Home » 2014 » December

Monthly Archives: December 2014

Νίκος Χουντής: Διαγραφή του δημόσιου χρέους! (Επίκαιρα, 18-23 Δεκεμβρίου 2014)

nikos-hountis1ΣΥΝΕΝΤΕΥΞΗ ΣΤΟΝ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Την προτεραιότητα που έχει ο στόχος διαγραφής του μεγαλύτερου μέρους του χρέους, όπως συλλογικά αποφάσισε το συνέδριο του ΣΥΡΙΖΑ, επισημαίνει ο Νίκος Χουντής, πρώην ευρωβουλευτής, μέλος της Κεντρικής Επιτροπής και υπεύθυνος της ομάδας που συγκρότησε πρόσφατα το κόμμα για την προετοιμασία του στην κατεύθυνση υλοποίησης αυτού του στόχου, όταν εκλεγεί στην κυβέρνηση. Στην συνέντευξη που παραχώρησε στα Επίκαιρα υπογραμμίζει επίσης τις ευθύνης της ΕΕ για την ελληνική κρίση, την μετατροπή της Ελλάδας σε πειραματόζωο, την απώτερη επιδίωξη των πιστωτών για διάσωση των γερμανογαλλικών επιχειρήσεων μέσα από τον δανεισμό της Ελλάδας, κ.α.

– Ήσασταν ευρωβουλευτής τα κρίσιμα χρόνια που η ΕΕ μαζί με το ΔΝΤ επέβαλαν στην Ελλάδα τα μνημόνια και τις πολιτικές λιτότητας. Πως αξιολογείτε την στάση της ΕΕ κατά τη διάρκεια της ελληνικής κρίσης;

– Η ΕΕ έχει τεράστιες ευθύνες για την τροπή που έχει πάρει το ζήτημα της ελληνικής κρίσης, για τον τρόπο που αντέδρασε και συμπεριφέρθηκε τόσο κατά την εμφάνισή της, όσο και τον τρόπο που συμφώνησε για την αντιμετώπισή της. Με ευθύνη και της ΕΕ η χρηματοπιστωτική κρίση στην Ελλάδα μετατράπηκε σε κρίση δημοσίου χρέους, προκειμένου να σωθούν, όπως άλλωστε ομολόγησε σε ερώτησή μου και ο τότε επίτροπος οικονομικών κος Ρεν, οι τράπεζες και η ευρωζώνη.

Με ευθύνη και των θεσμικών παραγόντων της ΕΕ, άβουλοι, σερνόμενοι πίσω από τις επιταγές των ισχυρών της Ευρώπης και κυρίως της Γερμανίας, έφεραν το ΔΝΤ στην ευρωζώνη, καταστρατήγησαν όλο το θεσμικό οικοδόμημα της ΕΕ για την εξυπηρέτηση των συμφερόντων των ισχυρών, μετατρέποντας την Ελλάδα σε πειραματόζωο. Γενίκευσαν την πολιτική λιτότητας μέσω μνημονιακών ρυθμίσεων, δηλαδή δανεισμός με επαχθείς και απαράδεκτους όρους. Έδωσαν ισχυρό πλήγμα στη δημοκρατία στο σεβασμό δηλαδή της λαϊκής βούλησης, της λαϊκής κυριαρχίας. Το βλέπουμε άλλωστε, από τα μέτρα και τις μεταρρυθμίσεις που θα πάρουν αυτή την περίοδο στην Γαλλία και Ιταλία. Και πάλι απελευθέρωση απολύσεων, και πάλι ελαστικές σχέσεις εργασίας, και πάλι άνοιγμα επαγγελμάτων και των καταστημάτων τις Κυριακές.- 

– Ποιο ρόλο έπαιξαν τα συμφέροντα που διατηρούσαν στην Ελλάδα χώρες όπως η Γερμανία και η Γαλλία σε αυτή την στάση;

– Όπως καλά γνωρίζετε, η δραστηριοποίηση μεγάλων ευρωπαϊκών επιχειρήσεων στην χώρα μας, και ιδιαίτερα των Γερμανικών, συνοδεύτηκε με την παράνομη χρηματοδότηση των πολιτικών κομμάτων της συγκυβέρνησης, πολιτικών προσώπων και παραγόντων, με στόχο τις κρατικές προμήθειες και αγορές. Τα σκάνδαλα της Siemens, των γερμανικών υποβρυχίων, της Daimler, είναι μερικά από αυτά. Η διασύνδεση, η διαπλοκή κομμάτων, πολιτικών, με επιχειρηματικά συμφέροντα, η αλληλεξάρτηση, οδήγησε στην αδυναμία του πολιτικού συστήματος να λειτουργήσει αυτόνομα στην αντιμετώπιση της κρίσης, με αποτέλεσμα να υποταχτεί, για την σωτηρία του, στις επιταγές και επιθυμίες των ισχυρών της Ευρώπης.

– Ποιο ήταν το ζητούμενο από τη μεριά Βρυξελλών, Φρανκφούρτης και Βερολίνου της διαχείρισης της ελληνικής κρίσης; Ποια ήταν η διακύβευση, τελικά; Να σωθεί η Ελλάδα;

– Όπως είπα και στην πρώτη ερώτησή σας, αποκλειστικός στόχος ήταν η σωτηρία των τραπεζών, και ιδιαίτερα των γερμανικών και γαλλικών, που ήταν εκτεθειμένες από τις πολιτικές της χορήγησης επισφαλών δανείων. Η χρηματοπιστωτική φούσκα μετατράπηκε συνειδητά σε κρίση χρέους και η θεσμική αδυναμία της ΕΕ οδήγησε την Ελλάδα στην Τρόικα, ένα «υβριδικό σχήμα», μια εφεύρεση νεοφιλελεύθερης έμπνευσης, που μετακύλησε το χρέος στις πλάτες των ελλήνων πολιτών, με την καταστροφική πολιτική της λιτότητας, της διάλυσης του κοινωνικού κράτους, εν τέλει με την βίαιη μεταφορά πλούτου και πόρων από την εργασία στους δανειστές και κερδοσκόπους.

– Κατά την άποψή σας τι προκάλεσε την έκρηξη του ελληνικού δημόσιου χρέους; ΠΑΣΟΚ και ΝΔ ισχυρίζονται πως ήταν το γενναιόδωρο κράτος πρόνοιας, η διαφθορά των Ελλήνων κ.α.

– Αυτή η επιχειρηματολογία, συνεπικουρούμενη από τα συστημικά και διαπλεκόμουνα ΜΜΕ, έχει ως στόχο, από την μία να αποκρύψει τις πραγματικές ευθύνες όλων αυτών που οδήγησαν την χώρα μας σε αυτήν την κατάσταση, και από την άλλη να καλλιεργήσει το αίσθημα της συλλογικής ευθύνης, την συλλογική, θα τολμούσα να πω «εθνική ενοχή», με σκοπό να αδρανοποιήσει κάθε ατομική και συλλογική αντίδραση στις εφαρμοζόμενες πολιτικές, να παρουσιαστούν ως μονόδρομος, αλλά και σαν μια μορφή δικαιολογημένης «συλλογικής τιμωρίας» στις αμαρτωλές ατομικές και εθνικές συμπεριφορές.

– Ποια είναι η άποψη του ΣΥΡΙΖΑ για το δημόσιο χρέος κι η δική σας κατεύθυνση για το τι πρέπει να γίνει την επόμενη μέρα του σχηματισμού μιας αριστερής κυβέρνησης;

– Από την αρχή ο ΣΥΡΙΖΑ επισήμανε ότι πρώτον, δεν είναι ελληνικό το πρόβλημα του χρέους αλλά ευρωπαϊκό, και φάνηκε από τις εξελίξεις στην Πορτογαλία, Ισπανία και Ιταλία, ότι το χρέος της Ελλάδας δεν είναι βιώσιμο και χρειάζεται πολιτική διαπραγμάτευση με του θεσμούς της ΕΕ για την ρύθμιση του, αλλά και μια μεγάλη ευρωπαϊκή συνδιάσκεψη για το χρέος που θα θέσει το θέμα συνολικής ρύθμισης του χρέους στην Ευρώπη. Ο ΣΥΡΙΖΑ έχει δεσμευτεί απέναντι στον ελληνικό λαό ότι η κυβέρνηση της Αριστεράς θα ακυρώσει τις μνημονιακές δεσμεύσεις, θα ξεκινήσει πολιτική διαπραγμάτευση με τους θεσμούς της ΕΕ για την διαγραφή του μεγαλυτέρου μέρους του χρέους, την αποπληρωμή του υπολοίπου με ρήτρα ανάπτυξης, μορατόριουμ αποπληρωμής για ένα εύλογο χρονικό διάστημα, ώστε να εξοικονομηθούν πόροι για την οικονομική ανόρθωση της χώρας και στην άμεση εφαρμογή του προγράμματος της ΔΕΘ ώστε να αντιμετωπιστούν τα κρίσιμα προβλήματα μεγάλων τμημάτων του ελληνικού πληθυσμού και για την επανεκκίνηση της οικονομίας.

