Home » 2009 » Αφγανιστάν: Αιματηρή φυγή προς τα μπρος (Επίκαιρα, 13/11/2009)

Αφγανιστάν: Αιματηρή φυγή προς τα μπρος (Επίκαιρα, 13/11/2009)

Archives

Αντιμέτωποι με αλλεπάλληλες αποτυχίες βρίσκονται οι Αμερικανοί στο Αφγανιστάν μετά το φιάσκο των εκλογών και της πολιτικής λύσης, την απογοήτευση που προκαλούν οι αστυνομικές δυνάμεις του Αφγανιστάν και την απροθυμία του ΟΗΕ να συνεχίσει να προσφέρει ανθρωπιστικό κάλυμμα στην επέμβαση.

Οκτώ χρόνια πριν, όταν ολοκληρωνόταν ο περίπατος με τον οποίο οι Αμερικανοί κατέλαβαν το Αφγανιστάν, κανείς δεν μπορούσε να προβλέψει πόσο παταγώδης και ολοκληρωτική θα ήταν η αποτυχία του αμερικανικού σχεδίου, όπως σήμερα αποδεικνύεται. Η στρατιωτική ήττα, όπως την παρακολουθούμε να εξελίσσεται, δεν ήταν ανέλπιστη. Ανέλπιστη ήταν η παράλληλη κατάρρευση κι όλων των άλλων υποστηρικτικών προσπαθειών κι επιχειρήσεων που θα διευκόλυναν την εκδίωξη των Ταλιμπάν. Συγκεκριμένα, τρία μέτωπα κρατούσαν οι Αμερικάνοι ανοιχτά από την πρώτη μέρα της στρατιωτικής εισβολής.

Το πρώτο μέτωπο αφορούσε την δημιουργία μιας υποτυπώδους πολιτικής ζωής και μιας στοιχειώδους κυβέρνησης. Απώτερο ζητούμενο ήταν να ενδυθεί η επέμβαση με έναν δημοκρατικό μανδύα – απαραίτητο ενδυματολογικό αξεσουάρ όταν μεσουρανούσαν τα σχέδια ανατροπής κυβερνήσεων με πρόσχημα τον αντιδημοκρατικό, δικτατορικό τους χαρακτήρα (βλ. Ιράκ, Συρία, κ.α. αλλά επ’ ουδενί Αίγυπτο ή Ιορδανία…). Ταυτόχρονα, τα γεωπολιτικά ζητούμενα της επέμβασης που σχετίζονταν με τον έλεγχο των ενεργειακών πόρων θα επισκιάζονταν κι ως επίδικο της κατοχής θα εμφανιζόταν η ανατροπή ενός σκοταδιστικού καθεστώτος κι η αντικατάστασή του με ένα κοινοβουλευτικό, αντιπροσωπευτικό σύστημα. Όλα αυτά τα σχέδια μετατράπηκαν σε μπούμερανγκ για τους εμπνευστές τους πριν δύο εβδομάδες όταν ο Καρζαΐ εξασφάλισε και δεύτερη θητεία στην προεδρία του Αφγανιστάν, μετά την παραίτηση του αντιπάλου του, Αμπντουλάχ Αμπντουλάχ, παρότι αναδείχθηκε με λιγότερους από τους μισούς ψήφους – στερείται δηλαδή ακόμη και της πλειοψηφίας που απαιτείται, παρότι προέβη σε ένα όργιο νοθείας και πολλά ακόμη. Το αποτέλεσμα είναι η κυβέρνηση της Καμπούλ να είναι εντελώς απονομιμοποιημένη στη συνείδηση των Αφγανών και της διεθνούς κοινής γνώμης, εκθέτοντας ανεπανόρθωτα τους Δυτικούς που μέσω των πρεσβειών τους έτρεξαν να αναγνωρίσουν το νέο πρόεδρο! Στο εξής δηλαδή ο Καρζαΐ αποτελεί βαρίδι για τους Δυτικούς κι η διαδικασία εκδημοκρατισμού που ακολουθήθηκε (με μια εκλογική διαδικασία που στοίχισε 300 εκ. δολ. και τη ζωή 170 ΝΑΤΟϊκών στρατωιτών) δυσχεραίνει ακόμη περισσότερο τη θέση τους. Το πρόβλημα είναι εξ ίσου έντονο και στη Δύση, καθώς οι ψηφοφόροι βλέπουν να χάνονται χιλιάδες ανθρώπινες ζωές «για ένα πουκάμισο αδειανό…». Καθόλου τυχαία δεν είναι η αύξηση που καταγράφουν τα ποσοστά όσων διαφωνούν με την αποστολή στρατιωτών στο Αφγανιστάν. Στην Αγγλία για παράδειγμα το 73% των ερωτηθέντων διαφωνεί με την απόφαση του Γκόρντον Μπράουν. 

