε στην Κύπρο την Τρόικα και στη συνέχεια την σημερινή κυβέρνηση του Αναστασιάδη έχουν προκαλέσει πρωτοφανείς για τα δεδομένα του νησιού κοινωνικές αντιθέσεις. Η ανεργία ξεπέρασε τον Δεκέμβρη του 2013 το 17,5%, ενώ στους δρόμους της Λευκωσίας όλο και συχνότερα βλέπεις άστεγους και ζητιάνους, εικόνα αδιανόητη πριν δύο μόλις χρόνια. Ταυτόχρονα, το δημόσιο χρέος αυξήθηκε, όπως ακριβώς συνέβη και στην Ελλάδα! Από 15,04 δισ. ευρώ στο τέλος του 2012 έφτασε στα 18,15 δισ. στο τέλος του 2013.

Διαδικασίες εξπρές παντού

Τώρα, η Τρόικα βάζει ξανά το μαχαίρι στο λαιμό της Κύπρου, πιέζοντας την πολιτική της ηγεσία να επισπεύσει την ιδιωτικοποίηση των τριών μεγάλων ημιδημόσιων επιχειρήσεων. Fast track διαδικασίες στην «επίλυση» του κυπριακού, fast track διαδικασίες και στο ξεπούλημα του δημόσιου πλούτου, που εγγυώνται την οικονομική ανεξαρτησία, σταθερές ροές στα δημόσια ταμεία και την κοινωνική ευημερία. Δύο εξελίξεις που κάθε άλλο παρά τυχαίες είναι ή ανεξάρτητες μεταξύ τους. Η έλευση των εκπροσώπων του ΔΝΤ και της ΕΕ σε συνδυασμό με τον διεθνή διασυρμό της Κύπρου υποβάθμισαν το διεθνές της κύρος και συρρίκνωσαν τις διαπραγματευτικές της δυνατότητες, ενώ το υπό εξέλιξη ξεπούλημα του δημόσιου πλούτου, θα αδυνατίσει την οικονομική βάση στήριξης της Κυπριακής Δημοκρατίας και θα δυναμιτίσει την κοινωνική της συνοχή, διευκολύνοντας την εφαρμογή του νέου σχεδίου Ανάν.

Το εργαλείο που αξιοποιεί η Τρόικα, κατά πιστή αντιγραφή των αθλιοτήτων της στην Αθήνα εδώ και τέσσερα σχεδόν χρόνια, είναι οι εκβιασμοί. Το πιστόλι στον κρόταφο, θυμίζοντας τις …καλύτερες μέρες της αποικιοκρατίας! Έτσι η απειλή που έχει επιστρατευτεί τις τελευταίες μέρες είναι η εξής: Ή επισπεύδετε τις ιδιωτικοποιήσεις ή δεν παίρνετε την επόμενη δόση ύψους 186 εκ. ευρώ. Υπό αυτή την απειλή, η οποία προφανώς απλά διευκόλυνε την κυβέρνηση Αναστασιάδη που δεν είχε κανέναν ενδοιασμό απέναντι στις ιδιωτικοποιήσεις (εδώ συναίνεσε μέχρι και το ΑΚΕΛ όταν ήταν στην εξουσία…) το υπουργικό συμβούλιο ενέκρινε την Παρασκευή 14 Φεβρουαρίου το σχετικό νομοσχέδιο, που στη συνέχεια, την Δευτέρα 17 Φεβρουαρίου, εισήχθη στη Βουλή για συζήτηση. Το νομοσχέδιο την Πέμπτη 27 Φεβρουαρίου απορρίφθηκε για να επανεισαχθεί στη Βουλή την Τρίτη 4 Μαρτίου, έχοντας ενσωματώσει τροποποιήσεις που προτάθηκαν. Στις βασικές του διατάξεις ο περίφημος οδικός χάρτης των αποκρατικοποιήσεων, που πρέπει να αποτελεί νόμο του κράτους μέχρι τη σύνοδο των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης (Eurogroup) στις 10 Μαρτίου για να εγκριθεί η δόση, προβλέπει την πώληση της Αρχής Ηλεκτρισμού Κύπρου, της Αρχής Λιμένων Κύπρου και της Τηλεπικοινωνιακής Εταιρείας Cyta. Την κάθετή αντίθεσή τους στο νομοσχέδιο για τις ιδιωτικοποιήσεις, από τις οποίες αναμένεται η είσπραξη 1,4 δισ. ευρώ, εξέφρασαν το ΑΚΕΛ κι η ΕΔΕΚ.

Η αξία βέβαια των υπό ιδιωτικοποίηση ημιδημόσιων επιχειρήσεων είναι πολλαπλάσια. Η αξία της Cyta για παράδειγμα υπολογίζεται σε 4 δισ. ευρώ, ενώ από την Αρχή Τηλεπικοινωνιών Κύπρου, που αργά ή γρήγορα θα μπει κι αυτή στη σειρά για ξεπούλημα, το δημόσιο εισπράττει ετησίως 80 εκ. ευρώ. Ποσό που θα χάσει αν ιδιωτικοποιηθεί, απολαμβάνοντας ένα βραχυπρόθεσμο έσοδο.

Τρίτη τουρκική εισβολή

«Τα προβλήματα που θα δημιουργηθούν στην Κύπρο από την ιδιωτικοποίηση των ημιδημόσιων οργανισμών δεν είναι στεγνά και μόνο οικονομικά. Όπως άλλωστε κι η ίδρυση τους δεν ήταν μια απλή οικονομική απόφαση», αναφέρει στα Επίκαιρα ο Σπύρος Παναγής, πρόεδρος των Πανκύπριων Ανεξάρτητων Συντεχνιών Εργαζομένων Δημοτικών, Ημικρατικών και Τοπικής Αυτοδιοίκησης. «Αρκεί να σας πω ότι από το 1974 ως το 1981 δεν πήραμε καμία αύξηση. Τον πρώτο χρόνο για να μπορέσουμε να υπηρετήσουμε τους εκατοντάδες χιλιάδες πρόσφυγες δουλεύαμε επτά ημέρες την εβδομάδα. Επομένως, αν σήμερα πουληθούν οι ημικρατικές επιχειρήσεις δεδομένων των ανοιχτών θεμάτων που έχει το νησί σημαίνει πως θα γίνουμε δούλοι. Θα ισοδυναμεί με τρίτη τουρκική εισβολή», τονίζει ο Σπύρος Παναγής.

