Home » 2015 » May

Monthly Archives: May 2015

Ρήξη: Επιστροφή στην «εποχή των σπηλαίων» ή νέος «χρυσός αιώνας»; (Πριν, 30/5/2015)

article-2294971-1344B500000005DC-125_634x365Όταν τα ήπια επιχειρήματα, για το «σπίτι των λαών», τη δυνατότητα της ΕΕ να μεταρρυθμιστεί και την πειθώ των λογικών επιχειρημάτων, καταρρέουν τότε επιστρατεύεται το τελευταίο επιχείρημα των Μνημονιακών και νεοφιλελεύθερων: Η ρήξη εμφανίζεται σαν ισοδύναμο της επιστροφής στην «εποχή των σπηλαίων».

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Αξίζει έτσι να επιχειρήσουμε να σκιαγραφήσουμε το περίγραμμα της επόμενης μέρας της ρήξης, δηλαδή της αθέτησης πληρωμών και της μονομερούς διαγραφής του δημόσιου χρέους και της εξόδου από την ευρωζώνη και την Ευρωπαϊκή Ένωση. Είναι αναγκαίο δε να τονισθεί το τεράστιο μεθοδολογικό πρόβλημα που εγείρεται καθώς με τα δεδομένα του σήμερα επιχειρείται να λυθεί μια εξίσωση του αύριο, όταν όλες οι παράμετροι του προβλήματος θα έχουν αλλάξει άρδην. Πρόκειται μάλιστα για περιορισμό που δεν επιδρά μόνο ούτε καν κυρίως αρνητικά, δεδομένου ότι η σύγκρουση με το κεφάλαιο θα στερήσει την κοινωνία από πολύτιμους και υπαρκτούς πόρους (πχ τα 6 δισ. καθαρών εισροών από τις δοσοληψίες με την ΕΕ το 2015), αλλά κατά βάση θετικά, δεδομένης της ασύλληπτης καταστροφής παραγωγικών δυνάμεων, που τείνει να λάβει ενδημικό χαρακτήρα: από την ανεργία που έχει σταθεροποιηθεί στο 26%, μέχρι το αργούν παραγωγικό δυναμικό που στη βιομηχανία αγγίζει το 34%.

Επτά είναι οι τομείς που θα επηρεαστούν άμεσα την επόμενη μέρα της ρήξης κι έχουν επίσης σημασία τόσο για τα λαϊκά εισοδήματα όσο και για την οικονομία: Νόμισμα, χρηματοδότηση εισαγωγών και ελλειμμάτων του κρατικού προϋπολογισμού, τράπεζες, διατροφή, ενέργεια και φάρμακα.

Η ισοτιμία του νέου νομίσματος το πρώτο χρονικό διάστημα θα είναι συνδεδεμένη και σε σχέση ένα προς ένα με το ευρώ, παρότι η ισοτιμία που αντιστοιχεί στη δομή της ελληνικής οικονομίας είναι χαμηλότερη ακόμη κι απ’ αυτήν που έχει σήμερα το ευρώ: Μια ισοτιμία ιδανικά «μαλακή» (λόγω της παρουσίας των νοτίων χωρών στην ευρωζώνη) για να μπορεί να εξάγει η Γερμανία, καταστροφικά «σκληρή» ωστόσο για την περιφέρεια. Η πρόσδεση στο ευρώ θα είναι πολιτική απόφαση για να αποτραπούν τιμωρητικού χαρακτήρα κερδοσκοπικές επιθέσεις στη νέα δραχμή και τα απανωτά σοκ στις καθημερινές συναλλακτικές συνήθειες. Ανάλογες πρακτικές «σύνδεσης» δεν ακολουθούνται μόνο από «κλειστές οικονομίες», αλλά και από υπερ-διεθνοποιημένες όπως του Χονγκ Κονγκ. Οι επιπτώσεις της υποτίμησης στα λαϊκά εισοδήματα μπορούν να εξουδετερωθούν με ανάλογες μισθολογικές αυξήσεις, ενώ στο επίπεδο τιμών, όπως έχει δείξει ο Θ. Μαριόλης, θα είναι ελεγχόμενες. Δεν θα προκύψει δηλαδή ανεξέλεγκτος πληθωρισμός. Κίνδυνος που είναι αστείο να προβάλλεται σε μια οικονομία η οποία πάσχει από αποπληθωρισμό και, σε επίπεδο ευρωζώνης, για την αντιμετώπισή του ξοδεύονται μηνιαίως 60 δισ. ευρώ, μέσω του προγράμματος Ποσοτικής Χαλάρωσης της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας. Δάνεια που έχουν συναφθεί σε ευρώ, με νόμο θα μετατραπούν στο νέο νόμισμα.

Βελτίωση κι όχι υποβάθμιση του βιοτικού επιπέδου

θα ακολουθήσει τη διαγραφή του χρέους και την έξοδο από ευρώ – ΕΕ

Το αναγκαίο συνάλλαγμα για την κάλυψη του ελλείμματος του εμπορικού ισοζυγίου που (χωρίς καύσιμα και πλοία) ανήλθε το 2014 σε 8,13 δισ. ευρώ (από 16,04 δισ. το 2010) μπορεί να καλυφθεί από το πλεονασματικό ισοζύγιο ταξιδιωτικών υπηρεσιών που το 2014 ανήλθε σε 11,32 δισ. ευρώ (13,39 δις. εισπράξεις μείον 2,07 πληρωμές). Η μικρή παρουσία καθετοποιημένων τουριστικών δραστηριοτήτων, που ελέγχονται από πολυεθνικές-παρά την αυξανόμενη τους διείσδυση στον κλάδο τα τελευταία χρόνια, επιτρέπει σε μια κυβέρνηση να παρέχει τα κατάλληλα κίνητρα για να συγκεντρώσει αυτούς τους πόρους. Επιπλέον το κλίαρινγκ (μη εγχρήματες μορφές ανταλλακτικού εμπορίου) μπορεί να υποκαταστήσει την ανάγκη συναλλάγματος, ενώ έξυπνα μέτρα προώθησης των εισαγωγών, όπως αυτά που εφαρμόζει πετυχημένα η Αργεντινή με την υποχρέωση που αναλαμβάνει κάθε εισαγωγέας να εξάγει ένα συγκεκριμένο ποσοστό της αξίας των εισαγωγών του, περιορίζουν την ανάγκη σε συνάλλαγμα και τονώνουν τις εξαγωγές.

