Home » 2010 » Τουρκία: ανοιχτά τα μέτωπα με στρατηγούς και Κούρδους (Επίκαιρα, 9-15/9/10)

Τουρκία: ανοιχτά τα μέτωπα με στρατηγούς και Κούρδους (Επίκαιρα, 9-15/9/10)

Κείμενο συμβολής

Για το παρόν και το μέλλον της Αριστεράς

Archives

Νέες συλλήψεις στρατιωτικών πραγματοποιήθηκαν το προηγούμενο Σαββατοκύριακο στην Τουρκία, επιβεβαιώνοντας τη συνέχεια της αντιπαράθεσης του νεο-ισλαμικού κατεστημένου με τους στρατηγούς. Οι συλλήψεις πραγματοποιήθηκαν με την κατηγορία ότι οι οκτώ στρατιωτικοί σχεδίαζαν συνωμοσία εναντίον του αναπληρωτή πρωθυπουργού Μπουλέντ Αρίντς. Ο στρατός από τη μεριά του, τους κάλυψε πλήρως υποστηρίζοντας ότι βρίσκονταν σε διατεταγμένη υπηρεσία διερευνώντας περιστατικά διαρροής επίσημων εγγράφων… Εξ ίσου έντονα πυορροεί και το δεύτερο μέτωπο της Άγκυρας, το κουρδικό. Εν όψει του δημοψηφίσματος που θα διεξαχθεί την Κυριακή 12 Σεπτέμβρη, οπότε συμπληρώνονται 30 χρόνια από την ανάληψη της εξουσίας από τη  αιματοβαμμένη χούντα του Οζάλ, ο τούρκος πρωθυπουργός, επένδυσε σημαντικά στην επίσκεψή του στο Ντιγιάρμπακιρ, που βρίσκεται στο κέντρο του τουρκικού Κουρδιστάν. Η ομιλία του ξεχείλιζε από συμβολισμούς καθώς το μεγαλύτερο μέρος της αναλώθηκε στην περιγραφή των δικών του αρνητικών εμπειριών από τα χρόνια των διώξεων και της φυλακής. Το υπονοούμενο ήταν σαφές: Κούρδοι και νεο-ισλαμιστές έχουν από κοινού υποφέρει από το κεμαλικό κατεστημένο στο παρελθόν, οπότε τώρα, το δημοψήφισμα που περιορίζει τις εξουσίες του στρατού αναθεωρώντας βασικές διατάξεις του συντάγματος που καθιέρωσε η χούντα, αποτελεί σπάνια ευκαιρία για τους Κούρδους αν θέλουν να επανενταχθούν στην πολιτική ζωή και να τιμωρήσουν τους λεγόμενους πασάδες.

Η αλήθεια είναι πως η κυβέρνηση του Ταγίπ Ερντογάν αναθεώρησε την εγκληματική πολιτική των προηγούμενων κοσμικών κυβερνήσεων επί του Κουρδικού, όταν απαγορευόταν η χρήση της λέξης Κούρδος, ακόμη και τα παράγωγά της, υπό την απειλή βαρύτατων ποινών. Επιχείρησε δε να ακολουθήσει μια πολιτική ενσωμάτωσης των Κούρδων που θα τραβάει το χαλί κάτω από τα πόδια των ανταρτών και όσων υποστηρίζουν την απόσχιση του τουρκικού Κουρδιστάν από την Τουρκία. Δεν είναι τυχαία τα υψηλά ποσοστά που συγκέντρωσε το κόμμα του Ερντογάν στις κουρδικές περιοχές στις τελευταίες εκλογές του 2007. Συγκεκριμένα εξέλεξε 6 βουλευτές, όταν το Ρεπουμπλικανικό κεμαλικό Κόμμα δεν εξέλεξε κανέναν και το κουρδικό φιλικό προς το ΡΚΚ κόμμα εξέλεξε 4 βουλευτές. Οι Ρεπουμπλικάνοι από την μεριά τους, όπως φάνηκε κι από την επίσκεψη στο Ντιγιάρμπακιρ του νέου ηγέτη τους Κεμάλ Κιλιτσντάρογλου (ο οποίος διαδέχθηκε τον Ντενίς Μπαϊκάλ) μια μέρα μετά τη επίσκεψη του Ερντογάν, επιχειρούν να συμμαχήσουν με τους Κούρδους προβάλλοντας το στόχο μείωσης του ορίου του 10% για να μπει κάποιο κόμμα στην Βουλή στο 5%. Ένα όριο που προβάλλει εξ ίσου απειλητικά και για τους Κούρδους και για τους κεμαλιστές.

Παρόλα αυτά, για τους ίδιους τους Κούρδους, οι πολιτικές ενσωμάτωσης αποτελούν παραχωρήσεις ήσσονος σημασίας. Δεν είναι καθόλου τυχαία η απόφαση του κουρδικού Κόμματος Ειρήνης και Δημοκρατίας (BPD) να μποϋκοτάρει το δημοψήφισμα. Μια απόφαση την οποία αναμένεται να ακολουθήσουν οι μισοί Κούρδοι της Ανατολίας, που ζητούν την θέσπιση ενός νέου συντάγματος, ριζικά διαφορετικού από αυτό που επέβαλαν οι στρατιωτικοί.

Οι πύρινες σχέσεις των Κούρδων με το κυβερνών Κόμμα Ανάπτυξης και Δημοκρατίας φάνηκαν πεντακάθαρα και από την κατηγορία που εκκρεμεί εις βάρος του δημάρχου του Ντιγιάρμπακιρ, η οποία ενδέχεται να του στοιχίσει ακόμη και δέκα χρόνια φυλάκιση. Συγκεκριμένα κατηγορείται από έναν ανήλικο Κούρδο, που ως γνωστό αποτελεί υπόδειγμα… αμερόληπτης και αξιόπιστης μαρτυρίας, ότι τον χρημάτισε για να συμμετάσχει στις ένοπλες ομάδες του ΡΚΚ… Δεν υπάρχει αμφιβολία ότι πρόκειται για ωμό εκβιασμό με απώτερο στόχο να εξασφαλισθεί η πειθάρχηση του δημάρχου και η συμμόρφωση του με την κυβέρνηση.

Το πραγματικό τεστ αλήθειας ωστόσο για τις σχέσεις των Κούρδων με την Άγκυρα πρόκειται να διεξαχθεί την επομένη του δημοψηφίσματος κι ως επίδικο θα έχει την τύχη της ανακωχής που ανακοίνωσε το ΡΚΚ τον Αύγουστο, εν όψει του Ραμαζανιού και της προεκλογικής εκστρατείας. Το ερώτημα είναι κατά πόσο θα ανανεωθεί η ανακωχή που λήγει μια εβδομάδα μετά το δημοψήφισμα ή η λήξη της θα σημάνει νέες συγκρούσεις Κούρδων και στρατού, που ως αδιαμφισβήτητο νικητή έχουν τον στρατό, σε ό,τι αφορά την διελκυστίνδα μεταξύ στρατιωτικών και ισλαμιστών. Η επίγνωση αυτού του γεγονότος, της αναβάθμισης του κύρους των στρατιωτικών όσο συνεχίζονται οι μάχες, δεν αποκλείεται να είχε τη δική της επίδραση στην απόφαση του ΡΚΚ να διακόψει προσωρινά τις μάχες με τον τουρκικό στρατό.

Για τους πασάδες τυχόν αναζωπύρωση του μετώπου θα αποτελούσε θείο δώρο καθώς θα τους έβγαζε από την θέση άμυνας στην οποία έχουν περιέλθει όλη αυτή τη χρονιά μετά τις αποκαλύψεις για το πραξικόπημα που σχεδίαζαν και την ευρύτερη αναταραχή (περιλαμβανομένης και κρίσης στις ελληνοτουρκικές σχέσεις) που θα διευκόλυνε την ανατροπή των ισλαμιστών από την κυβέρνηση, υπό την επίκληση των έκτακτων περιστάσεων. Το σχέδιο καταστρώθηκε το 2003, ένα χρόνο μετά την πρώτη εκλογική νίκη του Κόμματος Ανάπτυξης και Δημοκρατίας κι αν ευοδωνόταν θα οδηγούσε στο πέμπτο πραξικόπημα του στρατού από το 1960. Μέχρι τώρα δε τα αλλεπάλληλα κύματα συλλήψεων έχουν οδηγήσει στο εδώλιο του κατηγορουμένου σχεδόν 200 άτομα, εκ των οποίων πολλοί είναι εν ενεργεία και απόστρατοι αξιωματικοί, διανοούμενοι, ακαδημαϊκοί, δημοσιογράφοι, κ.α. Οι εικόνες δε που μετέδωσαν τα τηλεοπτικά μέσα με τα τεράστια οπλοστάσια που ήταν κρυμμένα σε σπίτια και αποθήκες υπονόμευσε το κύρος του στρατού που από δύναμη εγγύησης της σταθερότητας εμφανίστηκε σαν δύναμη αποσταθεροποίησης και υπονόμευσης της ομαλότητας. Η σύγκρουση του Ερντογάν με τους στρατηγούς έφθασε σε νέα επίπεδα το καλοκαίρι, στις αρχές Αυγούστου συγκεκριμένα, όταν στο πλαίσιο των τακτικών κρίσεων, ο αποχωρών αρχηγός των Ενόπλων Δυνάμεων, Ιλκέρ Μπασμπούγ, επιχείρησε να αναβαθμίσει 12 ανώτατους αξιωματικούς που ήταν αναμεμειγμένοι στο σχέδιο Βαριοπούλα! Απύθμενο θράσος, δηλωτικό από μια σκοπιά της αυτοπεποίθησης των στρατηγών και της τεράστιας ισχύος που διαθέτουν, παρότι οι μετριοπαθείς ισλαμιστές του Ερντογάν βρίσκονται στην εξουσία οκτώ ολόκληρα χρόνια και σ’ αυτή την περίοδο δεν μπορεί παρά να έχουν προωθήσει τους δικούς τους ανθρώπους στην στρατιωτική ιεραρχία.

Περιττό να αναφερθεί πως τα δύο αυτά μπρα ντε φερ που είναι σε εξέλιξη, με τους Κούρδους και τους στρατηγούς, δεν εμποδίζουν την Άγκυρα να ασκεί μια επιθετική εξωτερική πολιτική. Φάνηκε όχι μόνο από τις προκλήσεις με τις οποίες συνόδευσε την φιλική κατά τ’ άλλα επίσκεψή του στη Ρόδο ο υπουργός Εξωτερικών, Αχμέντ Νταβούτογλου, αλλά κι από τις επίσημες διαμαρτυρίες του σερβοβόσνιου προέδρου με αφορμή την πρόσφατη επίσκεψη του προέδρου Γκιουλ στο Σεράγεβο ότι επεμβαίνει στα εσωτερικά πολιτικά ζητήματα της Βοσνίας – Ερζεγοβίνης, που έχει μετατραπεί σε ευρωπαϊκό προγεφύρωμα της Άγκυρας.

Παρόλα αυτά τα μέτωπα με τους Κούρδους και τους στρατηγούς είναι που θα κρίνουν την επόμενη μέρα της κυβέρνησης Ερντογάν.

Advertisements

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

%d bloggers like this: