Home » 2013 » November

Monthly Archives: November 2013

Εθνική προδοσία και οικονομική εκτέλεση η πώληση του ηλεκτρικού δικτύου (Επίκαιρα, 2-27/11/2013)

dehΜέχρι τώρα μόνο οι εργαζόμενοι της ΔΕΗ ήξεραν, κι αυτοί από τις αφηγήσεις των παλιότερων, γιατί ο Άγιος Νικόλαος αποτελεί τον άγιο – προστάτη της ΔΕΗ. Ο λόγος είναι ότι αν δεν ηρεμούσε η θάλασσα, έτσι ώστε να μπορέσουν οι μαούνες να πιάσουν λιμάνι και να παραδώσουν το κάρβουνο για να δουλέψουν οι μηχανές ...ρεύμα δεν υπήρχε! Η δύναμη της συνήθειας άφησε τον άγιο προστάτη των θαλασσινών να φυλάει την ΔΕΗ ακόμη και τις τελευταίες δεκαετίες που η ολοκλήρωση του εξηλεκτρισμού της χώρας, ένα έργο τιτάνιο στο μέγεθός του και αξιοθαύμαστο στην τεχνική του πληρότητα, μετέτρεψε την εξάρτηση από τις μαούνες σε αναχρονισμό και θέμα συζήτησης μόνο στις παρέες των συνταξιούχων. Στο εξής όμως, ελέω Μνημονίων και Τρόικας, μάλλον θα πρέπει να ξαναθυμηθούμε τον Άγιο Νικόλα καθώς η προωθούμενη ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ θα μας κάνει πάλι να κοιτάμε τον καιρό ή τα εικονοστάσια για να ξέρουμε αν θα έχουμε ρεύμα...  
ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ
Σημείο τομής στην διαδικασία ιδιωτικοποίησης της ΔΕΗ και διάλυσης επί της ουσίας της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας αποτέλεσε πράξη του υπουργικού συμβουλίου (ούτε καν νόμος ή υπουργική απόφαση!) τον Ιούλιο του 2013, που μετέτρεψε σε νόμο μια πρόβλεψη που υπήρχε στο επικαιροποιημένο πρόγραμμα του Μνημονίου, από τον Αύγουστο του 2010. Με βάση την συγκεκριμένη απόφαση της κυβέρνησης προωθείται τάχιστα η πώληση τουλάχιστον του 30% της ΔΕΗ και του 66% του δικτύου μεταφοράς (ΑΔΜΗΕ ΑΕ). Λέγοντας δίκτυο μεταφοράς αναφερόμαστε στο δίκτυο υψηλής και υπερυψηλής τάσης, τους πυλώνες (που μπορεί να συγκριθεί με τις εθνικές οδούς), ενώ το δίκτυο διανομής αναφέρεται στην χαμηλή και μέση τάση, τις τσιμεντένιες και ξύλινες κολώνες που διανέμουν την ηλεκτρική ενέργεια στην οικιακή κατανάλωση (και μπορεί να συγκριθεί με το μικρότερης σημασίας οδικό δίκτυο). Αν η προωθούμενη ιδιωτικοποίηση της ΔΕΗ θα σημάνει εκτίναξη των οικιακών τιμολογίων και ενεργειακή πενία, η ιδιωτικοποίηση του δικτύου μεταφοράς, που υπηρετεί προνομιακά την παραγωγή και τις μεγάλες επιχειρηματικές μονάδες, θα έχει ακόμη πιο σοβαρές συνέπειες καθώς ισοδυναμεί με ναρκοθέτηση της βιομηχανικής υποδομής της Ελλάδας και την ακύρωση οποιουδήποτε μελλοντικού σχεδίου παραγωγικής αναβάθμισης. Υπό μια έννοια η προωθούμενη αποδιοργάνωση του δικτύου μεταφοράς ηλεκτρικής ενέργειας καθιστά μη αντιστρεπτή (ή έστω πάρα πολύ δύσκολα αντιστρεπτή και με ασύλληπτο κόστος) την συρρίκνωση της βιομηχανικής δραστηριότητας. Παγιώνει με άλλα λόγια την υποβάθμιση της ελληνικής οικονομίας σε μια οικονομία υπηρεσιών, χωρίς παραγωγική βάση, ούτε καν αυτή που διέθετε την δεκαετία του '90 και το 2000, που ήταν φυσικά πολύ πιο ασθενής από την παραγωγική βάση του '70 και του '80! 

Εκχωρούμε τα πιο νευραλγικά κέντρα 

Ο Ανεξάρτητος Διαχειριστής Μεταφοράς Ηλεκτρικής Ενέργειας (ΑΔΜΗΕ ΑΕ), που σήμερα ελέγχεται 100% από την ΔΕΗ και πρέπει να έχει ιδιωτικοποιηθεί μέχρι το πρώτο τρίμηνο του 2014, κατέχει 11.000 χιλιόμετρα εναερίων γραμμών υψηλής τάσης και υπόγειων και υποβρύχιων καλωδίων υψηλής τάσης που διασυνδέουν την ηπειρωτική Ελλάδα από την Θράκη μέχρι την Πελοπόννησο καθώς επίσης και την Ελλάδα με τις γειτονικές χώρες. Στην “προίκα” του επίσης συμπεριλαμβάνονται 221 υποσταθμοί και κέντρα υψηλής τάσης με εγκατεστημένο υψηλής τεχνολογίας εξοπλισμό ισχύος και συστήματα προστασίας, ελέγχου, τηλε-εποπτείας και τηλεμετάδοσης καθώς και 3 εθνικά κέντρα ελέγχου ενέργειας. Ένα στον Άγιο Στέφανο Αττικής, ένα στη Θεσσαλονίκη κι ένα ακόμη στην Πτολεμαΐδα που λειτουργούν 24 ώρες το 24ωρο. Για να γίνει κατανοητή η τεράστια σημασία αυτών των κέντρων που ως έργο τους έχουν να εξισορροπούν ανά πάσα στιγμή την προσφερόμενη παραγωγή με την ζητούμενη κατανάλωση (μη ξεχνάμε ότι η ενέργεια δεν αποθηκεύεται, αντίθετα πχ με το νερό κι απαιτεί απόλυτη ισορροπία μεταξύ προσφοράς και ζήτησης), αρκεί να αναφερθεί ότι αυτές ακριβώς τις εγκαταστάσεις βομβάρδισε το ΝΑΤΟ στην Γιουγκοσλαβία το 1999, όταν ήθελε να διαλύσει την χώρα. “Η χούντα των συνταγματαρχών το 1967 πρώτα κατέλαβε το κέντρο ελέγχου ενέργειας και μετά την Βουλή” τονίζει η Φλώρα Παπαδέδε, αναπληρωτής γραμματέας του συλλόγου επιστημονικού προσωπικού της ΔΕΗ και μέλος της συντονιστικής επιτροπής του ΑΔΜΗΕ. Και συνεχίζει: “Η κυβέρνηση τώρα ετοιμάζεται να εκχωρήσει αυτά τα νευραλγικά κέντρα στους ιδιώτες! Με απλά λόγια μπορούμε να πούμε ότι ο ΑΔΜΗΕ είναι η ραχοκοκκαλιά της ΔΕΗ και του ηλεκτρικού συστήματος της Ελλάδας, αποτελώντας μια στρατηγική εθνική υποδομή και θεμέλιο τόσο για την εθνική άμυνα και την ασφάλεια της πατρίδας μας όσο και για την οικονομική και παραγωγική της ανάπτυξη καθώς εξασφαλίζει τον απρόσκοπτο εφοδιασμό κάθε μεσαίας και μεγάλης μονάδας με ηλεκτρικό ρεύμα”.  Ξεχωριστή ωστόσο σημασία έχει πως η ιδιωτικοποίηση του ΑΔΜΗΕ είναι αδικαιολόγητη ακόμη και με οικονομικά κριτήρια. Ακόμη δηλαδή κι αν υιοθετήσουμε την άποψη της Τρόικας και της κυβέρνησης ότι θέματα όπως η ασφάλεια της Ελλάδας είναι λυμένα ή ανύπαρκτα αν όχι ...παρωχημένα, ακόμη και τότε η ιδιωτικοποίηση δεν μπορεί να δικαιολογηθεί, καθώς ο ΑΔΜΗΕ είναι μια πλήρως ανεξάρτητη και αυτοχρηματοδοτούμενη εταιρεία, η λειτουργία του οποίου δεν επιδοτείται ούτε από την ΔΕΗ ούτε από το δημόσιο. Η δραστηριότητά του επομένως δεν επιβαρύνει τον κρατικό προϋπολογισμό. Παρόλα αυτά κι έχοντας ετήσιο κύκλο εργασιών (για το 2012) 1,94 δισ. ευρώ, καθαρά κέρδη 25 εκ. ευρώ και πάγια αξίας 8 δισ. ευρώ, αναμένεται να πουληθεί έναντι 300-400 εκ. ευρώ. Αυτή είναι η αξία του με βάση εκτίμηση που έδωσε στη δημοσιότητα τον Οκτώβριο η γνωστή και μη εξαιρετέα Goldman Sachs. “Πρόκειται για τίμημα που ισοδυναμεί με σκάνδαλο αν λάβουμε υπ' όψη μας σταθερά έσοδα ύψους 260-300 εκ. ευρώ που θα έχει ο μελλοντικός ιδιοκτήτης από την διαχείριση του δικτύου και ετήσια κέρδη 116 εκ. ευρώ, όπως αναφέρεται στον προϋπολογισμό του ΑΔΜΗΕ για το 2013”, αναφέρει η Φλώρα Παπαδέδε. “Δεν είναι όμως μόνο αυτό”, σύμφωνα με τα δικά της λόγια. “Τα έσοδα του ΑΔΜΗΕ ως ιδιοκτήτη και λειτουργού του συστήματος μεταφοράς προέρχονται από τους πελάτες, στους οποίους το κόστος επιμερίζεται κατά 100%. Άρα οι δαπάνες του καταβάλλονται από τους καταναλωτές χωρίς την ελάχιστη έστω συμμετοχή του δημοσίου. Το δε έλλειμμα που έχει προκύψει και συζητιέται έντονα το τελευταίο διάστημα προέρχεται από την σκανδαλώδη επιδότηση των ιδιωτών παραγωγών από την μια και από την άλλη λόγω της αδυναμίας των φτωχότερων στρωμάτων να πληρώσουν τους λογαριασμούς τους, εξ αιτίας της αυξανόμενης ανεργίας και της επεκτεινόμενης φτώχειας. Σε 500.000 υπολογίζονται τα νοικοκυριά χωρίς ρεύμα και στα 1,3 δισ. ευρώ οι απλήρωτοι λογαριασμοί. Επομένως, η πώληση του ΑΔΜΗΕ δεν θα ελαφρύνει τον προϋπολογισμό από κάποιο κόστος, ενώ θα καταστήσει τους καταναλωτές, την βιομηχανία κι ολόκληρη τη χώρα ομήρους των ιδιωτών”. 

Αυξήσεις στα τιμολόγια 

Η ιδιωτικοποίηση του ΑΔΜΗΕ ωστόσο, πέρα από τις αρνητικές συνέπειες που θα έχει για τους 1.400 εργαζομένους του που ήδη έχουν δεχτεί μειώσεις στους μισθούς τους κατά 40%, θα οδηγήσει με μαθηματική ακρίβεια σε αυξήσεις των τιμολογίων. Μέχρι τώρα η χρέωση χρήσης του συστήματος η οποία περιγράφεται αναλυτικά σε κάθε λογαριασμό που πληρώνουμε ως καταναλωτές περιλαμβάνει, πέρα από το κόστος λειτουργίας, συντήρησης και ανάπτυξης του συστήματος μεταφοράς, κι ένα επιτόκιο απόδοσης των απασχολούμενων κεφαλαίων του ΑΔΜΗΕ. Πρόκειται για το νόμιμο κέρδος του ΑΔΜΗΕ, που αυτή τη στιγμή έχει οριστεί από την Ρυθμιστική Αρχή Ενέργειας στο 8%. Η ίδια η ΡΑΕ ωστόσο έχει προτείνει την αύξησή του στο 11%, ενώ κανείς δεν γνωρίζει πόσο παραπάνω μπορεί να αυξηθεί στο μέλλον από τους ιδιώτες. Το αποτέλεσμα θα φανεί στους λογαριασμούς που πληρώνουμε ως καταναλωτές. Χώρια που οποιαδήποτε αύξηση μπορεί να δικαιολογηθεί με το επιχείρημα ότι στην Ελλάδα πληρώνουμε ένα από τα χαμηλότερα κόστη στην Ευρώπη, όπως γίνεται εμφανές και στον πίνακα που παραθέτουμε. Εκεί φαίνεται πεντακάθαρα ότι μέχρι σήμερα, κι αυτό χάρη στη ΔΕΗ, στην Ελλάδα πληρώνουμε το φθηνότερο ρεύμα στην Ευρώπη, μετά την Βουλγαρία, την Εσθονία και την Λιθουανία ή ότι τα ελληνικά τιμολόγια είναι στα δύο τρίτα των μέσων ευρωπαϊκών. Μια πραγματικότητα που με βάση την πικρή εμπειρία μας ξέρουμε ότι μπορεί να δώσει “ακράδαντα” επιχειρήματα για να δικαιολογηθούν περαιτέρω αυξήσεις στην τιμή του ρεύματος. Ο προφανής δε αντίλογος που θα αντιπαραβάλει τους μισθούς μας (που είναι πολύ χαμηλότεροι από τα δύο τρίτα των μέσων ευρωπαϊκών) με τα τιμολόγια του ρεύματος, αποδεικνύοντας ότι και πάλι ακριβά πληρώνουμε το ρεύμα, θα χαρακτηριστεί λαϊκισμός... Η τάση αύξησης των τιμολογίων του ρεύματος στην Ελλάδα, στο άμεσο μέλλον θα ωθείται από την προσπάθεια διαμόρφωσης ενός ενιαίου τρόπου λειτουργίας των αγορών ηλεκτρικής ενέργειας στις χώρες μέλη της ΕΕ, το οποίο περιγράφεται ως Ενιαίο Μοντέλο Ευρωπαϊκής Αγοράς Ηλεκτρισμού (Target Model & European Price Coupling – EPC). Θα αρχίσει δε να λειτουργεί την 1η Ιανουαρίου 2015, ενώ είναι περιττό να πούμε πώς αν στο πλαίσιο της προωθούμενης σύγκλιση για την Ελλάδα έρχονται αυξήσεις τιμών, για άλλες χώρες, όπως η Γερμανία πχ, έρχονται μειώσεις!  

Τιμές ηλεκτρικής ενέργειας, 2011 

ΕΕ – 27            0,184 
Ευρωζώνη – 16 0,193 
Βέλγιο              0,212 
Βουλγαρία         0,087 
Τσεχία              0,147 
Δανία               0,298 
Γερμανία           0,253 
Εσθονία            0,104 
Ιρλανδία           0,209 
Ελλάδα            0,124 
Ισπανία             0,209 
Γαλλία              0,142 
Ιταλία               0,207 
Κύπρος              0,241 
Λετονία             0,134 
Λιθουανία          0,122 
Λουξεμβούργο    0,166 
Ουγγαρία           0,155 
Μάλτα               0,170 
Ολλανδία            0,184 
Αυστρία              0,197 
Πολωνία             0,135 
Πορτογαλία         0,188 
Ρουμανία            0,109 
Σλοβενία             0,149                 
Σλοβακία             0,171 
Φινλανδία            0,137 
Σουηδία              0,204 
Αγγλία                0,158 
Πηγή: Eurostat 

Η ιδιωτικοποίηση της αγοράς ενέργειας και ειδικότερα του δικτύου μεταφοράς, παρότι προωθείται και διευκολύνεται από οδηγίες που έχει εκδώσει η Ευρωπαϊκή Ένωση, από το 2009 ακόμη στο πλαίσιο του λεγόμενου τρίτου ενεργειακού πακέτου, έχει ξεχωριστή σημασία πως δεν επιβάλλεται. Η κυβέρνηση επομένως δεν είναι υποχρεωμένη να ακολουθήσει κάποια σχετική οδηγία. Έτσι, για παράδειγμα, εξηγείται το γεγονός ότι αντίστοιχος με τον ελληνικό ζήλο για να πουληθεί το δίκτυο μεταφοράς παρατηρείται μόνο σε χώρες που τελούν υπό το καθεστώς έκτακτης ανάγκης που επέβαλε η δημοσιονομική κρίση, όπως στην Πορτογαλία, την Ισπανία και την Ιταλία, ενώ ακόμη και στην Ιρλανδία (που θεωρήθηκε υποδειγματικός μαθητής της Τρόικας) η κυβέρνηση ακύρωσε την πώλησή του τελευταία στιγμή, παρότι περιλαμβανόταν στις μνημονιακές της υποχρεώσεις. Στις σκανδιναβικές χώρες αντίθετα τα δίκτυα ανήκουν σε ανεξάρτητες αλλά 100% κρατικές επιχειρήσεις, στη Γερμανία και την Γαλλία ανήκουν σε επιχειρήσεις που τελούν υπό άμεσο κρατικό έλεγχο, ενώ κρατικά είναι τα δίκτυα και στις περισσότερες ανατολικοευρωπαϊκές χώρες (Πολωνία, Τσεχία, Σλοβακία, Ουγγαρία). Υπάρχουν επομένως παραδείγματα που θα μπορούσε να επικαλεστεί η κυβέρνηση για να αποφύγει την απορρύθμιση της αγοράς ενέργειας. Κάτι αντίστοιχο άλλωστε έκαναν μέχρι σήμερα κι όλες οι προηγούμενες κυβερνήσεις, αναγνωρίζοντας την σημασία που διαδραματίζουν τα δίκτυα μεταφοράς στην εθνική συνοχή, την άμυνα, τον στρατηγικό σχεδιασμό, κ.α. Η ιδιωτικοποίηση του δικτύου μεταφοράς θα εκτινάξει, πολύ πιθανά, το κόστος και τα τιμολόγια που πληρώνουμε ως καταναλωτές και για έναν ακόμη λόγο. Μέχρι τώρα η κάλυψη της ζήτησης πραγματοποιείται μέσω της επιλογής από μια λίστα μονάδων παραγωγής που ιεραρχούνται βάσει του κόστους παραγωγής τους. Προτεραιότητα σε αυτή τη διάταξη έχουν οι φθηνότερες μονάδες. Πρώτα μπαίνουν αυτές στο σύστημα και κατόπιν οι ακριβότερες. Αν και με σκανδαλώδη για τα συμφέροντα του καταναλωτή τρόπο, δίνεται προτεραιότητα στις (ακριβές) μονάδες ανανεώσιμων πηγών ενέργειας κατόπιν κυβερνητικής απόφασης, είναι ένα σύστημα που εν γένει κρατάει χαμηλά το κόστος. Ποιός μπορεί να εγγυηθεί αν μπει ιδιώτης στα κέντρα ελέγχου ενέργειας ότι δεν θα δίνει προτεραιότητα σε ιδιωτικές μονάδες παραγωγής με τις οποίες συνδέεται ιδιοκτησιακά; Εδώ φυσικά μπορεί να αντιπαρατεθεί το επιχείρημα ότι έχει διαχωρισθεί η ιδιοκτησία της παραγωγής από την διανομή. Μιλώντας ωστόσο με πραγματικούς όρους και στο πλαίσιο των σύγχρονων πολυσχιδών χρηματοπιστωτικών ομίλων πως μπορεί να αποκλειστεί το ενδεχόμενο εταιρείες συμμετοχής για παράδειγμα που θα συμμετέχουν στην εταιρεία που θα αγοράσει τον ΑΔΜΗΕ στη συνέχεια να συμμετάσχουν και σε μονάδες ηλεκτροπαραγωγής, δίνοντας τους το πρόκριμα στην κάλυψη των καθημερινών αναγκών για ρεύμα κι επομένως αυξημένα κέρδη; Ούτως ή άλλως είναι τόσο σύνθετες διαδικασίες που καμιά ρυθμιστική αρχή δεν μπορεί να εγγυηθεί το αδιάβλητο των κριτηρίων επιλογής. Εδώ φάνηκαν ανεπαρκείς να αντιμετωπίσουν το κραυγαλέο σκάνδαλο με τους ιδιώτες πάροχους Hellas Power και Energa, αποφασίζοντας να παρέμβουν μόνο κατόπιν εορτής, θα ξέρουν τι γίνεται κάθε λεπτό στα κέντρα ελέγχου; 

Χρηματιστηριακό εμπόρευμα το ρεύμα 

Βαθιά χαραγμένο το αποτύπωμα της ΕΕ είναι στις ανατροπές που επιβλήθηκαν στην περιφερειακή οργάνωση της αγοράς ηλεκτρικής ενέργειας που είχε ντε φάκτο επιβληθεί μέχρι το 2000. Έως τότε η Ελλάδα συνεργαζόταν με χώρες, όπως η Βουλγαρία για παράδειγμα, τροφοδοτώντας η μια την άλλη με ηλεκτρικό και καλύπτοντας με συμψηφισμούς τις ώρες ή τις περιόδους αιχμής. Όταν χρειαζόταν για παράδειγμα η Ελλάδα επιπλέον ενέργεια τα Χριστούγεννα την προμηθευόταν από την Βουλγαρία και την ανταπέδιδε κάποια άλλη περίοδο που η γειτονική χώρα είχε μεγαλύτερη ανάγκη κι η Ελλάδα χαμηλότερη ζήτηση. Ήταν ένας πρακτικός τρόπος που καθιστούσε περιττές τις επιπλέον επενδύσεις, πετυχαίνοντας την υψηλότερη δυνατή αξιοποίηση της υπάρχουσας παραγωγικής δυναμικότητας. Με απόφαση της ΕΕ ωστόσο το 2000 κάθε τέτοια ανταλλαγή απαγορεύτηκε, καθώς τέθηκε ως όρος η καταβολή χρηματικού τιμήματος, που διευκολύνει την μετατροπή της ενέργειας σε χρηματιστηριακό εμπόρευμα, όπως είναι ο δηλωμένος στόχος της ΕΕ. Στο πλαίσιο αυτού του μοντέλου αγοράς που προωθείται οι συναλλαγές ηλεκτρικής ενέργειας απομακρύνονται από το εθνικό έδαφος και θα γίνονται από ένα ευρωπαϊκό χρηματιστήριο ενέργειας, με έδρα το Λουξεμβούργο. Έτσι, δια της αναγκαστικής αγοραπωλησίας, η Ελλάδα αποκόπηκε από τις περιφερειακές γειτονικές της χώρες, καθώς υποχρεώθηκε να πληρώνει για μια ανταλλαγή που λειτουργούσε άριστα επί πολλά χρόνια, μέσω των συμψηφισμών, μειώνοντας σημαντικά τα κόστη.  Ο σημαντικότερος ωστόσο λόγος για τον οποίο πρέπει η ηλεκτρική ενέργεια να είναι 100% δημόσια, καθετοποιημένη με άξονα μια δημόσια ΔΕΗ (ακυρώνοντας μάλιστα σταδιακά όσα βήματα έχουν ήδη γίνει στην κατεύθυνση ιδιωτικοποίησής της) σχετίζεται με τις ανάγκες που αναδύονται για όποιον τουλάχιστον ενδιαφέρεται να επουλωθούν οι πληγές που άφησε στην ελληνική οικονομία η 6ετής ύφεση, η οποία μείωσε το ΑΕΠ κατά 21,5%. Η ορμητική οικονομική ανάπτυξη της μεταπολεμικής περιόδου ουδέποτε θα είχε συμβεί αν δεν υπήρχε η ΔΕΗ. Η δημιουργία της δεν έβαλε τέρμα μόνο στο καθεστώς κερδοσκοπίας που είχαν επιβάλει οι ιδιώτες. Το σημαντικότερο είναι ότι ενοποίησε οικονομικά την Ελλάδα, αφήνοντας στο παρελθόν τον κατακερματισμό που επέβαλλαν στην οικονομική γεωγραφία οι ασύνδετες μεταξύ τους αγορές ηλεκτρικής ενέργειας. Αυτό το επίτευγμα κινδυνεύει να τιναχτεί στον αέρα αν ιδιωτικοποιηθεί το δίκτυο μεταφοράς, υποβαθμίζοντας ντε φάκτο την ελληνική οικονομία σε μια τριτοκοσμική χώρα και καθιστώντας την ενεργειακή φτώχεια κανόνα δίπλα στην άλλη φτώχεια, με την οποία ζουν καθημερινά εκατομμύρια άνθρωποι.  

Σημαντικές επενδύσεις 

“Εδώ μάλιστα ας μην κάνουμε το λάθος να θεωρούμε δεδομένα για πάντα τα σημερινά επιτεύγματα, πολύ περισσότερο αν λάβουμε υπ' όψη μας τις μοναδικές γεωγραφικές ιδιομορφίες της Ελλάδας”, συνεχίζει η Φλώρα Παπαδέδε, απαντώντας στην προσπάθεια δυσφήμισης της ΔΕΗ και υποβάθμισης των όσων έχει πετύχει. “Αρκεί να ρίξουμε μια ματιά στην Τουρκία όπου δεν υφίσταται καν δίκτυο μεταφοράς, ενώ τεχνικά προβλήματα που έχει δεν επιτρέπουν την διασύνδεσή του με το ευρωπαϊκό για να μην μεταφέρει στα υπόλοιπα δίκτυα τα προβλήματα του. Το ελληνικό δίκτυο αντίθετα είναι το δεύτερο σε αξιοπιστία σε όλη την Ευρώπη με τους πιο κρίσιμους δείκτες (πιθανότητα βλαβών, ενέργεια που χάνεται, κ.α.) να είναι στα καλύτερα επίπεδα. Επιπλέον η ΔΕΗ πρωταγωνίστησε ακόμη κι αυτά τα χρόνια της βαθιάς κρίσης σε επενδύσεις. Από το 2010 ως το 2012 επένδυσε 2,95 δισ. ευρώ κι ο ΑΔΜΗΕ 253 εκ. ευρώ, στηρίζοντας χιλιάδες εργαζόμενους. Αν είχε πουληθεί σε ιδιώτη θα είχαν πραγματοποιηθεί αυτές οι επενδύσεις;”  Τέλος, αξίζει να δούμε ότι χώρες (όπως η Βολιβία για παράδειγμα) που πρόσφατα εθνικοποίησαν το δίκτυο μεταφοράς και διανομής δεν το έκαναν από ιδεολογική επιλογή αλλά λόγω ανάγκης. Επειδή οι ιδιώτες άφησαν το δίκτυο να καταρρεύσει λόγω ελλιπών επενδύσεων. Γιατί πρέπει κι εμείς να φτάσουμε σε αυτό το σημείο για να τρέχουμε μετά από 10 ή 20 χρόνια να μαζέψουμε, με τεράστιο τότε κόστος, τις ζημιές των ιδιωτών;  Υστερόγραφο: Για τις ανάγκες του συγκεκριμένου ρεπορτάζ μιλήσαμε με πολλούς εργαζομένους και στελέχη στη ΔΕΗ που όμως θέλησαν να διατηρήσουν την ανωνυμία τους για να μην ...απολυθούν! Διαφορετικά ειπωμένο, σήμερα, το κόστος που επωμίζεται πλήθος ευσυνείδητων δημοσίων λειτουργών, οι οποίοι κρούουν απεγνωσμένα τον συναγερμό για τις δραματικές συνέπειες που έχει το πρόγραμμα ιδιωτικοποίησης, είναι ανεργία, πείνα και εξαθλίωση. Σε αυτό το ανήκουστο σημείο μας έχει οδηγήσει το καθεστώς άτυπης οικονομικής κατοχής και εργασιακού Μεσαίωνα που έχει επιβάλλει η Τρόικα με την βοήθεια των ελληνικών κυβερνήσεων...
Advertisements

Προϋπολογισμός: Αυξάνουν φόρους, μειώνουν δαπάνες για υγεία και μισθούς (Πριν, 24.11.2013)

stourΠολύ πιο φτωχούς θα κάνει τους κατοίκους όλης της χώρας ο κρατικός προϋπολογισμός για το 2014 που κατατέθηκε την Πέμπτη από τον υπουργό Οικονομικών Γιάννη Στουρνάρα. Στις προβλέψεις του συμπεριλαμβάνεται μεγαλύτερη φορολογική επιβάρυνση και δραματική συρρίκνωση των σημαντικότερων κοινωνικών κονδυλίων. Μας κλέβουν ακόμη περισσότερο και μας επιστρέφουν ακόμη λιγότερα, με λίγα λόγια. Το χειρότερο μάλιστα είναι ότι αυτά τα αντιλαϊκά μέτρα δεν είναι και τα τελευταία που πρόκειται να εφαρμοστούν το 2014. Οι απαιτήσεις της Τρόικας για κάλυψη του χρηματοδοτικού κενού και των επόμενων χρόνων με επιπλέον αντιλαϊκά μέτρα που θα ενσωματωθούν σε ένα νέο μνημόνιο καθιστούν βέβαιο ότι ο συγκεκριμένος προϋπολογισμός είναι σχέδιο επί χάρτου. Πολύ σύντομα θα ανατραπεί. Κι αυτό μάλιστα θα γίνει από τα δεξιά, επί τα χείρω για να γίνουμε ακόμη περισσότερο φτωχοί, γευόμενοι ακόμη λιγότερα από τις παροχές που δικαιούμαστε στη βάση των εξωφρενικά υψηλά φόρων που πληρώνουμε.

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ
Τα καθαρά έσοδα του προϋπολογισμού για το 2014 αναμένεται να αυξηθούν κατά 4,1%, (στα 54,69 δισ. αυξημένα κατά 2,18 δισ. σε σχέση με το 2013) ενώ οι συνολικές δαπάνες του τακτικού προϋπολογισμού θα μειωθούν κατά 6,1% (στα 49,45 δισ., μειωμένες κατά 3,23 δισ.). Η αύξηση των εσόδων κι η μείωση των δαπανών θα αποβεί δραματική για τα λαϊκά εισοδήματα καθώς δεν πρόκειται να συμβεί σε ένα περιβάλλον σημαντικής μεγέθυνσης του ΑΕΠ. Η κυβέρνηση εκτιμά ότι το ΑΕΠ θα αυξηθεί κατά 0,6%, ενώ ο ΟΟΣΑ, με βάση προβλέψεις που έδωσε στη δημοσιότητα την Τρίτη, εκτιμά πως το 2014 θα είναι ένα επιπλέον έτος ύφεσης, το έβδομο στη σειρά, με το παραγόμενο προϊόν να μειώνεται κατά 0,4%! Η κυβέρνηση Σαμαρά επομένως σε ένα περιβάλλον συρρίκνωσης της οικονομικής δραστηριότητας θα ασκήσει μια οικονομική πολιτική ακόμη πιο ταξική, όπως φαίνεται από τις επιμέρους κατηγορίες που συνθέτουν τα έσοδα και τις δαπάνες.
  • Καμαρώνουν για πρωτογενές πλεόνασμα όταν οι ανεξόφλητες υποχρεώσεις του δημοσίου φθάνουν τα 6,17 δισ. ευρώ
 Στην αύξηση των εσόδων, σημαντική συνεισφορά θα έχουν οι φόροι στην περιουσία που το 2014 θα αυξηθούν σε σχέση με το 2013 κατά 41,4% (από 2,78 σε 3,94 δισ. ευρώ) λόγω της επιβολής του Ενιαίου Φόρου Ακινήτων (ΕΝΦΑ) που θα αντικαταστήσει το Φόρο Ακίνητης Περιουσίας και το Έκτακτο Ειδικό Τέλος Ακινήτων. Αξίζει να υπογραμμιστεί ότι η αύξηση που παρατηρείται στον φόρο εισοδήματος νομικών προσώπων δεν προέρχεται από επιπλέον φορολογία που θα καταβάλλουν οι επιχειρήσεις αλλά από αναπροσαρμογές του Κώδικα Φορολογίας Εισοδήματος (και συγκεκριμένα την ομαδοποίηση σε τέσσερις, στο εξής, κατηγορίες) βάσει των οποίων θα φορολογούνται πλέον ως νομικά πρόσωπα κατηγορίες φορολογουμένων που μέχρι το 2013 φορολογούνταν ως φυσικά πρόσωπα. Μισθωτοί και συνταξιούχοι εν τούτοις θα πληρώσουν περισσότερους φόρους το 2014 για τα ίδια ή και μειωμένα εισοδήματα λόγω των αλλαγών που ψηφίσθηκαν πέρυσι και προβλέπουν: κατάργηση του αφορολόγητου των 5.000 ευρώ και των επιπλέον αφορολόγητων ποσών για τα τέκνα, με αποτέλεσμα η φορολογία να ξεκινάει από το πρώτο ευρώ, αυστηροποίηση των προϋποθέσεων για να εξαιρεθούν ιατρικές δαπάνες (που θα εκπίπτουν σε ποσοστό 10% από το φόρο εισοδήματος μόνο υπό την προϋπόθεση ότι υπερβαίνουν το 5% του συνολικού δηλωθέντος ή τεκμαρτού εισοδήματος και μόνο κατά το μέρος που υπερβαίνουν αυτό το όριο), κ.α. Την ίδια όμως στιγμή που το κράτος βάζει πιο βαθιά το χέρι του στην τρύπια τσέπη των φορολογουμένων συνειδητά αφήνει ανεξέλεγκτο το λαθρεμπόριο καυσίμων με αποτέλεσμα να χάνονται 600 εκ. ευρώ το χρόνο, όπως κατήγγειλε σε συνέντευξή της την Τετάρτη 20 Νοεμβρίου η Πανελλήνια Ομοσπονδία Πρατηριούχων Εμπόρων Καυσίμων. Με βάση δικές τους δηλώσεις η Γενική Γραμματεία Πληροφοριακών Συστημάτων δεν έχει θέσει σε λειτουργία το σχετικό λογισμικό επιτρέποντας να διαιωνίζεται ένα πάρτι εκατοντάδων εκατομμυρίων σε βάρος των φορολογουμένων. Το πάρτι θα συνεχιστεί και στο μέτωπο των ιδιωτικοποιήσεων. Από το 2011 που ξεκίνησε την λειτουργία της η σφηκοφωλιά της διαφθοράς και κατά κόσμον ΤΑΙΠΕΔ έχει εισπράξει από το ξεπούλημα της περιουσίας του ελληνικού λαού 3,801 δισ. ευρώ. Για το 2014 ο στόχος που θέτει η κυβέρνηση είναι να εισρεύσουν 3,56 δισ. ευρώ, με την πώληση της ΕΥΑΘ, της ΤΡΑΙΟΝΣΕ, της ΕΥΔΑΠ, των Ελληνικών Πετρελαίων, της ΔΕΠΑ κ.α. Στο σκέλος των δαπανών, οι δαπάνες για αποδοχές (που μαζί με τις συντάξεις θα φτάσουν τα 17,72 δισ. ευρώ) θα είναι μειωμένες κατά 280 εκ. ευρώ έναντι του 2013 λόγω της εφαρμογής του ενιαίου μισθολογίου, των σχεδιαζόμενων απολύσεων και της μείωσης των προσλήψεων αναπληρωτών καθηγητών εξ αιτίας της αύξησης των ωρών διδασκαλίας στα σχολεία. Η περαιτέρω μείωση του αριθμού των δημοσίων υπαλλήλων, μέσω των απολύσεων που ζητά η Τρόικα, θα οδηγήσει την Ελλάδα στην χαμηλότερη θέση της λίστας του ΟΟΣΑ με τον ποσοστό δημοσίων υπαλλήλων επί του συνολικού εργατικού δυναμικού. Ήδη στην Ελλάδα, και παρά τις περί του αντιθέτου μπούρδες των νεοφιλελεύθερων, μόνο το 7,9% το 2011 του εργατικού δυναμικού απασχολούταν στην γενική κυβέρνηση όταν ο μέσος όρος του ΟΟΣΑ ήταν σχεδόν διπλάσιος: 15,5%! Αξίζει να σημειωθεί ότι για μια ακόμη χρονιά δεν ενσωματώνονται στον προϋπολογισμό οι περικοπές που είχαν προβλεφθεί στο Μεσοπρόθεσμο 2013 – 2016 για τους ένστολους ύψους 336 εκ. ευρώ σε ακαθάριστη βάση (144 εκ. για μισθούς και 192 εκ. σε συντάξεις). Την ίδια στιγμή επομένως που μειώνει περαιτέρω τους μισθούς των δημοσίων υπαλλήλων και διευρύνει την λίστα των απολύσεων η κυβέρνηση Σαμαρά αρνείται να εφαρμόσει μνημονιακές προβλέψεις που αφορούν κοινωνικά στρώματα με τα οποία διατηρεί προνομιακή σχέση κι από την στήριξη των οποίων εξαρτάται η εφαρμογή αυτής της βάρβαρης πολιτικής. Σημαντικά μειωμένη είναι η χρηματοδότηση των οργανισμών κοινωνικής ασφάλισης. Το 2012 χρηματοδοτήθηκαν από τον προϋπολογισμό με 16,43 δισ., ενώ το 2014 θα χρηματοδοτηθούν μόνο με 12,8 δισ. ευρώ. Η μείωση που καταγράφεται αυτή την διετία φθάνει το 22%! Τα ασφαλιστικά ταμεία ειδικότερα από 14,01 δισ. το 2012 θα χρηματοδοτηθούν το νέο χρόνο με 10,91 δισ. (μείωση κατά 22% την διετία), τα νοσοκομεία από 1,4 το 2012 θα χρηματοδοτηθούν με 1,11 δισ. (μείωση κατά 21%), ενώ ο ΕΟΠΥΥ από 1.023 με 774 εκ. (μείωση κατά 24%). Στην πραγματικότητα ο κρατικός προϋπολογισμός του 2014 σηματοδοτεί το τέλος ακόμη κι αυτής της ελλειμματικής κοινωνικής πολιτικής που ασκούταν στην Ελλάδα. Η κοινωνική πολιτική, επιπλέον, είναι και το μεγάλο θύμα από την στάση πληρωμών που έχει κηρύξει το δημόσιο απέναντι στους προμηθευτές του. Από τα 6,17 δισ. ευρώ που ήταν οι ληξιπρόθεσμες υποχρεώσεις της γενικής κυβέρνησης τον Αύγουστο του 2013 (τελευταίο μήνα για τον οποίο υπάρχουν στοιχεία στην εισηγητική έκθεση του προϋπολογισμού) τα 3,6 δισ. αφορούσαν τους οργανισμούς κοινωνικής ασφάλισης και τα 1,15 δισ. αφορούσαν νοσοκομεία. Με ένα τέτοιο ύψος απλήρωτων υποχρεώσεων οι διθύραμβοι της κυβέρνησης για την εμφάνιση δημοσιονομικού πλεονάσματος ύψους 812 εκ. ευρώ (ή 0,4% του ΑΕΠ) για φέτος και 2,96 δισ. (ή 1,6% του ΑΕΠ) για το 2014 μόνο γέλια μπορούν να προκαλέσουν. Οι θριαμβολογίες της κυβέρνησης για την εμφάνιση πρωτογενούς πλεονάσματος προκαλούν φαίνονται ακόμη περισσότερο φαιδρές όταν τις αντιπαραβάλουμε με την εξέλιξη του δημόσιου χρέους που από 305,54 δισ. ευρώ ή 157,7% του ΑΕΠ το 2012 αναμένεται το 2014 να φτάσει τα 325,6 δισ. ή 177,8% του ΑΕΠ. Ο εκτροχιασμός του δημόσιου χρέους τα τελευταία χρόνια, που καθιστά μονόδρομο την μονομερή διαγραφή του, αποδεικνύει με τον πειστικότερο τρόπο ότι η δημοσιονομική κρίση ήταν μόνο η αφορμή. Τα δικαιώματά μας ήταν ο στόχος... Η κυβέρνηση παρόλα αυτά (που θα δώσει 6,1 δισ. ευρώ για τόκους το 2014 ή 3,3% του ΑΕΠ) σε ένα κρεσέντο παραμυθιάσματος αναφέρει στην εισηγητική έκθεση ότι «αυτή η αύξηση ούτε αιφνίδια είναι, ούτε μπορεί να αποτελέσει αιτία για την πρόκληση ανησυχίας»! Αυτά ως γνωστό ισχύουν μόνο όταν το δημόσιο χρέος κινείται στο 115%, από κει και πάνω όλα μέλι γάλα, θεόσταλτα, για τους πολιτικούς απατεώνες του Σαμαρά, του ΔΝΤ και των Βρυξελλών. Ξεχωριστή σημασία, επειδή εφαρμόζεται για πρώτη φορά, έχει το καθεστώς άμεσης εποπτείας και ελέγχου από την Κομισιόν του προϋπολογισμού που ισχύει στο εξής για όλα τα κράτη μέλη της ΕΕ. Στο πλαίσιο μιας σειράς αποφάσεων που λήφθηκαν από το 2011 (six pack) μέχρι και τον Μάιο του 2013 (two pack), στην κατεύθυνση της δημοσιονομικής ενοποίησης η Κομισιόν αποκτά το δικαίωμα όχι μόνο να απορρίψει κρατικούς προϋπολογισμούς αλλά ακόμη και να επιβάλει οικονομικές κυρώσεις στους απείθαρχους, μέσω πχ της δέσμευσης κοινοτικών κονδυλίων. Έτσι το σύνθημα για «περισσότερη Ευρώπη» βρίσκει το πραγματικό του περιεχόμενο στο σύνθημα «περισσότερη λιτότητα, περισσότερη φτώχεια»!

«Σεμνό» το γερμανικό πάντσερ απέναντι στον αμερικάνικο αϊτό (Επίκαιρα, 14-20.11.2013)

domestic-spyingΘυμηθείτε την απύθμενη αλαζονεία με την οποία αντιμετώπισε το Βερολίνο όχι μόνο την Ελλάδα, αλλά όλες τις χώρες της ευρωπαϊκής περιφέρειας από το 2010 όταν ξεκίνησαν να βυθίζονται στην κρίση χρέους. Την άκαμπτη γραμμή που υιοθέτησαν, και υπηρέτησαν με αξιοθαύμαστη συνέπεια, Μέρκελ, Σόιμπλε και άλλοι όταν έπρεπε να διαπραγματευτούν τους όρους για τα δάνεια, δηλαδή την πολιτική εξοντωτικής λιτότητας, και το καθεστώς περιορισμένης κυριαρχίας που επέβαλλαν από την Ελλάδα μέχρι και την Κύπρο, μέσω των γκαουλάιτερ της Τασκ Φορσ και τόσες άλλες ταπεινωτικές διαδικασίες, που ως αποτέλεσμα είχαν η γερμανική σφραγίδα να χαραχτεί πιο βαθιά, πιο ανεξίτηλα στο σώμα της Ευρωζώνης. Και συγκρίνετε αυτή την γραμμή με την πολιτική που ακολουθεί η Γερμανία απέναντι στις ΗΠΑ, με αφορμή τις αποκαλύψεις του ήρωα Έντουαρντ Σνόουντεν από τα αρχεία της αμερικάνικης υπηρεσίας πληροφοριών, NSA. Τότε, θα δείτε την αγέρωχη Γερμανία που από την μια κατασπαράσσει ανηλεώς τα “γουρούνια” του Νότου, να συμπεριφέρεται σαν κότα απέναντι στον γερμανικό αϊτό. Εθελοδουλεία, υποχωρητικότητα, σχεδόν πλήρης προσαρμογή και μια ανεκτικότητα που μέχρι τώρα είχαμε συνηθίσει να βλέπουμε μόνο απέναντι στην Τρόικα από τις κυβερνήσεις των χωρών που στενάζουν κάτω από την γερμανική μπότα του Μνημονίων! 

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ 

Όλα αυτά φυσικά, με βάση το (αλάνθαστο) κριτήριο της πράξης, τα συγκεκριμένα δηλαδή μέτρα που σκοπεύει να λάβει ή έχει αποφασίσει να λάβει το Τέταρτο Ράιχ απέναντι στις ΗΠΑ, αφότου αποκαλύφθηκε ότι οι αμερικάνικες μυστικές υπηρεσίες παρακολουθούν το κινητό τηλέφωνο ακόμη και της Άνγκελα Μέρκελ. Γνωρίσουν επομένως όχι μόνο τι συζητάει για την επόμενη σύνοδο κορυφής της ΕΕ, την εμπορική πολιτική απέναντι στην Κίνα και τις προθέσεις της για τον ορυκτό πλούτο της Ελλάδας και της Κύπρου αλλά ακόμη και τα πιο προσωπικά της ζητήματα. Θέματα που στον θαυμαστό κόσμο των μυστικών υπηρεσιών έχουν πολλές φορές τεράστια αξία, σχεδόν πάντα διαπραγματευτική... 
	Η αλήθεια είναι πως πριν το Βερολίνο οριστικοποιήσει την απόφασή του να κάνει επίδειξη δουλικότητας απέναντι στην Ουάσινγκτον κι η οποία αποδόθηκε με την δέουσα διακριτικότητα από το περιοδικό Σπίγκελ με τον τίτλο “Η πραγματιστική προσέγγιση της Μέρκελ απέναντι στο σκάνδαλο της NSA” προηγήθηκαν πολλά και φιλόδοξα σχέδια και απειλητικές δηλώσεις που γρήγορα όμως αποδείχθηκαν λεονταρισμοί. 

Στο κενό τα σχέδια κυρώσεων

Η πρώτη σκέψη για μέτρα που θα “πονέσουν” τις ΗΠΑ προέβλεπε οικονομικές κυρώσεις. Ξεδιπλώνοντας όμως το σχέδιο, προβλέποντας δηλαδή τις επόμενες κινήσεις, δεν χρειάζονταν και βαθιές γνώσεις για να γίνει αντιληπτό ότι ακόμη και σε ένα μίνι εμπορικό πόλεμο μεταξύ Γερμανίας και ΗΠΑ, σε τελική ανάλυση, χαμένη θα έβγαινε η χώρα που στηρίζει την οικονομική της ευρωστία στις εμπορικές εξαγωγές κι ένα δυσθεώρητο πλεόνασμα (αυτή είναι η Γερμανία), ενώ κερδισμένη θα έβγαινε η χώρα που έχει την μεγάλη εσωτερική αγορά και αποτελεί στόχο των εξαγωγικών χωρών (αυτές είναι οι ΗΠΑ). Εν ολίγοις οι εμπορικές κυρώσεις, αν θα είναι ουσιαστικές κι όχι ένα κοινά συνομολογημένο παιχνίδι εντυπώσεων, αργά ή γρήγορα θα γυρίσουν μπούμερανγκ στη Γερμανία. Η προτεραιότητα που δίνει η Γερμανία στην οικονομία είναι τόσο απόλυτη ώστε έγκαιρα αποκλείστηκαν κι άλλα εναλλακτικά σχέδια κυρώσεων που αναφέρονταν στο ίδιο πεδίο, όπως για παράδειγμα η επιβράδυνση των συνομιλιών που διεξάγονται για την άρση των υφιστάμενων εμποδίων στις ευρω-αμερικάνικες εμπορικές σχέσεις.
	Μοιραία έτσι, αφού για λόγους “υψίστου” εθνικού συμφέροντος δεν ευδοκίμησαν οι προτάσεις για οικονομικές κυρώσεις στις ΗΠΑ, η συζήτηση οδηγήθηκε στο πιο ευνοϊκό για τις ΗΠΑ έδαφος, το εύρος δράσης των μυστικών υπηρεσιών, δηλαδή το περιεχόμενο της λίστας παρακολουθήσεων. Το συγκεκριμένο γήπεδο για τις ΗΠΑ είναι κάτι παραπάνω από φιλικό, λόγω του ότι διαμορφώθηκε αποκλειστικά και μόνο από τις ίδιες την επομένη της 11ης Σεπτεμβρίου. Είναι ενδεικτικό ότι η προεδρική εντολή την οποία επικαλούνται ακόμη και τώρα οι αμερικανικές υπηρεσίες για την παγίδευση των τηλεφώνων ξένων ηγετών έχει την υπογραφή του Τζορτζ Μπους. Οι υπόλοιπες ευρωπαϊκές χώρες, συμπεριλαμβανομένης και της Γερμανίας, απέρριψαν στην αρχή το αυταρχικό καθεστώς επιτηρήσεων και ασυδοσίας των μυστικών υπηρεσιών που πρόκριναν οι ΗΠΑ, με πιο χαρακτηριστικό παράδειγμα την διαφωνία ή την μή-κάλυψη απέναντι στις απαγωγές της “Air-CIA”, μέχρι που τελικά, βήμα – βήμα, το αποδέχτηκαν υπό το φόβο των απειλών που δέχονταν στο έδαφός τους πια. Ανέφερε χαρακτηριστικά το γερμανικό Σπίγκελ στις 4 Νοέμβρη: “Η αμερικάνικη εθνική υπηρεσία πληροφοριών NSA προμηθεύει την γερμανική BND με μια συνεχή ροή πληροφοριών για κρίσιμα θέματα όπως το Πακιστάν κι η Βόρεια Αφρική. Αυτές οι πληροφορίες αφορούν σε θέματα όπλων και εμπορίου ναρκωτικών, οργανωμένου εγκλήματος στη Ρωσία και παράνομης μετανάστευσης από περιοχές όπως τα Βαλκάνια. Το 2012, η NSA προμήθευσε την BND (γερμανική υπηρεσία πληροφοριών που ασχολείται με το εξωετρικό) με 750 τέτοιες εκθέσεις. Κατά τη διάρκεια του ίδιου χρόνου, οι γερμανικές μυστικές υπηρεσίες παρέλαβαν 4.538 “πακέτα” πληροφοριών από την CIA, μαζί με 2.169 από την Κεντρική Διοίκηση του αμερικάνικου στρατού και 519 από την DIA (υπηρεσία πληροφοριών του στρατού). Ευγνώμων απέναντι στις αμερικάνικες υπηρεσίες πληροφοριών για κάθε bit πληροφορίας που λαμβάνει είναι και η BFV (όπως αποκαλείται η γερμανική εγχώρια υπηρεσία πληροφοριών)”, συνεχίζει το γερμανικό περιοδικό. 

Μέχρι κι οι Άγγλοι τους παρακολουθούν

Σε αυτό το πλαίσιο, είναι εντελώς αναμενόμενο η Γερμανία να αποδέχεται την μια ταπείνωση μετά την άλλη. Όπως συνέβη για παράδειγμα με την αποκάλυψη της βρετανικής εφημερίδας Ιντιπέντεντ ότι όχι μόνο οι Αμερικάνοι, αλλά και οι Άγγλοι χρησιμοποιούν την πρεσβεία τους στο Βερολίνο, που απέχει λίγες εκατοντάδες μέτρα από την έδρα της γερμανικής κυβέρνησης, για κατασκοπευτικές δραστηριότητες. Το υλικό δε που συγκεντρώνεται εύκολα συνάγεται ότι καταλήγει κι αυτό στα χέρια των Αμερικάνων, ως αποτέλεσμα της αγαστής συνεργασίας που υφίσταται μεταξύ των κατασκοπευτικών υπηρεσιών των μεγαλύτερων αγγλόφωνων χωρών: ΗΠΑ, Αγγλίας, Καναδά, Αυστραλίας και Νέας Ζηλανδίας. Η ελεύθερη ανταλλαγή πληροφοριών μεταξύ τους αποτελεί ακρογωνιαίο λίθο της άτυπης συμφωνίας που έχουν συνάψει κι είναι γνωστή ως “πέντε μάτια”. Το αντίτιμο βέβαια που πληρώνουν οι τέσσερις μικρές χώρες για την ασυλία που απολαμβάνουν από το πρόγραμμα παρακολουθήσεων των ΗΠΑ, τουλάχιστον στα λόγια, είναι η μετατροπή τους σε κράτη βαθιά υποτελή απέναντι σε κάθε επιλογή της Ουάσινγκτον: από πολεμικές περιπέτειες μέχρι τις ψηφοφορίες του ΟΗΕ. 
	Ανάλογη πολιτική ταπείνωσης ακολουθούν οι ΗΠΑ κι απέναντι στην Γερμανία, τώρα, όπως φαίνεται από την απροθυμία τους να δεχτούν να υπογράψουν ακόμη και μια συμφωνία “μη παρακολουθήσεων” των ηγετών των δύο χωρών που πρότειναν οι Γερμανοί έτσι ώστε να μπει ένα όριο στην κατασκοπεία σε βάρος της Μέρκελ. Ανερυθρίαστα η Αμερικάνικη πλευρά αντέτεινε ότι έτσι θα δημιουργηθεί ένα προηγούμενο το οποίο μπορούν να το ζητήσουν κι άλλες χώρες, στο μέλλον. Η απάντησή της Ουάσινγκτον δηλαδή ήταν πως μια τέτοια συμφωνία θέτει σε κίνδυνο το πρόγραμμα κατασκοπίας όλων των άλλων πολιτικών ηγετών... 
	Η απίστευτη υποχωρητικότητα του Βερολίνου απέναντι στην πρωτοφανή απειλή που συνιστά για τις δημοκρατικές ελευθερίες όλων των ανθρώπων η αμερικάνικη παντοδυναμία, δεν υπάρχει καμιά αμφιβολία ότι θέτει ένα φραγμό στις επεκτατικές φιλοδοξίες που έχει η οικονομική ατμομηχανή της Ευρώπης, καθώς οι αμερικάνικες εταιρείες θα μαθαίνουν από πρώτο χέρι τα πιο καλά κρυμμένα μυστικά των Ευρωπαίων ανταγωνιστών τους. Έτσι, δεν προκαλεί καμία έκπληξη ότι όσο περισσότερο σκύβει η Γερμανία μπροστά στον Αμερικάνο Μεγάλο Αδελφό, τόσο θα κάνει επίδειξη δύναμης απέναντι στα “γουρούνια” της περιφέρειας.

Οι αντιθέσεις του ευρώ και η πρόταση για νέο κοινό νόμισμα του Νότου (Επίκαιρα 7-13.11.2013)

euro fraΚαταπέλτης εναντίον της Γερμανίας ήταν η έκθεση του αμερικάνικου υπουργείου Οικονομικών για τις διεθνείς οικονομικές πολιτικές και τις συναλλαγματικές ισοτιμίες που εκδίδεται δύο φορές το χρόνο, εξετάζοντας τον τρόπο που επηρεάζει τις ΗΠΑ η συναλλαγματική πολιτική των οικονομικών της εταίρων. Ως σημαντικότερη πηγή ανησυχίας για την ισορροπία της παγκόσμιας οικονομίας χαρακτηρίζεται η ευρωζώνη κι ιδιαίτερα η επιμονή της Γερμανίας σε μια πολιτική προώθησης των εξαγωγών.

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Αναφέρεται κατά λέξη: “Εντός της ευρωζώνης, χώρες με μεγάλα και επίμονα πλεονάσματα πρέπει να αναλάβουν δράση για να αυξήσουν την εγχώρια ζήτηση και να συρρικνώσουν τα πλεονάσματα τους. Η Γερμανία έχει διατηρήσει ένα μεγάλο πλεόνασμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών σε όλη τη διάρκεια της κρίσης στην ευρωζώνη και το 2012. Το ονομαστικό πλεόνασμα στο ισοζύγιο τρεχουσών συναλλαγών της Γερμανίας ήταν μεγαλύτερο κι από της Κίνας. Η αναιμική αύξηση της εγχώριας ζήτησης της Γερμανίας και η εξάρτηση από τις εξαγωγές έχουν εμποδίσει την αποκατάσταση της ισορροπίας σε μια εποχή που πολλές άλλες χώρες της ευρωζώνης τελούν κάτω από σοβαρή πίεση να περιορίσουν την ζήτηση και να περιορίσουν τις εισαγωγές τους προκειμένου να προωθήσουν την προσαρμογή. Το καθαρό αποτέλεσμα είναι μια τάση προς τον απο-πληθωρισμό τόσο για τη ευρωζώνη, όσο και για την παγκόσμια οικονομία. Μεγαλύτερη αύξηση της εγχώριας ζήτησης στις πλεονασματικές ευρωπαϊκές οικονομίες κι ειδικότερα στην Γερμανία θα διευκόλυνε την μακροχρόνια αποκατάσταση των ανισορροπιών στο εσωτερικό της ευρωζώνης”.

Οι αυστηρές παρατηρήσεις του αμερικανικού υπουργείου Οικονομικών θα είχαν ελάχιστη ή και καθόλου σημασία αν εξέφραζαν μόνο τα στενά, ιδιοτελή συμφέροντα των ΗΠΑ, έχοντας ως κίνητρο αποκλειστικά και μόνο μια δική τους υστέρηση, στο πλαίσιο ενός ανταγωνισμού που δεν αφορά τους λαούς. Αντιθέτως όμως, οι υποδείξεις τους έχουν βάση στον βαθμό που φέρνουν στην επιφάνεια ένα απίστευτα σύνθετο πλέγμα ανισορροπιών το οποίο αυξάνει την αστάθεια και τις ανισορροπίες, εντός κι εκτός ευρωζώνης, με αποκλειστικό υπεύθυνο το Βερολίνο. Για παράδειγμα, όπως σωστά τονίζεται σε άλλο σημείο της έκθεσης, πίσω από την εξαγωγική αλαζονεία της Γερμανίας κρύβεται μια ευρωζώνη που, αντίθετα με τις άλλες χώρες του κόσμου, εξακολουθεί να καταγράφει τις χειρότερες επιδόσεις χωρίς να έχει συνέλθει από την κρίση. “Το ΑΕΠ της ευρωζώνης ακόμη παραμένει 3% κάτω από το ανώτερο σημείο που είχε φτάσει το πρώτο τρίμηνο του 2008. Η ιδιωτική ζήτηση είναι σχεδόν 6% πίσω από τα επίπεδα πριν την κρίση, η ανεργία τρέχει με 12% και η περιφέρεια παραμένει εν συνόλω σε ύφεση”.

Οι αιτιάσεις της Ουάσινγκτον δημοσιεύθηκαν την ίδια μέρα που ανακοινώθηκε πως ο πληθωρισμός στην ευρωζώνη για τον μήνα Οκτώβριο (μετρούμενος σε ετήσια βάση) κατέρριπτε ένα νέο ρεκόρ προς τα κάτω φθάνοντας στο 0,7%. Ποτέ άλλοτε τα τελευταία 4 χρόνια δεν έχει καταγραφεί τόσο χαμηλός πληθωρισμός, δικαιώνοντας πλήρως τους Αμερικάνους που υποδεικνύουν τον κίνδυνο του αποπληθωρισμού. Αξίζει μάλιστα να αναφερθεί πως η ανησυχία τους δεν είναι τόσο θεωρητική. Πηγάζει από την πικρή εμπειρία της Ιαπωνίας που περιδινήθηκε παραπάνω από μια δεκαετία σε ένα αρχιπέλαγος αποπληθωρισμού, χωρίς ακόμη να έχει εξέλθει οριστικά.

Πακτωλός χρημάτων στις τράπεζες

Η Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα μπορεί να νιώθει πλήρως ικανοποιημένη από την πορεία του πληθωρισμού αν κρίνουμε από τον στόχο της να μην υπερβαίνει ο πληθωρισμός το επίπεδο του 2%, χωρίς ωστόσο ακόμη κι αυτό το “επίτευγμά” της να την πείθει ότι πρέπει να μειώσει περαιτέρω το επιτόκιο παρέμβασης του ευρώ, που από τον Μάιο του 2013, όταν μειώθηκε κατά 25 μονάδες βάσης, παραμένει στο 0,5%. Η εγχείρηση πέτυχε, ο ασθενής όμως δεν αισθάνεται τόσο καλά. Οι δε μετεγχειρητικές επεμβάσεις το μόνο που κατάφεραν ήταν να οξύνουν το πρόβλημα. Χαρακτηριστικότερες όλων είναι κατά πρώτο η πρωτοβουλία της Ευρωπαϊκής Κεντρικής Τράπεζας να χρηματοδοτήσει με φθηνό δανεικό χρήμα ύψους 1 τρισ. ευρώ και διάρκειας 3 ετών τις ευρωπαϊκές τράπεζες τον Δεκέμβριο του 2011 και τον Φεβρουάριο του 2012. Αντί όμως αυτά τα χρήματα να κατευθυνθούν στην πραγματική οικονομία, έρευνα διεθνούς εταιρείας αξιολόγησης που δόθηκε στη δημοσιότητα την Δευτέρα 4 Νοεμβρίου έδειξε ότι οι 16 μεγαλύτερες ευρωπαϊκές τράπεζες αύξησαν τις τοποθετήσεις τους σε κρατικά ομόλογα την διετία 2011 – 2012 κατά 20%, ενώ μείωσαν την έκθεσή τους στον εταιρικό δανεισμό κατά 9%. Αντί να στηρίξουν την προσφορά προϊόντων ή και την κατανάλωση, τα λεφτά της ΕΚΤ έγιναν ομόλογα! Εξόχως προβληματική αποδείχτηκε επίσης για τα περισσότερα κράτη μέλη της περιφέρειας της ευρωζώνης κι η ισοτιμία του ευρώ που έχει φτάσει τα 1,36 δολάρια. Πρόκειται για ισοτιμία που πλήττει τις εξαγωγικές δυνατότητες των κρατών μελών της περιφέρειας της ευρωζώνης, καθώς ότι κέρδη καταγράφουν οι επιχειρήσεις από την μείωση του εργατικού κόστους ή της φορολογίας για παράδειγμα κατατρώγονται από μια ισοτιμία που δεν αντιστοιχεί στα θεμελιώδη μεγέθη τους.

Οι οικονομίες κυρίως της νότιας Ευρώπης είναι παγιδευμένες σε ένα μοντέλο που υποδεικνύει τις εξαγωγές ως κύριο δρόμο ανάπτυξης της οικονομίας και των επιχειρήσεων (κι όχι την εγχώρια ζήτηση που συρρικνώνεται λόγω λιτότητας), την ίδια ώρα που η συναλλαγματική ισοτιμία του ευρώ, το επίπεδο της οποίας συμβάλει σημαντικά ώστε να είναι ελκυστική η τιμή τους, καθιστά τις εξαγωγές εντελώς αδύνατες! Ο δρόμος που υποδεικνύεται θεωρητικά, στην πράξη αποδεικνύεται αδιάβατος.

Libera, το νέο κοινό νόμισμα

Σε αυτό το αδιέξοδο αποκτά ξεχωριστή βαρύτητα η πρόταση των οικονομολόγων Λουτσιάνο Βασαπόλο, Ρίτα Μαρτούφι και Χοακίν Αριόλα, όπως περιγράφεται στο βιβλίο τους που εκδόθηκε πρόσφατα με τίτλο Η αφύπνιση των γουρουνιών (εκδ. Α.Α. Λιβάνη). Τα “γουρούνια” (ή PIIGS ως είθισται να λέγονται) δεν είναι άλλα από τις περιφερειακές χώρες της ευρωζώνης Πορτογαλία, Ιρλανδία, Ιταλία, Ελλάδα και Ισπανία. Σύμφωνα με τους συγγραφείς “δεν μπορεί να υπάρξει ένα σχέδιο εξόδου από την κρίση που θα είναι προς όφελος των εργαζομένων, χωρίς να αλλάξει το υφιστάμενο νομισματικό και χρηματοπιστωτικό σύστημα”. Από την άλλη, “η ιδέα της εξόδου από την Οικονομική και Νομισματική Ένωση και της επιστροφής στα εθνικά νομίσματα τους δεν μπορεί να θεωρηθεί ως βιώσιμη εναλλακτική λύση για τις μεσογειακές χώρες της περιφέρειας της Ευρώπης, επειδή τα εθνικά τους νομίσματα θα είναι εξαιρετικά αδύναμα για να αντιμετωπίσουν το παγκόσμιο χρηματοπιστωτικό κεφάλαιο, με συνέπεια να μην μπορούν να ελέγχουν αποτελεσματικά τους οικονομικούς κύκλους και τις συναλλαγματικές ισοτιμίες”. Υπό αυτούς τους περιορισμούς η πρόταση των συγγραφέων καταλήγει στην δημιουργία ενός νέου κοινού νομίσματος, που θα μπορούσε να ονομαστεί Libera, δηλαδή ελεύθερο, καθώς θα είναι απελευθερωμένο από τους νομισματικούς περιορισμούς που επέβαλε το ευρώ. Η δημιουργία του δε, θα υποστηρίζεται σε πολιτικό επίπεδο από την συγκρότηση μιας μορφής οικονομικής και κοινωνικής ενοποίησης, που θα διαφέρει ριζικά από την Οικονομική και Νομισματική Ένωση και την ενιαία αγορά.

Η έξοδος από το ευρώ για τις ευρωπαϊκές μεσογειακές χώρες μπορεί σύμφωνα με τον Βασαπόλο και τους συνεργάτες του να πραγματοποιηθεί, συντονισμένα, σε τέσσερα στάδια. Στο πρώτο θα υιοθετηθεί ένα νέο κοινό νόμισμα, στο δεύτερο στάδιο το χρέος της νέας περιφερειακής ένωσης θα μετατραπεί στο κοινό νόμισμα, στο τρίτο στάδιο το μεγαλύτερο μέρος του χρέους κι ειδικότερα αυτό που αφορά τράπεζες και χρηματοπιστωτικά ιδρύματα θα αποκηρυχθεί ενώ το υπόλοιπο θα επαναδιαπραγματευθεί, και στο τελευταίο στάδιο θα εθνικοποιηθούν οι τράπεζες και θα επιβληθούν αυστηροί κανόνες, περιλαμβανομένων και προσωρινών απαγορεύσεων, στις μετακινήσεις κεφαλαίων.

Συνολικά πρόκειται για μια ελκυστική πρόταση που απαντάει με ρεαλιστικούς όρους στα κοινωνικά αδιέξοδα που έχει δημιουργήσει η ευρωζώνη, παίρνοντας υπ’ όψη της τα τετελεσμένα που έχει δημιουργήσει η διεθνοποίηση της οικονομίας, τις τελευταίες δεκαετίες. 

Νέα μέτρα ύψους 1,3 δισ. ευρώ κι έπεται συνέχεια (Πριν, 17.11.2013)

stourΚωλοτούμπες εντός κι εκτός Ελλάδας, από το επίπεδο ασήμαντων επαρχιωτών βουλευτών μέχρι το επίπεδο του πρωθυπουργού και του κορυφαίου υπουργού! Όλα στην μάχη για να πειστεί το πόπολο ότι διεξάγεται μια άνευ προηγουμένου διαπάλη με τους δανειστές, να φανεί ότι η κυβέρνηση Σαμαρά δεν είναι μια κυβέρνηση πειθήνιων και υποτελών που εξαντλεί την αυστηρότητά της μόνο απέναντι στους οικονομικά αδύνατους, ενώ απέναντι στους πιστωτές και την οικονομική ελίτ στέκεται ...σούζα! Αυτή είναι η εικόνα της κυβέρνησης Σαμαρά που υποτίθεται ότι αντιστέκεται σθεναρά στις απαιτήσεις της Τρόικας. 

ΤΟΥ ΛΕΩΝΙΔΑ ΒΑΤΙΚΙΩΤΗ

Η πραγματικότητα ωστόσο είναι εντελώς διαφορετική. Όπως ακριβώς συνέβη με τους βουλευτές της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ που δεν χρειάστηκαν παρά λίγα 24ωρα για να πειστούν να εγκαταλείψουν το αντάρτικο που θα ξεκίναγαν με αφορμή τον φόρο ακινήτων, παρότι η επιπλέον φορολογία που εισάγεται στα ακίνητα είναι σκανδαλώδης, έτσι κι ο υπουργός Οικονομικών Γ. Στουρνάρας δεν χρειάστηκε κι αυτός παρά λίγες εβδομάδες (κάτι τις παραπάνω, να ομολογήσουμε) για να συμφωνήσει με την Τρόικα ότι πράγματι υφίσταται σημαντικό δημοσιονομικό κενό κι εκεί που ούτε το συζήταγε, βρέθηκε το υπουργείο Οικονομικών να έχει κι έτοιμη πρόταση για περικοπές ύψους 1,3 δισ. ευρώ ή 0,7% του ΑΕΠ! Σιγά που θα τους πάρει την δόξα ο Τόμσεν, σαν να αναφωνούν εν χορώ κι οι 154 βουλευτές της κυβέρνησης Σαμαρά μετά τον γραφικό κλαρινογαμπρό Άδωνη Γεωργιάδη... 
Τα νέα μέτρα λιτότητας που πρότεινε στους πιστωτές και την Τρόικα η κυβέρνηση θα σημάνουν νέα φτώχεια, κι ας διατείνεται ο Σαμαράς ότι δεν θα είναι οριζόντια, υπονοώντας ότι δεν θα προκαλέσουν νέα αφαίμαξη των οικονομικά αδύναμων. Περιλαμβάνουν, με βάση δικές τους δηλώσεις, από μείωση δαπανών ΔΕΚΟ και συγχωνεύσεις στην υγεία μέχρι περικοπές στην παιδεία και την αυστηρότερη εφαρμογή του μισθολογίου που θα σημάνει ότι χιλιάδες (επιπλέον) δημόσιοι υπάλληλοι θα δουν τον μισθό τους να πέφτει κάτω από τα 1.000 ευρώ. Κι είναι μόνο η αρχή! Πολύ σύντομα θα ακολουθήσουν κι άλλα αντιλαϊκά μέτρα, στις διαπραγματεύσεις με την Τρόικα που θα συνεχιστούν και το 2014, υπό το βάρος δύο εξελίξεων. Αρχικά της πίεσης των πιστωτών να καλυφθεί το δημοσιονομικό κενό του 2014 και του 2015 με μέτρα που θα συμπεριληφθούν στον προϋπολογισμό του 2014. Ως αποτέλεσμα ο προϋπολογισμός που θα κατατεθεί την επόμενη εβδομάδα στην Βουλή θα μείνει κενό γράμμα καθώς πολύ σύντομα, όταν θα τελειώσει κι επίσημα το μονόπρακτο της αντίστασης, θα αναθεωρηθεί επί τα χείρω με νέους φόρους και νέες περικοπές δαπανών. Αυτά είναι τα μέτρα που ζητούν οι πιστωτές κι έγινε σαφές από τον επικεφαλής του Γιούρογκρουπ, Γερούν Ντάισελμπλουμ, που ζήτησε πρόοδο σε τέσσερα μέτωπα: στα προαπαιτούμενα, την κάλυψη του δημοσιονομικού κενού, την επιτάχυνση των διαρθρωτικών αλλαγών και την εφαρμογή των ιδιωτικοποιήσεων με την προοπτική να τεθεί το ταμείο ξεπουλήματος της δημόσιας περιουσίας υπό τον πλήρη έλεγχο των ξένων πιστωτών, μέσω της μεταφοράς της έδρας του στο Λουξεμβούργο ή τον διορισμό ξένης διοίκησης, από απατεώνες μάνατζερ ενεργούμενα ή υπαλλήλους πολυεθνικών που ορέγονται στις ελληνικές ΔΕΚΟ, να έρχεται όλο και πιο κοντά. Επίσης, ζητούνται τάχιστα νέα αντιλαϊκά μέτρα ύψους τουλάχιστον 250 εκ. ευρώ για να καλυφθεί η νέα τρύπα που δημιουργεί ο νέος φόρος ακινήτων, που αναμένεται να αποφέρει στα κρατικά ταμεία έσοδα ύψους 2,9 δισ. ευρώ. Πρόκειται δε για ένα φόρο από καθόλου ως ελάχιστα προοδευτικό που νομιμοποιεί και παγιώνει το έκτακτο κατά τ' άλλα χαράτσι.
Τα μέτρα που είναι διατεθειμένοι να ψηφίσουν με χέρια και με πόδια οι βουλευτές της ΝΔ και του ΠΑΣΟΚ για να μην χάσουν τα σκανδαλώδη προνόμια που συνοδεύουν τη βουλευτική τους έδρα, από τον μισθό των 5.500 ευρώ μέχρι κάθε είδους διευκολύνσεις που προσφέρει η πρόσβαση στην εξουσία (διορισμοί, εξυπηρετήσεις φίλων τους επιχειρηματιών πάντα ...χάριν της ανάπτυξης, κ.α.) θα οδηγήσουν την ανεργία ακόμη πιο ψηλά από τα επίπεδα του 27,3% που κατέγραψε η Ελληνική Στατιστική Αρχή τον Αύγουστο. Στη δε νεολαία, η ανεργία ξεπέρασε ακόμη και το 60%, φτάνοντας το 60,6%, παρότι τον συγκεκριμένο μήνα ανθίζουν οι εποχιακές δουλειές στον τουρισμό και τα επισιτιστικά επαγγέλματα, διατηρώντας παραδοσιακά χαμηλά την ανεργία των νέων. 
Απέναντι σε αυτή την εν εξελίξει κοινωνική καταστροφή, που θα συνεχίζεται όσο εξυπηρετείται το δημόσιο χρέος, η κυβέρνηση για το μόνο που έχει να καμαρώνει είναι την επίδειξη πρωτογενούς πλεονάσματος που κατάφεραν και το ανέβασαν στα 2,6 δισ. ευρώ, αφού όμως πρώτα σταμάτησαν τις επιστροφές φόρων, τις πληρωμές του Προγράμματος Δημοσίων Επενδύσεων και πρωτογενών δαπανών, κ.α. Αυτή τη φορά όμως στην χάλκευση των στατιστικών στοιχείων συμμετείχαν κι οι αδέκαστοι κοινοτικοί, που μόλις πριν λίγες εβδομάδες, δια στόματος Άσμουσεν, είχαν καταγγείλει τον Βενιζέλο ότι ζήτησε να παρουσιάσουν πλασματικό πλεόνασμα. Με τα πολλά συμφώνησαν, αφού πρώτα οι υποτελείς τους στην Αθήνα συμφώνησαν να λάβουν όσα αντιλαϊκά μέτρα τους υποδειχθούν. Όλα είναι θέμα διαπραγμάτευσης...