Η δεύτερη προσπάθεια που απέτυχε αφορούσε την εκπαίδευση των αφγανικών δυνάμεων ασφαλείας, όπως έδειξε η δολοφονία πέντε βρετανών στρατιωτών προ δεκαημέρου από αφγανό αστυνομικό, που ανέβασε τον αριθμό των νεκρών Βρετανών στους 230. Το περιστατικό δεν ήταν μεμονωμένο όπως έσπευσαν να δηλώσουν ΝΑΤΟϊκοί και Αφγανοί. Να θυμίσουμε πως μόλις τον Σεπτέμβρη, κατά τη διάρκεια του Ραμαζανιού, αφγανός πάλι στρατιώτης πυροβόλησε και τραυμάτισε σοβαρά βρετανό όταν τον είδε να πίνει νερό κατά τη διάρκεια της μέρας, παραβιάζοντας έτσι τον κανόνα που απαγορεύει στους μουσουλμάνους να φάνε ή να πιουν οτιδήποτε μέχρι να πέσει ο ήλιος. Η επιχείρηση όμως δημιουργίας αξιόμαχης και αποτελεσματικής κυβερνητικής αστυνομίας (που έχει στοιχίσει 19 δισ. δολ. από το 2001) διαδραματίζει κρίσιμο και καθοριστικό ρόλο καθώς ουδεμία σκέψη αποχώρησης των δυνάμεων κατοχής δεν μπορεί να πέσει στο τραπέζι αν δεν συνοδεύεται από δημιουργία αφγανικού στρατού κι αστυνομίας που θα αναλάβουν να συνεχίσουν το έργο τους. Αντίθετα, η ενίσχυση του ρόλου των αφγανικών δυνάμεων ασφαλείας κι η αύξηση της αποτελεσματικότητάς τους αποτελεί προϋπόθεση για την απεμπλοκή των Δυτικών. Αυτό όμως που παρατηρείται τώρα είναι να αποδεικνύονται αναποτελεσματικά όλα τα φίλτρα που χρησιμοποιούν οι Δυτικοί για να ελέγξουν τους Αφγανούς που στρατολογούν. Και πως θα μπορούσε άλλωστε από τη στιγμή που οι Ταλιμπάν αποδεδειγμένα πλέον διαθέτουν δεσμούς με την κοινωνία, ενώ οι νίκες που πετυχαίνουν καθημερινά αυξάνουν το κύρος τους μεταξύ των Αφγανών;

Το τρίτο μέτωπο που κρατούσαν ανοιχτό οι κυβερνήσεις του ΝΑΤΟ, με την αμέριστη συμπαράσταση διεθνών οργανισμών όπως ο ΟΗΕ και Μη Κυβερνητικών Οργανώσεων, αφορούσε την ανθρωπιστική βοήθεια. Αν η πρώτη πράξη περιελάμβανε φυστικοβούτυρο που έπεφτε από τον ουρανό, όπως το μάννα, λειαίνοντας τον δρόμο για την στρατιωτική επέμβαση, η δεύτερη περιελάμβανε αθρόα ανθρωπιστική βοήθεια που μαζί με την επίλυση οξύτατων και υπαρκτών προβλημάτων επισιτισμού ταυτόχρονα θα έδειχνε το ανθρώπινο πρόσωπο των 41 κρατών που σε διαφορετικό βαθμό συμμετέχουν στην κατοχή του Αφγανιστάν. Όμως, η εν ψυχρώ δολοφονία από άνδρες των Ταλιμπάν (που φορούσαν στολές της αστυνομίας!) πέντε υπαλλήλων του ΟΗΕ στις 28 Οκτώβρη κι η απόφαση του οργανισμού να διατάξει την αποχώρηση περισσότερων από των μισών από τους 1.200 περίπου υπαλλήλους του από το Αφγανιστάν σηματοδοτεί, επί της ουσίας, το άδοξο τέλος και αυτής της επιχείρησης.