Αξίζει να αναφερθεί ότι η Κύπρος έχει ήδη αρνητική εμπειρία από ιδιωτικοποιήσεις. Το πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα είναι το αεροδρόμιο της Λάρνακας, που ανήκει σε ιδιώτη, όπου απασχολούνται ελάχιστοι Κύπριοι. Το μεγαλύτερο μέρος του προσωπικού του είναι κοινοτικοί, προερχόμενοι ειδικότερα από την ανατολική Ευρώπη, που εργάζονται με πολύ χαμηλότερους μισθούς από τον μέσο Κύπριο.

«Η Αρχή Ηλεκτρισμού Κύπρου έχει μέση απόδοση μόνο 4,5% επί του κεφαλαίου της, επειδή επιτελεί κοινωνικό ρόλο. Οποιοσδήποτε επενδύσει στην πραγματική της αξία, γίνεται εύκολα αντιληπτό πως δεν θα δεχόταν τέτοια απόδοση. Με μαθηματική ακρίβεια λοιπόν μπορούμε να υποθέσουμε ότι η τιμή του ηλεκτρικού θα ανέβει», δήλωσε στα Επίκαιρα, ο Ανδρέας Μιχαηλίδης, επαρχιακός γραμματέας της Ελεύθερη Παγκύπριας Οργάνωσης Προσωπικού Αρχής Ηλεκτρισμού (ΕΠΟΠΑΗ) Πάφου. «Επίσης, στον οδικό χάρτη ιδιωτικοποιήσεων δεν περιλαμβάνεται καμία μνεία ή πρόνοια για τις χιλιάδες οικογενειών εργαζομένων και συνταξιούχων στην ΑΗΚ. Μήπως το οικονομικό κόστος που προκύπτει από τα εργασιακά και συνταξιοδοτικά δικαιώματα των οικογενειών αυτών θα μεταφερθεί στο κράτος και τότε ο ιδιώτης θα αναλάβει μόνο τα όποια εισοδήματα της ΑΗΚ εργοδοτώντας πιθανόν μη Κύπριους πολίτες; Το σοβαρότερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει σήμερα το κράτος κι ο κυπριακό λαός είναι η μάστιγα της ανεργίας και η απουσία ανάπτυξης. Το σχεδιαζόμενο ξεπούλημα των οργανισμών δεν συμβάλει στην βελτίωση του προβλήματος αυτού», τονίζει ο Ανδρέας Μιχαηλίδης.

Κανένα όφελος στις τιμές

Μιλώντας για την ΑΗΚ, η ιδιωτικοποίηση δεν πρόκειται να επιφέρει κανένα όφελος και στα τιμολόγια. Η γνωστή δηλαδή νεοφιλελεύθερη επαγγελία ότι η ιδιωτικοποίηση ρίχνει τις τιμές δεν έχει καμία βάση δεδομένου του ανελαστικού χαρακτήρα των τιμολογίων. Σήμερα το 80% του τιμολογίου είναι πέρα για πέρα ανελαστικό, καθώς το 60% προέρχεται από τα καύσιμα (μαζούτ) και το 20% είναι φόροι. «Το δε μισθολόγιο δεν ξεπερνάει το 6% του συνολικού προϋπολογισμού, επομένως κανείς δεν μπορεί να υποστηρίξει ότι υπάρχει περίσσεια προσωπικού ή αργόμισθοι. Το σημαντικότερο όμως είναι άλλο» για τον Ανδρέα Μιχαηλίδη, που επιμένει να υπενθυμίζει πως και η Ιρλανδία είχε την μνημονιακή υποχρέωση να πουλήσει την ηλεκτρική ενέργεια, βγήκε ωστόσο από το Μνημόνιο χωρίς να την ξεπουλήσει, κι ας μην έχει τα ανοιχτά θέματα που έχει η Κύπρος. «Όταν χώρες όπως οι ευρωπαϊκές, με τεράστια αγορά ενέργειας, με πλουραλισμό στην μορφή παραγωγής ηλεκτρισμού (πυρηνική ενέργεια, φυσικό αέριο, αιολική ενέργεια και υδροηλεκτρισμό) και με το τεράστιο πλεονέκτημα τα ηλεκτρικά τους δίκτυα να είναι διασυνδεδεμένα μεταξύ των χωρών τους θεωρούν ότι τα συμφέροντα του τόπου τους επιβάλλουν να επανακρατικοποιήσουν την ηλεκτρική ενέργεια, αφού πρώτα η ιδιωτικοποίηση απέτυχε, πως είναι δυνατόν η μικρή, Ημικατεχόμενη και απομονωμένη Κυπριακή Δημοκρατία να ξεπουλάει τέτοιο ανεκτίμητο πλούτο;»

Προφανώς το κράτος – παρίας που αναμένεται να δημιουργηθεί μετά την υλοποίηση του Σχεδίου Ανάν νούμερο 2 δεν θα έχει ανάγκη από υγιείς και ρωμαλέες επιχειρήσεις, όπως η Cyta, η ΑΗΚ, κ.α. Αποικίες δεν έχουν ανάγκη τέτοιων οργανισμών…

(Το άρθρο δημοσιεύτηκε στις 20 Φεβρουαρίου. Τελευταία ενημέρωση: 1 Μαρτίου 2014)

Αντώνης Σαμαράς: ο τελευταίος των …Ρεπουσιστών (Unfollow, τ.19, Ιούλιος 2013)

samaraserdoganpcΤι κοινό έχει η πολεμική στο πρώτο Μνημόνιο κι η ρητορική κατά της λιτότητας με την πατριδοκαπηλεία και τον εθνικισμό; Και τα δύο αποτέλεσαν ιδανική σημαία ευκαιρίας για τον Αντώνη Σαμαρά μέχρι τη στιγμή που πέτυχε τον στόχο του, να αδράξει την εξουσία, οπότε και τα ξεφορτώθηκε επιδεικνύοντας έναν απίστευτο πολιτικό καιροσκοπισμό, χειρότερο κι από ‘κείνον του Γιωργάκη. Η αλήθεια, ωστόσο, είναι πως αν σε ό,τι αφορά το μνημόνιο άπαντες μπορούν να διακρίνουν πόσο αδίστακτος πολιτικός απατεώνας είναι ο Σαμαράς, στα λεγόμενα εθνικά θέματα συνεχίζει μέχρι και τώρα να κρύβει την διπροσωπία του παριστάνοντας το αμετανόητο εθνίκι, σε μια απέλπιδα προσπάθεια να μαζέψει από τα δεξιά του ό,τι χάνει από τα αριστερά του.

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Τα έργα του ωστόσο αν κάτι μαρτυρούν είναι πως ο καιροσκόπος Σαμαράς συνεχίζει επάξια το έργο του Γιωργάκη: κρεσέντο υποτέλειας απέναντι σε ΗΠΑ και Τουρκία κι ενθάρρυνση των διχοτομικών σχεδίων νέας κοπής κι ειδικά μ.Χ. (μετά χρεοκοπίας) για την Κύπρο.

