Home » 2012 » June

Monthly Archives: June 2012

The reactionary role of Eurozone and EU (Napoli, June, 29, 2012)

Current crisis of eurozone comes in parallel with the disclosure of its intrinsic class character. In this context there is no solution in favour of the working class interests into the Eurozone. Solutions that are proposed increase the contradictions and the social cost without promising the improvement of living level of the majority. At the other side every effort to surpass Eurozone and EU (by the formation of ALIAS and LIBERA as Vasapollo – Martuffi and Arriola describe or the return to national currencies) should have as precondition the implementation of a coherent and radical policy against the interests of capital and in favour of working class.

Formation of euro, before a decade, was the termination point and the rewarding of a long unification process that started in the first postwar years. At a first glance its aim was the promotion of a peaceful regulation of deeply competing economic and national contradictions. In reality tried to solve three different types of competition: between rivalry states, against the foreign competitors and especially theUSAand, the most serious against the working class. The current crisis of eurozone (which first of all is a capitalist crisis) marks a very special, unprecedented, balance of forces in each one of these wars.

In the most serious war, against the working class interests,BrusselsandFrankfurthave achieved till now a blow of historical significance to the working rights. Looking at the Eurostat announcements about the labor cost we could see that since 2010 against the general increasing tendency of labor cost there are 3 exemptions:Greece,IrelandandPortugal, the countries that have accepted till now the terms of Memorandum of Understanding which accompany the bail-outs. We could imagine what will happen in Spain and Cyprus soon, if they follow the example of the three first countries or what will happen toItaly after a few months. From many other examples, which reveal the strict class interests that serve the so-called “rescue mechanism”, I distinguish privatization plan. What is happened now in Greece could be compared only to what happened inRussiaat the beginning of the decade of 90’s. The sell-off of the whole public wealth: not only energy or water utilities but still land, mountains, islands!

In the roots of this barbarian policy, which will bring much more absolute and relative poverty of the people, there is a long-term, strategic characteristic of nowadays capitalism. Ernest Mandel, very successfully, had said that formation of EU was the response of European capitalism to the development of the productive forces. Perhaps, in 60’s, even the following decades, EU contributed positively in the development of productive forces. But now EU not only set obstacles in this progressive trend (that shows the huge revolutionary possibilities of our epoch) but amputates violently this dynamic. So EU, demanding social spending cuts, wages reductions and privatizations serves the interests of the whole capital against the liberating mission of the working class.

In this context, as a long term and not coincidental or easily reversible tendency, we should consider many more negative developments of last period like the constitutional coup d’ etat we had in Greece and Italy at November with the appointment of two bankers as prime ministers. It is obvious that EU could not be seen any more as guarantor of democratic liberties as many people believed especially in the countries which had military regimes till ‘70s.

Formation of euro was a decisive step in the international intra-capitalist competition. Deutsche mark was inadequate, “too small to gain” the battle against US dollar. Euro in the previous decade made gains in this battle in favour of German capital, not only financial but manufacturing too. A crucial role in this currency war in favour of euro played its exchange rate. Its overvalued non–competitive exchange rate helped investments portfolio managers to substitute dollar with a currency which was promising bigger gains. At the other side the most countries of the periphery of the Eurozone, because if this exchange rate, suffered a de-industrialization, which meant the loss of hundreds of thousands of working seats.

The supremacy of the common currency (comparing it to the D Mark and to the dollar today) couldn’t be seen separately from the loss of the monetary independence and especially of the weapon of the devaluations of the other European countries, namely:Ireland,Portugal,Spain,ItalyandGreece. Just these countries that now are at the brink of collapse and some of them after it. Today’s end was predictable if we were setting, a decade before, the following question: What will happen to a country addicted to devalue its currency every decade at a ratio of 10-15% when this country will see its currency to be appreciated against dollar by 70% during a decade? This happened toGreece,Ireland,Portugal, etc. All the other explanations of the crisis about generous welfare state or costly public sector inSouth Europeare ridiculous.

From a different point of view, sovereign debt crisis of peripheral countries of Eurozone is the sacrifice, the cost that Europeans paid in the context of the currency war between US and EU or, in real terms, between US dollar and euro. Germanynever could participate in this war without euro’s help. So, German’s gains from Eurozone are not only the merchandise exports through all over the Eurozone after the removal of devaluations risks or the multiplying effects that embodies in its economic structure from the economies of scales. It is too the current and future seigniorage gains from euro which are estimated even at 2-3 bn of euros[1] speaking about the future income which ECB could earn from seigniorage – related investments. Aspects of this escalating currency war is capital controls that Brazil and Argentina have announced as a means to halt the liquidity influx that caused the Quantitative Easing I and II of FED, the recent Japan and China’s agreement to stop using dollar in their bilateral transactions and many others. Common character of all these cases is a slow but stable reduction of dollar’s role. In this context, a strong euro, with increasing attractiveness and continuously (de facto) expanding to new countries and territories from East Europe and Balkans toAfrica andMiddle East constitutes a special means which facilitates the imperialist expansion of German against USA.

Crisis of Eurozone reveals a totally new balance of power among different states. I will use a term that inGreeceis used in every day life, knowing that causes shocks: German occupation, or more distinctively German economic occupation. Perhaps someone would say thatGreece(where the German Task Force which has been settled toAthensdecides even for the last detail of public expenses) is an extreme case. But there are many other indications which show that in the EU happens what was happening in the “Animal farm” of George Orwell: “some animals are a bit more equal than the others”. The most characteristic is the recent abandonment of the principle of unanimity during the decision making.

As a result, Eurozone crisis is transforming deeply the essence and the form of EU towards a more reactionary direction.

Which are the solutions in this phase?