– Με ποιά επιχειρήματα μπορεί να αιτιολογηθεί το αίτημα διαγραφής του χρέους;

– Το αίτημα της διαγραφής του χρέους θα τεθεί σε πολιτική βάση. Θα είναι μια σκληρή πολιτική διαπραγμάτευση που οι πολιτικοί και κοινωνικοί συσχετισμοί εντός και εκτός Ελλάδας θα παίξουν τον πρωτεύοντα ρόλο. Στην διαπραγμάτευση αυτή, κάθε ένας θα πάει με τα όπλα του. Υπάρχουν, πολιτικά, οικονομικά, νομικά, ιδεολογικά, θα έλεγα ακόμα και ηθικά επιχειρήματα που μπορούν να βοηθήσουν στο αίτημα της διαγραφής του χρέους. Άλλωστε όπως καλά γνωρίζετε, και σίγουρα γνωρίζουν οι εταίροι μας, δεν ζητάμε κάτι καινούργιο, πρωτοεφαρμόσιμο. Ζητάμε να ακολουθηθεί η ίδια λογική που ακολουθήθηκε το 1953, με την Συνθήκη του Λονδίνου, όπου συμφωνήθηκε από τους συμβαλλόμενους η διαγραφή του μεγαλυτέρου μέρους του χρέους της Γερμανίας, την αποπληρωμή του υπολοίπου με ρήτρα ανάπτυξης, και μορατόριουμ για ένα εύλογο χρονικό διάστημα. Σημειώνω το θέμα της απαίτησης για την αποπληρωμή του γερμανικού κατοχικού δανείου. Τέλος θα αναζητηθούν οι ευθύνες των ευρωπαϊκών θεσμών για την κοινωνική καταστροφή που έφεραν και επιφέρουν οι πολιτικές τους στον ελληνικό λαό, γεγονός που τεκμηριώνει σύμφωνα και με τις Ευρωπαϊκές Συνθήκες το αίτημα της αποκατάστασης της ζημιάς.

– Βοηθούν την υλοποίηση αυτού του στόχου απόψεις προβεβλημένων στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ που απορρίπτουν το αίτημα της διαγραφής του χρέους;

– Όλες οι απόψεις των στελεχών του ΣΥΡΙΖΑ κινούνται στην λογική της διαγραφής του χρέους. Επιμέρους προβληματισμοί μπορεί να υπάρξουν σε ένα πολύ δύσκολο ζήτημα που απασχολεί και είναι κρίσιμο για το μέλλον της χώρας και του ελληνικού λαού. Σε κάθε περίπτωση πάντως, είναι δεδομένο ότι όλους μας, μας δεσμεύουν οι συλλογικές και δημοκρατικά συμφωνημένες αποφάσεις του κόμματος. Αποφάσεις που μας έφεραν στη θέση της αξιωματικής αντιπολίτευσης και με βάση την κοινωνική και πολιτική δυναμική ένα βήμα πριν την ανάληψη κυβερνητικών ευθυνών.

– Υποστηρίζετε ότι θα προβείτε σε σκληρές διαπραγματεύσεις. Αν όμως οι πιστωτές απορρίψουν τις προτάσεις σας; Τότε, θα προβείτε στη διαγραφή του χρέους μέσω μονομερών ενεργειών ή θα συμμορφωθείτε με τις (μονομερείς) αποφάσεις των πιστωτών;

– Όταν πάει κάποιος σε διαπραγματεύσεις, δεν ξεκινάει με την λογική των μονομερών ενεργειών. Και αυτό αφορά τόσο τους πιστωτές όσο και τους δανειζόμενους. Εμείς δεν έχουμε καμία πρόθεση για μονομερείς ενέργειες σε ότι αφορά το χρέος και την δανειακή σύμβαση. Σε ότι αφορά τις μνημονιακές πολιτικές, αφορούν το εσωτερικό της χώρας και δεν πέφτει λόγος στους δανειστές. Είναι θέμα επανάκτησης της κυριαρχίας ενός ανεξάρτητου κράτους, είναι θέμα δημοκρατίας και σεβασμού της λαϊκής βούλησης. Εμάς, μοναδικός μας γνώμονας είναι η υπεράσπιση των δικαίων της πατρίδας μας, του ελληνικού λαού. Στη βάση αυτή, κάθε φόρα θα σταθμίζουμε πολιτικές, ιδέες και πράξεις. Πάντως δεσμευόμαστε ότι δεν πρόκειται να μείνουν αναπάντητες μονομερείς ενέργειες σε βάρος της Ελλάδας και του ελληνικού λαού από όπου και αν προέρχονται.

– Η εγκατάλειψη της θέσης «καμιά θυσία για το ευρώ» κι η προτεραιότητα του πλαισίου της ΕΕ στην αναζήτηση λύσης για το χρέος δεν ακυρώνει εκ προοιμίου την διαπραγματευτική ισχύ;

– Θέση του ΣΥΡΙΖΑ ήταν και είναι ότι η Ελλάδα πρέπει και μπορεί να παλέψει, καταρχήν εντός της ΕΕ και της ευρωζώνης για την επίλυση των προβλημάτων της. Γνωρίζουμε πολύ καλά, ότι οι συσχετισμοί σε, πολιτικό, οικονομικό επίπεδο αυτή τη στιγμή δεν είναι ευνοϊκοί. Αλλά ήδη αρχίζουν να εμφανίζονται οι πρώτες ρηγματώσεις του σκληρού νεοφιλελεύθερου κορσέ που έχει επιβληθεί στην ΕΕ υπό την ηγεμονία της Γερμανίας. Δείτε τι γίνεται στην Ισπανία και στην Ιρλανδία με τους Ποντέμος και το Σιν Φέιν. Ποτέ δεν είπαμε ότι η σημερινή Ενωμένη Ευρώπη είναι αυτή που οραματίστηκε η Αριστερά. Πρέπει να αλλάξει, να ανατραπεί. Δεν θα χαρίσουμε την ιδέα της Ενωμένης Ευρώπης στους συντηρητικούς κύκλους του νεοφιλελευθερισμού, στους κερδοσκόπους, στα χρηματοπιστωτικά κέντρα. Η Ευρώπη, η ιδέα της ενωμένης Ευρώπης των λαών και των κρατών, βασισμένη στις αρχές και τις αξίες της κοινωνικής αλληλεγγύης, της ελευθερίας, της ισότητας, των δικαιωμάτων, είναι η Ευρώπη των εργαζομένων, είναι η Ευρώπη των λαών και για αυτήν αγωνιζόμαστε μαζί με τους εργαζόμενους και τις προοδευτικές δυνάμεις σε όλη την Ευρώπη.

Advertisements

Ο τρόμος μας, …Λα Στράντα (Πριν, 21 Δεκεμβρίου 2014)

225Ο κυνισμός των καθημερινών σχέσεων σε αντίξοες εποχές όπως η σημερινή ή η πρώτη μεταπολεμική εποχή μέσα από το έργο του Φεντερίκο Φελίνι Λα Στράντα που ανεβαίνει στο θέατρο Βικτώρια με πρωταγωνιστές τους Θ. Κουρλαμπά, Κ. Γέρου και Ν. Νίκα.

«Και ξυπνάς ας πούμε ένα πρωί και βρέχει έξω και μόλις το πάρεις χαμπάρι ψυχοπλακώνεσαι. Μέχρι εδώ δεν είναι περίεργο∙ προφανώς είσαι απ’ αυτούς που δεν γουστάρουν τον χειμώνα. Το περίεργο είναι ότι εσύ τη βροχή κάποτε τη λάτρευες. Σ’ έφτιαχνε. Υπάρχουν και τέτοιοι τύποι∙ εγώ απ’ αυτούς ήμουνα. Τώρα όχι πια∙ τώρα η βροχή είναι απειλή. Γιατί;… τι να λέμε τώρα… μη λέμε αυτονόητα. Υπάρχει κόσμος έξω που… γι’ αυτούς τέλος πάντων η βροχή είναι απειλή. Κάτι χάθηκε. Οριστικά∙ πολλά χάθηκαν. Είναι αργά… πόσο αργά; Πραγματικά δεν το ξέρω».

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

«Κι ανεβαίνει λοιπόν η γυναίκα μέσα στη βροχή πάνω σ’ έναν… γερανός ήτανε, εκσκαφέας… δε θυμάμαι… φόραγε μια κίτρινη νιτσεράδα… κι αρχίζει να μιλάει με νοήματα και σήματα και να ρίχνει κάτω σημειώματα, όπου παρακαλούσε να μην της κόψουν το επίδομα, γιατί δεν μπορούσε να συντηρήσει τα παιδιά της. Ούτε ο Μπέκετ δεν είχε σκεφτεί τέτοια εικόνα – ο δρόμος. Η Αυτού Μεγαλειότης ο δρόμος… ο φόβος και ο τρόμος μας… Λα Στράντα φίλε… ο δρόμος»

Οι παραπάνω μονόλογοι, δύο από τους τρεις που ακούγονται πριν ξεκινήσει το θεατρικό Λα Στράντα (Ο δρόμος), στο θέατρο Βικτώρια, προσγειώνουν τον θεατή απότομα στην πραγματικότητα, αφαιρώντας από την μεταφορά του βραβευμένου έργου του Φελίνι οποιαδήποτε ρετρό διάθεση. Το Λα Στράντα, σε σκηνοθεσία Βασίλη Νικολαϊδη, μοιάζει να γράφτηκε για το σήμερα κι ας πέρασαν εξήντα χρόνια απ’ όταν προβλήθηκε στον κινηματογράφο, σημαδεύοντας μια εποχή. Εποχή μιζέριας, κυνισμού, ιδιοτέλειας αλλά και οραμάτων που δεν φοβόνταν τα ύψη. Μάρτυρας ο Τρελός, ο άφοβος ακροβάτης…

Σκηνοθετικός άθλος η θεατρική μεταφορά μιας ταινίας δρόμου

Οι συνειρμοί με το σήμερα είναι αλλεπάλληλοι. Στη συμπεριφορά του γυρολόγου ζογκλέρ Τσαμπανό (στο ρόλο ο Θανάσης Κουρλαμπάς) που κάνει τα πάντα για να επιβιώσει κλέβοντας το μοναστήρι όπου βρίσκει καταφύγιο, ταπεινώνοντας την Τζελσομίνα (Κάτια Γέρου), την οποία αγοράζει από την πάμφτωχη μάνα της στην αρχή κιόλας του έργου, και σκοτώνοντας τον Τρελό. Στην εθελοδουλεία, την απόγνωση και την ζεστή τρυφερότητα της Τζελσομίνα που εναλλάσσεται και συμπληρώνεται με μια γυάλινη ευθραυστότητα, παρούσα σε κάθε κίνηση, βήμα, λέξη ή σιωπή της. Επίσης στην αυθάδεια και τα πειράγματα του Τρελού (Νίκος Νίκας) που ξέρει ότι δεν θα ζήσει πολύ, λόγω του επαγγέλματός του και δεν φοβάται τον μυώδη και αγροίκο Τσαμπανό, μέχρι που πεθαίνει στα χέρια του. Ο κτηνώδης κόσμος του Τσαμπανό φτάνει στα όρια του και συνθλίβεται όταν έρχεται αντιμέτωπος με τον πόνο που προκαλεί και συνειδητοποιεί πως κατέστρεψε την μοναδική ευκαιρία που του προσφέρθηκε να αγαπήσει και να αγαπηθεί. Ο φαινομενικά απρόσβλητος σε ανάλογες ευαισθησίες Τσαμπανό, που στην κινηματογραφική ταινία ενσαρκώνει ο Άντονι Κουίν, μοιράζεται το ίδιο τέλος με τους δύο άλλους πρωταγωνιστές, πεθαίνει από τα θύματά του, αναδεικνύοντας την ιδιόμορφη σχέση που είχε διαμορφωθεί μεταξύ των τριών.

Το έργο Λα Στράντα δεν αναφέρεται μόνο στην μεταπολεμική Ιταλία, όπου στον αγώνα για την ανθρώπινη επιβίωση έπρεπε να τσαλαπατηθούν και άνθρωποι, όσοι στέκονταν εμπόδιο σε μια χούφτα ψιλά για να βγει κι αυτή η μέρα και ο άνθρωπος απέναντι στον άνθρωπο γινόταν λύκος. Το έργο Λα Στράντα μοιάζει να γράφτηκε για σήμερα, όπου και πάλι ο αγώνας της επιβίωσης που γεννά μαζικά Τσαμπανό, αν και λιγότερο αγροίκους και πιο καλοντυμένους, μοιάζει να μπορεί να δικαιολογήσει τα πάντα. Η σκηνοθεσία του Β. Νικολαΐδη, χωρίς να καταφεύγει σε απλουστεύσεις, υπηρετεί αυτή την ανάγνωση του έργου.

Είναι εξαιρετικές και οι τρεις βασικές ερμηνείες του Θανάση Κουρλαμπά, της Κάτιας Γέρου και του Νίκου Νίκα. Το έργο παίζεται από Τετάρτη μέχρι Κυριακή στο θέατρο Βικτώρια (Μαγνησίας 5 & 3ης Σεπτεμβρίου 119, τηλ. 210 8233.125).

Καίγονται το Βέλγιο και η Ιταλία (Πριν, 21 Δεκεμβρίου 2014)

sel 13Το ερώτημα αν «αυτός ο νόμος αφορά κι εμένα» δεν ήταν μόνο στην Ελλάδα που ακούστηκε πιο συχνά απ’ οποιοδήποτε άλλο τη διετία 2010 – 2011. Και στην υπόλοιπη Ευρώπη τέθηκε κατ’ αναντιστοιχία το ίδιο ακριβώς ερώτημα: «Κατά πόσο ό,τι γίνεται στην Ελλάδα αφορά κι εμάς». Πολλοί λίγοι μπορούσαν να δεχτούν ότι η Ελλάδα ήταν το πειραματόζωο ή ο ευαίσθητος κρίκος για να ενταχθεί όλη η Ευρώπη στα Μνημόνια και να αποτελέσει το καινούργιο λαμπρό πεδίο δόξας του ΔΝΤ. Υπήρχε ακόμη περιθώριο για να πιάνουν τόπο οι αιτιάσεις της αστικής τάξης περί ελληνικής εξαίρεσης και χρόνιας ασωτίας που οδήγησε στην κρίση, ενώ η ίδια κέρδιζε χρόνο ωθώντας τον ένα λαό της Ευρώπης να στρέφεται ενάντια στον άλλο. Ειδικά το 2010.

ΛΕΩΝΙΔΑΣ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗΣ

Το 2011-2012 η κατάσταση άλλαξε με την ένταξη στον Μηχανισμό δανειοδότησης κι άλλων χωρών που πλέον ήταν πολλές για να μπορεί να αποδοθεί η αιτία της υπερχρέωσης στην «εξαίρεσή» τους. Ακόμη και τότε όμως υπήρχαν περιθώρια επανάπαυσης∙ και των από πάνω και των από κάτω, μεταθέτοντας τις δύσκολες αποφάσεις για το απώτερο μέλλον.

Το 2013 διαμορφώνεται ένα νέο τοπίο όταν η κρίση πλήττει πλέον όλη την Ευρώπη, παύει δηλαδή να είναι ένα φαινόμενο της περιφέρειας της ευρωζώνης όπως συνέβαινε στο ξέσπασμά της όταν λόγω της αρχιτεκτονικής του κοινού νομίσματος η κρίση έπληξε πρωτίστως τις μεσογειακές χώρες της Ευρώπης, και μπαίνει στην ημερήσια διάταξη των ασταθών ούτως ή άλλως κυβερνήσεων η ανάγκη άμεσης ψήφισης αντιλαϊκών μέτρων. Τότε ακριβώς, όταν για πρώτη φορά πλήττεται η Ευρώπη από την ύφεση με την είσοδο του 2013, είναι που δικαιώνεται η ερμηνεία του ελληνικού παραδείγματος ως πειραματόζωο ή αδύναμου κρίκου. Η Ελλάδα κι η περιφέρεια της ευρωζώνης παύουν να αποτελούν αποδιοπομπαίο τράγο όταν επίσης μαζί με την εμφάνιση της ύφεσης και την επιτάχυνση της επίθεσης του κεφαλαίου αρχίζουν κι οι πρώτες εργατικές αντιδράσεις απέναντι στον Αρμαγεδδώνα.

Το 2014, ειδικά το δεύτερο εξάμηνό του, μπορούμε να πούμε ότι είμαστε μάρτυρες της μετάδοσης του ελληνικού ιού στην Δυτική Ευρώπη. Οι παρατεταμένες εργατικές διαμαρτυρίες που συγκλονίζουν το Βέλγιο, όπου έχει την έδρα της η ΕΕ, και την Ιταλία, την τρίτη μεγαλύτερη οικονομία της Ευρώπης σηματοδοτούν μια νέα φάση τόσο στη διαχείριση της κρίσης, όσο και στις αντιδράσεις απέναντί της. Από κοινού, και ξέροντας επίσης ότι προ των πυλών είναι νέα, πιο απειλητικά κύματα επίθεσης και εργατικών αγώνων, δημιουργούν την βάσιμη ελπίδα ότι η αφύπνιση των ευρωπαϊκών λαών μπορεί να δημιουργήσει τους όρους για να ανατραπεί η επίθεση και να δημιουργηθούν σοβαρά ρήγματα στην πολιτική της ΕΕ και των κυβερνήσεων.

Πεδίο μάχης οι Βρυξέλλες

sel 1Η νέα κυβέρνηση που ορκίστηκε τον Οκτώβριο στο Βέλγιο μπορεί να ξεκινούσε αναπαράγοντας όλες τις παθογένειες του βελγικού πολιτικού συστήματος, ειδικότερα μια τάση παραλυσίας λόγω της αντίθεσης μεταξύ φτωχού γαλλόφωνου νότου και πλούσιου φλαμανδόφωνου βορά, όπως εκφράστηκε με τις διαπραγματεύσεις που διήρκεσαν πέντε ολόκληρες μήνες μέχρι να συμφωνηθεί ο σχηματισμός κατ’ αντιστοιχία με ό,τι είχε συμβεί και το 2010 όταν οι διαπραγματεύσεις διήρκεσαν 18 ολόκληρους μήνες, αυτή τη φορά εν τούτοις υπήρχε μια ουσιώδη πολιτική αλλαγή. Πρώτη φορά μετά από 26 χρόνια δεν συμμετείχαν στην κυβέρνηση οι σοσιαλιστές. Επιπλέον, στη νέα κυβέρνηση συμμαχίας ξεχωρίζει η βαριά σφραγίδα της φλαμανδικής άκρας Δεξιάς, και δικαιολογημένα καθώς το εθνικιστικό κόμμα Νέα Φλαμανδική Συμμαχία, το ένα από τα τρία φλαμανδικά κόμματα που συμμετέχουν στον συνασπισμό, έλαβε το 20% των ψήφων. Το Μεταρρυθμιστικό κόμμα του νέου πρωθυπουργού, Σαρλ Μισέλ, που είναι το μοναδικό κόμμα το οποίο προέρχεται από την γαλλόφωνη Βαλονία είχε κερδίσει λιγότερο από το 10% των ψήφων και δίνει την επίφαση της εθνικής ενότητας. Κάλλιστα επομένως η νέα κυβέρνηση μπορεί να χαρακτηριστεί ως μια κυβέρνηση των πλουσίων του Βελγίου, με μάρτυρα την απόφαση των Φλαμανδών να θέσουν μετά από καιρό κατά μέρους τα αποσχιστικά τους αιτήματα από τη στιγμή που για πρώτη φορά τόσο έντονα και καθαρά η δική τους πολιτική ατζέντα μετατρέπεται σε κυβερνητικές εξαγγελίες.

Έτσι οδηγούμαστε στην κήρυξη του κοινωνικού πολέμου, όταν τον Οκτώβριο του 2014 το Βέλγιο ζει τον δικό του Μάη του 2010. Τα νέα αντιλαϊκά μέτρα ανακοινώνονται ταυτόχρονα με την ανάληψη των νέων κυβερνητικών καθηκόντων κι αφορούν σε περικοπές δαπανών ύψους 11 δισ. ευρώ για τα επόμενα πέντε χρόνια. Περιλαμβάνουν την άνοδο του ορίου ηλικίας συνταξιοδότησης από τα 65 στα 67 έτη, μέτρα περιορισμού των χρηματοδοτήσεων στο κοινωνικό κράτος και, το σημαντικότερο, τερματισμό ενός καθεστώτος αυτόματης τιμαριθμικής αναπροσαρμογής που ίσχυε επί χρόνια βάσει του οποίου μισθοί και κοινωνικά επιδόματα ακολουθούσαν αυτόματα την πορεία του πληθωρισμού, επιτρέποντας έτσι να καλύπτονται οι εισοδηματικές απώλειες που δημιουργεί στους μισθωτούς η άνοδος του κόστους ζωής.

Η αντίδραση των Βέλγων ήταν ακαριαία, ξαφνιάζοντας έναν εξωτερικό παρατηρητή. Κι αυτό συνέβη επειδή η τωρινή επίθεση είχε προετοιμαστεί. Ώριμες επίσης ήταν κι οι συνειδήσεις των εργαζομένων μιας και το κοινωνικό ζήτημα δεν προέκυψε με το που ανέλαβε πρωθυπουργός ο 38χρονος Σαρλ Μισέλ. Η ανεργία μπορεί να βρίσκεται στο 8,6%, αλλά μέσα σε ένα χρόνια αυξήθηκε σχεδόν 2 ποσοστιαίες μονάδες, ενώ η ανεργία των νέων έχει φτάσει στο 25%. Επιπλέον, το 2011 το 15,3% του πληθυσμού βρισκόταν σε κίνδυνο φτώχειας, με το εθνικό ποσοστό να μειώνεται στο βόρειο Βέλγιο στο 9,8%, ενώ στο νότιο τμήμα να αυξάνεται στο 19,2%. Η πτώση των μισθών αποτυπώνεται κι από τη συρρίκνωση του καθαρού φορολογήσιμου εισοδήματος του φτωχότερου 30% του πληθυσμού μεταξύ 1990 και 2009, την ίδια στιγμή που το πλουσιότερο 10% έβλεπε τη συμμετοχή του αυξάνεται από 27,3% στο 31,9%. Αυτή ήταν η εκρηκτική ύλη που είχε συγκεντρωθεί όλα τα προηγούμενα χρόνια (κι εκφράστηκε ανάγλυφα στην καταπληκτική ταινία Δύο ημέρες μία νύχτα που παίζεται ακόμη στους κινηματογράφους) η οποία επέτρεψε την επομένη κιόλας των εξαγγελιών να ξεκινήσουν οι εργατικοί αγώνες στο Βέλγιο που κορυφώθηκαν στις 15 Δεκεμβρίου με την εθνική απεργία που παρέλυσε όλη τη χώρα.

Το ξεχωριστό στην περίπτωση του Βελγίου κι αρκούντως ανησυχητικό για την συμμαχική κυβέρνηση που ήδη βλέπει τα ποσοστά δημοτικότητάς της να καταποντίζονται ήταν πως η εθνική απεργία ήταν πραγματικά η κορύφωση ενώ ήδη έχουν αρχίσει οι προετοιμασίες για τους επόμενους αγώνες. Δεν επρόκειτο δηλαδή για μια τουφεκιά στον αέρα, όσο κι αν οι εργατικές συνομοσπονδίες που κρατούν τα ηνία του συνδικαλιστικού κινήματος, αποτελούν σύμβολα γραφειοκρατικής ενσωμάτωσης. Ενδεικτικό στοιχείο για τον συνεχή αναβρασμό στο Βέλγιο είναι ότι της εθνικής απεργίας είχαν προηγηθεί άλλες τοπικές απεργίες στις 24 Νοεμβρίου, την 1η και στις 8 Δεκεμβρίου, κ.α.

????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????????Το πρόσφορο έδαφος στο οποίο αναπτύχθηκαν οι απεργίες κατά των μέτρων λιτότητας βοήθησε επίσης στην επιτυχία της πανευρωπαϊκής διαδήλωσης που συγκλόνισε τις Βρυξέλλες, προχθές Παρασκευή. Το αίτημα που κυριάρχησε αφορούσε την μη υπογραφή της διατλαντικής συμφωνίας (TTIP) που συζητιέται από το 2013, μεταξύ ΗΠΑ κι ΕΕ, ενώ το 2015 εκτιμάται ότι θα έχουν ολοκληρωθεί οι διαπραγματεύσεις και θα μπουν οι υπογραφές. Πρωταγωνιστές στην πορεία, που συγκέντρωσε περισσότερο 1 εκ. διαδηλωτές εκ των οποίων ήταν πολλοί Γερμανοί, Ολλανδοί και Γάλλοι, ήταν οι αγρότες που με 30 τρακτέρ απέκλεισαν το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο. Στη συγκέντρωση που πραγματοποίησαν δεν παρέλειψαν μάλιστα το προσφιλές τους συνήθειο να ψεκάσουν τους αστυνόμους με φρέσκο, ζεστό γάλα. Η αντίθεση τους στην συμφωνία διευκόλυνσης κι επιτάχυνσης του διατλαντικού εμπορίου επικεντρωνόταν στα γενετικά τροποποιημένα τρόφιμα, καθώς η συμφωνία που θα γίνει θα καταργεί και τα τελευταία εμπόδια που έχουν απομείνει στην ευρωπαϊκή νομοθεσία, διευκολύνοντας την είσοδο στην ευρωπαϊκή αγορά των αμερικανικών μεταλλαγμένων. Η συμφωνία παρόλα αυτά θα είναι αμοιβαία επωφελής, για τις αστικές τάξεις ΗΠΑ κι ΕΕ κι αμοιβαία ζημιογόνα για τους εργαζόμενους, καθώς ως χαρακτηριστικό γνώρισμα έχει τον αποκλεισμό των πιο απαιτητικών διαδικασιών που μπορεί να ισχύουν στο ένα μέρος, ως γραφειοκρατικών απαρχαιωμένων και ανασχετικών για τις επενδύσεις, και την υιοθέτηση των πιο φιλοεργοδοτικών κι ευέλικτων, με το επιχείρημα ότι έτσι θα αυξηθούν οι επενδύσεις και θα δημιουργηθούν νέες θέσεις εργασίας. Στην πραγματικότητα θα αποτελέσει ένα συντριπτικό πλήγμα στα εργατικά δικαιώματα, ενώ θα απογειώσει την δύναμη των μεγάλων εταιρειών που πλέον και θεσμικά, κατοχυρωμένα θα δουν την δύναμη τους να υπερισχύει έναντι των κρατών σε περιπτώσεις δικαστικών διαμαχών. Ο συγκεκριμένος μηχανισμός επίλυσης διαφορών που μεροληπτεί σκανδαλωδώς εναντίον των κρατών και υπέρ των εταιρειών (με την επωνυμία ISDS) χαρακτηρίστηκε τόσο παρωχημένος και νεοαποικιακός ώστε ακόμη και κράτη όπως η Αγγλία, η Γαλλία κι η Γερμανία δήλωσαν πως θα καταψηφίσουν την εφαρμογή της συνθήκης αν δεν βελτιωθούν, αναγνωρίζοντας την προτεραιότητα και τα κυριαρχικά δικαιώματα των κρατών.

Οι διαδηλώσεις ωστόσο δεν αφορούσαν μόνο την διατλαντική συμφωνία. Στο στόχαστρο των διαδηλωτών βρέθηκε επίσης κι η ίδια η πολιτική της ΕΕ, όπως συζητιόταν στην σύνοδο κορυφής των ευρωπαίων ηγετών, που είχε προγραμματιστεί για τις 19 και 20 Δεκεμβρίου για να τελειώσει νωρίτερα. Γι’ αυτό και οι διαδηλωτές έκαψαν ομοίωμα της γερμανίδας καγκελάριου Άνγκελα Μέρκελ κι άλλων ηγετών της ΕΕ, ενώ τα συνθήματα που κυριάρχησαν στρέφονταν ενάντια στην λιτότητα και το δημόσιο χρέος.

Παρότι κι άλλες φορές στο παρελθόν οι Βρυξέλλες έχουν μετατραπεί σε πεδίο μάχης, οι συνεχείς διαδηλώσεις στην έδρα της ΕΕ τους τελευταίους μήνες συντελούνται σε ένα ολότελα διαφορετικό τοπίο, σε σχέση για παράδειγμα με το Νοέμβριο του 1993, όταν και πάλι οι αγρότες του Βελγίου είχαν δείξει τα δόντια τους. Πλέον, η ΕΕ έχει πάψει να εμφανίζεται ως θεματοφύλακας των θεσμών, του κράτους πρόνοιας και της δημοκρατίας και πλέον χωρίς προσχήματα αποτελεί τον ενορχηστρωτή της κατεδάφισης των κοινωνικών δικαιωμάτων. Επομένως όχι μόνο δεν της αξίζει πλέον κανένας σεβασμός, αλλά όσο συντομότερα οι δρόμοι γύρω από το Ευρωκοινοβούλιο και την Κομισιόν γίνουν θέατρα πανευρωπαϊκού πολέμου, τόσο καλύτερα για όλους.

Με απεργίες και διαδηλώσεις απαντούν οι Ιταλοί

Στην Ιταλία η αντίστροφη μέτρηση για τον εργατικό αναβρασμό που παρατηρείται τους τελευταίους μήνες με αποκορύφωμα την απεργία την προηγούμενης Παρασκευής 12 Δεκεμβρίου άρχισε τον Φεβρουάριο του 2014 όταν ο 39χρονος πρώην δήμαρχος της Φλορεντίας, Ματέο Ρέντζι, με ένα εσωκομματικό πραξικόπημα ανατρέπει τον τότε πρωθυπουργό Ενρίκο Λέτα, τον οποίο μέχρι τότε διαβεβαίωνε ότι δεν κινδυνεύει, και ορκίζεται πρωθυπουργός. Το πολιτικό του άστρο έπαψε να λάμπει σχεδόν ταυτόχρονα με την ψήφιση της αντεργατικής μεταρρύθμισης στην Βουλή τον Οκτώβριο. Ένα μήνα μετά, στις περιφερειακές εκλογές του Νοεμβρίου, το κόμμα του, το Δημοκρατικό Κόμμα, κατέγραψε αλλεπάλληλες ήττες, μέσω μαζικής αποχής, κερδίζοντας μόνο τις επαρχίες Εμίλια Ρομάνα στο βορά (με 4 εκ. πληθυσμό και παραδοσιακά ισχυρή παρουσία της Αριστεράς) και την Καλαβρία στο νότο. Ισχυροποιείται ωστόσο πολιτικά ο αντίπαλος δεξιός πόλος γύρω από την Λίγκα του Βορρά που πλέον γίνεται εθνικό κόμμα, αλλάζοντας την πολιτική της ατζέντα. Το αίτημα της απόσχισης του πλούσιου βορά από την Ρώμη παραμερίζεται, ενώ στην προμετωπίδα μπαίνει η αντιμεταναστευτική ρητορική και το αίτημα εξόδου από το ευρώ. Το αποτέλεσμα είναι τα ποσοστά της να τετραπλασιαστούν κι από 5% στις ευρωεκλογές να φτάσουν το 20% στις περιφερειακές εκλογές. Η μετεωρική άνοδος της Λίγκας ωστόσο δεν απειλεί τον Ρέντζι γιατί κατά βάση συντελείται σε βάρος του κόμματος του Μπερλουσκόνι, Φόρτσα Ιτάλια, που μετά την ανατροπή του από την πρωθυπουργία, τον Νοέμβριο του 2011, μαζί με τον Γ. Παπανδρέου με απόφαση του διδύμου Μερκοζί, βρίσκεται σε μια πορεία σταθερής περιθωριοποίησης.

sel 12 katoΗ οπισθοδρομική ατζέντα του Ρέντζι, που προωθείται με πολιορκητικό κριό τον υπουργό Οικονομικών Πιέρ Κάρλο Παντόαν που μέχρι πρόσφατα ήταν αξιωματούχος του ΔΝΤ κι επικεφαλής οικονομολόγος του άλλου μισητού οργανισμού, του ΟΟΣΑ,  έχει ένα και μόνο θέμα: Την κατεδάφιση του περίφημου άρθρου 18 που συμπυκνώνει τις κατακτήσεις της ιταλικής εργατικής τάξης. Κι αυτό καθόλου τυχαία∙ ψηφίστηκε το 1970, μετά το καυτό φθινόπωρο του 1969, προβλέποντας κατοχύρωση του εργαζομένου από την εργοδοτική αυθαιρεσία, δικαίωμα εργατικών συνελεύσεων, ελεύθερης επιλογής συνδικάτου στο οποίο θα ανήκει κάθε εργαζόμενος, κ.α. Η κυβέρνηση από την άλλη, το εμφανίζει ως την αιτία όλων των κακών της ιταλικής οικονομίας που φέτος θα δει το ΑΕΠ της να υποχωρεί κατά 0,2%. Τυπικά, αυτό που ζητούν κυβέρνηση και εργοδότες είναι το δικαίωμα των ελεύθερων απολύσεων, χωρίς να κρέμεται πάνω από το κεφάλι τους το δικαίωμα των δικαστών να επιβάλλουν την επαναπρόσληψη, αν η απόλυση κριθεί ότι έγινε αναίτια. Κι αυτή ωστόσο η κατηγορία απέχει πολύ από την πραγματικότητα, κι όχι μόνο επειδή και στην Ιταλία ανθεί η μαύρη εργασία σε μια κατακερματισμένη και ασύδοτη αγορά εργασίας. Το σημαντικότερο είναι πώς από το 2012 με το νόμο Φορνέρο καταργήθηκαν πολλές από τις προστασίες που απολάμβαναν οι εργαζόμενοι. Για παράδειγμα οι απολύσεις σε επιχειρήσεις που απασχολούν πάνω από 15 εργαζόμενους επιτρέπονται. Αυτό που τώρα ζητιέται είναι να θεσμοθετηθεί η εργοδοτική αυθαιρεσία. Χαρακτηριστικά, ενώ με τον υπάρχον νόμο, το άρθρο 18, που για την ιταλική εργοδοσία και το νεοφιλελευθερισμό είναι κόκκινο πανί, κάτι σαν την δική μας μεταπολίτευση, όσοι εργάζονται με νόμιμο τρόπο σε περίπτωση απόλυσης δικαιούνται αποζημίωση 15 ημερών για κάθε 3 μήνες δουλειά, με τον καινούργιο νόμο, που δεν προβλέπεται να ψηφιστεί απ’ όλα τα σώματα και να εκδοθούν οι εφαρμοστικοί του μέχρι τα μέσα του 2015, οι απολύσεις θα είναι ελεύθερες τα 3 πρώτα χρόνια της πρόσληψης. Με το νέο νόμο επίσης που προωθεί ο Ρέντζι κατοχυρώνεται το δικαίωμα της εργοδοσίας στις παρακολουθήσεις της ηλεκτρονικής αλληλογραφίας του προσωπικού, των σελίδων που επισκέπτεται στο διαδίκτυο. Επίσης παύει να υπάρχει δικαίωμα αποζημίωσης σε επιχειρήσεις που αναδιαρθρώνονται ή βάζουν λουκέτο, κ.α.

Στην προώθηση της αντεργατικής ατζέντας του, ο Ρέντζι έχει βρει ανέλπιστη σύμμαχο την Λίγκα του Βορά που θέλοντας να αδρανοποιήσει την εσωκομματική του αντιπολίτευση, προσφέρθηκε να ψηφίσει μαζί με τον πρωθυπουργό την εκθεμελίωση του άρθρου 18, σε περίπτωση που είχε διαρροές από το κόμμα του. Προσφορά που έμεινε αναξιοποίητη καθώς ο νόμος ψηφίσθηκε στις 9 Οκτώβρη με 165 ψήφους υπέρ και 111 κατά. Η αντίθεση επομένως στο ευρώ και την Γερμανία της ιταλικής Δεξιάς γίνεται από τη σκοπιά των ιταλικών, αστικών συμφερόντων. Αποκτάει απήχηση και διείσδυση στα λαϊκά στρώματα ωστόσο λόγω της πολιτικής ατολμίας της Αριστεράς να θέσει έστω το αίτημα της εξόδου από το ευρώ, από τη σκοπιά των συμφερόντων της λαϊκής πλειοψηφίας. Αυτών ακριβώς των συμφερόντων που την προηγούμενη Παρασκευή 12 Δεκεμβρίου βγήκαν στους δρόμους 54 πόλεων της Ιταλίας, από το πάλαι ποτέ βιομηχανικό Τορίνο μέχρι την Σικελία, με το σύνθημα «Έτσι δεν πάει» (Cosi non va!). Σε δύο μάλιστα πόλεις, το Μιλάνο και το Τορίνο, δεν έλειψαν και οι συγκρούσεις με την αστυνομία. Εναντίον του Ρέντζι διαδήλωσαν πρώτοι απ’ όλους εκατομμύρια εργαζόμενοι που δικαίως ανησυχούν πως η απελευθέρωση των απολύσεων θα οδηγήσει την επίσημη ανεργία σε πολύ υψηλότερα επίπεδα από το 13% που είναι τώρα, όταν δύο χρόνια πριν ήταν στο 10%. Μαζί τους ήταν συνταξιούχοι που διαδήλωναν ενάντια στις συντάξεις των 500 ευρώ, νέοι που ζητούσαν επιδότηση της στέγης γιατί δεν μπορούν να αντέξουν τα πολύ υψηλά ενοίκια, εκπαιδευτικοί που ζητούσαν επιπλέον δαπάνες, κ.α. Ως αποτέλεσμα της μαζικής συμμετοχής στην απεργία οι συγκοινωνίες παράλυσαν, δημόσια διοίκηση, νοσοκομεία και σχολεία έμειναν κλειστά ενώ υψηλή συμμετοχή στην απεργία καταγράφτηκε και στον ιδιωτικό τομέα με ολόκληρους κλάδους όπως η αυτοκινητοβιομηχανία να κατεβάζουν ρολά.

Οι μεγάλοι ωστόσο απόντες των πολύ σημαντικών αγώνων που τώρα ξεσπούν στην Ιταλία, όπως και στο Βέλγιο, ήταν πρώτο, μια ισχυρή ταξική πτέρυγα του εργατικού κινήματος που θα ξεπεράσει τους συμβιβασμούς των επίσημων σοσιαλδημοκρατικών συνδικάτων CGIL και UIL, τα οποία ένα μήνα πριν συνομιλούσαν με τον Ρέντζι σε μια επίδειξη υπευθυνότητας, και μια Αριστερά μαχητική και εργατική που θα εμπνέει και θα αλλάζει τους συσχετισμούς, χωρίς αυταπάτες για τις κυβερνήσεις και τους θεσμούς.

Η Google στο στόχαστρο των γερμανών εκδοτών (Επίκαιρα, 11-17 Δεκεμβρίου 2014)

2Ξεχείλιζαν υποκρισία το σκεπτικό του ψηφίσματος της 27ης Νοεμβρίου και οι συνοδευτικές δηλώσεις των ευρωπαίων αξιωματούχων με το οποίο δινόταν το πράσινο φως στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή ακόμη και να διατάξει την διάσπαση της Google. Η δημοφιλής μηχανή αναζήτησης στο διαδίκτυο βρίσκεται στο μικροσκόπιο της επιτροπής ανταγωνισμού της Ευρωπαϊκής Επιτροπής εδώ και περισσότερα από πέντε χρόνια, αν και προϊόντος του χρόνου επιδείνωνε συνεχώς την θέση της…

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Οι κατηγορίες που αντιμετωπίζει από τις ευρωπαϊκές αρχές η Google είναι τρεις. Περισσότερο γνωστή εξ αυτών είναι η επιμονή των ευρωπαϊκών αρχών πως το «δικαίωμα στη λήθη» δεν εφαρμόστηκε μέχρι τέλους. Με τον όρο «δικαίωμα στη λήθη» περιγράφεται η υποχρέωση που ανέλαβε η Googleνα σβήσει από την μηχανή αναζήτησης προσωπικά δεδομένα χρηστών που αφορούσαν το παρελθόν. Η ίδια η αξίωση, παρότι θεμιτή από τη σκοπιά της διαφύλαξης των προσωπικών δεδομένων, ήταν εξ αρχής προβληματική μιας και η μηχανή αναζήτησης δεν ήταν ο δημιουργός της επίμαχης είδησης ή του γεγονότος, αλλά η διαμεσολαβητική υπηρεσία που την ανέσυρε, με τους κατάλληλους αλγόριθμους, μέσα από το χάος του διαδικτύου και την έκανε προσβάσιμη στον χρήστη. Ακόμη δηλαδή κι αν η Google κατάφερνε να μην εμφανίζεται το αποτέλεσμα μετά την αναζήτηση του χρήστη, πχ μια καταδίκη σε φυλακή ή για μια απάτη, η πρωτογενής αναφορά στην εφημερίδα δεν μπορούσε να σβηστεί. Παρέμενε, απλώς μη προσπελάσιμη από μηχανή αναζήτησης. Η ΕΕ έκανε τα πράγματα ακόμη χειρότερα σε αυτό το δύσκολο σταυρόλεξο γιατί αφού η Google συμμορφώθηκε με τις σχετικές υποδείξεις, διαχειριζόμενη 30 εκ. σχετικά αιτήματα διαγραφής συνδέσμων μέχρι τις 30 Αυγούστου 2014, η απαίτηση επεκτάθηκε παγκόσμια, με τις Βρυξέλλες να ζητούν την διαγραφή όχι μόνο από τους ευρωπαϊκούς ιστότοπους της εταιρείας, αλλά και τους αμερικάνικους, στο Google.com.Αίτημα που προφανώς προσέκρουε σε διαφορετικές νομοθεσίες…

Πρώτη μηχανή αναζήτησης και με διαφορά

Η δεύτερη κατηγορία που αντιμετωπίζει η εταιρεία αφορά την δεσπόζουσα θέση που κατέχει στην αγορά, όπου όμως επικρατεί μια όχι τόσο πολύ συνηθισμένη εικόνα. Η Google πράγματι απολαμβάνει ποσοστά που δικαιολογούν τον χαρακτηρισμό της ως το απόλυτο μονοπώλιο. Για παράδειγμα, στις ΗΠΑ ελέγχει το 68% της αγοράς, με την μηχανή αναζήτησης της Microsoft, την Bing να ελέγχει το 19% και την Yahoo να ελέγχει το 10%. Η μοναδική μάλιστα μεταβολή που παρατηρείται θέλει την Bing να επεκτείνεται, σε βάρος όμως της Yahoo και όχι της Google. Η κυριαρχία της Googleστα αναζητήσεις μέσω κινητών στις ΗΠΑ είναι ακόμη μεγαλύτερη φτάνοντας το 83%! Στην Ευρώπη η Google κατέχει πολύ μεγαλύτερα μερίδια αγοράς στις μηχανές αναζήτησης. Σε Γερμανία και Ολλανδία το 93%, σε Ιταλία και Γαλλία το 95%, στην Ισπανία το 96%, κοκ. Είναι εν ολίγοις ο απόλυτος κυρίαρχος, χωρίς μάλιστα να υπάρχει ούτε μία ευρωπαϊκή μηχανή αναζήτησης που να την ανταγωνίζεται. Το «παράδοξο της Google» έγκειται στο ότι ενώ νέμεται πολύ μεγάλα ποσοστά της αγοράς, αυτό δε συμβαίνει κατά τον συνήθη τρόπο, δηλαδή σε βάρος των καταναλωτών ή των ανταγωνιστών της.  Αυτοί οι τρόποι όμως ήταν που δικαιολογούσαν στο πλαίσιο αντιμονοπωλιακών νόμων την διάσπαση εταιρειών και το υποχρεωτικό άνοιγμα της αγοράς∙ από την εμβληματική απόφαση του Ανωτάτου Δικαστηρίου των ΗΠΑ το 1911 όταν επιβλήθηκε η διάσπαση της Standard Oil σε 34 εταιρείες, μέχρι τα μέτρα που εφαρμόστηκαν από την Microsoft σε βάρος του δημοφιλούς της προγράμματος Internet Explorer τη δεκαετία του ‘90 για να διευκολυνθεί η είσοδος στην αγορά των browser του Netscape Navigator. Αντίθετα με αυτά τα παραδείγματα, η Google δεν μπορεί να κατηγορηθεί για κατάχρηση δεσπόζουσας θέσης ή για υπερβολικές χρεώσεις. Οι διαφημίσεις από την βασικότερη πηγή εσόδων της, Αdwords τιμολογούνται στη βάση δημοπρασιών, ενώ από τη δεύτερη πηγή εσόδων, Αdsense, η Google επιστρέφει ακόμη και το 70% στους πελάτες της. Η Google επομένως θα μπορούσε να επικριθεί για πολλά, με τις αιτιάσεις του μαρξιστή οικονομολόγου Ντέιβιντ Χάρβεϋ που την θεωρεί εταιρεία σύμβολο μιας παρασιτικής οικονομίας που δεν παράγει τίποτε ενώ καταφέρνει να εκμεταλλεύεται την εργασία άλλων να ξεχωρίζει, όχι όμως με τις συνήθεις κατηγορίες, που θα δικαιολογούσαν την απόφαση του Ευρωπαϊκού Κοινοβουλίου για «αποσύνδεση των μηχανών αναζήτησης από άλλες εμπορικές υπηρεσίες». Τέτοιες είναι οι χάρτες, το λεξικό, κ.α.

Η τρίτη κατηγορία που αντιμετωπίζει η Google, κι η οποία βοηθάει να καταλάβουμε ποιοί υποκινούν την επίθεση εναντίον της, είναι η λιγότερο προβεβλημένη κι αυτό δε συμβαίνει καθόλου τυχαία. Ελάχιστα αναφέρεται και αναλύεται, επειδή οι χρήστες αν έπρεπε να πάρουν θέση στη διαμάχη, θα τάσσονταν με το μέρος της Google! Στο άλλο μέρος της αντιδικίας βρίσκονται οι εκδότες, κυρίως οι Γερμανοί που κατάφεραν και επέβαλλαν έναν ειδικό φόρο στην Google, που σύντομα χαρακτηρίστηκε Google tax, τον οποίο όφειλε να πληρώνει για κάθε αναδημοσίευση αποσπάσματος από τα άρθρα τους. Ούτε αυτός όμως ο φόρος αποδείχτηκε αρκετός για να τους κατευνάσει. Η οργή τους κορυφώθηκε όταν αποφάσισαν να διακόψουν την πρόσβαση της μηχανής αναζήτησης της Google στις εφημερίδες τους κι είδαν με τα ίδια τους τα μάτια αυτό που φοβόντουσαν: ότι η επισκεψιμότητα στις εφημερίδες τους, χωρίς τη διαμεσολάβηση της Google, εκμηδενιζόταν!

Η Μπιλντ σημαιοφόρος

Πρωταγωνιστής στον ευρωπαϊκό «ανένδοτο» εναντίον της δημοφιλούς μηχανής αναζήτησης τέθηκε οΜατίαςΝτέπφνερ, διευθυντής του κολοσσιαίου εκδοτικού ομίλου του ΆξελΣπρίνγκερ, που μεταξύ άλλων εκδίδει και την λαϊκίστικη, χυδαία φυλλάδα Μπιλντ. Το μοναδικό εμπόδιο στη φιλοδοξία του Ντέπφνερ, να γίνει «ο μεγαλύτερος ψηφιακός εκδότης του κόσμου», ακούει στο όνομα Google. Σε αυτήν μάλιστα την μάχη, μικρή αλλά στρατηγικής σημασίας νίκη του γερμανού βαρόνου των μίντια ήταν ο διορισμός στη θέση του ψηφιακού επιτρόπου του γερμανού Γκιέντερ Έτινγκερ, ο οποίος από την πρώτη μέρα που ανέλαβε τα νέα του καθήκοντα έχει στοχοποιήσει την Google. Τελευταία του επινόηση η επιβολή ενός φόρου επί των πνευματικών δικαιωμάτων που θα βαρύνει σχεδόν αποκλειστικά την Google.

Φαίνεται επομένως ότι η κοινοτική νομοθεσία και το Ευρωπαϊκό Κοινοβούλιο δεν ήταν παρά το φύλλο συκής που ήρθε να καλύψει τα γερμανικά συμφέροντα. Οι γερμανοί εκδότες στοχεύουν την Googleόχι στο όνομα της πολυφωνίας, του ελεύθερου ανταγωνισμού ή του δικαιώματος των ευρωπαίων πολιτών στην ανεμπόδιστη πρόσβαση στον πλούτο του διαδικτύου. Μάλιστα, η λυσσαλέα μάχη τους έχει ως έπαθλο την κατίσχυση της πιο ελεεινής δημοσιογραφίας που έχει γνωρίσει ποτέ η ανθρωπότητα, η οποία θρέφεται με τον στιγματισμό ανθρώπων, ιδεών, ακόμη και μικρών κρατών. Δεν πρόκειται απλώς για την προώθηση μιας δεξιάς ατζέντας. Ο εκδότης της Μπιλντ επιδιώκει να επιβάλει ως κανόνα στην γηραιά ήπειρο μια ηλεκτρονική δημοσιογραφία της σκανδαλοθηρίας και του εντυπωσιασμού. Η πολιορκία της Google γίνεται στο πλαίσιο αυτής ακριβώς της σταυροφορίας…

Η διαγραφή της διαγραφής του χρέους

newego_LARGE_t_420_51219548_type12905Δεν υπάρχουν έξυπνες τεχνικές λύσεις για τη διαγραφή του χρέους

ΤΟΥ ΚΩΣΤΑ ΛΑΠΑΒΙΤΣΑ

http://costaslapavitsas.blogspot.gr/2014/12/blog-post_5.html

Σπάνια φιλοξενώ κείμενα άλλων, όπως γνωρίζουν όσοι παρακολουθούν το μπλογκ μου. Σήμερα θα κάνω μια εξαίρεση γιατί, πρώτον, το θέμα της διαγραφής του χρέους έχει μεγάλη οικονομική, κοινωνική και πολιτική σημασία και, δεύτερον, ο Λεωνίδας Βατικιώτης ασχολείται συστηματικά με το ζήτημα ήδη από το 2010 και κατέχει πολλές πλευρές του.
Η πρόταση των Σωτηρόπουλου-Μηλιού-Λαπατσιώρα έλαβε μεγάλη δημοσιότητα στην Ελλάδα. Από μόνη της δε συνιστά καινοτομία διότι, όπως ορθά αναφέρει ο Βατικιώτης, αποτελεί μια εκδοχή της πρότασης των Paris και Wyplosz. Και η τελευταία όμως δεν είναι στη ουσία παρά μια εκδοχή της πρότασης που είχαν νωρίτερα καταθέσει οι Buiter και  Rahbari, αλλά και ο De Grauwe και άλλοι.
Η ιδέα ότι η ΕΚΤ μπορεί να λειτουργήσει ως μηχανισμός επίλυσης του προβλήματος του ευρωπαϊκού χρέους στερείται βάσης στην πολιτική οικονομία. Από δε τεχνικής πλευράς δημιουργεί, αφ΄ενός, τον κίνδυνο να βρεθεί η ΕΚΤ σε θέση χρεοκοπίας για πολλά χρόνια και, αφ΄ετέρου, να μεταβιβαστούν απώλειες στις χώρες του κέντρου αναγκάζοντας την ΕΚΤ να λειτουργήσει στην ουσία ως δημοσιονομικός μηχανισμός.
Δεν είναι καθόλου παράδοξο ότι δεν υπήρξε πολιτική στήριξη για την πρόταση αυτή. Το πραγματικό παράδοξο είναι ότι μπορεί να εμφανίζεται τώρα με ριζοσπαστικό αριστερό μανδύα.

Η διαγραφή της …διαγραφής του χρέους

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Πλήγμα στην προσπάθεια επιστημονικής τεκμηρίωσης και επιθετικής προβολής της θέσης για διαγραφή του μεγαλύτερου μέρους του δημόσιου χρέους και στην αναγκαία συγκέντρωση πολιτικών και κινηματικών δυνάμεων που θα υπηρετήσουν αυτό το στόχο αποτελεί η επαναφορά από τις στήλες της Αυγής την Κυριακή 14 Δεκεμβρίου της πρότασης των Σωτηρόπουλου – Μηλιού – Λαπατσιώρα για χρονική μετάθεση της αποπληρωμής του.

Η πρόταση των τριών οικονομολόγων διατυπώθηκε αναλυτικά στο τρέχων τεύχος του περιοδικού Θέσεις, ενώ δημοσιεύτηκε και στο εξωτερικό από το Ινστιτούτο Levy. Η βασική της ιδέα περιλαμβάνει την μεταβίβαση στην Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα του τμήματος εκείνου του χρέους των 18 κρατών μελών της ευρωζώνης που υπερβαίνει το 50% του ΑΕΠ τους και την επαναγορά του από τα κράτη μέλη στο μέλλον. Όταν συγκεκριμένα θα έχουν διαμορφωθεί εκείνες οι συνθήκες οικονομικής ανάπτυξης, στο έδαφος του δημοσιονομικού χώρου που θα έχει εν τω μεταξύ διαμορφωθεί ελλείψει των ασφυκτικών περιοριστικών πολιτικών που επιβάλλει η εξυπηρέτηση του χρέους.

Η πρόταση των τριών οικονομολόγων του ΣΥΡΙΖΑ αποτελεί παραλλαγή του σχεδίου PADRE που διατυπώθηκε τον Ιανουάριο του 2014. Συγγραφείς του ήταν οι οικονομολόγοι Pierre Paris και Charles Wyplosz, οι οποίοι αναζήτησαν μια Πολιτικά Αποδεκτή Αναδιάρθρωση του Χρέους της Ευρωζώνης (Politically Acceptable Debt Restucturing in the Eurozone)∙ εξ ου και το ακρωνύμιο. Στο βασικό της σενάριο προέβλεπε να αναλάβει η ΕΚΤ την αναδιάρθρωση του 50% του χρέους της ευρωζώνης, με βάση την συμμετοχή κάθε κράτους μέλους στο μετοχικό κεφάλαιο της. Ο συντηρητικός της χαρακτήρας δηλωνόταν από την αποδοχή της λιτότητας και την πρόταση των συγγραφέων να γίνει ακόμη πιο δεσμευτικό το Δημοσιονομικό Σύμφωνο, ώστε να εκλείψει κι η τελευταία οδό διαφυγής από τη λιτότητα από τα κράτη μέλη της ευρωζώνης.

Η πρόταση των Σωτηρόπουλου – Μηλιού – Λαπατσιώρα παρότι όχι μόνο ρητά απορρίπτει την εφαρμογή προγραμμάτων λιτότητας, αλλά χαρακτηρίζεται κι ως μέσο αναίρεσης της λιτότητας, για πάντα μάλιστα, είναι μια πρόταση κενή περιεχομένου και συντηρητική για πέντε τουλάχιστον λόγους.

Πρώτο, επειδή αντιμετωπίζει την ΕΚΤ ως ένα ουδέτερο παράγοντα στην κρίση, παραγνωρίζοντας έτσι ότι η ευρωζώνη, δηλαδή το κοινό νόμισμα, φέρει σημαντική ευθύνη για την όξυνση της κρίσης, ενώ κι η ΕΚΤ λειτούργησε σαν ενορχηστρωτής των καταστρεπτικών για την κοινωνική πλειοψηφία πολιτικών λιτότητας που εφαρμόστηκαν στο έδαφος της κρίσης, σε πλήρη αρμονία μάλιστα με το καταστατικό της. Από πού κι ως πού τώρα να αναλάβει τον διευκολυντικό, εξομαλυντικό ρόλο που της αναθέτουν;

Δεύτερο, επειδή υποτιμάται η αντίδραση που θα εμφανιστεί από την ΕΕ κι όχι μόνο απ’ όσους σήμερα αρνούνται την έγκριση των  προγραμμάτων νομισματικής χαλάρωσης, τους Ταλιμπάν δηλαδή του νεοφιλελευθερισμού. ΕΕ και ΕΚΤ επικαλούμενοι για παράδειγμα το σημαντικό κόστος ύψους 1,36 τρις. ευρώ με κανέναν τρόπο δεν θα δεχτούν να θυσιάσουν ένα εργαλείο, την κρίση χρέους, χάρη στο οποίο πέτυχαν την μεγαλύτερη κοινωνική οπισθοδρόμηση ολόκληρης της μεταπολεμικής περιόδου.

Τρίτο, επειδή η επίκληση των ζημιών των ασφαλιστικών ταμείων και της ανάγκης ανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών, σε περίπτωση διαγραφής του χρέους, σιωπηρά αλλά σαφώς υιοθετεί την επιχειρηματολογία της Μέρκελ, εξαφανίζοντας την ανάγκη ανάδειξης αυτών που ωφελήθηκαν από την μεταφορά του χρέους στον επίσημο τομέα: των γερμανο-γαλλικών τραπεζών, οι οποίες μέχρι τις 31.12.2009 διατηρούσαν ελληνικά ομόλογα ύψους 122,9 δισ. ευρώ. Επομένως καμία ανάγκη επανακεφαλαιοποίησης των τραπεζών δεν υφίσταται. Πολύ περισσότερο αν το αίτημα της εθνικοποίησής τους παραμένει επίκαιρο…

Τέταρτο, επειδή παραβλέπει το προφίλ του χρέους των υπερχρεωμένων χωρών και δη όσων δανειοδοτήθηκαν από τον μηχανισμό από το 2010 μέχρι σήμερα (Ελλάδα, Ιρλανδία, Πορτογαλία, Κύπρος), που το χρέος τους κατά κύριο λόγο δεν είναι ομολογιακό. Η ανάληψή του επομένως από την ΕΚΤ  ή η μετατροπή του εκ νέου σε ομολογιακό, βάσει της πρότασης των Θέσεων και του PADRE προσκρούει επιπλέον σε τεχνικά εμπόδια. Το σχέδιο επομένως ούτε τεχνικά, εκεί που πρωτίστως αναζητά τη δικαίωση, είναι ολοκληρωμένο και συνεκτικό.

Τέλος, επειδή καταλήγει στην πληρωμή του χρέους, έστω μετά το 2020 ή όταν θα το επιτρέψουν οι συνθήκες. Το μορατόριουμ των πληρωμών δεν καταλήγει στην διαγραφή του δημοσίου χρέους, όπως έχουν φτάσει να ζητούν ακόμη και εργατικές ομοσπονδίες (πχ ΟΛΜΕ) δείχνοντας πόσο έχει ριζώσει πλέον το αίτημα σε πρωτοπόρους αγωνιστές, αλλά στην πληρωμή του. Έτσι, η παραλλαγή του σχεδίου PADRE το μόνο που καταλήγει να διαγράψει, σηματοδοτώντας την υποταγή στους αρνητικούς συσχετισμούς και τα αστικά συμφέροντα, είναι το αίτημα της διαγραφής του δημοσίου χρέους…