Απόδειξη για το πόσο κούφιος, εσωτερικής και μόνο κατανάλωσης είναι ο πατριωτισμός του Σαμαρά κι όλων των ακροδεξιών πατριδοκάπηλων φρικιών που έχει μαζέψει γύρω του αποτελεί το θέμα των μαρίνων που εξακολουθεί να προκαλεί ανατριχίλα σε όλους όσους γνωρίζουν έστω και λίγα πράγματα για τις λειτουργίες τους στην παροχή υπηρεσιών ακόμη και στα σκάφη αναψυχής. Επί Σαμαρά ο κορυφαίος τουρκικός επιχειρηματικός όμιλος Ντογκούς απέκτησε τον έλεγχο στις μαρίνες Ζέας, Κέρκυρας και Λευκάδας συνεχίζοντας την τουρκική επιχειρηματική διείσδυση σε αυτό τον κρίσιμο τομέα που ξεκίνησε με την μαρίνα του Φλοίσβου και της Μυτιλήνης. Ο όμιλος του Ντογκούς δεν είναι όμως ένας τυχαίος επιχειρηματικός όμιλος. Προς επίρρωση τα μεγέθη του, έχοντας στον όμιλο περισσότερες από 150 εταιρείες και από 30.000 εργαζόμενους, ο πολυσχιδής του χαρακτήρας, που ξεκινάει από κατασκευές και τράπεζες κι εκτείνεται σε ΜΜΕ, τουρισμό κι ενέργεια και πάνω απ’ όλα η στενή του σχέση με την εξουσία μια και στο μετοχικό του κεφάλαιο συμμετέχει το τουρκικό μετοχικό ταμείο στρατού, ενώ ο 49χρονος επικεφαλής του (με προσωπική περιουσία άνω των 3 δις. δολ.) θεωρείται συνομιλητής του Ερντογάν. Μόνο τυχαία δεν είναι επομένως η σπουδή που επέδειξε να επενδύσει στις ελληνικές μαρίνες. Ως αποτέλεσμα, ο Σαμαράς μπορεί να καμαρώνει ότι επί πρωθυπουργίας του το Αιγαίο μπορεί να μην ενοποιήθηκε για τις επιχειρήσεις έρευνας και διάσωσης, όπως διακαώς επιθυμεί η Άγκυρα, αλλά έγινε ένα μεγάλο βήμα για την συνδιαχείριση μέσω της ιδιωτικοποίησης των μαρίνων. Έπονται μάλιστα κι άλλες: Καλαμάτα, Γλυφάδα, Πάρο, Νάξο, Άνδρο, Κρήτη, κ.λπ.

Επιβάλλεται μάλιστα να τονίσουμε ότι η κυβέρνηση κάλλιστα, αν ήθελε, μπορούσε να επικαλεστεί εθνικούς λόγους που σχετίζονται με την άμυνα και να θέσει βέτο στην εξαγορά, όπως επανειλημμένες φορές έχουν κάνει ακόμη κι οι ΗΠΑ σε υποδομές στρατηγικής σημασίας, όπως τα λιμάνια. Εκτός, κι αν αυτές οι πρακτικές θεωρούνται από τους νεόκοπους κοσμοπολίτες του Σαμαρά ως παρωχημένες, ακολουθώντας το δόγμα του πατέρα του νεοφιλελευθερισμού, Μίλτον Φρίντμαν που διακήρυσσε ότι η προώθηση των οικονομικών ανταλλαγών αποτελεί τον ευκολότερο τρόπο για να απομακρυνθούν τα σύννεφα του πολέμου…

Η αλήθεια ωστόσο είναι πως το πράσινο φως για την περαιτέρω επιχειρηματική διείσδυση της Τουρκίας το άναψε ο ίδιος ο Σαμαράς κατά την επίσκεψή του στην γειτονική χώρα αρχές Μαρτίου όταν ο Ερντογάν, με το γάντι μεν, αλλά δεν άντεξε στον πειρασμό και του φόρεσε το φέσι του …τουρκοφάγου Σαμαρά. Οι αναφορές του τούρκου ηγέτη σε καταστάσεις «διπλού οφέλους» στο Αιγαίο και του Σαμαρά σε «καλές μέρες», καταπίνοντας τις αναφορές σε βόρεια και νότια Κύπρο, κι όλα αυτά δε με την έγκριση των ΗΠΑ όπως μετέφερε το ρεπορτάζ, αποτελούν συνέχεια της πολιτικής προσέγγισης με την Τουρκία που εγκαινίασε ο Σημίτης κι έφερε σε πέρας ο Γιωργάκης ελπίζοντας με αυτό τον τρόπο να εξασφαλίσει το χρίσμα των Αμερικάνων. Όπως και συνέβη.

Το ίδιο φιλοδοξεί τώρα κι ο Σαμαράς, κάνοντας μάλιστα όλες εκείνες τις κινήσεις που ευαρεστούν τις ΗΠΑ, στον πιο κρίσιμο και στρατηγικής σημασίας τομέα όπου αποκλίσεις δεν συγχωρούνται: στα ενεργειακά. Καταπίνοντας γι’ άλλη μια φορά αμάσητες τις μεγαλοστομίες για πολυδιάστατη εξωτερική πολιτική (παλιότερα) και εξαγγελίες πως θα πάρει την ΔΕΠΑ όποιος δώσει τα περισσότερα (πιο πρόσφατα) το «άδειασμα» των Ρώσων, με αφορμή την πώληση της ΔΕΠΑ, κατατάσσει τον Σαμαρά δίπλα – δίπλα με τον πρώην βούλγαρο πρωθυπουργό κι άνθρωπο της νύχτας Μπόικο Μπορίσοφ, που ανέτρεψε τα σχέδια της Μόσχας για τον αγωγό Σάουθ Στριμ. Το παιχνίδι με την ΔΕΠΑ μάλιστα ισοδυναμεί με «σούβλισμα», για να χρησιμοποιήσουμε την σκακιστική ορολογία, καθώς ο Σαμαράς πέταξε έξω τους Ρώσους πουλώντας έτσι για μια ακόμη φορά εκδούλευση στην Ουάσινγκτον, ενώ ταυτόχρονα πούλαγε και την δέουσα …προστασία στην εγχώρια διαπλοκή. Αρκεί να θυμηθούμε το, εύλογο για τους κανόνες της αγοράς, θέμα που έθεσαν οι Ρώσοι σχετικά με τις υπέρογκες οφειλές των ελλήνων επιχειρηματιών στην προς πώληση δημόσια επιχείρηση. (Βλέπε σχετικά ρεπορτάζ Λ. Χαραλαμπόπουλου στο Unfollow τ. 18). Ζήτησαν από την κυβέρνηση Σαμαρά ή να εγγυηθεί την εξόφλησή τους ή να τα συμψηφίσει. Κι αντίθετα με ό,τι θα έκανε αν επρόκειτο για χρέη φορολογουμένων ή μικροοφειλετών αρνήθηκε να κάνει το παραμικρό καλύπτοντας τους τσαμπατζήδες έλληνες επιχειρηματίες και ταυτόχρονα διευκολύνοντας τα αμερικάνικα σχέδια για την προώθηση του αγωγού TAP που θα ξεκινάει από το Αζερμπαϊτζάν, θα διασχίζει Τουρκία, Ελλάδα και Αλβανία για να καταλήγει στην Ιταλία. Όλα τα προηγούμενα, οι σχετικές συζητήσεις στην Τουρκία κι η τυχαία δήθεν συνάντηση του Σαμαρά με τον Ερντογάν στο Κατάρ στο τέλος Ιανουαρίου (ούτε παράνομο ζευγάρι να ήταν…) όπου συζητήθηκε το θέμα του ΤΑΡ αποκαλύπτουν μια συνεκτική και καλοσχεδιασμένη ατζέντα, που θα την ζήλευε ακόμη κι ο αλήστου μνήμης Άλεξ Ρόντος.

Τέλος, μόνο και μόνο για να επιβεβαιωθεί η παράδοση που θέλει κάθε υποτελή έλληνα πολιτικό να ξεπουλάει κι ένα κομμάτι της Κύπρου, ο Σαμαράς έβαλε το δικό του λιθαράκι στην πρόσφατη χρεοκοπία διευκολύνοντας την τράπεζα Πειραιώς να λεηλατήσει τα υποκαταστήματα των κυπριακών τραπεζών στην Ελλάδα. Ένα πλιάτσικο που απέφερε στα ταμεία της Πειραιώς 3,5 δισ., βοηθώντας αποφασιστικά στην βελτίωση των δεικτών κεφαλαιακής της επάρκειας. Οι ευθύνες του Σαμαρά για όσα συνέβησαν στην Κύπρο ήταν τεράστιες από την πρώτη στιγμή όταν το συμβούλιο υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης και μαζί τους ο Γ. Στουρνάρας έσφιγγε τη θηλιά στον λαιμό της κυπριακής αποστολής. Οι ευθύνες αυτές είναι κι εγκληματικές, γιατί άπαντες γνωρίζουν πως στο τέλος της διαδρομής υπάρχει ένα νέο διχοτομικό σχέδιο «επίλυσης» του Κυπριακού, ακόμη χειρότερο του σχεδίου Ανάν, που είχε υποστηρίξει με πάθος ο σημερινός πρόεδρος της Κύπρου Νίκος Αναστασιάδης με τον οποίο συναντήθηκε ο έλληνας πρωθυπουργός, αποφεύγοντας φυσικά στις δηλώσεις τους τις …κακοτοπιές.

Εν κατακλείδει, η Μαρία Ρεπούση κήρυκας της κοσμοπολίτικης γραμμής της αστικής τάξης τόσο στην ιστορική επιστήμη όσο και στην πολιτική …αδίκως δέχεται τόσα πυρά, όταν ο Αντώνης Σαμαράς πολύ πιο μαχητικός υπερασπιστής των ιδεών της, σχεδόν ακτιβιστής, μουτζαχεντίν του Ρεπουσισμού, βρίσκεται στο απυρόβλητο. Δεν είναι αδικία;

Κύπρος – Ιταλία: Η ΕΕ εναντίον των κυρίαρχων κρατών (Nexus, Απρίλιος 2013)

images (17)Από τον Μάιο του 2005, όταν οι Γάλλοι είπαν όχι στο ευρωσύνταγμα, είχαμε να νιώσουμε τόση χαρά, όπως νιώσαμε την Τρίτη 19 Μαρτίου, όταν η Κυπριακή Βουλή απέρριψε με μια συντριπτική πλειοψηφία το «σχέδιο διάσωσης» της οικονομίας της που είχε αποφασίσει λίγες μέρες πριν, το Σάββατο 16 Μαρτίου, το Συμβούλιο των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης (Eurogroup). Η πρόταση μάλιστα των ευρωπαίων υπουργών, που είχε γίνει ομόφωνα δεκτή στην μαραθώνια συνεδρίαση τους την είχε δηλαδή αποδεχτεί τόσο η κυπριακή κυβέρνηση όσο και η ελληνική, δεν συγκέντρωσε ούτε μία θετική ψήφο στην κυπριακή Βουλή καθώς οι βουλευτές του Δημοκρατικού Συναγερμού, απ’ όπου προέρχεται κι ο νυν πρόεδρος, Νίκος Αναστασιάδης, επέλεξαν να απέχουν από την ψηφοφορία. Έτσι, η ψηφοφορία έληξε με 36 ψήφους εναντίον της πρότασης και 19 αποχές.

Η απόρριψη του σχεδίου του Eurogroup είτε στην αρχική του εκδοχή (φόρος ύψους 6,75% για καταθέσεις κάτω των 100.000 ευρώ και ύψους 9,9% για μεγαλύτερες) είτε στην δεύτερη εκδοχή, που επιχείρησε να σώσει την παρτίδα – όταν όμως ήταν πλέον αργά (μηδενικός φόρος για καταθέσεις μέχρι 100.000 ευρώ και φόρος ύψους 15,6% για ποσά άνω των 100.000) αποτέλεσε μια τεράστια επιτυχία του κυπριακού λαού, εφάμιλλη του «όχι» που είχε πει το 2004 στο σχέδιο Ανάν. Τώρα όμως, η ζημιά που έγινε, δυστυχώς, δεν αναιρείται, αντίθετα με ότι είχε συμβεί επί προεδρίας του Τάσσου Παπαδόπουλου όταν το συντριπτικό «όχι» των Κυπρίων απέτρεψε τις αρνητικές εξελίξεις. Με άλλα λόγια τώρα, η φθορά που υπέστη η Κύπρος μετά τη θύελλα που ξέσπασε με την απόφαση του Eurogroup είναι μη αντιστρεπτή, σηματοδοτώντας το τέλος μιας εποχής σχετικής ανόδου και ευημερίας που ξεκίνησε από τις αρχές της δεκαετίας του ’90 και το ξεκίνημα μιας νέας εποχής παρακμής και δυσπραγίας.

Σε κίνδυνο οι τραπεζικές καταθέσεις

Ανεξαρτήτως του σχεδίου που τελικά θα επιλεγεί για να ανακεφαλαιοποιηθούν οι κυπριακές τράπεζες, η εγκληματική συναίνεση που επέδειξε ο νεοεκλεγείς πρόεδρος της Κύπρου στην πρόταση του Eurogroup για κούρεμα των καταθέσεων έστειλε ένα μήνυμα πανικού: Ότι αρνούμαι να σεβαστώ ακόμη και τα ιερά και τα όσια της ιδιωτικής οικονομίας όπως είναι οι τραπεζικές καταθέσεις, που πολύ περισσότερο για την κυπριακή οικονομία αποτελούν τους ακρογωνιαίους λίθους επί των οποίων στηρίζεται όλο το εύθραυστο κυπριακό οικονομικό οικοδόμημα. Διαφορετικά ειπωμένο, οποιαδήποτε άλλη κυβέρνηση διατηρούσε αυτό το δικαίωμα, όχι όμως η κυπριακή κυβέρνηση που βασίζεται σε ένα πακτωλό χρημάτων τα οποία είναι παρκαρισμένα σε τραπεζικές καταθέσεις και ξεπερνούν πολλές φορές το ΑΕΠ της χώρας. Οι αριθμοί μιλούν από μόνοι τους καθώς η αξία των τραπεζικών καταθέσεων στις κυπριακές τράπεζες άγγιζε τον Ιανουάριο του 2013 τα 68 δισ. ευρώ, ένα ποσό περίπου τέσσερες φορές μεγαλύτερο από την αξία των όσων παράγονται στη χώρα που ανέρχεται σε 18 περίπου δις. ευρώ. Από τα 68 δισ. ευρώ των καταθέσεων, τα 43 δισ. φαίνεται να ανήκουν σε Κύπριους καταθέτες και τα υπόλοιπα 25 δισ. ευρώ σε καταθέτες του εξωτερικού. Εξ αυτών υπολογίζεται ότι τα 20 περίπου δισ. ευρώ ανήκουν σε Ρώσους, 2 δισ. σε Βρετανούς, κοκ. Μήνες πριν το ιστορικής σημασίας συμβούλιο των υπουργών Οικονομικών της ευρωζώνης ο διεθνής Τύπος δημοσίευε αλλεπάλληλα άρθρα στα οποία περιέγραφε το σχέδιο κατάσχεσης (γιατί περί αυτού πρόκειται κι όχι για φόρο) μέρους των καταθέσεων, ως μια μορφή συμβολής των ίδιων των καταθετών στην διάσωση των τραπεζών. Επίσης ως μια μορφής αποκατάσταση της δικαιοσύνης λόγω του ότι τα κεφάλαια με τα οποία είχαν πλημμυρίσει οι κυπριακές τράπεζες κάθε άλλο παρά «καθαρά» ήταν, με βάση δημοσιεύματα κυρίως του γερμανικού περιοδικού Σπίγκελ. Αποτελούσε έτσι κοινή ομολογία πως επρόκειτο για βρόμικο χρήμα που ξεπλενόταν στην Μεγαλόνησο και ξανάμπαινε στη Ρωσία. Τα σενάρια αυτά φάνηκε να παίρνουν τέλος με αφορμή την σαφή δήλωση που έκανε ο Νίκος Αναστασιάδης από τα γραφεία του κόμματός του στις 12 Φεβρουαρίου 2013. Κι αφού γίνεται αυτή η καθησυχαστική δήλωση η ρώσικη οικονομική ελίτ έρχεται αντιμέτωπη με απώλειες ύψους τουλάχιστον 2 δισ. ευρώ, για τις οποίες μαθαίνει από τις τηλεοράσεις! Και στην πράξη με πολύ μεγαλύτερες απώλειες λόγω του ότι σημαντικό ύψος ρωσικών καταθέσεων γινόταν μέσω Κυπρίων: φυσικών προσώπων ή εταιρειών.

Το συμπέρασμα που εξήχθη από το Κρεμλίνο ήταν πεντακάθαρο: Πώς κανείς πλέον δεν μπορεί να εμπιστεύεται την πολιτική ηγεσία της Κύπρου για δουλειές. Η αλλαγή στάσης της Ρωσίας φάνηκε αμέσως με τον ρώσο υπουργό Οικονομικών, Αντόν Σιλουάνοβ, να δηλώνει ότι η Μόσχα είναι αναγκασμένη να επανεξετάσει τους (πολύ ευνοϊκούς, με βάση τα διεθνή δεδομένα) όρους που παραχώρησε δάνειο ύψους 2,5 δισ. ευρώ στην Κύπρο, χάρη στο οποίο κατάφερε να σταθεί στα πόδια της την προηγούμενη εξ ίσου κρίσιμη διετία. Και δεν επρόκειτο μόνο για δηλώσεις. Άρθρο γνώμης που δημοσιεύτηκε σε καθημερινή ρωσική εφημερίδα του επικεφαλής ενός μεγάλου επενδυτικού κεφαλαίου (Αρμπάτ Κάπιταλ) όπου τόνιζε ότι ποσά ύψους 2 δισ. δολ. έφυγαν τον προηγούμενο χρόνο από την Κύπρο για την Λετονία, υπό τον φόβο της μορφής που θα λάβαινε η διάσωση των τραπεζών, πιο πολύ λειτουργούσε παροτρυντικά παρά κατέγραφε την πραγματικότητα. Το σχεδόν βέβαιο δηλαδή είναι πως ταχύτατα το επόμενο διάστημα τα ξένα κεφάλαια θα φύγουν από την Κύπρο, προκαλώντας μια πρωτοφανή καθίζηση στην οικονομία της, με δραματικές επιπτώσεις στην απασχόληση και το βιοτικό επίπεδο των Κυπρίων.

Το PSI η αιτία κατάρρευσης των κυπριακών τραπεζών

Πριν δούμε τις γεωπολιτικές εξελίξεις που θα σημάνει αυτή η ανατροπή πρέπει να επισημάνουμε πως δεν ήταν καθόλου αναπόφευκτη. Το κούρεμα των καταθέσεων που αποφασίστηκε από το Eurogroup ως ένα μέσο για να βρεθούν τα 5,8 δισ. ευρώ που θα προστεθούν στα άλλα 10 δισ. ευρώ που θα έδιναν ευρωζώνη και ΔΝΤ για την «διάσωση» της κυπριακής οικονομίας, δεν ήταν η δίκαιη ποινή που έπρεπε να πληρώσει η κυπριακή οικονομία. Κι αυτό για πολλούς λόγους. Πρώτα και κύρια επειδή η κυπριακή οικονομία δεν αντιμετώπιζε δημοσιονομικά προβλήματα ούτε χαρακτηριζόταν από μεγάλο δημόσιο χρέος όπως φαίνεται στον πρώτο πίνακα που παραθέτουμε. Ξεχωρίζει μάλιστα το γεγονός πως το δημόσιο χρέος της Κύπρου ήταν πιο χαμηλά από το μέσο όρο της ευρωζώνης. Έφτασε μάλιστα σε αυτό το ύψος αφού εγκατέλειψε την κυπριακή λίρα και υιοθέτησε το ευρώ, όπως φαίνεται στον δεύτερο πίνακα που παραθέτουμε, ο οποίος δικαιολογεί την δυσπιστία των Κυπρίων απέναντι στο ευρώ. Ο δεύτερος και πιο ουσιαστικός λόγος είναι ότι οι κυπριακές τράπεζες αν χρήζουν ανακεφαλαιοποίησης αυτό οφείλεται στο ελληνικό πρόγραμμα ανταλλαγής ομολόγων (PSI) του Μαρτίου του 2012. Η αναδιάρθρωση του ελληνικού δημόσιου χρέους, που εξακολουθεί να χαρακτηρίζεται πετυχημένη παρότι έκτοτε ακολούθησε μια μίνι αναδιάρθρωση το Νοέμβριο του 2012 κι έπεται μια ακόμη μετά τις γερμανικές εκλογές τον Οκτώβριο του 2013 με την συμμετοχή του επίσημου τομέα των πιστωτών, κυρίως δηλαδή των κρατών μελών της ευρωζώνης, οδήγησε στα …βράχια τις κυπριακές τράπεζες, καθιστώντας αναγκαία την ανακεφαλαιοποίησή τους. Η ευθύνη λοιπόν δεν βαραίνει τους κύπριους καταθέτες ούτε τους ρώσους ολιγάρχες, αλλά τους Γερμανούς που σχεδίασαν το PSI και φυσικά το Eurogroup, που τώρα πάει να διορθώσει το ένα λάθος διαπράττοντας ένα ακόμη μεγαλύτερο, για την ακρίβεια ολέθριο. Τέλος, η Κυπριακή δεν ήταν η μοναδική οικονομία εντός ευρωπαϊκού εδάφους και ευρωζώνης που αποτελούσε πλυντήριο βρώμικου χρήματος. Το ίδιο πράττει και η Ελβετία και το Λουξεμβούργο. Η διαφορά με την Κύπρο είναι πως δεν τελούσε υπό τον γερμανικό έλεγχο. Γι’ αυτό τιμωρήθηκε.

Πίνακας Ι. Δημόσιο χρέος ως ποσοστό του ΑΕΠ το 2012

Ελλάδα              176,7%

Ιταλία               126,5%

Πορτογαλία       119,1%

Ιρλανδία            117,5%

Βέλγιο               99,9%

Ευρωζώνη       92,9%

Γαλλία               90%

Κύπρος            89,7%

Βρετανία           88,7%

Ισπανία             96,1%

Γερμανία           81,7%

Αυστρία             74,5%

Ολλανδία           68,5%

Φινλανδία          53,1%

Δανία                45,4%

Σουηδία             37,4%

Πηγή: Annual Macroeconomic Database, Ευρωπαϊκή Επιτροπή

 

Πίνακας ΙΙ. Πορεία του δημόσιου χρέους της Κύπρου ως ποσοστό του ΑΕΠ

2008                 48,9%

2009                 58,5%

2010                 61,9%

2011                 71,1%

2012                 89,7%

Πηγή: Annual Macroeconomic Database, Ευρωπαϊκή Επιτροπή

Η ποινή που επιβλήθηκε στην Κύπρο έχει ήδη πολύ ευρύτερες επιπτώσεις καθώς το μήνυμα που στάλθηκε από την μεριά της ευρωζώνης είναι πως μετά από τα ελληνικά κρατικά ομόλογα που μέχρι στιγμής έχουν υποστεί απώλειες της τάξης του 80%, τώρα έσπασε κι ένα ακόμη ταμπού: αυτό της εγγύησης των τραπεζικών καταθέσεων. Αρκεί να θυμηθούμε τα επιχειρήματα που αντέτειναν στην Ελλάδα οι κυβερνητικοί πέρυσι και πρόπερσι αντιμετωπίζοντας μια αυξανόμενη φημολογία για κούρεμα των καταθέσεων. Το ακράδαντο επιχείρημά τους ήταν πως υπάρχει η εγγύηση των 100.000 ευρώ, άρα είναι αδύνατο να κουρευτούν καταθέσεις. Στο εξής αυτό δεν ισχύει διαμηνύει το Βερολίνο, που έχει κάθε αρμοδιότητα να κουρεύει ομόλογα και καταθέσεις κατά το δοκούν. Κι είναι ένα μήνυμα που θα προκαλέσει κύμα φυγής τραπεζικών καταθέσεων από τις υπερχρεωμένες χώρες της ευρωπαϊκής περιφέρειας οι οποίες θα κατευθυνθούν είτε στα …σεντούκια, μιλώντας για τους φτωχούς, είτε στο εξωτερικό, αν πρόκειται για πιο εύπορα κοινωνικά στρώματα. Με αυτό τον τρόπο όμως τα κυριαρχικά δικαιώματα, μια από τις υλικές βάσεις στις οποίες στηρίζεται κάθε κράτος δέχτηκε από την Γερμανία ένα συντριπτικό πλήγμα, το οποίο υποβιβάζει τα κράτη – χρεώστες σε κράτη δεύτερης κατηγορίας που αδυνατούν να εγγυηθούν ακόμη και τις τραπεζικές καταθέσεις. Ανήμπορα όμως να το πράξουν με τι υλικά μέσα μπορούν να ασκήσουν οικονομική πολιτική κατ’ εντολήν του εκλογικού τους σώματος, ακόμη και αναδιανομή; Αντίθετα, αυξάνονται οι δεσμοί με τους οποίους προσδένεται κάθε κράτος με την Γερμανία, μιας και ανά πάσα στιγμή κινδυνεύει να δεχτεί ένα τέτοιο πλήγμα στρατηγικής σημασίας. Το τραγικό εδώ είναι πως ειδικά η πολιτική ηγεσία της Κύπρου, λόγω της στρατιωτικής κατοχής τμήματος της από την Τουρκία, έπρεπε να επιδείξει πολύ μεγαλύτερη ευαισθησία απέναντι σε τέτοιες επιβουλές και αμφισβητήσεις των κυριαρχικών της δικαιωμάτων από οποιοδήποτε άλλο κράτος της ευρωζώνης. Απέτυχε ωστόσο οικτρά δημιουργώντας ένα πολύ κακό προηγούμενο…

Ο κυπριακός ιός πέρασε στην Ιταλία

Οι αρνητικές επιπτώσεις ωστόσο από την απόφαση των ευρωπαίων υπουργών φάνηκαν μέσα σε λίγες ώρες, καθώς το μήνυμα ότι οι καταθέσεις παύουν πλέον να θεωρούνται «ιερές» έγινε αντιληπτό απ’ όσες χώρες βρίσκονται σε εξ’ ίσου επισφαλή θέση με την Κύπρο, όπως για παράδειγμα την Ιταλία, όπου οι τιμές των τραπεζικών μετοχών την Δευτέρα 18 Μαρτίου, πριν δηλαδή την κρίσιμη ψηφοφορία στην κυπριακή βουλή όταν όμως είχε αρχίσει να διακρίνεται η τύχη της πρότασης του Eurogroup, δέχθηκαν ένα σημαντικό πλήγμα. Κι ήταν το τελευταίο που έλειπε στην Ιταλία, όπου μια οικονομία σε στασιμότητα (με ορατό τον κίνδυνο, σύμφωνα με τον καθηγητή του Χάρβαρντ Κένεθ Ρογκόφ, να εισέλθει σε μια χαμένη δεκαετία, όπως ακριβώς συνέβη στην Ιαπωνία) και μια πολιτική σκηνή που θυμίζει το «μετέωρο βήμα του πελαργού» συνθέτουν ένα εκρηκτικό μίγμα.

Εν …αρχή είναι η δραματική κατάσταση στην οικονομία, γνήσιο δημιούργημα των μέτρων που έλαβε ο Μάριο Μόντι, ο οποίος τοποθετήθηκε στην πρωθυπουργική καρέκλα της Ιταλίας στις 11 Νοεμβρίου 2011, κι αυτός, μαζί με τον Λουκά Παπαδήμο, κατόπιν απόφασης της Μέρκελ και του Σαρκοζύ. Ως αποτέλεσμα των περικοπών που επέβαλε το ΑΕΠ της Ιταλίας το 2012 μειώθηκε κατά 2,4%, όταν ακόμη και το πάντα συντηρητικό ΔΝΤ στις αρχές εκείνου του χρόνου προέβλεπε οριακή αύξηση του προϊόντος κατά 0,1%. Το εξοργιστικό μάλιστα είναι πως οι πιστοί της οικονομικής ορθοδοξίας δικαιολογούσαν την ανάγκη εφαρμογής μιας θεραπείας σοκ στην ιταλική οικονομία (με απελευθέρωση απολύσεων, κλειστών επαγγελμάτων κι άλλων επιτυχημένων όπως ξέουμε μέτρων) επικαλούμενοι τους χαμηλούς ρυθμούς μεγέθυνσής της την προηγούμενη δεκαετία όταν μεγεθυνόταν κατά 0,5% ετησίως κατά μέσο όρο, ενώ οι υπόλοιπες χώρες της ευρωζώνης αυξάνονταν κατά 1%… Και μετά τις αυξήσεις στους φόρους και το ψαλίδι στις δημόσιες δαπάνες ο ρυθμός μεγέθυνσης έπεσε ακόμη πιο χαμηλά… Ως αποτέλεσμα αυτής της Μνημονιακής πολιτικής χωρίς Μνημόνιο που εφαρμόζεται στην Ιταλία η οποία είναι η Τρίτη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης και μέλος του κλαμπ των οκτώ πλουσιότερων κρατών του κόσμου (G8), με βάση την International Herald Tribune στις 12 Μαρτίου 2013 «τον προηγούμενο χρόνο χρεοκόπησαν 365.000 επιχειρήσεις. Μία στις δύο μικρές εταιρείες δεν μπορούν να πληρώσουν τους υπαλλήλους τους έγκαιρα, σύμφωνα με ένα ερευνητικό ινστιτούτο. Με τις απολύσεις να αυξάνονται, η ανεργία χτύπησε ρεκόρ τον Ιανουάριο της τάξης 11,7%. Η ανεργία στους νέους έχει εκτοξευθεί στο 38,7%. Και παρότι οι Ιταλοί έχουν έφεση στην αποταμίευση, πρόσφατη έρευνα από την Τράπεζα της Ιταλίας αποκάλυψε πως περισσότεροι από το 60% τώρα ανησυχεί ότι το εισόδημά τους δεν είναι αρκετό για να καλύψει τις ανάγκες τους». Να σημειωθεί μάλιστα πως αυτή η ραγδαία επιδείνωση του κοινωνικού ζητήματος στην γειτονική χώρα έχει συμβεί παρότι η πορεία των δημόσιων οικονομικών δεν έχει διαγράψει και κάποια αξιοζήλευτη πορεία. Ειδικότερα, πληθαίνουν οι ανησυχίες πως το χαμηλό δημοσιονομικό έλλειμμα είναι προϊόν «δημιουργικής λογιστικής» και συγκεκριμένα της στάσης πληρωμών που έχει επιβάλει η κυβέρνηση στους προμηθευτές της, κυρίως ιταλικές επιχειρήσεις που έχουν να λαβαίνουν από την κυβέρνηση ποσά που ξεπερνούν τα 70 δισ. ευρώ, μόνο και μόνο για να μην φανεί η αποτυχία του Μόντι ακόμη και σε αυτό το κριτήριο.

Χωρίς να είναι γνωστή αυτή η εκρηκτική κοινωνική κατάσταση (και το αίσθημα ταπείνωσης φυσικά που ένιωσαν οι Ιταλοί βλέποντας την Μέρκελ να παύει με ατιμωτικό τρόπο τον εκλεγμένο πρωθυπουργό και να τούς επιβάλει έναν πρωθυπουργό της αρεσκείας της) δεν μπορεί να εξηγηθεί το πρόσφατο εκλογικό αποτέλεσμα στην Ιταλία (24-25 Φεβρουαρίου) από το οποίο ξεχωρίζουμε τα εξής αποτελέσματα: Πρώτα το «μαύρο» που έφαγε ο εκλεκτός της Μέρκελ, Μάριο Μόντι, ο οποίος συγκέντρωσε 10%, αποδεικνύοντας ότι δεν είχε καμιά νομιμοποίηση στην κοινωνία να εφαρμόσει τα αντιλαϊκά μέτρα που επέβαλε. Εντελώς ανυπόληπτος, επομένως ο άνθρωπος των Γερμανών στην Ιταλία. Δεύτερο, την αδυναμία του έτερου εκλεκτού της Γερμανίας, Πιέρ Λουίτζι Μπερσάνι, να σχηματίσει κυβέρνηση συγκεντρώνοντας ποσοστό της τάξης του 30% και τέλος την μεγάλη εκλογική επιτυχία δύο κομμάτων που έκαναν αυστηρή κριτική στο ευρώ, ζητώντας ακόμη και την διεξαγωγή δημοψηφίσματος για να αποφασίσουν οι Ιταλοί αν θέλουν να συνεχίσουν να παραμένουν στο κοινό νόμισμα και συγκέντρωσαν από κοινού το 55% των ψήφων. Το πρώτο είναι του Μπερλουσκόνι με 30% και το δεύτερο είναι το κόμμα των «πέντε αστέρων» του πρώην κωμικού Μπέπε Γκρίλο που συγκέντρωσε το 25% των ψήφων. Η νεκρανάσταση του Μπερλουσκόνι κι η διθυραμβική πρώτη του Μπέπε Γκρίλο αποτέλεσαν την αυθόρμητη εκλογική αντίδραση των Ιταλών μπροστά σε ένα κομματικό τοπίο που χαρακτηριζόταν από την έλλειψη μιας ρεαλιστικής εναλλακτικής η οποία θα αμφισβητεί την δικτατορία των αγορών και του ευρώ. Ψηφίζοντας οι Ιταλοί, με άλλα λόγια, Γκρίλο και Μπερλουσκόνι κατά βάση αποδοκίμαζαν την επίσημη πολιτική σκηνή και τις συντεταγμένες στις οποίες απαρέγκλιτα οφείλει να κινείται, όπως αυτές έχουν επιβληθεί από την ΕΕ. Παρότι οι αυτόματοι οικονομικής κατά βάση φύσης μηχανισμοί που έχουν επιβληθεί δεν επιτρέπουν να μιλούμε για ακυβερνησία, το πλήγμα που έχει δεχτεί το πολιτικό προσωπικό οξύνει τις φυγόκεντρες τάσεις και τα φαινόμενα αποσύνθεσης, με αποκλειστική υπεύθυνη πάντα την ΕΕ.

Η ΕΕ προκαλεί πολιτική αστάθεια

Ανάλογα φαινόμενα, οικονομικής επιβολής μέτρων που δεν χαίρουν καμιάς νομιμοποίησης από την μια και ταχείας πολιτικής αποσύνθεσης κομμάτων και ηγετών από την άλλη, δεν είναι συμπτώματα μόνο της γειτονικής χώρας παρότι το πολιτικό της σύστημα ανέκαθεν διακρινόταν για την αστάθειά του. Το ίδιο θα συμβεί και σε όλες τις άλλες χώρες της ΕΕ, στον βαθμό που θα υλοποιούνται μια σειρά από μέτρα που ψηφίστηκαν πρόσφατα και ως κοινό τους γνώρισμα θεσμοθετούν την διαρκή επιτήρηση κάθε εθνικής οικονομίας από τους μηχανισμούς των Βρυξελλών. Πρόκειται συγκεκριμένα για την υποχρέωση, κατόπιν ψηφοφορίας στο Ευρωκοινοβούλιο, που αναλαμβάνουν οι κυβερνήσεις των κρατών μελών της ευρωζώνης να αποστέλλουν στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή για έγκριση ακόμη και τα προσχέδια των εθνικών προϋπολογισμών. Οι δύο νόμοι που ψηφίστηκαν («two pack») δικαιολογήθηκαν ως απαραίτητοι για να ενισχυθεί η δημοσιονομική πειθαρχεία και να αποτραπεί μια νέα κρίση χρέους. Στο πλαίσιο αυτού του νόμου αν η Επιτροπή κρίνει ότι δε διασφαλίζεται ισοσκελισμένος προϋπολογισμός έχει την δυνατότητα να επιστρέφει το προσχέδιο ζητώντας συγκεκριμένες αλλαγές. Το αποτέλεσμα συνιστά πρόκληση για την ίδια την δημοκρατία καθώς οι ανεξέλεγκτοι γραφειοκράτες της ΕΕ που δίνουν λόγο μόνο στην Γερμανία θα ενημερώνονται νωρίτερα από τους εκλεγμένους αντιπροσώπους για την οικονομική πολιτική του επόμενου έτους και θα διατυπώνουν πρώτοι άποψη! Το συγκεκριμένο μέτρο, που υπάγει και την δημοσιονομική πολιτική επισήμως στη δικαιοδοσία των Βρυξελλών αφαιρώντας την από τα έθνη – κράτη, δεν θα ισχύσει κάποια στιγμή στο απώτερο μέλλον, αλλά για τον κρατικό προϋπολογισμό του επόμενου έτους, του 2014! Η καταληκτική ημερομηνία μάλιστα που έχουν οι κυβερνήσεις για να παραδώσουν τα προσχέδια στην Επιτροπή είναι η 15η Οκτωβρίου. Αποτελεί μάλιστα πρόκληση – αν κι όχι τόσο απρόβλεπτη – πως οι έλεγχοι των κρατικών προϋπολογισμών από την Επιτροπή (που χαρακτηρίστηκαν από τον σοσιαλδημοκράτη πρόεδρο του Ευρωκοινοβουλίου, Μάρτιν Σουλτς, ως «βασικό στοιχείο στην οικοδόμηση ισχυρότερης οικονομικής διακυβέρνησης») θεωρήθηκαν ως το πρώτο βήμα στην πορεία «αμοιβαιοποίησης» του δημόσιου χρέους. Διαφορετικά ειπωμένο είναι η απάντηση του Βερολίνου στο αίτημα οικονομολόγων από τον ευρωπαϊκό Νότο για κοινή διαχείριση του δημόσιου χρέους, ακόμη και με την έκδοση κοινών ευρω-ομολόγων για όλες τις χώρες της ευρωζώνης. Δράττοντας την ευκαιρία η Γερμανία αντιπροτείνει ότι πρώτα θα αποκτήσει τον έλεγχο των κρατικών προϋπολογισμών, θα εξασφαλίσει δηλαδή ότι δεν θα δημιουργηθεί ποτέ ξανά στο μέλλον δημόσιο χρέος, και μετά θα εξετάσει το αίτημα. Όταν πια όμως, δεν θα υφίσταται ανάγκη έκδοσης ευρω-ομολόγων ή αμοιβαιοποίησης του δημόσιου χρέους… Κοινώς, κοροϊδία!

Τα παθήματα της Κύπρου, της Ιταλίας και όσα πολύ σύντομα θα δούμε ακόμη να συμβαίνουν στην Ελλάδα και τις άλλες χώρες της ευρωζώνης και της ΕΕ συνιστούν βάναυση παραβίαση των κυριαρχικών δικαιωμάτων εκ μέρους της Γερμανίας, η οποία συστηματικά υπονομεύει την υπόσταση και ισοπεδώνει τα άλλα κράτη, επεκτείνοντας με επιθετικό τρόπο την δική της οικονομική και πολιτική κυριαρχία.