From ruling class there are discussed basically two kinds of solutions. The first is more social-democratic including the collectivizing of the debt with the parallel issuance of euro-bonds at least for a part of the public debt. This isn’t a radical plan! For first time was proposed by Jeean Claude Juncker and Jiulio Tremonti… The most serious with this proposal is that doesn’t explain why Germany today could accept to bear such a weight, that is calculated from 20 till 25 billion bn. during a decade, for easing the borrowing cost of the indebted countries when has been proved that debt machine is an ideal excuse for the application of the neoliberal agenda. Even, supporters of this proposal underestimate the conditions whichGermanywould impose for the mutualization of the debt.

The most possible scenario, almost sure, at the current period is a solution which will mix new amounts of liquidity to the banks (like 1 trn. Euros that gave ECB in December of 2011 and January of 2012) with new austerity measures. In this course the contradictions will be increased with the expansion of the crisis to new countries. The recent 1 trn. Euros of ECB didn’t averted, only postponed the explosion of crisis inSpain, for 6 months. At the same time the implementation of new austerity measures, because of Stability Pact and Euro Plus Pact will increase the capital gains against the wages.

At the other side the only viable solution, which reflects working class interests, is the immediate exit from Eurozone and from EU. The propose for the formation of a coalition of countries like the Latin-American ALBA and a common currency between the countries of South Europe (ALIAS and LIBERA as propose Vasapollo, Martuffi and Arrriola) is an internationalist solution to the current Eurozone crisis. The most important is that this solution gives a safe and creative exit to the development of productive forces in our epoch. In this context is a response which respects and follows the tendencies of development of modern working class. If we want to serve this tendency we must, from now, describe the context of this coalition, so to distinguish it from alternative efforts of German economic fundamentalism who is thinking, for example, to split Eurozone in two different parts: N-euro and S-euro. A coalition of south-European countries, or more broadly from countries with comparable productivity level, should based in nationalized banks and industry, in controls to capital flights, in a modern industry policy aiming to boost employment or food sufficiency.

There are many points which are open to the discussion, the historical evolution and the development of class struggle. For example: Could a formation like this exclude the law of value, much more as it operates in international level? Is possible to have equal relations in international trade or what kind of countervailing measures could be adopted, recognizing law’s presence? …and many others…

As a conclusion I wanted to highlight the necessity to enrich our reflections and response with a strategic view, comparable with the challenges of our epoch, as they are described by the 3rd industrial revolution of additive manufacturing and the knowledge’s explosion. Analysis and proposals of Vasapollo, Martuffi and Arriola in the book “PIG’S Awakening” is a successful response to this challenge…


Στο έλεος των Μνημονίων και η Κύπρος; (Επίκαιρα, 21-27 Ιουνίου 2012)

Απότομη επιδείνωση των όρων ζωής των ελληνοκυπρίων θα σημάνει η προσφυγή της Κυπριακής Δημοκρατίας σε εξωτερικό δανεισμό, ως αποτέλεσμα της ανάγκης αναπλήρωσης του κεφαλαίου της Λαϊκής Τράπεζας. Τα ποσά που απαιτούνται για την κάλυψη των κεφαλαιακών αναγκών της τράπεζας του Ανδρέα Βγενόπουλου υπολογίζονται σε 1,8 δισ. ευρώ, ποσό που μπορεί να φαίνεται διαχειρίσιμο ακόμη και μικρό μπροστά στη βροχή των δισ. με τα οποία έχουμε εξοικειωθεί εσχάτως στην Ελλάδα, για τα μεγέθη της Κύπρου όμως συνιστούν ένα συντριπτικό πλήγμα, καθώς ισοδυναμούν με το 10% του ΑΕΠ της, της αξίας δηλαδή των προϊόντων και υπηρεσιών που παράγονται σε ένα χρόνο!

Το τι θα σημάνει η μεταβίβαση στο κυπριακό κράτος του κόστους αναπλήρωσης του κεφαλαίου της Λαϊκής φάνηκε από τις δηλώσεις που έκανε στη Βουλή ο υπουργός Οικονομικών αναλύοντας σχετικές αποφάσεις που λήφθησαν σε σύσκεψη με τον πρόεδρο της Δημοκρατίας, Δημ. Χριστόφια και αφορούν τις εξής τέσσερις κατευθύνσεις: Περιορισμό των δημοσίων δαπανών, μείωση των κοινωνικών παροχών που θα χορηγούνται περισσότερο στοχευμένα κι όχι γενικά, βελτίωση της παραγωγικότητας κι αύξηση της φορολογίας για αυτοκίνητα μεγάλου κυβισμού και πολυτελείς κατοικίες, που ξεπερνούν για την ακρίβεια τα 300 τετ. μ. Από την άλλη τα υπαρκτά περιθώρια αύξησης της φορολογίας επιχειρήσεων, που είναι από τα χαμηλότερα στην ευρωπαϊκή ήπειρο, δεν συζητιούνται από καμία πλευρά, τόσο εντός όσο κι εκτός Κυπριακής Δημοκρατίας, αντίθετα για παράδειγμα με ό,τι συμβαίνει με την Αυτόματη Τιμαριθμική Αναπροσαρμογή, που θεωρείται βέβαιο ότι δεν θα καταφέρει να περάσει αλώβητη αυτή τη δοκιμασία. Το σχέδιο ειδικότερα που συζητιέται, κατόπιν υποδείξεως των Βρυξελλών, αφορά στην χορήγησή της υπό προϋποθέσεις και την μελλοντική της κατάργηση.

Αντάλλαγμα τα ενεργειακά

Μέχρι την ώρα που γράφονται αυτές οι γραμμές ωστόσο το ερώτημα που παραμένει άλυτο σχετίζεται με την πηγή κάλυψης των χρημάτων που έχει η ανάγκη η Κυπριακή Δημοκρατία και υπερβαίνουν σημαντικά το κόστος αναπλήρωσης κεφαλαίου της Λαϊκής Τράπεζας μια και ταυτόχρονα πρέπει να καλυφθούν κι οι χρηματοδοτικές ανάγκες του κρατικού προϋπολογισμού καθώς εδώ κι ένα χρόνο σχεδόν η Κύπρος παραμένει αποκλεισμένη από τις αγορές. Η Λευκωσία ανέδειξε ως πρώτη της επιλογή την Ρωσία (μετά την κωλυσιεργία της Κίνας), ακολουθώντας πολύ πιθανά το πετυχημένο παράδειγμα της προηγούμενης δανειοδότησής της από την Μόσχα τον Δεκέμβριο του 2011 ύψους 2,5 δισ. ευρώ, με επιτόκιο 4,5%. Οι Βρυξέλλες παρότι δεν έφεραν εμφανή αντίρρηση, δεν έμειναν κι …ενθουσιασμένες από την πρωτοβουλία της Λευκωσίας να τιμήσει τις παραδοσιακές σχέσεις της με την Ρωσία, ανανεώνοντάς τις. Γιατί, η Μόσχα μπορεί να έγνεψε καταφατικά απέναντι στο αίτημα της Λευκωσίας, με βάση δημοσιεύματα του ρωσικού και κυπριακού Τύπου, δεν το έκανε όμως χάριν των ιστορικών τους σχέσεων. Αποδεχόμενη να δώσει 4 δισ. ευρώ στην Κύπρο (από 5 δισ. που ζητούσε αρχικά) στο νου της δεν είχε μόνο τα υπαρκτά ρωσικά συμφέροντα που ήδη δραστηριοποιούνται στην Κυπριακή Δημοκρατία (κυρίως στο ναυτιλιακό και τον χρηματοπιστωτικό τομέα) αλλά και τις προοπτικές που διανοίγονται στον ενεργειακό τομέα. Δεν αποκλείεται δηλαδή η Λευκωσία να υποσχέθηκε στην Μόσχα ευνοϊκή αντιμετώπιση πιθανού αιτήματος για ενεργότερη ανάμειξη ρωσικών επιχειρήσεων στο πλαίσιο του δεύτερου γύρου αδειοδοτήσεων που είναι ήδη σε εξέλιξη στην Αποκλειστική Οικονομική Ζώνη. Έτσι, η Μόσχα να εξασφάλισε την πρόσβασή της στις ανθηρές ούτως ή άλλως προοπτικές εκμετάλλευσης των υδρογονανθράκων του νησιού. Ως αποτέλεσμα αυτής της συμφωνίας, αν φυσικά οριστικοποιηθεί, θα είναι η Μόσχα να αποκτήσει ένα αυξημένο ειδικό βάρος στα πράγματα της Κύπρου, καθώς τα δάνεια που θα της έχει χορηγήσει θα ισοδυναμούν με το ένα τρίτο του ΑΕΠ της.

Και στο βάθος η Τουρκία…

Οι Βρυξέλλες από την άλλη μεριά δεν είδαν με καθόλου καλό μάτι την απροθυμία της κυπριακής κυβέρνησης να ζητήσει δανειοδότηση από τα κονδύλια του ευρωπαϊκού μηχανισμού. Κατάλαβαν ότι έτσι θα έχαναν την δυνατότητα να επηρεάσουν την εσωτερική πολιτική και οικονομική ζωή στην Κύπρο, όπως έχει συμβεί σε όλες τις άλλες χώρες που βρέθηκαν στην ίδια ανάγκη, με την Ελλάδα να αποτελεί την πιο ακραία περίπτωση, όχι όμως και την μοναδική. Πολύ πιθανά και η ίδια η κυπριακή κυβέρνηση γι’ αυτό το λόγο να θέλησε να αποφύγει τον ευρωπαϊκό μηχανισμό και να στράφηκε στο Πεκίνο και τη Μόσχα. Με την πολιτική ζωή στην Κύπρο να κινείται ήδη σε προεκλογικούς ρυθμούς, αντιλαμβανόταν πως η εφαρμογή ενός Μνημονίου α λα ελληνικά στην σχετικά ομαλή κοινωνική ζωή της Κύπρου, ακόμη και σήμερα, θα ισοδυναμούσε με τον ενταφιασμό κάθε ελπίδας νίκης του ΑΚΕΛ. Αποτέλεσμα αυτής της διελκυστίνδας δεν αποκλείεται να είναι ένας πρωτότυπος συνδυασμός στο πλαίσιο του οποίου ακόμη κι όλα τα λεφτά αν έρθουν από την Μόσχα, κι οι Βρυξέλλες δεν πληρώσουν ούτε ένα ευρώ, ακόμη κι έτσι η κυπριακή οικονομία να τεθεί υπό εποπτεία και να αναγκαστεί να δεχθεί Μνημόνια. Ένα άλλο σενάριο προκρίνει την δανειοδότηση των τραπεζών από τον ευρωπαϊκό μηχανισμό και του κυπριακού προϋπολογισμού από την Μόσχα. Σύντομα θα ξέρουμε τι ακριβώς θα επιλεγεί…

Τα διακυβεύματα ωστόσο για την Κύπρο δεν αφορούν μόνο την οικονομική της σταθερότητα και την κοινωνική της συνοχή, όπως συμβαίνει με όλες τις χώρες που αναγκάζονται να υποστούν τον ζυγό των Μνημονίων και της αιματηρής λιτότητας. Η εξασθένιση της κατάστασης της κυπριακής οικονομίας δεν αποκλείεται να ανοίξει και την όρεξη πολλών Ευρωπαίων που δεν έχουν δει με καλό μάτι το μονομερές μπλοκάρισμα από την Κυπριακή Δημοκρατία πολλών και σημαντικών κεφαλαίων στο πλαίσιο των διαπραγματεύσεων με την Τουρκία. Μια Κύπρος που θα βυθίζεται στην ύφεση, γιατί αυτό θα είναι το αποτέλεσμα των πολιτικών περικοπών κοινωνικών δαπανών και μείωσης μισθών όπως έχει δείξει το παράδειγμα κι όλων των άλλων χωρών που προσέφυγαν στον Μηχανισμό (Ελλάδα, Ιρλανδία, Πορτογαλία) τι δύναμη θα έχει να αντισταθεί σε πιέσεις από τη μεριά της ΕΕ; Με το χέρι απλωμένο να ζητιανεύει την μια δανειοδότηση μετά την άλλη, απλώς θα υπακούει στην μια διαταγή μετά την άλλη…

Ήδη ένα κλίμα πανικού και υπερβολής που καλλιεργείται από οικονομικούς παράγοντες του νησιού, όπως για παράδειγμα από τον διοικητή της κεντρικής τράπεζας, Αθ. Ορφανίδη, που έγραψε σε επιστολή του προς τα πολιτικά κόμματα ότι «η οικονομία βρίσκεται σε κατάσταση έκτακτης ανάγκης συγκρινόμενη με αυτή του 1974» μόνο ζημιά επιφέρει στη διεθνή υπόσταση της Κυπριακής Δημοκρατίας. Αν κάτι καταφέρνει είναι να υπονομεύει το κύρος της Λευκωσίας διευκολύνοντας όσους θέλουν να την δουν να αποδέχεται αδιαμαρτύρητα τις συστάσεις των Βρυξελλών για την οικονομία κι ενδεχομένως τα ανοιχτά εθνικά θέματα. Ταυτόχρονα οι ευθύνες του κεντρικού πιστωτικού ιδρύματος σε ό,τι αφορά την εποπτεία του χρηματοπιστωτικού τομέα, παραμένουν στο απυρόβλητο την ώρα που ο διεθνής Τύπος βρίθει δημοσιευμάτων και αποκαλύψεων για το πάρτι που συνέβαινε στις τράπεζες…

Νέα μεταπολίτευση: προσοχή στις ευχές σας… (Unfollow, Μάιος 2012)

Αλλιώς περίμεναν το τέλος της μεταπολίτευσης, όσοι το επικαλούνταν ως νέα επαγγελία λύτρωσης από όλους τους αναχρονισμούς που συμπυκνώνουν την καταραμένη «ελληνική ιδιαιτερότητα» κι αλλιώς τους ήρθε. Από τι συντίθετο το «τέλος της μεταπολίτευσης»; Από την οριστική υπέρβαση του πολιτικού στοιχείου, ως ανώτερη έκφραση κοινωνικών συμφερόντων και συγκρούσεων, που θα ‘δινε την θέση του σε μορφές διαχείρισης των κοινών, φαινομενικά μηδενικής πολιτικής πυκνότητας αλλά στην πράξη πλήρως ελεγχόμενες από τις οικονομικές ελίτ, με ανύπαρκτη την παρέμβαση του λαϊκού στοιχείου και του κοινωνικού ριζοσπαστισμού. Κι έρχονται τα εκλογικά αποτελέσματα της 6ης Μαΐου: Μια σαρωτική κατάρρευση του πολιτικού συστήματος, με τα κόμματα – πυλώνες του το ΠΑΣΟΚ και τη ΝΔ που επί τέσσερις σχεδόν δεκαετίες κέρδιζαν το 80% ενίοτε και το 85% των ψήφων, να χάνουν 3,3 εκ. ψήφους (από 5,3 εκ. το 2009, μόνο 2 εκ. το 2012) κι έτσι το τέλος της Μεταπολίτευσης να βρίσκει στο έδαφος όσους επί δεκαετίες την οραματίζονταν…

Σε αυτό το σαθρό κι επικίνδυνο πεδίο άρχισαν να καταστρώνονται τα πρώτα σχέδια για τη νέα μορφή που θα λάβει το πολιτικό σύστημα, μετά το φιλί θανάτου που δέχτηκε από τα προγράμματα λιτότητας του ΔΝΤ και της ΕΕ όταν στην αγκαλιά τους έβλεπε μόνο την μακροημέρευση κι ένα σταθερό δεσμό, απαλλαγμένο από απρόοπτα. Σιγά που η Ελλάδα θα αποτελούσε εξαίρεση στον κανόνα! Κανένα πολιτικό σύστημα δεν έμεινε ίδιο μετά την εισβολή του ΔΝΤ. Οι αλλαγές επικεντρώνονται στον χώρο της παραδοσιακής σοσιαλδημοκρατίας, δηλαδή το ΠΑΣΟΚ και στην Δεξιά. Η Αριστερά παρότι βίωσε κι αυτή τεκτονικές μετακινήσεις δεν αναμένεται να παρασυρθεί από ίδιας βιαιότητας αλλαγές λόγω του ότι δεν ανήκει στο στρατόπεδο των ηττημένων, όπου βρίσκονται ΠΑΣΟΚ και ΝΔ.

Οι σαρωτικές αλλαγές που θα έρθουν στο κόμμα της ΝΔ μπορούσαν να προβλεφθούν από το Νοέμβριο του 2011 όταν το βασικό της ένστικτο επέβαλε μια αλλαγή πορείας 180 μοιρών: την εγκατάλειψη της αντιμνημονιακής πολιτικής γραμμής και την συμμετοχή στην κυβέρνηση του δοτού πρωθυπουργού Λουκά Παπαδήμου. Άμεσο αποτέλεσμα ήταν ο Αντώνης Σαμαράς που ακριβώς δύο χρόνια πριν, το Νοέμβριο του 2009, εξελέγη στη προεδρία του κόμματος κάτω από τις σημαίες μιας σκληρής μεν Δεξιάς βαθιά ωστόσο αντι-νεοφιλελεύθερης, να πάρει διαζύγιο από την βάση του, από τον λαϊκό κόσμο της Δεξιάς που πύκνωνε τις γραμμές του κόμματος σε μια καθαρά αντι-Μνημονιακή βάση. Το ρήγμα έγινε μη αντιστρεπτό όταν με αφορμή την ψήφιση του δεύτερου Μνημονίου τον Φεβρουάριο του 2012 ο Αντ. Σαμαράς διέγραψε από το κόμμα 21 βουλευτές, οι οποίοι αρνήθηκαν να τον ακολουθήσουν. Στην πιο απρόσμενη θέση βρέθηκε η Ντόρα Μπακογιάννη με τις ακραία νεοφιλελεύθερες θέσεις, μεγάλη χαμένη της εσωτερικής αναμέτρησης του Νοεμβρίου του 2009 που μια διετία μετά, χωρίς να κουνήσει η ίδια το δαχτυλάκι της, αναδείχτηκε σε πραγματικό ηγέτη της Δεξιάς. (Χωρίς μάλιστα καμία ίντριγκα ή δολοπλοκία, γεγονός που δεν έχει προηγούμενο για την οικογένεια Μητσοτάκη!) Υπ’ αυτό το πρίσμα κανείς δεν εξεπλάγη που η έκκληση του Αντ. Σαμαρά δύο μέρες μετά τις εκλογές της 6ης Μαΐου για την αναμόρφωση του κεντροδεξιού χώρου, υπό τη ηγεσία του προφανώς, έπεσε στο κενό. Κανείς δεν ακολουθεί τον looser…

Το στοίχημα ωστόσο της αναμόρφωσης της Δεξιάς συνέχισε να συγκεντρώνει ένα αυξημένο ενδιαφέρον λόγω της τεράστιας αξίας χρήσης του, μια κι ενδέχεται να αποτελεί την χρυσή εφεδρεία της επόμενης εκλογικής αναμέτρησης. Ειδικότερα, η συστέγαση κάτω από ένα ενιαίο κομματικό φορέα των υπερ-νεοφιλελεύθερων (Στ. Μάνου, Ντ. Μπακογιάννη και Θ. Τζήμερου) που αθροιστικά συγκέντρωσαν 6,6% των ψήφων, χωρίς ωστόσο κανείς να ξεπεράσει το όριο του 3% και να μπει στη Βουλή, δεν θα δώσει μόνο την δυνατότητα συγκρότησης κυβέρνησης πλειοψηφίας στο φιλο-Μνημονιακό στρατόπεδο της υποτέλειας και του ενδοτισμού, αλλά ενδέχεται να αποδειχθεί και το πρώτο βήμα στην πορεία επανίδρυσης της Δεξιάς με κέντρο τους νεοφιλελεύθερους. Η επανεμφάνιση του Κώστα Καραμανλή, που έχει το χρίσμα του Στ. Μάνου, σχετίζεται πολύ πιθανά με αυτό το σχέδιο μια κι ο ίδιος μπορεί κάλλιστα να συγκαλύψει την «θατσεροποίηση» της ΝΔ… Τον ίδιο ρόλο μπορεί να παίξει κι ο Δημ. Αβραμόπουλος, που παραμένει «κύριος τίποτε» τόσα χρόνια μετά τον χαρακτηρισμό του Θ. Πάγκαλου και γι’ αυτό ενδεχομένως να μπορεί να ικανοποιεί ακόμη και τις πιο διαφορετικές (πολιτικές) απαιτήσεις.

Καθοριστικά στην πορεία ενίσχυσης της Δεξιάς ενδέχεται να συμβάλουν κι οι εξελίξεις στον ακροδεξιό χώρο. Ειδικότερα, το «κόντυμα» της νεοναζιστικής εγκληματικής συμμορίας της Χρυσής Αυγής (μέσα από την αποκάλυψη του βιογραφικού των στελεχών της) σε βαθμό να μην ξαναμπεί στην Βουλή που θα οδηγήσει στον επαναπατρισμό πολλών ψηφοφόρων της προς το ΛΑΟΣ κατ’ αρχήν και δευτερευόντως στη ΝΔ και σε δεύτερο χρόνο η επανένταξη στη ΝΔ του Γ. Καρατζαφέρη κι όσων στελεχών του έχουν απομείνει. Στην πλήρη του εξέλιξη αυτό το σχέδιο, που ξεκινάει ως κίνηση ανάγκης, συμβάλει σε μια επιθετική υπέρβαση από την μεριά του κατεστημένου του πολιτικού διχασμού με άξονα το Μνημόνιο όπως κυριάρχησε στις εκλογές της 6ης Μαΐου. Είναι περιττό δε να ειπωθεί πως η ανάδειξη του Μνημονίου ως κριτηρίου για την εκλογική στάση ευνοεί τα μάλα την Αριστερά μιας κι ως κριτήριο θέτει το κοινωνικό ζήτημα (ανεργία, μισθοί, κοινωνικές παροχές, φόροι) κι όχι τον παραδοσιακό διχασμό Αριστερά – Δεξιά ή πολύ περισσότερο το δίλλημα μέσα ή έξω από το ευρώ που αυτή τη στιγμή ευνοεί τις δυνάμεις του «μαύρου μετώπου» οι οποίες εκβιάζουν την ανοχή στην λιτότητα υπό την απειλή της εξόδου από την ευρωζώνη. Η επαναφορά της διαχωριστικής γραμμής Αριστερά – Δεξιά στο παραπάνω πλαίσιο θα οδηγήσει επίσης στο ακρότατο όριο και τις αντιφάσεις του Π. Καμένου, πιέζοντάς τον να ανακάμψει στην πολιτική μήτρα που τον γέννησε.

Τεκτονικές αλλαγές εγκυμονούνται και στο ΠΑΣΟΚ, υπό το βάρος του ταπεινωτικού 13% που συγκέντρωσε στην αναμέτρηση της 6ης Μαΐου, οδηγούμενο για πρώτη φορά μετά την δεκαετία του ’70 στην τρίτη θέση της εκλογικής κατάταξης. Η βασική μορφή που θα λάβει η αναμόρφωση του σοσιαλδημοκρατικού χώρου θα περιλαμβάνει την συνένωση του ΠΑΣΟΚ με την Δημοκρατική Αριστερά. Η απότομη προσγείωση του κόμματος του Φώτη Κουβέλη, από τα διψήφια δημοσκοπικά ύψη στο μόλις και μετά βίας ανεκτό ποσοστό του 6,1%, κάτω κι από την Χρυσή Αυγή, εντείνει τις αντιφάσεις του καθώς από την μια αυξάνει τις φυγόκεντρες τάσεις και τη  δυναμική συνεργασίας ακόμη και συστέγασης με το ΠΑΣΟΚ, από την άλλη όμως γίνεται σαφές ότι αν τα στελέχη της ΔΗΜΑΡ απελευθερωθούν από τα ταμπού κι αποκαλύψουν τον ΠΑΣΟΚο που κρύβουν καλά μέσα τους, τότε τους περιμένει ακόμη μεγαλύτερη καταβαράθρωση. Η άνοδος αν και με σημαντικές διαβαθμίσεις της εκλογικής επιρροής όλης της Αριστεράς (ΣΥΡΙΖΑ, ΚΚΕ, ΑΝΤΑΡΣΥΑ, κ.λπ) επηρεάζει με απρόσμενους και ποικίλους τρόπους το πολιτικό τοπίο.

Στον βαθμό που η αναμόχλευση του σοσιαλδημοκρατικού χώρου θα ξεκινήσει και θα ολοκληρωθεί με πρωτοβουλία του ΠΑΣΟΚ και του πρόσφατα εκλεγμένου προέδρου του Βαγγέλη Βενιζέλου, εκλεκτού των συγκροτημάτων Τύπου και της διαπλοκής όπως είχε φανεί από την σύγκρουσή του με τον Γιώργο Παπανδρέου για την ηγεσία του ΠΑΣΟΚ το φθινόπωρο του 2007, όσες υποσχέσεις κι αν δοθούν για «νέο ξεκίνημα» θα είναι κενές περιεχομένου. Το ΠΑΣΟΚ στερούμενο έστω κι ενός αδιάφθορου στελέχους πρώτης γραμμής τον οποίο δεν θα κρατούν πολιτικό όμηρο τα κέντρα εξουσίας, θα συνεχίσει να αποτελεί στυλοβάτη της πολιτικής των άγριων περικοπών και της χρόνιας λιτότητας. Σε αυτή την πορεία, που σε κάθε περίπτωση θα είναι εντελώς απόμακρη από τα λαϊκά συμφέροντα και το κοινωνικό ζήτημα, οι προσωπικές στρατηγικές και ατομικές φιλοδοξίες, λειτουργώντας τις περισσότερες φορές ως βαποράκια μεγάλων οικονομικών συμφερόντων, θα γνωρίσουν νέες δόξες, δημιουργώντας απρόβλεπτες αναταράξεις στην πορεία εκ νέου συγκόλλησης του κατακερματισμένου πολιτικού συστήματος.

EU as the war room of capital’s attack (Milan, 27.6.2012)

I wanted to highlight the importance of Vasapollo – Martufi and Arriola’s book “PIGS’ Awakening”. Comparing this contribution with many others that are circulating today in the European Left I distinguish two points which, in my opinion, are adding something new to our huge effort to overthrow capital’s attack in Europe and build a new alternative: Firstly, the uncovering of class character of EU, and the proposition for the next day of a program that surpasses national borders, without giving in to today’s balance of forces which is in favor of capital interests. I’m speaking about LIBERA and ALIAS. This is the second point. In my own speech I‘ll try to enrich your problematic with the Greek experience and, in parallel, to show some personal considerations or inconsistencies about your proposals.

  1. A.     Role of EU

In Greece, the sovereign debt crisis that unfolded in 2010 (and more exactly was caused in its present form) helped emerge a wave of deep criticism against the Eurozone and EU. In spite of this, even now with German’s behaving like an occupying force, Greeks are in favor of the euro and EU, by a percentage of 75%, having the illusion that euro guarantees a higher level of living while on the other side drachma means poverty. This is a perception that helped ruling class parties to win in the recent elections ofGreeceat June, 17 when they sent the following blackmail to the voters: “Rejection of austerity packages and Memorandum of Understanding will automatically mean exit from Eurozone. So your choices are: Acceptance of spending cuts and wages’ reductions or return to the drachma that means bigger poverty and unemployment”. In this way the dividing line of the elections of May, 6 in which prevailed the question “pro or against the austerity policies” was removed to a more favorable direction for the pro bail-out parties.

Only in this context we could explain SYRIZA’s defeat and the (temporary) win of the rightwing party (ND) which formed government with social democratic party (PASOK) with the help of the most rightwing party of the Left (DHMAR). But SYRIZA is not only a victim of this (successful as was proved) strategy. SYRIZA during the previous years separated EU from austerity policies (blaming only IMF, for example) and refused to build a movement against Eurozone and EU. Its analysis about EU remains trapped in a simplistic scheme, originated from the political tradition of euro communism, that EU is the “peoples’ home”. No class analysis about the social forces that imposed Rome or Maastricht Treaty or built European Economic Community and most recently European Union and Eurozone, neither even a simple eye to the Euro Plus Pact and Stability Pact which were signed during the last year.

According to the previous, EU and Eurozone have been proved the command center, the war room of the most recent capital’s attack. Overall aim of this attack is to close the parenthesis that opened in theWestern Europeat the immediate post-war period, with the welfare state, the high level of life among workers, etc.

At the epicenter of this attack are workers’ rights. I would remind you only 3 of the articles of Euro Plus Pact and Stability Pact which constitute an ad hoc conservative amendment of founding articles of EU: Commitment of European leaders to push wages and salaries in their countries at the direction of their biggest competitor (who is China), increase of pension age, criminalization of public deficits and many more.

The big winner of this war is the whole European capital, not only financial capital as it is said often in the European Left, underestimating the ties between them, but industrial too. For example manufacturers have gained the biggest profits from the reduction of salaries by 25% (and 35% for those under 25 years old) according to the most recent Memorandum of February.

The role of the weapon of mass destruction in this attack played sovereign debt crisis. This crisis was only an excuse as shown by the fact that Greek public debt in October of 2009 was 115% of GDP and now (after two rescue efforts) has climbed to 165%. There is something more that proves the failure of the policies of ECB: the fact that sovereign debt crisis, two years after its explosion, hasn’t stopped but keeps expanding. It’s easy to understand that the real aim of the bail-outs wasn’t to avert a public finance derailment but the attack to the working rights.

Examining the role that played Brussels and Frankfurt the last two years and much more during the last swap of Greek bonds (which called Private Sector Involvement because of the nonvoluntary participation of private bondholders in the restructuring of Greek public debt) they confirmed their role as provocateurs of the crisis and at the same time Most Valuable Players of international capital. I distinguish some features of the agreement, which give it a pioneering role for every new sovereign debt restructuring in other countries of the developed capitalist world that will follow sooner or later.

1)      Bloody austerity measures as a term for the agreement which include: spending cuts in health, education and every social expense, reductions in wages and salaries not only in the public sector but even in the private sector, massive lay-offs in the public sector, dismantling of collective bargaining system, etc.

2)      Prolonged recession which give to the therapy a punitive character and transform the country into a negative example for every other government that was thinking to follow its route.

3)      Issuance of the new bonds, which replaced the previous, under theUnited Kingdomand Luxemburg and not Greek law. This change is in favor of the creditors as the legal tradition of these countries is in favor of bondholders.

4)      Neocolonial loan agreements which accompanied the new loans giving the right of intervention to foreign debtors. Under these agreements Greek government has been resigned from its sovereign rights.

5)      Radical change of the profile of public debt which now is possessed by its biggest part (73%) from official debtors (IMF, ECB, governments) when, before PSI, official was only a small part (38%) of Greek public debt.

6)      Unequal division of the losses from the “haircut”. Greek banks for example having in their investments portfolios Greek bonds of 55 bn. of euros will be compensated in the form of recapitalization by an amount of 50 bn. euros approximately. The biased (towards the banks) character of Greek “rescue” could be seen from something more: Till now Greecehas received from bail out amounts 150 bn. euros. From these 105 have gone to foreign (official and unofficial) debtors, 25 have gone to Greek banks and only 20 have gone to the Greek budget. The unequal character of the swap could be seen if we take into the account that when Greek banks are compensated nearly by 100%, Greek pension schemes bear losses of 55%. At the same time Greek universities and other entities of public sector bear losses even 95%!

7)      Violation of Greek constitution. Loan agreements include many articles that violate Greek and EU laws, even Greek constitution leading prominent Greek constitutionalists to condemn them asking from members of Parliament no to vote it.

All the previous give us not only the moral advantage and right but even the legal arguments, according to the international law, to say that this debt not only could not be paid, but it should not be paid. Especially, Greek public debt should not be paid, using the following arguments:

  • Troika’s loans are illegal because they have not been voted by the Greek parliament, as was required by the Greek constitution. Especially, for the second loan of 130 bn. euros (March 2012) has not been followed the official process. The first loan has not voted by the Parliament not even by the simple majority of 151 votes!
  • Germanyowes to Greece (which is nearly the unique country that has resigned from the demand of compensations) from Second World War more than 700 bn. euros (twice the current Greek debt) in present value. So, every discussion about Greece’s international obligations should begin fromGermany’s recognition about the WWII obligations againstGreece.
  • International Law recognizes a country’s right to declare cessation of payments in case of emergency situation. In Greece we have the clearest implementation of this term with the closure of more than 1.000 schools, more than 50 hospitals, the doubling of unemployment in two years (from 11% to 23%) the formation of a migration wave like what was happening the first after war decades in our countries, etc.

This task, which could pave the way for a wider challenge of the debt burden from the European peoples, could be facilitated by the campaign of audit of public debt, by a very strict term: that this job would be independent from the state, would be accountable to the social and workers movements and could not be used as a means to legalize the debt burden. In this context civil Greek initiative for the formation of an audit committee of the public debt has declared that its aim is the cessation of payments of public debts and the abolition of the whole public debt or of its biggest share.

  1. B.      The next day

Last two years left economists, squares’ movement, Greek workers’ movement and especially its most radical (but not marginal) wing has formed a set of demands against the EU and IMF’s attack. They include: Exit from Eurozone (as a means for the implementation of independent monetary policy in the interest of domestic employment) and the EU (as a means to apply redistribution policies and industry policy), imminent cessation of payments of public debt, abolition of the whole or the largest share of public debt with the help of an independent audit committee, nationalization of banks and crucial enterprises, increases in capital taxes, control in capital flights, etc.

Your own proposed program answers with a very clear way to a difficult question which we confront: Could Greece bear alone in a monetary world which dominated by mega-currencies like euro? Till now, we answer that just in the same way that in the previous years not only Greece, but all the peripheral countries of Eurozone (Ireland, Portugal, Italy, Spain and Cyprus) had been proved “crisis resistant” with their own monetary units, just in the same way they could do it now too. In the long run of course the LIBERA currency (or, in essence, a common currency between countries with comparable productivity) is the solution. But, my opinion there is a very crucial distance between now (when our countries suffer from a currency with an interest rate which serves Germany) and then (when in our countries we will have anti-capitalist victories). In this period, which is defined by the different speed that crisis of euro strikes our countries I believe that the return to a national monetary unit is inevitable. It doesn’t means return to nationalism, as we are blamed by the cosmopolitan Left, but application of a monetary policy with the adequate interest rates and exchange rate (even fixed and not tradable rates) that will serve labor’s interests.

Closing, I wanted to share with you some reflections about ALIAS, the equivalent of ALBA, in our region. Regimes ofBolivia,Ecuador,Venezuelaof course have offered to their people a huge relief (redistribution of wealth, free education and health, public debt’s cancellation, etc) after two decades of the most brutal economic and political oppression byIMF,USA, etc. But at the same time private sector has been untouchable. Exploitation in working places has not been challenged, reminding to us the pure social democratic programs, which applied inEuropeduring 50’s and 60’s. But even now the prospects of these regimes remain open: Will they be proved transitional regimes paving the way to social change and socialism or they will be known in the history because they undertook the job of modernizing capitalist relations of production and bourgeois political system after its disintegration under the brutal IMF shock – therapies? I believe that we must have these questions in our minds because the militant Marxism and anti-capitalist Left will see just in the next period the emergence of parties of center-left which will be pole of attraction of wider masses, like what is happening now inGreece, as a result of the magnitude of our defeat.

In this context I believe that substance of new solidarity alliance, ALIAS, is a positive exit to the nowadays drama by the term that should challenge capital’s dominance. At the same time it’s a vivid proof of anti-capitalist forces’ internationalism. Knowing in any case that the final result will be decided under the balance of class relations in each country, ALIAS should have hostile relations with EU.Brusselswill not stop being the war room of capital and imperialism. So, if we believe that getting out of EMU (if this occurs under the pressure of social struggles and not after Bundesbank’s calculations) is politically convenient even for tactical reasons without exiting the EU, as it is written in the book, then we will be in front of unpleased surprises.

As a conclusion I believe that Luciano Vasapollo and others’ book and this exchange of opinions is a very big step towards that will help all of us to:

  • deepen our knowledge for the contemporary capitalism and the specific characteristics of the current crisis,
  • develop our critique against capitalism and
  • elaborate a common and reliable alternative against the existing capitalism, which will serve the interests of working class.

Μηχανισμός: Αρχή του τέλους της Κυπριακής Δημοκρατίας (Φιλελεύθερος, 23.6.2012)

Κόλαφος για την Κυπριακή Δημοκρατία κι αρχή του τέλους της θα αποδειχθεί η προσφυγή στον Μηχανισμό Διάσωσης, την οποία επιζητούν επιμόνως οι Βρυξέλλες, παρότι αποδεδειγμένα πλέον υφίστανται κι άλλες πηγές εύρεσης δανειακών κεφαλαίων.

Η δανειοδότηση της Κύπρου από τον Μηχανισμό Διάσωσης με την ταυτόχρονη επιβολή αιματηρών προγραμμάτων λιτότητας που αποτελούν απαρέγκλιτο όρο κι αναγκαίο συνοδευτικό θα προκαλέσει μια άνευ προηγουμένου όξυνση του κοινωνικού ζητήματος και διάρρηξη του κοινωνικού συμβολαίου. Μια ματιά σε ό,τι συμβαίνει στην Ελλάδα, την Πορτογαλία και την Ιρλανδία την τελευταία διετία είναι αρκετή: Ραγδαία αύξηση της ανεργίας, επέκταση της φτώχειας, αρνητικοί ρυθμοί μεγέθυνσης του ΑΕΠ και διάψευση κάθε προσδοκίας ανάκαμψης της οικονομίας ή ταχείας επιστροφής στις αγορές. Εφιάλτης χωρίς τέλος με την μια δανειοδότηση να διαδέχεται την άλλη καθώς η λιτότητα τροφοδοτεί μια αρνητική σπείρα ύφεσης, φτώχειας, πτώσης των δημοσίων εσόδων και δημοσιονομικής απόκλισης που επιχειρείται να αντιμετωπιστεί με νέα μέτρα τα οποία αναπαράγουν το αδιέξοδο. Κι όλα αυτά για χάρη μιας τράπεζας!

Τα διακυβεύματα για την Κύπρο ωστόσο είναι πολύ πιο σημαντικά, καθώς άπτονται των εθνικών θεμάτων. Η υποβάθμιση και η εθνική ταπείνωση που θα ακολουθήσουν την οικονομική κατοχή θα αποδειχθούν κερκόπορτα για την επιβολή ενός νέου φιλοτουρκικού Σχεδίου Ανάν ή την επαναφορά του προηγούμενου που με συντριπτική πλειοψηφία απέρριψε ο κυπριακός λαός. Μια Κυπριακή Δημοκρατία που θα εκλιπαρεί για «δάνεια διάσωσης» περιφερόμενη από το Βερολίνο στις Βρυξέλλες κι από ‘κει στην Φρανκφούρτη, όπως κάνουν και οι τέσσερις χώρες που έχουν υπαχθεί μέχρι στιγμής στον Μηχανισμό (Ελλάδα, Πορτογαλία, Ιρλανδία και εσχάτως Ισπανία), που θα βρει το σθένος να αντισταθεί σε νέα σχέδια διχοτόμησης και νομιμοποίησης της παράνομης τουρκικής κατοχής; Επίσης που θα βρει την απαραίτητη ενότητα; Όταν η κυβέρνηση θα είναι κόκκινο πανί για τους εργαζόμενους και τα συνδικάτα (κι εδώ μάρτυρας είναι ο πρόωρος πολιτικός θάνατος όσων κυβερνήσεων στην ΕΕ επιβάλλουν μέτρα λιτότητας) με ποιους όρους θα δημιουργήσει το αρραγές μέτωπο που απαιτείται για την ανάσχεση της απειλής;

Γι’ αυτό τον λόγο η προσφυγή πρέπει να αποφευχθεί με κάθε τρόπο κι οι συστάσεις των κοινοτικών αξιωματούχων, φιλικές ή απειλητικές, να βρουν τη θέση που τους αξίζουν: στις ελληνικές καλένδες!