Ανάγκη για κάλυψη των ελλειμμάτων του κρατικού προϋπολογισμού δεν υπάρχει τουλάχιστον για παλιούς και νεοφώτιστους λάτρεις των Μνημονίων που υποστηρίζουν ότι παρέδωσαν πλεονάσματα. Για όλους τους υπόλοιπους που οι αυξημένες ανάγκες επανασύστασης των εσχάτως παρηκμασμένων και μόνιμα ελλιπών κοινωνικών δομών αποτελούν προτεραιότητα υπάρχει η δυνατότητα κοπής νέου χρήματος, που φυσικά κινείται σε περιορισμένα όρια. Πέρα απ’ αυτά υπάρχει η βασιλική οδός του εσωτερικού δανεισμού, που κάλλιστα μπορεί να μετατραπεί σε εργαλείο αναδιανομής κι ενίσχυσης των χαμηλών εισοδημάτων, δείχνοντας πως δεν είναι μεμπτές όλες οι μορφές χρέους. Έτσι άλλωστε ήταν σε έναν βαθμό όσο το ελληνικό δημόσιο κάλυπτε τις χρηματοδοτικές του ανάγκες μέσω της έκδοσης εντόκων γραμματίων που απευθύνονταν στο αποταμιευτικό κοινό, ακόμη και τη δεκαετία του ‘90. Ενδεικτικά, το 1998 το 80% του δανεισμού ήταν εσωτερικός, με το 70% αυτού του δανεισμού να είναι βραχυχρόνιος, μικρού δηλαδή κινδύνου. Η Συνθήκη του Μάαστριχτ κατήργησε αυτή την δυνατότητα προς όφελος των τραπεζών γενικά (που εξαφάνισαν έτσι τον ανταγωνισμό τον οποίο δέχονταν) και των χρηματοπιστωτικών κολοσσών ειδικότερα που ανέλαβαν τον δανεισμό των κρατών. Η ασφάλεια που παρέχει ο εσωτερικός δανεισμός φαίνεται πεντακάθαρα στην περίπτωση της Ιαπωνίας που τα επίπεδα ρεκόρ του δημόσιου χρέους της (246,1% για το 2015), ακριβώς επειδή είναι εσωτερικός κι επιδεχόμενος επομένως άπειρων αθόρυβων αναδιαρθρώσεων, δεν έχουν οδηγήσει σε υποβάθμιση το αξιόχρεό της από τους οίκους αξιολόγησης. Ο κίνδυνος που αποτελεί για την διεθνή κερδοσκοπία ο εσωτερικός δανεισμός φάνηκε κι από την τιμωρητική συμπεριφορά που επιδείχθηκε με αφορμή το PSI τον Φεβρουάριο του 2012 όταν για τους ομολογιούχους δεν προβλέφθηκε καμιά πρόνοια. ΔΝΤ και χρηματοπιστωτικοί οίκοι ήθελαν να εξαλείψουν για πάντα αυτή την δυνατότητα. Αντίθετα, μια κυβέρνηση που θέλει να επανασυστήσει την εσωτερική αγορά δανεισμού οφείλει να αποζημιώσει στο ακέραιο τους ομολογιούχους που καταστράφηκαν το 2012, ορίζοντας ενδεχομένως κι ένα πλαφόν, πχ. 100.000 ευρώ, για να αποκλειστούν τα πολύ υψηλά εισοδήματα.

Η άμεση εθνικοποίηση των τραπεζών θα απαλλάξει την κοινωνία από την αγωνία του παρατεταμένου επιθανάτιου ρόγχου τους. Οι τράπεζες σήμερα, παρά τα 211 δισ. που έχουν πάρει από το 2008 υπό την μορφή ρευστού και εγγυήσεων, είναι σε πολύ χειρότερη μοίρα όπως δείχνει η σχέση δανείων και καταθέσεων: από μια σχέση θαυμαστής ισορροπίας το 2000 (δάνεια 108,23 δισ. ευρώ προς καταθέσεις 109,23 δισ. ευρώ ή 99%) σε μια ασυμμετρία που προκαλούσε ζάλη το 2009 (300,32 δισ. δάνεια προς 237,53 δισ. καταθέσεις ή 126%) η οποία έχει επιδεινωθεί ακόμη περισσότερο (214 δισ. δάνεια τον Ιανουάριο του 2015 προς 147 δισ. καταθέσεις ή 146%, με τα μη εξυπηρετούμενα δάνεια να ανέρχονται σε 78 δισ. ευρώ) κι η οποία έχει ήδη επιδεινωθεί και θα επιδεινωθεί ακόμη περισσότερο, λόγω της φυγής των καταθέσεων που προκαλεί η πολιτική ασφυξίας της ΕΚΤ.

Στα είδη διατροφής, με βάση μελέτη τη ΠΑΣΕΓΕΣ (εδώ μπορείτε να την διαβάσετε) που εξετάζει 41 βασικά αγροτικά – διατροφικά προϊόντα φυτικής και ζωικής παραγωγής για το έτος 2011 (Αύγουστος 2012) παρατηρείται αυτάρκεια (όπως ορίζεται η παραγωγή προς την κατανάλωση, με την κατανάλωση να ορίζεται ως παραγωγή συν εισαγωγές μείον τις εξαγωγές) στο ελπιδοφόρο επίπεδο του 91,5%. Με μια δεύτερη ωστόσο ματιά φαίνεται ότι η υψηλότερη αυτάρκεια παρατηρείται σε μη αναγκαία προϊόντα (ελιές βρώσιμες 996%, σταφίδα 275%, αλιεύματα 221%, πορτοκάλια 191% και ακτινίδια 180%), ενώ η χαμηλότερη στα σχεδόν απαραίτητα (ζάχαρη 14%, κρέας βόειο 29%, φακές 33%, σιτάρι μαλακό 33% και χοιρινό 36%). Η περίπτωση της ζάχαρης ωστόσο είναι χαρακτηριστική για να φανεί η καταστροφή που επήλθε στην αγροτική παραγωγή λόγω της Κοινής Αγροτικής Πολιτικής και των οδηγιών της ΕΕ που οδήγησαν σε κλείσιμο τα εργοστάσια της ΕΒΖ, προς όφελος των γερμανών εξαγωγέων κι έτσι η Ελλάδα από καθαρός εξαγωγέας έγινε καθαρός εισαγωγέας. Ανάλογα παραδείγματα υπάρχουν και στην κτηνοτροφία. Η δυνατότητα να καλύψει μια χώρα το κενό, στο πλαίσιο μιας στροφής της πολιτικής της, αποδείχθηκε το 2010 όταν η Ρωσία προέβη σε μαζικές αγορές νεαρών αγελάδων γαλακτοπαραγωγής από τη Δ. Ευρώπη καταφέρνοντας να γίνει αυτάρκης σε 2 χρόνια μέσα.

Σε ό,τι αφορά τα στερεά καύσιμα η αγορά χαρακτηρίζεται από υπερπροσφορά με εγκατεστημένη ισχύ 17.500 MW και τη ζήτηση να ανέρχεται στο ανώτατο σημείο της στις 7.000 MW. Όπως συμβαίνει και στην παραγωγή των τροφίμων, έτσι και στην ενέργεια αν δεν υπήρχαν οι οδηγίες της ΕΕ στο πλαίσιο της λεγόμενης απελευθέρωσης, θα μπορούσε να παράγεται πολύ φθηνότερο ρεύμα, σταματώντας για παράδειγμα την σκανδαλώδη χρηματοδότηση των ιδιωτών που ελέγχουν τις ΑΠΕ, επιτρέποντας την επέκταση της ΔΕΗ, κλπ. Σε ό,τι αφορά τα υγρά καύσιμα η στρατηγική συνεργασία της Ελλάδας με τη Ρωσία κι η επιλογή του Ιράν ως προμηθευτή, στη θέση των αμερικάνικων προτεκτοράτων, μπορεί να εξασφαλίσει πολύ πιο φθηνά καύσιμα.