Λόγω της ήττας όλων των παραπάνω (κατά ένα μέρος εναλλακτικών και κατά ένα άλλο συμπληρωματικών) σχεδίων οι Αμερικάνοι είναι αναγκασμένοι πλέον να επενδύσουν όλο τους το κεφάλαιο στο στρατιωτικό μέτωπο, όπου κι εκεί η αποτυχία που καταγράφουν είναι θεαματική και για πολλούς μη αντιστρεπτή. Πλέον τα βλέμματα είναι στραμμένα στην απόφαση που θα λάβει ο αμερικανός πρόεδρος αναφορικά με το αίτημα του διοικητή των ΝΑΤΟϊκών δυνάμεων στο Αφγανιστάν, Στάνλεϋ Μακ Κρίσταλ, για σημαντική ενίσχυση των δυνάμεων με 40.000 επιπλέον στρατιώτες, οι οποίοι θα προστεθούν στους 68.000 Αμερικανούς και 9.000 Βρετανούς που αυτή τη στιγμή βρίσκονται στο Αφγανιστάν. Η απόφαση δεν είναι εύκολη καθώς τυχόν απόρριψη του αιτήματος θα σημαίνει την διαιώνιση της σημερινής στασιμότητας μέχρι να μετατραπεί σε καθαρή ήττα και μετά σε πανωλεθρία, ενώ αντιβαίνει και με την προγραμματική του εξαγγελία για «αναγκαίο πόλεμο». Τυχόν υιοθέτησή της από την άλλη θα σημάνει την οριστική διάψευση των προσδοκιών που δημιούργησε η εκλογή του πριν ένα χρόνο, καθώς θα δώσει το πράσινο φως για σφοδρότερες μάχες και μεγαλύτερα λουτρά αίματος, με αμφίβολα πάλι αποτελέσματα. Παρόλα αυτά ελλείψει εναλλακτικών σχεδίων το πιθανότερο είναι πως ο Μπαράκ Ομπάμα θα καταλήξει να δεχθεί την πρόταση του Μακ Κρίσταλ.

Ακόμη κι έτσι όμως, ακόμη δηλαδή κι αν πάνε το Αφγανιστάν 30.000 ή 40.000 επιπλέον Αμερικάνοι δεν είναι καθόλου σίγουρο πως το ζητούμενο της αποστολής θα είναι η συντριβή των Ταλιμπάν! Ρεπορτάζ ανταποκριτών επιμένουν πως το στρατηγικό ζητούμενο δεν είναι η νίκη αλλά ένας έντιμος συμβιβασμός. Έγραφε για παράδειγμα η απεσταλμένη των New York Times το προηγούμενο Σαββατοκύριακο (7-8 Νοέμβρη): «Οι διαπραγματεύσεις με τους Ταλιμπάν βραχυπρόθεσμα θα ήταν προβληματικές, γιατί τώρα είναι στην ισχυρότερη θέση που έχουν βρεθεί τα τελευταία οχτώ χρόνια και θα ανάγκαζαν την κυβέρνηση να προβεί σε παραχωρήσεις. Οι Αμερικάνοι υποστηρίζουν την ιδέα των διαπραγματεύσεων με τους συντηρητικούς Ταλιμπάν, αλλά θα προτιμούσαν να το κάνουν όταν η εξέγερσή τους θα έχει αδυνατίσει. Αυτό με τη σειρά του μπορεί να απαιτεί περισσότερα στρατεύματα»!

Υπάρχει μεγαλύτερη ομολογία ήττας;

Advertisements

Leave a Reply

Please log in using one of these methods to post your comment:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s

Κείμενο συμβολής

Για το παρόν και το μέλλον της Αριστεράς

%d bloggers like this: