Εις τα εξ ων συνετέθη η Βοσνία – Ερζεγοβίνη;

Το ερώτημα δεν είναι προς τι ο αποχαιρετισμός του σέρβου προέδρου στις 18 Φεβρουαρίου απέναντι στο μόρφωμα του Ντέιτον «Αντίο (Βοσνία), καλώς ήρθες έξοδο (της Σερβικής Δημοκρατίας)», αλλά γιατί καθυστέρησε τόσο πολύ…  Γιατί έπρεπε να περάσουν 25 ολόκληρα χρόνια για να αρχίσει να αποσυντίθεται εις τα εξ ων συνετέθη αυτό το ανάδελφο πολιτειακά μόρφωμα που δημιουργήθηκε σε μια αεροπορική βάση των ΗΠΑ στο Οχάιο, για να διοικήσει 3,3 εκ ψυχές αποτελούμενο από δύο οντότητες, τη Σερβική Δημοκρατία και την ομοσπονδία Βοσνίας Ερζεγοβίνης που διαιρείται παραπέρα σε δέκα καντόνια, και μια περιοχή ονόματι Μπρτσκό (στρατηγικής σημασίας μιας και διασπά την εδαφική συνέχεια της Σερβικής Δημοκρατίας) υπαγόμενη απ’ ευθείας στην κεντρική κυβέρνηση…

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Η αφορμή που προκάλεσε την έκρηξη του σερβόσνιου ηγέτη ήταν, όπως συμβαίνει πάντα σε αυτές τις περιπτώσεις, ασήμαντη. Ας μην ξεχνούμε άλλωστε ότι το Σεράγεβο πριν γίνει γνωστό από τις μάχες των αρχών της δεκαετίας του ’90 ήταν διάσημο ως τόπος έναρξης των Πρώτου Παγκόσμιου Πολέμου που ξεκίνησε όταν ένας νεαρός Βόσνιος δολοφόνησε τον διάδοχο της Αυστροουγγαρίας αρχιδούκα Φερδινάνδο. Αυτή τη φορά αφορμή στάθηκε η αγροτική γη, που επί ενιαίας Γιουγκοσλαβίας ήταν υπό κρατική ιδιοκτησία. Πλέον όμως τίποτε δεν είναι δεδομένο στο διοικητικό χάος της Βοσνίας Ερζεγοβίνης όπου τα πάντα αποφασίζονται από το Συνταγματικό Δικαστήριο κι η μόνιμη επωδός που συνοδεύει κάθε απόφασή του είναι ότι αδικεί τους Σέρβους, που αποτελούν το 30% του πληθυσμού (με τους μουσουλμάνους που αναδείχθηκαν σε «στρατηγική μειοψηφία» για την διάλυση της ενιαίας Γιουγκοσλαβίας να αποτελούν κάτι λιγότερο από το 50%).

Η απόφαση του Συνταγματικού Δικαστηρίου στις 6 Φεβρουαρίου ότι ιδιοκτήτης της αγροτικής γης είναι το κράτος της Βοσνίας Ερζεγοβίνης και όχι η Δημοκρατία της Σερβίας ήταν η σταγόνα που ξεχείλισε το ποτήρι των Σέρβων, οι οποίοι σταθερά εδώ και χρόνια ζητούν την διοργάνωση δημοψηφίσματος για να αποφασίσουν την απόσχισή τους από την εύθραυστη και θνησιγενή Βοσνία Ερζεγοβίνη και την προσάρτησή τους στη Σερβία, με την οποία ούτως ή άλλως η Σερβική Δημοκρατία διατηρεί κοινά σύνορα. Το αναπόδραστο του σερβικού αιτήματος, έστω μακροπρόθεσμα, επιβεβαιώνεται αν δούμε ότι και η αντίπερα όχθη των Κροατών διατυπώνει το ίδιο αίτημα: της απόσπασης του δικού τους τμήματος από τη Βοσνία – Ερζεγοβίνη και την πρόσδεσή του στην Κροατία.

Ωστόσο, όσο προφανή και δίκαια κι αν είναι τα αιτήματα Σέρβων και Κροατών δεν πρόκειται να γίνουν δεκτά από την ΕΕ και το ΝΑΤΟ, που φέρουν την ευθύνη για τη διάλυση της Γιουγκοσλαβίας και τα ποτάμια αίματος που χύθηκαν από την μια άκρη ως την άλλη. Αν οι Βρυξέλλες κάνουν το χατίρι των Κροατών που τελούν υπό την υψηλή προστασία του Βερολίνου, τότε θα είναι θέμα χρόνου για τους Σέρβους της Βοσνίας να ενωθούν με το Βελιγράδι. Η πρώτη συνέπεια επομένως για τους Δυτικούς θα είναι η διεύρυνση της γεωγραφικής έκτασης και της πολιτικής επιρροής της Σερβίας για πρώτη φορά μετά τον βίαιο κατακερματισμό της. Το δεύτερο ανεπιθύμητο αποτέλεσμα για τη Δύση θα είναι ότι η Βοσνία Ερζεγοβίνη θα μετεξελιχθεί στο πρώτο αμιγώς ισλαμικό κράτος της Ευρώπης, έστω της Βαλκανικής πτέρυγάς της. Μια τέτοια εξέλιξη θα σημάνει ότι χώρες – περιφερειακές υπερδυνάμεις, όπως η Τουρκία, η Σαουδική Αραβία, κ.α. θα επιδοθούν σε έναν αγώνα άσκησης επιρροής, που ούτως ή άλλως διεξάγεται και σήμερα χωρίς τυμπανοκρουσίες, και ως έπαθλο θα έχει να αποκτήσουν έναν μουσουλμανικό θύλακα και προγεφύρωμα στην Ευρώπη. Μάλλον κάτι τέτοιο είναι το τελευταίο που έλειπε, τουλάχιστον από τις Βρυξέλλες. Με άλλα λόγια, ακόμη κι αυτός ο εξ ανάγκης γάμος αποτρέπει επικίνδυνες μοναχικές πορείες που θα έφερνε ένα διαζύγιο…

Καθόλου τυχαία δεν ήταν η κοινή ανακοίνωση ΗΠΑ, Αγγλίας, Γαλλίας, Ιταλίας και Γερμανίας από το Σεράγεβο που χαρακτήρισαν ως απαράδεκτες και αντιπαραγωγικές τις μονομερείς αποσύρσεις από τους θεσμούς ή το μπλοκάρισμα των αποφάσεων στο πλαίσιο της λειτουργίας τους. Να σημειωθεί ότι στη Βοσνία εξακολουθούν να είναι εγκατεστημένοι 600 ευρωπαίοι στρατιώτες (από 1.600 μέχρι το 2012) έχοντας κυρίως εκπαιδευτικά καθήκοντα. Η στάση της ευρωπαϊκής διπλωματίας θα καθορισθεί επίσης σε σημαντικό βαθμό από τον νέο αρμόδιο ισπανό επίτροπο Τζόσεπ Μπορέλ Φοντέλες, που αντικατέστησε την ιταλίδα Φεντερίκα Μογκερίνι, κι ο οποίος λόγω της ανοιχτής πληγής της Καταλονίας θρέφει μια χρόνια κι ανίατη δυσανεξία απέναντι σε κάθε είδους ανεξαρτητοποιήσεις κι εθνικές αποσχίσεις. Γι’ αυτόν ακριβώς το λόγο η Ισπανία συγκαταλέγεται σε εκείνες τις ευρωπαϊκές χώρες που δεν έχουν ακόμη αναγνωρίσει το ναρκο-κράτος του Κοσσόβου, το οποίο πρόσφατα γιόρτασε την 12η επέτειο από την μονομερή ανακήρυξη της ανεξαρτησίας του. Με αφορμή μάλιστα αυτή την επέτειο ο αμερικανός υπουργός Εξωτερικών, Μάικ Πομπέο, χαρακτήρισε με δήλωσή του την κυριαρχία και ανεξαρτησία του ως …εγγύηση ειρήνης. Είναι κι αυτό το αποτυχημένο κράτος άλλη μια επιτυχία της αμερικανικής κι ευρωπαϊκής εξωτερικής πολιτικής, μαζί με την Βοσνία – Ερζεγοβίνη…

Πηγή : Νέα Σελίδα