Τέλος, στα φάρμακα μπορεί σήμερα η εγχώρια παραγωγή (από 27 φαρμακοβιομηχανίες) να καλύπτει το 18% μόνο της ζήτησης με το υπόλοιπο 82% να καλύπτεται από πολυεθνικές, οι ίδιοι ωστόσο οι βιομήχανοι που καταγγέλλουν την σκανδαλώδη πριμοδότηση των πολυεθνικών στα χρόνια του Μνημονίου κι οποίοι εξάγουν σε 80 χώρες, έχουν δηλώσει ότι μπορούν να καλύψουν με ποιοτικά φάρμακα σε χαμηλό κόστος το 70% της πρωτοβάθμιας φροντίδας υγείας και το 50% της νοσοκομειακής. Αρκεί να δοθούν οι κατάλληλες οδηγίες στη συνταγογράφηση…

Εν κατακλείδι στα τρόφιμα, την ενέργεια, τα φάρμακα αλλά και γενικότερα, η επαναστατική ρήξη, γιατί καμιά αστική κυβέρνηση δεν μπορεί να εφαρμόσει τα παραπάνω μέτρα, θα απελευθερώσει ασύλληπτες προοδευτικές κοινωνικές δυνάμεις, που σήμερα ακρωτηριάζονται, επιτρέποντας στην κοινωνία να εισέλθει σε ένα νέο «χρυσό αιώνα»…

Εργατική αναταραχή στην Ολλανδία (Επίκαιρα, 21-27 Μαΐου 2015)

img_8316
Η είδηση δεν ήταν κι η πιο συνηθισμένη. Στην Ολλανδία όπου, υποτίθεται, το κοινωνικό ζήτημα τελεί υπό έλεγχο, έστω διαχείριση, η μεγαλύτερη εργατική ομοσπονδία ξεκίνησε διαδοχικές απεργιακές κινητοποιήσεις κατά της κεντροδεξιάς κυβέρνησης, που θα διαρκέσουν περισσότερο από έναν μήνα.

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Την Τρίτη 19 Μαΐου ξεκίνησε η πρώτη κινητοποίηση των τραυματιοφορέων και των πληρωμάτων ασθενοφόρων. Οι συγκεκριμένοι εργαζόμενοι συγκαταλέγονται στους κλάδους που συμπεριλαμβάνει στο δυναμικό της η εργατική συνομοσπονδία FNV. Μαζί με αυτούς περιλαμβάνει επίσης από εργαζόμενους στην μεταλλουργία και βιομηχανικούς εργάτες μέχρι κάθε ειδικότητας δημοσίου υπαλλήλους, χωρίς να εξαιρούνται οι αστυνόμοι.

Πιο ευέλικτη εργασία!

Αιτία των εργατικών κινητοποιήσεων στη χώρα της τουλίπας είναι η απροθυμία της κυβέρνησης του Μαρκ Ρούτε να συμφωνήσει με τους αντιπροσώπους της εργατικής συνομοσπονδίας για την υπογραφή συλλογικών συμβάσεων. Καλύτερα όμως περιγράφει τα επίδικα των κινητοποιήσεων η Σασκία Μπούμανς, ερευνήτρια της εργατικής συνομοσπονδίας FNV, με την οποία μίλησαν τα Επίκαιρα: «Το τελευταίο χρονικό διάστημα έχουν λήξει μεγάλες συλλογικές συμβάσεις εργασίας: Στις κατασκευές από την 1η Ιανουαρίου 2015, οι περισσότερες συλλογικές συμβάσεις στο λιανεμπόριο, με τις πιο πολλές απ’ αυτές εδώ και δύο χρόνια όπως στα σούπερ μάρκετ και στην μόδα, στους δημόσιους υπαλλήλους από τον Ιανουάριο του 2011, στην παιδική φροντίδα και το μέταλλο πιο πρόσφατα και μόλις τώρα κατέρρευσαν και οι διαπραγματεύσεις. Στις περισσότερες διαπραγματεύσεις οι εργοδότες ήθελαν να προσθέσουν πιο ευέλικτη εργασία. Επιδίωκαν επίσης, για παράδειγμα στο λιανικό εμπόριο, την κατάργηση των μπόνους για δουλειά στα Σαββατοκύριακα, στις απογευματινές και νυχτερινές βάρδιες, στις άδειες. Ήθελαν επίσης την επέκταση της κανονικής εργάσιμης ημέρας από τις 8 στις 12 ώρες, όπως στις οικοδομές, κι επίσης την επέκταση της εργάσιμης εβδομάδας ή την εισαγωγή των ελαστικών εργάσιμων εβδομάδων σε ετήσια βάση. Στην Ολλανδία, υπάρχουν περίπου 900 συλλογικές συμβάσεις εργασίας με την συνομοσπονδία FNV να συμμετέχει στις περισσότερες εξ αυτών, ενώ το 80% των ολλανδών εργαζομένων καλύπτεται από τέτοιες συλλογικές συμβάσεις εργασίας. Αυτό το ποσοστό δεν έχει αλλάξει δραματικά τις τελευταίες δεκαετίες παρά την μείωση της συνδικαλιστικής πυκνότητας. Κάτι, που ενοχλεί τις εργοδοτικές οργανώσεις κι ορισμένα πολιτικά κόμματα που αμφισβητούν την αντιπροσωπευτικότητα του συστήματος. Ενδεικτικά να σας αναφέρω πως στη βιομηχανία της φιλοξενίας (μπαρ, εστιατόρια, ξενοδοχεία, κ.α.), όπου το ποσοστό οργάνωσης των εργαζομένων είναι 7%, η εργοδοσία δεν θέλει καμία νέα συλλογική σύμβαση… Η συνομοσπονδία FNV, που αποτελεί τη μεγαλύτερη συνδικαλιστική ένωση με περισσότερα από 1 εκ. μέλη, διεκδικεί αυξήσεις στους μισθούς 3%. Πρόκειται για ένα τολμηρό αίτημα για το ολλανδικό εργατικό κίνημα δεδομένου ότι τις τελευταίες δεκαετίες υποστήριξε την πολιτική συγκράτησης των μισθών. Πιθανότατα, ως αποτέλεσμα της βαθιάς εσωτερικής κρίσης, της συνεχούς μείωσης της συνδικαλιστικής πυκνότητας (20%) και του γεγονότος ότι οι μισθοί των συλλογικών συμβάσεων δεν ακολούθησαν την πορεία του πληθωρισμού τα προηγούμενα 30 χρόνια, τώρα η FNV άλλαξε την στάση της απέναντι στην πολιτική συγκράτησης των μισθών. Έτσι, ανακοίνωσε τις αγωνιστικές πρωτοβουλίες που συμπίπτουν με μια πιο μαχητική ατμόσφαιρα η οποία κυριαρχεί στο εσωτερικό της. Πολλά μέλη, όπως επίσης και συνδικαλιστικά στελέχη πιστεύουν ότι τώρα πρέπει να δείξουν την δύναμή τους. Μένει να δούμε αν θα το καταφέρουν δεδομένου ότι για πολλά χρόνια, παρότι η Ολλανδία έχει το πιο ευέλικτο εργατικό δυναμικό στην ΕΕ, η FNV δεν ήθελε κινητοποιήσεις κι απεργίες, κι ήταν ένας “υπεύθυνος εταίρος”»…

Η γενικευμένη λαϊκή δυσαρέσκεια κι η περίοδος εργατικών κινητοποιήσεων που ξεκινάει στην Ολλανδία προσφέρεται ωστόσο για πολλά περαιτέρω συμπεράσματα, αν εξετάσουμε καλύτερα τον χαρακτήρα της οικονομίας. Πολύ περισσότερο να λάβουμε υπ’ όψη μας ότι συγκρίσιμες εργατικές κινητοποιήσεις είναι σε εξέλιξη και σε άλλες χώρες της βόρειας Ευρώπης, όπως για παράδειγμα στη Γερμανία, με πρωταγωνιστές του σιδηροδρομικούς…

unempΣυμπέρασμα πρώτο: Η έξοδος από την κρίση δεν σηματοδοτεί την βελτίωση των εργατικών αμοιβών. Η Ολλανδία το 2013 και το 2014 είδε το ΑΕΠ της να αυξάνεται, ξεπερνώντας την κρίση του 2012 που προκάλεσε μια μικρή μεν (σχεδόν 0,5%) αλλά αισθητή πτώση στην αξία των παραγόμενων αγαθών και υπηρεσιών. Παρόλα αυτά οι περικοπές κοινωνικών δαπανών κι οι αυξήσεις φόρων συνολικού ύψους 46 δις. ευρώ που επιβλήθηκαν τότε ήρθαν για να …μείνουν κι έτσι στην περίοδο της ανάκαμψης ουδέποτε καλύφθηκαν αυτά τα κενά. Το ίδιο συνέβη και με τους μισθούς και τα μεροκάματα. Εντυπωσιακή δε είναι κι σταθεροποίηση της ανεργίας στο 7%, όπως φαίνεται στο διάγραμμα, που επιβεβαιώνει τον διεθνή χαρακτήρα του φαινομένου της «ανάκαμψης χωρίς τη δημιουργία νέων θέσεων εργασίας». Συμβαίνει, με άλλα λόγια, και στον πυρήνα της ευρωζώνης η άνοδος του ΑΕΠ να μην συνδυάζεται με την δημιουργία νέων θέσεων εργασίας, αυξάνοντας έτσι με σταθερό ρυθμό το μέγεθος του εφεδρικού στρατού εργασίας…

Οι εξαγωγές δεν ξορκίζουν την κρίση

Συμπέρασμα δεύτερο: Ο εξαγωγικός προσανατολισμός δεν απαλλάσσει μια οικονομία από κρίσεις ούτε εξασφαλίζει την γενική ευημερία. Η Ολλανδία αποτελεί χώρα πρότυπο για όσους υποδεικνύουν την διεθνοποίηση των οικονομικών δραστηριοτήτων και την οργανική ένταξη στον παγκόσμιο καταμερισμό ως το φάρμακο δια πάσαν νόσον, στον αντίποδα οικονομιών που ανάγουν την εσωτερική κατανάλωση ως κινητήρια δύναμη της μεγέθυνσης… Αποτελώντας την 5η μεγαλύτερη οικονομία και τον 3ο μεγαλύτερο εξαγωγέα της ευρωζώνης, την 6η χώρα σε σειρά κατάταξης στην υποδοχή άμεσων ξένων επενδύσεων και με το 65% του ΑΕΠ της να προέρχεται από εξαγωγές εμπορευμάτων και λιμενικές δραστηριότητες (δεδομένου πως το λιμάνι του Ρότερνταμ είναι το μεγαλύτερο της Ευρώπης και το 3ο μεγαλύτερο του κόσμου) η Ολλανδία ενσαρκώνει το φαντασιακό κάθε καθαρόαιμου νεοφιλελεύθερου που ορκίζεται στο δόγμα «εξαγωγές ή θάνατος». Κι όμως αυτή η οικονομία διχάζεται από κοινωνικές αντιθέσεις, και το αύριο των εργαζομένων της, όπως συμβαίνει και στα καθ’ ημάς, κανείς δεν εγγυάται ότι θα είναι καλύτερο από το χθες…

ΔΝΤ: Επιβαρύνει το χρέος με τοκογλυφικό επιτόκιο (Επίκαιρα, 14-20/5/2015)

imf-lagarde_2531143b«Θέλετε να γίνουμε σαν το Σουδάν, την Σομαλία και τη Ζιμπάμπουε, που είναι οι μοναδικές χώρες οι οποίες μέχρι στιγμής έχουν καθυστερήσει την πληρωμή του ΔΝΤ;» Αυτός είναι ο αντίλογος που προβάλλεται μόνιμα απέναντι σε κάθε ένσταση ή αντίρρηση στην προοπτική πληρωμής των δόσεων του ΔΝΤ! Ωστόσο, αυτή η απάντηση αποφεύγει να τοποθετηθεί απέναντι στο προφανές ερώτημα για την σκοπιμότητα, ακόμη και τη νομιμότητα των πληρωμών απέναντι στον διεθνή οργανισμό. Ενστάσεις που εγείρονται όλο και πιο έντονα όσο οι πιστωτές, εκβιάζοντας την ελληνική κυβέρνηση να αποδεχθεί τα αιτήματά τους, αρνούνται να υλοποιήσουν τις δικές τους υποχρεώσεις για την έγκαιρη καταβολή των δόσεων. Αυτή τους η απροθυμία, από κοινού με την καλά ενορχηστρωμένη τακτική διαχείρισης της ρευστότητας εκ μέρους της ΕΚΤ, οδηγεί σε ασφυξία την ελληνική οικονομία, φέροντας την αποκλειστική ευθύνη για τις αυξανόμενες ενδείξεις επιστροφής στην ύφεση.

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Δεν είναι ωστόσο μόνο η αθέτηση των υποχρεώσεων των πιστωτών που νομιμοποιεί μια «συμμετρική» αθέτηση των υποχρεώσεων εκ μέρους της Ελλάδας για αποπληρωμή των δόσεων, όπως αυτή για παράδειγμα που πληρώθηκε την Δευτέρα 11 Μαΐου το απόγευμα, ύψους 750 εκ. ευρώ. Βάσιμες ενστάσεις για τη σκοπιμότητα αποπληρωμής του ΔΝΤ δημιουργεί κι η τοκογλυφική του πρακτική απέναντι στην Ελλάδα. Όπως έδειξε πρόσφατη δημοσίευση της βρετανικής Μη Κυβερνητικής Οργάνωσης Jubilee Debt Campaign (εδώ η σχετική ανακοίνωση) το ΔΝΤ χρεώνει την Ελλάδα με ένα επιτόκιο ύψους 3,6%, που είναι 4 φορές υψηλότερο από το επιτόκιο που απαιτείται για να καλύπτει το κόστος λειτουργίας του, το οποίο υπολογίζεται γύρω στο 0,9%. Αν η Ελλάδα χρεωνόταν με αυτό το επιτόκιο από το 2010, θα είχε καταβάλει 2,5 δισ. ευρώ λιγότερα σε πληρωμές προς τον διεθνή, όχι και τόσο δημοφιλή οργανισμό. Από το 2010 ως το 2014 με την εμπλοκή του στον δανεισμό υπερχρεωμένων χωρών το ΔΝΤ έχει κερδίσει 8,4 δις. ευρώ. Το ένα τέταρτο αυτών των κερδών προέρχεται από την Ελλάδα. Ο οικονομολόγος της βρετανικής ΜΚΟ, Τιμ Τζόουνς, με αφορμή τα συγκεκριμένα ευρήματα και την προηγούμενη έρευνα της ίδιας οργάνωσης βάσει της οποίας το 92% των δανείων της Τρόικας έχει επιστρέψει στους δανειστές και τις τράπεζες, δήλωσε πως «τα δάνεια του ΔΝΤ στην Ελλάδα όχι απλώς διέσωσαν τις τράπεζες που δάνειζαν αφειδώς, αλλά έχουν πρακτικά βγάλει περισσότερο χρήμα έξω από τη χώρα. Αυτό το τοκογλυφικό επιτόκιο επιβαρύνει το άδικο χρέος που επιβλήθηκε στον ελληνικό λαό».

Πολλαπλές παραβιάσεις του καταστατικού του ΔΝΤ

Επιπλέον επιχειρήματα που θα μπορούσαν να χρησιμοποιηθούν για να μην αποπληρωθεί το χρέος στο ΔΝΤ (που η συμμετοχή του στην πρώτη δανειακή σύμβαση του 2010 ανήλθε σε 20,1 δις. ευρώ και στην δεύτερη του 2012 σε 28 δις. ευρώ) συζητήθηκαν επίσης στην δεύτερη συνεδρίαση των ομάδων εργασίας της Επιτροπής Αλήθειας Δημοσίου Χρέους, μεταξύ 4 και 7 Μαΐου 2015. Με βάση μια πρώτη καταγραφή ο αριθμός των παρατυπιών που συνοδεύουν την δανειοδότηση από το ΔΝΤ είναι διψήφιος!

Η σημαντικότερη αντίφαση που υπάρχει μεταξύ των δανείων που δόθηκαν και συνεχίζουν να δίνονται στην Ελλάδα σχετίζεται με το ποσοστό συμμετοχής της χώρας μας στο κεφάλαιο του οργανισμού, η οποία ανερχόταν σε 823 εκ. SDR (Special Drawing Rights, όπως αποκαλείται το ειδικό «νόμισμα» του ΔΝΤ) ενώ στις 3 Μαρτίου 2011, όταν υλοποιήθηκαν οι μεταρρυθμίσεις του 2008, ανήλθε σε 1.102 εκ. SDR με την πιο πρόσφατη ισοτιμία του να ανέρχεται σε 1,25 ευρώ. Με βάση ωστόσο το άρθρο 5 του καταστατικού του, ο δανεισμός του ΔΝΤ σε μια χώρα δεν μπορεί να ξεπερνάει το διπλάσιο της ποσόστωσης της. Στην περίπτωση της Ελλάδας όμως έγινε μια …μικρή υπέρβαση και σε ό,τι αφορά το πρώτο δάνειο, η συμμετοχή του Ταμείου ήταν 32 φορές μεγαλύτερη της ποσόστωσης, ενώ στην περίπτωση του δεύτερου δανείου το Ταμείο δάνεισε την Ελλάδα 22 σχεδόν φορές περισσότερα από την συμμετοχή της ή 11 φορές το ανώτατο επιτρεπτό όριο, που ήταν μόνο διπλάσιο της συμμετοχής.

Το κρέας …ψάρι και το ελληνικό χρέος βιώσιμο

Το ΔΝΤ παραβίασε, επίσης, το καταστατικό του δανείζοντας την Ελλάδα χωρίς το χρέος να έχει κριθεί βιώσιμο, όπως απαιτείται στο καταστατικό του οργανισμού ώστε να αποφεύγεται η έκθεση του Ταμείου σε υψηλούς κινδύνους. Αναφέρει τα εξής για το συγκεκριμένο θέμα ο Π. Ρουμελιώτης, που διετέλεσε αναπληρωτής εκτελεστικός διευθυντής του ΔΝΤ μεταξύ Μαρτίου 2010 και Δεκεμβρίου 2011, στο βιβλίο του με τίτλο «Το άγνωστο παρασκήνιο της προσφυγής στο ΔΝΤ» (Α.Α. Λιβάνη): «Στην έκθεσή τους για την έγκριση και την εκταμίευση της πρώτης δόσης του δανείου προς την Ελλάδα, οι εμπειρογνώμονες του Ταμείου ανέφεραν ότι θεωρούσαν βιώσιμο το δημόσιο χρέος σε μεσοπρόθεσμη βάση. Καθώς όμως υπήρχαν πολλοί αστάθμητοι παράγοντες ήταν δύσκολο να δηλώσουν κατηγορηματικά ότι το ελληνικό χρέος ήταν βιώσιμο… Για να μπορέσει η νομική υπηρεσία του Ταμείου να εγκρίνει την εκταμίευση της πρώτης δόσης του δανείου, ερμήνευσε διασταλτικά το καταστατικό του ΔΝΤ και επικαλέστηκε τον κίνδυνο μιας συστημικής αποσταθεροποίησης, επειδή ακριβώς δεν ήταν βέβαιη η βιωσιμότητα του ελληνικού χρέους» (σελ. 125).

Παραβίαση του καταστατικού του οργανισμού υπήρχε και σε ό,τι αφορά την χρήση των κονδυλίων που εκταμίευσε. Αναφέρεται συγκεκριμένα πως «ένα μέλος δεν μπορεί να χρησιμοποιήσει τους γενικούς πόρους του Ταμείου για μια μεγάλη ή συνεχιζόμενη εκροή κεφαλαίου και το Ταμείο μπορεί να απαιτήσει ένα μέλος να επιβάλει ελέγχους για να αποτρέψει μια τέτοια χρήση των γενικών πόρων του Ταμείου. Εάν, μετά την παραλαβή ενός τέτοιου αιτήματος, ένα μέλος αποτύχει να ασκήσει τους κατάλληλους ελέγχους, το Ταμείο μπορεί να κηρύξει το μέλος ακατάλληλο να χρησιμοποιήσει του πόρους του». Στην Ελλάδα ξέρουμε καλά πώς χρησιμοποιήθηκαν οι πόροι του ΔΝΤ: για να σωθούν οι ευρωπαϊκές τράπεζες! Με βάση τα όσα γράφει πάλι ο Π. Ρουμελιώτης, «οι εκπρόσωποι των ευρωπαϊκών χωρών διαβεβαίωναν ότι οι τράπεζες των χωρών τους θα συνέχιζαν να στηρίζουν την Ελλάδα και θα διατηρούσαν τα ελληνικά ομόλογα που είχαν αγοράσει. Βεβαίως, οι διαβεβαιώσεις των εκπροσώπων των ευρωπαϊκών χωρών δεν επαληθεύτηκαν στην πορεία. Αντίθετα, οι ευρωπαϊκές τράπεζες ξεφορτώθηκαν ένα μεγάλο μέρος των ελληνικών ομολόγων που είχαν στην κατοχή τους, είτε ρευστοποιώντάς τα στην ημερομηνία λήξης τους, είτε πουλώντας τα με έκπτωση στη δευτερογενή αγορά ομολόγων (σελ. 127)». Επομένως, κατά παράβαση του καταστατικού του οργανισμού οι πόροι του ΔΝΤ χρησιμοποιήθηκαν για να χρηματοδοτήσουν την φυγή κεφαλαίων, όπως έχει συμβεί κι άλλες φορές στην πρόσφατη ιστορία. Το (προφανώς ρητορικό) ερώτημα επίσης που γεννιέται σχετίζεται με τις κυρώσεις που αντιμετώπισαν οι εκπρόσωποι της Γερμανίας και της Γαλλίας στο ΔΝΤ, όταν στη συνέχεια αποδείχτηκε ότι συνειδητά …παραμύθιαζαν την διοίκηση του ΔΝΤ.

Τα παραπάνω παραδείγματα είναι ορισμένα μόνο απ’ όσα μπορεί να επικαλεστεί η κυβέρνηση για να προχωρήσει στην άμεση παύση πληρωμών προς το ΔΝΤ, που θα ανοίξει τον δρόμο για τη μονομερή διαγραφή του χρέους.

Θλιβερή επέτειος για την Παλαιστίνη με τους Παλαιστίνιους στο περιθώριο (Πριν, 24/5/2015)

palestine_categoryΜε έναν χαρακτηριστικά δικό του τρόπο επέλεξε το εβραϊκό κράτος να τιμήσει την 67η επέτειο της Νάκμπα, όπως λέγεται η καταστροφή της ιστορικής Παλαιστίνης που προκάλεσαν οι Σιωνιστές το 1947-1948, δημιουργώντας τους όρους για την μετέπειτα ίδρυση του Ισραήλ.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Εκείνες τις μέρες ορδές άρτια εξοπλισμένων, από τους Άγγλους, Σιωνιστών σκότωσαν πάνω από 15.000 Παλαιστίνιους, ισοπέδωσαν πάνω από 415 χωριά για να καταστραφεί κάθε έννοια ιστορικής συνέχειας και μνήμης και οδήγησαν σε βίαιο εκπατρισμό το 70% των Παλαιστινίων καταλαμβάνοντας έτσι παράνομα και με μεθόδους που χρησιμοποιούσαν κατά κόρον οι Ναζί λίγα χρόνια νωρίτερα το 78% της παλαιστινιακής γης. Η Νάκμπα σιωπηρά και χωρίς τυμπανοκρουσίες συνεχίζεται μέχρι σήμερα ωθώντας κάθε νέο Παλαιστίνιο να εγκαταλείψει την χώρα, αν δεν θέλει να ζήσει σαν πολίτης δεύτερης κατηγορίας. Κι έτσι, το Ισραήλ να κυριαρχήσει εθνικά ακυρώνοντας στην πράξη το αίτημα της δημιουργίας ενός ανεξάρτητου παλαιστινιακού κράτους, στα σύνορα πριν τον πόλεμο του 1967 και με πρωτεύουσα την ανατολική Ιερουσαλήμ. Επειδή ωστόσο οι Παλαιστίνιοι συνεχίζουν να μένουν στην κατεχόμενη Δυτική Όχθη, την προσαρτημένη Ανατολική Ιερουσαλήμ και την πολιορκημένη Γάζα, το εβραϊκό κράτος επέλεξε να χρησιμοποιήσει πιο κλασσικά εργαλεία με τα οποία ξεχωρίζει η «ήρα» των Αράβων από το «στάρι» του …περιούσιου λαού. Όπως, η απαγόρευση επιβίβασης των Παλαιστινίων στα λεωφορεία που χρησιμοποιούν οι Εβραίοι! Το μέτρο τελικά αποσύρθηκε ως προς το παρόν, λόγω των ισχυρότατων αντιδράσεων που προκάλεσε. Ήρθε όμως να θυμίσει πως εδώ και χρόνια σε πολλά λεωφορεία που περνούν μέσα από εβραϊκούς εποικισμούς ή τα νυχτερινά δρομολόγια ούτως ή άλλως οι Παλαιστίνιοι δεν επιβιβάζονται από τον φόβο προπηλακισμού και επίθεσης που μπορούν να δεχθούν. Η πρόταση νόμου, με άλλα λόγια, ήρθε να επισημοποιήσει και να γενικεύσει, μια κατάσταση που έχει ήδη διαμορφωθεί…

Η επέτειος της Νάκμπα ωστόσο ανοίγει τη συζήτηση για το μέλλον του παλαιστινιακού αγώνα, με τις διπλωματικές πρωτοβουλίες μάλιστα να έχουν αποφέρει μια απροσδόκητα θετική εξέλιξη: Την αναγνώριση του παλαιστινιακού κράτους από 135 σε σύνολο 192 κρατών, με τα 8 μάλιστα απ’ αυτά που την αναγνώρισαν να ανήκουν στην ΕΕ: Σουηδία, Βουλγαρία, Τσεχία, Κύπρος, Ουγγαρία, Μάλτα, Πολωνία και Ρουμανία. Άλλοθι επομένως δεν έχει η κυβέρνηση του Τσίπρα για να παραπέμπει στο απώτερο μέλλον ένα ώριμο αίτημα, φοβούμενη μη χαλάσει το φλογερό ελληνο-αμερικανικό ειδύλλιο. Η επιλογή της ΕΕ και κυρίως των Αμερικάνων (που συνεχίζουν να στέλνουν στο Ισραήλ το συντριπτικά μεγαλύτερο μέρος της στρατιωτικής βοήθειας που παρέχουν στο εξωτερικό, 3,1 δις. δολ. σε σύνολο 5,7 δις. ή το 54%!) να μην ακολουθήσουν το διπλωματικό πρωτόκολλο αρνούμενες να αποδώσουν στην Παλαιστίνη τα δικαιώματα που της αναλογούν δείχνει και τα όρια που συναντά η πολιτική ενδοτισμού του Αμπάς. Μια πολιτική που στο εσωτερικό των κατεχομένων παλαιστινιακών εδαφών εξακολουθεί να μην χαίρει καμιάς νομιμοποίησης. Μάρτυρας η απροθυμία προκήρυξης εκλογών κι η τεχνητή παράταση ζωής της «κυβέρνησης του Αμπάς», με τη σύμφωνη γνώμη Ισραήλ, ΗΠΑ και ΕΕ, που κατά τ’ άλλα κόπτονται για τη δημοκρατία, γιατί ξέρουν καλά ότι αν στήνονταν κάλπες οι Παλαιστίνιοι θα έδιναν στη Χαμάς πολύ μεγαλύτερη πλειοψηφία απ’ αυτή που πήρε το 2006 στη Γάζα…

Παγίδα φτώχειας το παράλληλο νόμισμα (Πριν, 24/5/2015)

ableΑδιαπέραστο τοίχο βρήκε μπροστά του ο έλληνας πρωθυπουργός στη σύνοδο κορυφής της Ρίγας στη Λετονία, που τελείωσε προχθές, Παρασκευή το απόγευμα. Ο Αλέξης Τσίπρας προσήλθε στην πρωτεύουσα της Βαλτικής Δημοκρατίας, με την ελπίδα ότι στη συνάντηση που θα είχε εκεί με την γερμανίδα καγκελάριο και τον γάλλο πρόεδρο θα δινόταν μια πολιτική λύση κι έτσι, επί της ουσίας, θα προσπερνούσε τους «θεσμούς» και την «ομάδα των Βρυξελλών». Δεν ήταν η πρώτη φορά που η ελληνική πολιτική ηγεσία προσέβλεπε στο Βερολίνο και το Παρίσι επιδιώκοντας μια πολιτική λύση. Από τις πρώτες ημέρες της νέας κυβέρνησης και με αποκορύφωμα την επίσκεψη του Αλ. Τσίπρα στο Βερολίνο στις 10 Απριλίου το «κρυφό χαρτί» της ελληνικής πολιτικής ηγεσίας, υποτίθεται πως ήταν η πολιτική συνεννόηση που τελικά θα άνοιγε το δρόμο για την εκταμίευση της δόσης των 7,2 δισ. ευρώ. Κι επανειλημμένες φορές η ελπίδα τους, που ως σημείο αφετηρίας έχει την κοινότητα των συμφερόντων και την δυνατότητα εύρεσης κοινά αποδεκτής λύσης, έχει αποδειχθεί φρούδα! Συνεχίζουν παρόλα αυτά…

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Το σημαντικότερο ωστόσο είναι ότι αυτός ο χρόνος δεν κυλάει ουδέτερα στη διελκυστίνδα Ελλάδας – πιστωτών. Όπως φαίνεται στον πίνακα που παραθέτουμε, όλο τούτο το διάστημα το ελληνικό δημόσιο, που δεν έχει εισπράξει ούτε ένα ευρώ από τους πιστωτές κατά παράβαση των όσων προβλέπονταν, έχει καταβάλλει στο ΔΝΤ για την αποπληρωμή του δανείου της πρώτης δανειακής σύμβασης (του 2010) σχεδόν 3,5 δισ. ευρώ. Οι πιστωτές επομένως δεν είχαν καμιά ζημιά, χωρίς όμως το ίδιο να ισχύει για την Ελλάδα που πλήρωσε «πλήρως και εγκαίρως» τις υποχρεώσεις της, σύμφωνα με όσα προβλέπονταν στην απόφαση της Ευρωομάδας της 20ης Φεβρουαρίου. Λόγω της καταβολής των 3,5 δισ. ευρώ μέχρι σήμερα στους πιστωτές από την τωρινή κυβέρνηση (δεν συμπεριλαμβάνονται, πχ τα 448 εκ. ευρώ που καταβλήθηκαν στις 13 Ιανουαρίου, παρότι κι εκείνο το ποσό βάρυνε απρόβλεπτα τα τρέχοντα δημόσια έσοδα) η συγκέντρωση για παράδειγμα των 2,34 δισ. ευρώ που απαιτούνται για την καταβολή των συντάξεων γίνεται μετά κόπων και βασάνων. Ενώ, όλες οι υπηρεσίες του δημοσίου κι ειδικότερα οι πιο ευαίσθητες, όπως τα νοσοκομεία, έρχονται αντιμέτωπες πλέον με την «παύση παραδόσεων» των προμηθευτών τους, που είναι η δική τους αντίδραση στην παύση πληρωμών του δημοσίου. Για να μην πούμε βέβαια πως τα 3,5 αυτά δισ. που δόθηκαν στους πιστωτές θα μπορούσαν να είχαν χρηματοδοτήσει την 13η σύνταξη… Εν ολίγοις, ο χρόνος κυλάει σε όφελος των πιστωτών που βλέπουν την κυβέρνηση να στραγγίζει για λογαριασμό τους και τα τελευταία ρευστά του δημοσίου, θυσιάζοντας μάλιστα σε αυτό το βωμό πολύ γρήγορα το πολιτικό της κεφάλαιο, όπως συνέβη με την Πράξη Νομοθετικού Περιεχομένου που αφορούσε την μεταφορά στην Τράπεζα της Ελλάδας των ρευστών διαθεσίμων των νομικών προσώπων του δημοσίου.

Στο παράλληλο, πληθωριστικό νόμισμα προτείνεται

να δίνονται οι αυξήσεις σε μισθωτούς και συνταξιούχους

Κάποτε όμως και τα ρευστά διαθέσιμα τελειώνουν, δημιουργώντας το ερώτημα πώς θα γίνονται στο εξής οι πληρωμές του χρέους, δεδομένης της χρηματοδοτικής ξηρασίας που έχει επέλθει. Κι εδώ οι δανειστές έχουν λύση, η οποία μάλιστα ζυμώνεται μήνες τώρα στην κοινή γνώμη και τα επιτελεία. Η λύση είναι το διπλό νόμισμα, δηλαδή μαζί με το ευρώ η παράλληλη κυκλοφορία ενός επιπλέον νομίσματος υπό την μορφή υποσχετικής. Η πρώτη φορά που εισήχθη επίσημα στη δημόσια συζήτηση ήταν από την Ντόιτσε Μπανκ, ακριβώς πριν 3 χρόνια, όταν στο ενδιάμεσο των δύο εκλογών η προοπτική μιας εκλογικής επιτυχίας του ΣΥΡΙΖΑ δημιουργούσε ανησυχίες για την αποπληρωμή του χρέους, έστω, σε όσους δεν θέλουν να αφήνουν τίποτε στην τύχη.

Τα ίδια σενάρια επανήλθαν από τις Βρυξέλλες πριν λίγες εβδομάδες και μόλις πριν δύο μέρες από τον γερμανό υπουργό Οικονομικών, Βόλφγκανγκ Σόιμπλε, που φέρεται να πρότεινε την κυκλοφορία παράλληλου νομίσματος στην Ελλάδα. Και τα δύο δημοσιεύματα διαψεύστηκαν, αλλά δεδομένου ότι είδαν το φως της δημοσιότητας από τα μεγαλύτερα ειδησεογραφικά πρακτορεία, έχουν ξεχωριστή σημασία. Η σοβαρότητα των σχετικών ζυμώσεων υπογραμμίζεται αν λάβουμε υπ’ όψη μας και μια σχετική μελέτη που εκδόθηκε στις 20 Μαΐου από το Κέντρο για Ευρωπαϊκές Πολιτικές Σπουδές (Centre for European Policy Studies), (εδώ η πλήρης έκθεση) το οποίο απηχεί υψηλού επιπέδου προβληματισμούς για τρέχοντα θέματα, χωρίς φυσικά να τους υιοθετεί ή να τους συστήνει. Συγγραφέας της μάλιστα είναι ο Τόμας Μάγιερ, που έγραψε και την έκθεση της Ντόιτσε Μπανκ, τον Μάιο του 2012, με τον οποίο η κυβέρνηση κι ο υπουργός Οικονομικών, Γιάνης Βαρουφάκης, συνομιλούν. Τέλος, σχετικές συζητήσεις για παράλληλη κυκλοφορία νέου νομίσματος έχουν γίνει και στο υπουργικό συμβούλιο, με τον υπουργό Οικονομικών Γ. Βαρουφάκη να παρουσιάζει τη νέα κάρτα που θα εκδοθεί στο όνομα όσων ευνοηθούν από τα μέτρα αντιμετώπισης της ακραίας φτώχειας «ως μια μορφή παράλληλου νομίσματος».

Η νέα μελέτη για την παράλληλη νομισματική κυκλοφορία εμφανίζει την έκδοση των υποσχετικών ως μια παρένθεση που θα μπορεί να κλείσει όταν αποκατασταθούν οι κανονικές συνθήκες κυκλοφορίας, όπως συνέβη για παράδειγμα στην Αργεντινή το 2001 και σε πιο περιορισμένη και ελεγχόμενη έκταση το 2009 στην Καλιφόρνια των ΗΠΑ. Με τα νέα νομίσματα θα μπορούν να πληρώνονται οι αυξήσεις στους μισθούς και τις συντάξεις, προτείνει ο συντάκτης της έκθεσης. Έτσι ο συνταξιούχος κι ο δημόσιος θα αμείβονται με δύο νομίσματα: με ευρώ τον σταθερό μισθό ή την σταθερή σύνταξη και με τις υποσχετικές το επιπλέον ποσό που θα ανακοινώσει όποια κυβέρνηση θέλει να ασκήσει κοινωνική πολιτική, υπονοεί ο συντάκτης της, μειδιώντας υποθέτουμε. Ακόμη και στον ιδιωτικό τομέα οι αυξήσεις θα δίνονται με το παράλληλο εθνικό νόμισμα. Προτείνοντας μάλιστα να μην παρεμβαίνει η κυβέρνηση στην διαμόρφωση της ισοτιμίας του νέου νομίσματος (του Geuro εκ του Greek euro) με το ευρώ, είναι βέβαιο ότι ακόμη κι αν ξεκινούσε με ισοτιμία 1 προς 1, πολύ γρήγορα θα υποτιμούταν ραγδαία. Το αποτέλεσμα θα ήταν δύο πληθωρισμοί, ένας σε ευρώ–σχεδόν μηδενικός, κι ένας σε Geuro–σταθερά διψήφιος, ακόμη και δύο δημόσια χρέη! Το «μυστικό» ωστόσο της πρότασης παράλληλης κυκλοφορίας, που προκρίνεται ως το μικρότερο κακό σε σχέση με την έξοδο από το ευρώ, βρίσκεται στο πρώτο κιόλας άρθρο της μελέτης: «Ρύθμιση για ικανά δημόσια έσοδα σε ευρώ για να εξυπηρετηθεί το χρέος στο ΔΝΤ και την ΕΚΤ… για να αποφευχθεί μια τεχνητή χρεοκοπία».

Εν ολίγοις, η πρόταση για την παράλληλη κυκλοφορία μπορεί να συμπυκνωθεί στην εξής: «όσα ευρώ υπάρχουν, κατευθύνονται στην πληρωμή του χρέους και την λειτουργία των τραπεζών και, για την πληρωμή όλων των υπόλοιπων υποχρεώσεων, εκδώστε ό,τι νόμισμα θέλετε. Το πρωταρχικό ωστόσο είναι η αποπληρωμή του χρέους»! Φαίνεται επομένως ότι πρόκειται για ένα βαθιά αντιλαϊκό σχέδιο, μια παγίδα φτώχειας, που έρχεται να εξασφαλίσει τα συμφέροντα των πιστωτών. Το πετυχαίνει ωστόσο αυτό υποθηκεύοντας τα συμφέροντα των λαϊκών στρωμάτων που θα ταυτίσουν τις αυξήσεις με τον πληθωρισμό, καθώς οι τιμές σε Geuro των προϊόντων θα αυξάνονται συνεχώς…

Η πρόταση για παράλληλη νομισματική κυκλοφορία δεν είναι μόνο μια μορφής πίεση στην κυβέρνηση Τσίπρα για να υπογράψει άρον – άρον κι ό,τι να ‘ναι, πριν αναγκαστεί να προσφύγει σε τέτοια εργαλεία, που θα έχουν τεράστιο πολιτικό κόστος. Είναι επίσης κι ενός είδους απάντηση στην κρίση συναλλακτικών μέσων που αντιμετωπίζει ο ελληνικός καπιταλισμός, ως απόρροια της παραίτησης του από τη νομισματική κυριαρχία.

Στη βάση των παραπάνω, η κυβέρνηση πρέπει να αντιληφθεί ότι η τακτική της έχει αποτύχει παταγωδώς κι η ρήξη με τους δανειστές είναι μονόδρομος. Άμεσα, πρέπει να διακόψει τις συνομιλίες και να αρνηθεί να πληρώσει τα 1,5 δις. ευρώ που είναι οι δόσεις στο ΔΝΤ για τον μήνα Ιούνιο, αρχής γενομένης στις 5 Ιουνίου όταν πρέπει να καταβληθούν σχεδόν 300 εκ. ευρώ. Στη συνέχεια να εξαγγείλει την μονομερή διαγραφή του δημόσιου χρέους, όπως μέχρι σήμερα έχουν κάνει πολλές χώρες χωρίς καμία να το μετανιώσει και να βγάλει την χώρα από το ευρώ άμεσα, και την ΕΕ.