Greek sovereign debt crisis and Ecuador (Speech in Quito, 15/2/2012)

Firstly, I would like to thank you very much for the invitation to this very interesting congress. Your ambitious effort for the formation of a financial architecture different to the IMF’s shows that there are real alternatives to the nightmare without end that the peoples in the peripheral countries of Europeare currently living in. I’m speaking about Greece, Portugal and Ireland and as of late, Italy and Spain.

The common element in all these cases is a very big public debt and an equally big budget deficit which, in the aftermath of crisis of 2008, was characterized as unbearable and unviable. Under the threat of imminent derailment of public finance (something that actually was never proved to happen) during the last two years, Europe lives under the iron heel of the most severe, the most inhuman austerity measures that have been imposed in our region since the post war period.

I’m describing their common characteristics:

• Cuts in social spendings and especially to health, education, social security and transportation
• Cuts in wages, salaries and pensions
• Privatizations of public utilities (water, energy, etc.) and a massive sell-off of public property, and
• Increases in every kind taxes that are paid by the people.

These measures are deeply unjust because the roots of this current crisis aren’t in the generous welfare state of these countries which never had high wages or well-equipped hospitals.

The root of the current sovereign debt crisis must be trailed to the following causes. I’m speaking specifically forGreece, in the sense that these causes aren’t the same with other eurozone countries that suffer from bail-out mechanisms. In any case there are serious similarities between all these countries.

• Tax cuts for the rich and the private sector, in the context of a neo-liberal agenda that has been imposed since 80′s throughout the world. But especially in continentalEuropeits implementation started in the 90′s under the Maastricht Treaty which laid the fundamentals for the eurozone.
• Current payments for the servicing of the debt. For example Greece (with a GDP of 212 bn of euro, according the state budget) during 2012, which is the fifth consecutive year of recession, will pay 87 bn of euros for servicing of debt when tax revenues will be 53 bn and will give for education 5,7 bn and for public health 4,8 bn. Looking at the previous years, Greece during the last two decades has paid for the servicing of the debt twice the amount of the debt in its today level of 360 bn euros.
• Increasing military spending through all the EU countries which serve the imperialistic plans ofGermany. EspeciallyGreeceas a result of the turkish enemity and demands of NATO gives a scandalous, totally disproportionate percentage of its budget for military spending.

It is obvious that if someone wanted to confront the sovereign debt crisis one should confront the previous reasons: i.e. increasing the taxes of rich and corporates, to stop servicing the debt and reduce the military spending.

In spite of these possible solutions, the European ruling classes imposed the most brutal austerity packages and, at the same time, gave huge amounts to the banks, leading to the explosion of the fiscal problems. For example in Greece the first bail-out loan was 110 bn of euros, but at the same time the Greek finance minister has made available for Greek banks 155 bn of euros, either in the form of cash or in the form of guarantees. As a result Greek debt which was 115% when government decided to call on the IMF is now 165%!!!

Just the same happened inIrelandwhen the government announced the bail-out of the private banks. In this way, nationalizing the private losses, the Irish government led a public debt of 30% of GDP to the sky: 130%. The hypocrisy of the European (centre-left and right-wing too) governments could be seen inSpainwhere the public debt (61% of GDP) is significantly lower, even to that ofGermany(83%) in the 2010.

And after of all this, the European Commission contests that the rescue programmes failed because they have not been implemented with the adequate strictness. So they ordered increased instalments of the same poisonous medicine. It is striking that this doesn’t happen only inGreece, which is characterised as a bad pupil due to the combating heritage of the labour movement and the Left. In Greece failure was observed before anyone else because Greece was the first to face the test of IMF and EU conditionality in May of 2010, in the northern hemisphere and specifically in Eurozone. But now the exact same failure can be seen inPortugalwhich entered the bail-out mechanism in May of 2011, where the interest rates have reached the record level of 14% and the government discusses withBerlina new bail out loan!

After of all this, there is a question: Can we speak about failure even inGreecewhere the last memorandum of understanding which accompanies the new loan of 130 bn of euros is the seventh from May of 2010 when the first one was signed?

By my opinion, no! The bail-out plans had no intention to save the Greek or Irish economy and even less to secure or improve the living standard of Portuguese or Spanish people. The aim was to close the parenthesis that opened in the first post war period, whenEuropecovered in the shame of colonialism, bought out the labour movement with the welfare state. In this struggle, (which embodies the response of capital to the current structural crisis) the ruling classes – governments and financial organisations, like IMF and ECB  - use debt as a very good opportunity for paralysing peoples’ reactions.

The response of the big majority, of the 99% to use a current political terminology, must be the following slogan that is said in every square of Greece: we don’t owe, we don’t pay we don’t sell.

In this struggle, the audit of public debt offers a huge help as it contributes to the de-ligimitation of the public-debt. By asking to open up the books of debt, as primarily a struggle from within the social movement, and not coming from the technocrats, we have cancelled the methods of shock and awe that are based on the ignorance of the people. In this struggle there is something else that is also very significant: The living example of countries like Ecuador which refused to accept the orders of the creditors. Respecting the very big political, economical and historical differences, we want to do just the same thing in Greece and all the other eurozone counties that are on the brink of collapse because of their indebtedness.

Nowadays Ecuador’s example is much more of a teaching than a year ago, when we were making the film Debtocracy and showed to Greeks and other people that TINA (there is not alternative) had died in the Andean heights. Now, the Greek drama has shown that every solution that is based in the compromise and the negotiations with the creditors and the international financial organisations leads to unemployment, poverty, neocolonial loan agreements, police brutality, constitutional coup d’etats and finally at default. At the other side cessation of payments and debtor-led defaults may be the first scene, our first success in this, long duration play to overthrow the attack of capital.

Γενική τάση κι όχι ελληνική ιδιαιτερότητα η αύξηση του χρέους (Επίκαιρα, 3-9 Μαΐου 2012)

Το δημόσιο χρέος και η επίθεση στην Ελλάδα – όλη η αλήθεια για τη Eurostat

Μια διαφορετική ερμηνεία της κρίσης χρέους που ταλανίζει την Ευρώπη παρουσιάζουν τα στοιχεία για την εξέλιξη του δημόσιου χρέους και του δημοσιονομικού ελλείμματος, που δόθηκαν στην δημοσιότητα από την Eurostat στις 23 Απριλίου 2012. Πρόκειται για μια στατιστική καταγραφή που δίνεται στην δημοσιότητα κάθε χρόνο τον Απρίλιο, αποτελώντας το σημείο αναφοράς για πολιτικούς και τεχνοκράτες στην Ευρώπη και διεθνώς. Στην προ διετίας εν λόγω έρευνα, για παράδειγμα, αυτή που κυκλοφόρησε τον Απρίλιο του 2010, το δημόσιο χρέος της Ελλάδας για το 2009 εμφανιζόταν στο 115,1%. Ακόμη δεν είχαν εφαρμοστεί τα μαγειρέματα που επέτρεψαν στη συνέχεια την εκτίναξη του δημόσιου χρέους και παρουσίαση της προσφυγής στον μηχανισμό ΔΝΤ – ΕΕ ως μονόδρομο. Όταν ολοκληρώθηκε η «δημιουργική λογιστική» με ευθύνη όχι μόνο της προερχόμενης από το ΔΝΤ διορισμένης διοίκησης της ΕΛ.ΣΤΑΤ αλλά και της Eurostat, στην έκθεση του 2011, το δημόσιο χρέος για το επίμαχο έτος, το 2009, «πέταξε» στο 127,1%!!!

Παρότι λοιπόν η πολιτική είναι παρούσα και οι χειρισμοί οργιάζουν, τα ευρήματα της Eurostat έχουν την δική τους σημασία. Το πρώτο και σημαντικότερο είναι πως η κρίση χρέους συνεχίζεται αμείωτη. Στην ευρωζώνη των 17 από 70,1% του ΑΕΠ που ήταν το δημόσιο χρέος το 2008, το 2011 έφθασε το 87,2%. Στην ΕΕ των 27 από 62,5% έφθασε το 82,5% του ΑΕΠ για την ίδια περίοδο. Η πλειοψηφία μάλιστα των κρατών μελών της ΕΕ, και συγκεκριμένα 14 χώρες, έχει δημόσιο χρέος ανώτερο του 60%, που σύμφωνα με τη Συνθήκη του Μάαστριχτ αποτελεί την διαχωριστική γραμμή. Οι χώρες που την παραβιάζουν είναι οι εξής: Ολλανδία (65,2%), Ισπανία (68,5%), Κύπρος (71,6%), Μάλτα (72%), Αυστρία (72,2%), Ουγγαρία (80,6%), Γερμανία (81,2%), Αγγλία (85,7%), Γαλλία (85,8%), Βέλγιο (98%), Πορτογαλία (107,8%), Ιρλανδία (108,2%), Ιταλία (120,1%) και Ελλάδα (165,3%). Φαίνεται επομένως πως είκοσι χρόνια μετά την υιοθέτηση του «σιδηρού κανόνα» για το δημόσιο χρέος και το δημοσιονομικό έλλειμμα (60% και 3%), η εφαρμογή τους εξακολουθεί να αποτελεί άπιαστο όνειρο όχι μάλιστα μόνο για τις περιφερειακές χώρες της ευρωζώνης, αλλά ακόμη για την Γερμανία και τις χώρες που αποτελούσαν ανέκαθεν δορυφόρους της, όπως η Αυστρία και η Ολλανδία.

Η αύξηση του δημόσιου χρέους δεν αποτελεί ευρωπαϊκή ιδιαιτερότητα. Μόλις πριν λίγες μέρες, στις 21 Απριλίου, η επικεφαλής του ΔΝΤ, Κριστίν Λαγκάρντ, παρουσίασε την κατάσταση που έχει διαμορφωθεί με το δημόσιο χρέος στο σύνολο του προηγμένου κόσμου: «Στις ανεπτυγμένες οικονομίες, ο λόγος του χρέους προς το ΑΕΠ αναμένεται να αγγίξει το 109% τον επόμενο χρόνο, πάνω από το 75% που ήταν το 2007. Αυτός είναι ο μεγαλύτερος καταγεγραμμένος λόγος χρέους για περισσότερα από 130 χρόνια, με μοναδική εξαίρεση την βραχυχρόνια συσσώρευση χρέους μετά τον Δεύτερο Παγκόσμιο Πόλεμο. Πως φτάσαμε ως εδώ;», συνεχίζει η διάδοχος του Ντομινίκ Στρος Καν. «Κυρίως λόγω της παγκόσμιας οικονομικής κρίσης. Η άμεση επίπτωση της κρίσης ερμηνεύει τα δύο τρίτα της ανόδου του λόγου χρέους μεταξύ των 20 ανεπτυγμένων χωρών».

Αυθαίρετη η επίθεση

Στο πλαίσιο της παραπάνω ερμηνείας, που συμβαδίζει με τα γεγονότα, φαίνεται πόσο προκατειλημμένη, μεροληπτική και υστερόβουλη ήταν η επίθεση που εξαπολύθηκε στην Ελλάδα, με αφορμή την άνοδο του δημόσιου χρέους που παρατηρήθηκε την ίδια χρονική περίοδο. Με άλλα λόγια, οι επιθέσεις στους δημοσίους υπαλλήλους για τις υψηλές αποδοχές τους, τις ΔΕΚΟ, και το «γενναιόδωρο» υποτίθεται κράτος πρόνοιας της Ελλάδας, πολύ συχνά με την συμμετοχή κι ελληνικών μέσων ενημέρωσης, συσκότισε το γεγονός ότι η άνοδος του δημόσιου χρέους ήταν μια διεθνής τάση οφειλόμενη μεταξύ άλλων στην πτώση των φορολογικών εσόδων. Στη συνέχεια η παρουσίαση της αύξησης του δημόσιου χρέους ως ελληνικής ιδιαιτερότητας άνοιξε τον δρόμο για την ενοχοποίηση του ελληνικού λαού που επέτρεψε την επιβολή της θεραπείας – σοκ, η οποία προφανώς θα συνεχιστεί και μετά τις εκλογές.

Στα ίδια οι δαπάνες

Το πόσο άστοχες επιστημονικά και άδικες κοινωνικά ήταν οι επιθέσεις στο «σπάταλο ελληνικό κράτος» και το υπερδιογκωμένο ελληνικό δημόσιο, φαίνεται από μια άλλη παράμετρο που παρουσιάζεται στην στατιστική μελέτη της Eurostat. Αφορά την συγκριτική εξέταση ανά χώρα των δημοσίων δαπανών και των εσόδων ως ποσοστό του ΑΕΠ. Είναι ένα αξιόπιστο μέτρο για να φανεί αν ένα δημόσιο είναι «υπερδιογκωμένο» ή όχι κι επίσης, σε σχέση με τα υπόλοιπα κράτη μέλη, πού εν τέλει έγκειται η διαφορά κι η αιτία της κρίσης. Σημείο αφετηρίας υπ’ αυτό το πρίσμα είναι πως στην ευρωζώνη των 17 οι δημόσιες δαπάνες αντιπροσωπεύουν το 49,3% του ΑΕΠ και τα δημόσια έσοδα το 45,2% του ΑΕΠ. Με βάση την φιλολογία των τελευταίων ετών, ότι οι αθρόες κοινωνικές παροχές προκάλεσαν την κρίση χρέους (ερμηνεία που εμφανίζει ως αυτονόητη λύση την πολιτική της λιτότητας) θα περίμενε κανείς πως στις τρεις χώρες που επιβλήθηκε η χημειοθεραπεία των Μνημονίων οι δημόσιες δαπάνες θα είναι σημαντικά υψηλότερες του μέσου όρου (49,3%). Δεν παρατηρείται ωστόσο κάτι τέτοιο! Σημαντικά υψηλότερες δαπάνες εμφανίζουν χώρες που δεν έχουν πληγεί καθόλου από την κρίση χρέους όπως η Δανία (57,9%), η Γαλλία (55,9%) και η Φινλανδία (54%)! Αντίθετα, Ελλάδα, Ιρλανδία και Πορτογαλία εμφανίζουν δημόσιες δαπάνες γύρω από το μέσο ευρωπαϊκό όρο: 50,1%, 48,7% και 48,9%, αντίστοιχα.

Η διαφορά αντίθετα βρίσκεται στην πλευρά των δημοσίων εσόδων με τις τρεις παραπάνω κλυδωνιζόμενες χώρες να εμφανίζουν σημαντικά χαμηλότερα έσοδα από το μέσο όρο (45,2%). Ειδικά, τα δημόσια έσοδα Ελλάδας, Ιρλανδίας και Πορτογαλίας αντιστοιχούν στο 40,9%, 35,7% και 44,7% του ΑΕΠ τους. Κατά συνέπεια αν η δημοσιονομική κρίση που έπληξε τις παραπάνω χώρες το 2010 και το 2011 έπρεπε να αποδοθεί σε μια αιτία, αυτή θα έπρεπε να είναι η πλευρά των εσόδων, σε διαμετρικά δηλαδή αντίθετη κατεύθυνση απ’ αυτήν που ιεραρχούν ελληνικές κυβερνήσεις και Τρόικα, που είναι η πλευρά των δαπανών. Δεν είναι επομένως καθόλου τυχαία και η αύξηση που καταγράφει το δημόσιο χρέος όχι μόνο γενικά, ως μέσος όρος στην ΕΕ των 27 ή στην ευρωζώνη των 17, αλλά και στις τρεις χώρες που επιβλήθηκαν τα Μνημόνια: Στην Ελλάδα όπου το δημόσιο χρέος από 115% του ΑΕΠ το 2009 εκτινάχθηκε το 2011 στο 165,3%, στην Ιρλανδία που για την ίδια περίοδο από 65,1% έφτασε το 108,2% και στην Πορτογαλία που από 83,1% έφτασε το 107,8%. Λιτότητα και περικοπές επομένως αυξάνουν το δημόσιο χρέος και δεν το μειώνουν…

Κύπρος: το τέλος του κοινωνικού συμβολαίου (Επίκαιρα, 26 Απριλίου 2012)

Η ανακοίνωση χορήγησης αυξήσεων ύψους 1,7% στους κατώτατους μισθούς του ιδιωτικού τομέα με αποτέλεσμα πλέον να φθάνουν στα 870 από 855 ευρώ που ήταν ως πέρυσι, δίνει την εντύπωση ότι η οικονομία της Κύπρου κινείται σε μια δική της, ανεξάρτητη τροχιά, εντελώς ανεπηρέαστη από την πορεία κρίσης στην οποία παραδέρνουν όλες οι οικονομίες της περιφέρειας της ευρωζώνης, από την Ιρλανδία μέχρι και την Ελλάδα. Τίποτε άλλο ωστόσο δεν είναι πιο αποπροσανατολιστικό. Η Κύπρος αυτή τη στιγμή βρίσκεται στην πρώτη γραμμή των χωρών που πλήττονται από την κρίση.

Το όχημα δε που μετέφερε στο νησί της Αφροδίτης την κρίση είναι οι τράπεζες και ειδικότερα οι, χρυσοτόκες κατά το παρελθόν, τοποθετήσεις τους σε ελληνικά ομόλογα. Ειδικότερα, οι ζημιές που κατέγραψαν οι δύο μεγαλύτερες τράπεζες της Κύπρου (η Λαϊκή και η Τράπεζα Κύπρου) αντιστοιχούν σε 2,5 και 1 δις. ευρώ αντίστοιχα, ξεπερνώντας ως σύνολο τα 3,5 δις. ευρώ. Οι τοποθετήσεις μέχρι πρόσφατα των δύο τραπεζών στο ελληνικό χρέος εκτιμούνταν στα 5,8 δις. ευρώ (επιμερισμένες στα 3,4 και 2,4 δις. ευρώ αντίστοιχα). Αν οι απώλειες των κυπριακών τραπεζών κι επίσης το μέγεθος του χρηματοπιστωτικού τομέα (με δάνεια ύψους 152 δις. ευρώ) συγκριθούν με το ΑΕΠ της χώρας που ίσα – ίσα ανέρχεται στα 17 δις. ευρώ, τότε γίνεται αντιληπτό το εκρηκτικό υλικό που έχει συγκεντρωθεί στα θεμέλια της κυπριακής οικονομίας: ένας υπερτροφικά ανεπτυγμένος, κατά το πρόσφατο παρελθόν, χρηματοπιστωτικός τομέας, που είναι επτά – οκτώ φορές μεγαλύτερος από το ΑΕΠ κι ο οποίος πλέον απειλεί να παρασύρει στην άβυσσο ολόκληρη την εθνική οικονομία. Κι αυτό γιατί, οι τράπεζες αποτελούν πλέον κακοφορμισμένη πληγή με την τελευταία μέρα του Ιουνίου να αποτελεί την προθεσμία που έχει δώσει η Ευρωπαϊκή Τραπεζική Αρχή για να αποδείξουν μεταξύ όλων των υπόλοιπων και οι κυπριακές τράπεζες ότι διαθέτουν την απαραίτητη επάρκεια κεφαλαίων. Διαφορετικά, η επόμενη μέρα θα τις βρει να κλείνουν ή να συγχωνεύονται ή στην πιο ακραία περίπτωση να συμβεί ό,τι έγινε και στην Ιρλανδία: το δημόσιο της Κύπρου να αναλαμβάνει εξ ολοκλήρου το κόστος της εξυγίανσης και αναπλήρωσης κεφαλαίου, μεταφέροντας στην κοινωνία τον λογαριασμό.

Ήδη, δημοσιεύματα φέρουν ρωσικούς τραπεζικούς ομίλους (κι ειδικότερα τον VTB) να βρίσκεται σε προχωρημένες συνομιλίες με στελέχη της Λαϊκής Τράπεζας στην κατεύθυνση εξαγοράς σημαντικού ποσοστού του μετοχικού της κεφαλαίου. Το ενδιαφέρον της Ρωσίας δεν είναι ανεξάρτητο από τις προοπτικές που διαγράφονται στον τομέα των εκμετάλλευσης των υδρογονανθράκων. Η ρωσική διείσδυση στον χρηματοπιστωτικό τομέα ενδεχομένως να αποτελέσει σφήνα στην προσπάθεια Ισραηλινών και Αμερικάνων να εδραιώσουν τα συμφέροντα και την παρουσία τους στην ανατολική Μεσόγειο μέσω της σύναψης μιας στρατηγικής συμφωνίας με την Λευκωσία στη βάση της εκμετάλλευσης των ενεργειακών κοιτασμάτων. Αυτό το στόχο πολύ πιθανά να είχε κατά νου η Ρωσία κι όταν χορηγούσε το φθινόπωρο του 2011 στην Κύπρο δάνειο ύψους 2,5 δις. ευρώ (για 4,5 χρόνια και με επιτόκιο 4,5%, πολύ πιο κάτω από τα επίπεδα της αγοράς).

Με αυτό όμως τον τρόπο, συνάπτοντας δηλαδή διμερή διακρατικό δανεισμό (δυνατότητα που θα μπορούσε να είχε αξιοποιήσει και η Ελλάδα πριν δύο χρόνια, εάν υπήρχε φυσικά η αντίστοιχη πολιτική βούληση, αντί να προσφύγει στο σφαγείο ΔΝΤ – ΕΕ) η Κύπρος κάλυψε τις χρηματοδοτικές της ανάγκες. Έτσι απέφυγε να δανειστεί με τους απαγορευτικούς όρους που σιγά – σιγά δημιουργούνταν κι ως αποτέλεσμα ο υπουργός Οικονομικών της πρόσφατα, επ’ αφορμή απόφαση οίκων αξιολόγησης να υποβαθμίσουν την κυπριακή οικονομία, χαρακτήρισε την κίνησή τους εντελώς αδικαιολόγητη επικαλούμενος το γεγονός ότι η Κύπρος έχει ήδη καλύψει τις χρηματοδοτικές της ανάγκες για ολόκληρο το 2012. Δεν τους έχει δηλαδή καμία ανάγκη! Επιπλέον, το δημόσιο χρέος της δεν γεννά καμία ανησυχία. Κινούμενο για το 2011 στο ασυνήθιστα χαμηλό επίπεδο του 61% του ΑΕΠ, κοντά δηλαδή στο όριο που έθετε η Συνθήκη του Μάαστριχτ (όταν της Αυστρίας, της Γαλλίας και της Γερμανίας έφθανε στο 72%, 82% και 83% αντίστοιχα) το δημόσιο χρέος της Κύπρου διαθέτει τεράστια περιθώρια αύξησης χωρίς να υφίσταται κίνδυνος κρίσης δημόσιου χρέους, όπως συνέβη για παράδειγμα στην Ελλάδα.

Η Κύπρος έτσι βρίσκεται ενώπιον μιας κρίσης χρέους εφάμιλλης της ιρλανδικής. Πολλώ δε μάλλον αν εν τέλει αποδειχθούν αβάσιμες οι προσδοκίες χρηματοδότησης των κυπριακών τραπεζών από τον μηχανισμό στήριξης των ελληνικών τραπεζών.

Παρότι λοιπόν το πρόβλημα βρίσκεται στις τράπεζες, η Κύπρος έχει ενταχθεί εδώ και τουλάχιστον ένα χρόνο στις χώρες που εφαρμόζουν προγράμματα περικοπών κοινωνικών δαπανών και μείωσης μισθών διαβρώνοντας αργά αλλά σταθερά ένα πολύ ισχυρό κοινωνικό συμβόλαιο που ίσχυε τα τελευταία 40 χρόνια, μετά δηλαδή την εισβολή και την διχοτόμηση και το οποίο ερχόταν επιτυχημένα μάλιστα να καλύψει τις πληγές που άνοιξε ο Αττίλας. Η αρχή της επίσημης αμφισβήτησής του έγινε τον Ιούλιο του 2011, επ’ αφορμή την τραγωδία στη ναυτική βάση της Εθνικής Φρουράς στο Μαρί που προκάλεσε το θάνατο 13 ανθρώπων. Ανεπίσημα είχε ξεκινήσει νωρίτερα με μειώσεις μισθών στον ιδιωτικό τομέα, το 2010, κι ακόμη παλιότερα με το κύμα ανατιμήσεων που συνόδευσε την ένταξη της Κύπρου στην ευρωζώνη το 2008. Τον Ιούλιο του 2011 ωστόσο μια σειρά μέτρων που έλαβε η κυβέρνηση επικαλούμενη το τεράστιο οικονομικό κόστος της τραγωδίας στο Μαρί (ισοδύναμης με το 20% του ΑΕΠ ή το 50% του κρατικού προϋπολογισμού!) όπως αυξήσεις στο ΦΠΑ και πάγωμα μισθών στον δημόσιο τομέα προκάλεσαν ένα ασυνήθιστο για την Κύπρο κύμα διαδηλώσεων που έφθασε έξω ακόμη κι από το προεδρικό μέγαρο, οδηγώντας στο ναδίρ την δημοτικότητα του προέδρου Δ. Χριστόφια.

Το χειρότερο ωστόσο είναι ότι τα μέτρα λιτότητας που επιβλήθηκαν το 2011 προκάλεσαν την – πολύ οικεία σε μας – καθοδική σπείρα περικοπών – ύφεσης. Ως αποτέλεσμα οι κατασκευές το τρίτο τρίμηνο του 2011 συρρικνώθηκαν κατά 12,6%, κερδίζοντας το αργυρό μετάλλιο σε όλη την ευρωζώνη (με την Ελλάδα φυσικά να κερδίζει το χρυσό), η οικονομία φέτος αναμένεται να συρρικνωθεί κατά 1,2%, σύμφωνα με την τελευταία έκθεση του ΔΝΤ (World Economic Outlook) προς διάψευση ηπιότερων εκτιμήσεων της κυβέρνησης για ύφεση στο επίπεδο του 0,5%, ενώ η ανεργία αναμένεται να φθάσει στο 9,5% όπου και θα διατηρηθεί ακόμη και για το 2013. Ποσοστό που ισοδυναμεί με σοκ για την Κύπρο, όπου μέχρι πρόσφατα συνέρρεαν κατά χιλιάδες οι μετανάστες από χώρες της Ασίας βρίσκοντας σχεδόν αμέσως δουλειά, ενώ οι ταμπέλες «ζητείται προσωπικό» που έβλεπε κανείς μέχρι και πέρυσι προκαλούσαν έκπληξη σε κάθε επισκέπτη από την Ελλάδα. Ως αποτέλεσμα οι εκτιμήσεις μείωσης του δημοσιονομικού ελλείμματος για τα επόμενα χρόνια που περιλαμβάνονται στο πρόγραμμα σταθερότητας το οποίο υποβλήθηκε στην Ευρωπαϊκή Επιτροπή (από 6,4% το 2011 σε 2,7% και 0,5% το 2012 και το 2013) φαντάζουν ανεδαφικές. Σε αυτό το πλαίσιο (…οικονομικής αυτοκτονίας) η ανάληψη της προεδρίας της ΕΕ το δεύτερο εξάμηνο του 2012 και η πορεία προς τις προεδρικές εκλογές το 2013 θα σηματοδοτήσει την αναίρεση των κοινωνικών κατακτήσεων και την διάρρηξη του κοινωνικού ιστού στην Κύπρο.

Κωλοτούμπα Τσίπρα για το δημόσιο χρέος (Πριν, 5 Μαΐου 2012)

«ΟΧΙ ΜΟΝΟΜΕΡΕΙΣ ΛΥΣΕΙΣ»

Εξόχως αποκαλυπτική αποδείχτηκε η απάντηση που έδωσε ο Αλέξης Τσίπρας, επικεφαλής του ψηφοδελτίου του ΣΥΡΙΖΑ, στην διακαναλική συνέντευξη Τύπου που παραχώρησε σε ερώτηση του Γιώργου Λαουτάρη, εκ μέρους του Πριν. Η ερώτηση ήταν η εξής: «Κύριε πρόεδρε, παρατηρώ με προσοχή τις δημόσιες παρεμβάσεις του ΣΥΡΙΖΑ και έχω διαπιστώσει μια σταδιακή έκπτωση σε ένα από τα βασικά σας συνθήματα σχετικά με το χρέος. Το 2010 κάνατε λόγο για στάση πληρωμών για το δημόσιο χρέος προς τους πιστωτές. Το 2011 μιλήσατε για τριετή αναστολή πληρωμών του δημοσίου χρέους. Στην εκλογική διακήρυξη τώρα του 2012 αναφέρετε την αναστολή πληρωμών μόνο ως διαπραγματευτικό μέσο. Και ήθελα να ρωτήσω: Γι’ αυτή τη μετατόπιση ευθύνεται η πολιτική συμμαχιών σας το τελευταίο διάστημα; Και εν πάση περιπτώσει ποιες προϋποθέσεις θέτετε για να επιβάλετε στάση πληρωμών του δημοσίου χρέους προς τους πιστωτές;»

Τα βασικά σημεία από την απάντηση του Αλέξη Τσίπρα, ήταν τα εξής: «Αλλιώς ήταν τα πράγματα πριν από δύο χρόνια, αλλιώς ήταν πριν από το PSI, αλλιώς είναι τώρα μετά το PSI. Τώρα το μεγαλύτερο μέρος του χρέους μας είναι θεσμικό, είναι κρατικό. Διακρατικών σχέσεων πρόβλημα είναι αυτή τη στιγμή το μεγαλύτερο μέρος του χρέους μας. Δεν μπορείς να το αντιμετωπίζεις με τη λογική ότι θα το λύσεις μονάχα με μια μονομερή απόφαση απέναντι στους πιστωτές, τους ιδιώτες πιστωτές. Είναι και ζήτημα διακρατικών σχέσεων. Γι’ αυτό είπα ότι είναι και ζήτημα μιας συνολικής επαναδιαπραγμάτευσης των όρων με τους οποίους η χώρα μας εντάσσεται στο διεθνές γίγνεσθαι, στον διεθνή και ευρωπαϊκό καταμερισμό εργασίας. Μια ισχυρή επαναδιαπραγμάτευση των όρων ένταξής μας, αν θέλετε, στην ίδια την ΕΕ και την Ευρωζώνη. Κι εκεί πρέπει να κάνεις και συμμαχίες. Συμμαχίες με τις άλλες χώρες που έχουν το ίδιο πρόβλημα και κυρίως κοινωνικές συμμαχίες, να έχεις λαϊκό κίνημα να σε στηρίζει σ’ αυτή την προοπτική… Και σε κάθε περίπτωση λέμε ότι δίκαιη και βιώσιμη λύση μπορεί να έρθει μόνο μέσα από μια πολιτική λύση σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο».

Η πραγματικότητα είναι ότι, αδιαμφισβήτητα, η σύνθεση του χρέους έχει αλλάξει άρδην μετά την αναδιάρθρωση που έγινε επ’ αφορμή το PSI. Ειδικότερα μετά την αναδιάρθρωση το δημόσιο χρέος έπαψε να είναι ιδιωτικό (όπως ήταν κατά τα δύο τρίτα περίπου) κι έγινε διακρατικό ή «θεσμικό» (κατά την ίδια σχεδόν αναλογία). Συγκεκριμένα, και με βάση πρόσφατα στοιχεία της ελβετικής τράπεζας UBS, πριν την αναδιάρθρωση το ελληνικό χρέος ανήκε: Πρώτο σε ελληνικές τράπεζες κατά 22% (73,9 δισ. ευρώ), σε άλλους έλληνες επενδυτές κατά 8% (26 δισ.) και μη έλληνες επενδυτές κατά 32% (106,1 δισ.). Αυτές οι τρεις κατηγορίες με συνολική ποσοστιαία συμμετοχή της τάξης του 62% απαρτίζουν το λεγόμενο ιδιωτικό χρέος. Από την άλλη, το δημόσιο χρέος προς την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ανερχόταν στο 16% του συνόλου (55 δισ. ευρώ), στο ΔΝΤ 6% (20,7 δισ.) ενώ διμερή δάνεια αντιπροσώπευαν το 16% (55,3 δισ.). Το σύνολο του λεγόμενου θεσμικού ανερχόταν επομένως πριν την αναδιάρθρωση στο 38% γενικού δημόσιου χρέους.

Μετά την αναδιάρθρωση η παραπάνω σχέση σχεδόν αντιστρέφεται! Οι ελληνικές τράπεζες κατέχουν το 10% (25,3 δισ. ευρώ), άλλοι έλληνες επενδυτές 3% (8,9 δισ.) και μη έλληνες επενδυτές το 14% (36,3 δισ.). Το ιδιωτικό μέρος του δημόσιου χρέους επομένως αντιπροσωπεύει το 27% του συνόλου. Από την άλλη, το χρέος προς την Ευρωπαϊκή Κεντρική Τράπεζα ανέρχεται στο 21% (55 δισ. ευρώ), προς το ΔΝΤ 8% (20,7 δισ.), προς το Ευρωπαϊκό Ταμείο Χρηματοπιστωτικής Σταθερότητας μέσω του οποίου δάνεισαν τα κράτη μέλη της ευρωζώνης το 23% (58,4 δισ.) και τα διμερή δάνεια το 21% (55,3 δισ. ευρώ). Το θεσμικό μέρος του ελληνικού δημόσιου δανεισμού επομένως αντιπροσωπεύει πλέον το 73% του συνόλου.

Όμηρος της ευρωλαγνείας του ο πρόεδρος του ΣΥΝ κι επικεφαλής του ΣΥΡΙΖΑ δηλώνει υποταγή στους πιστωτές

Η μεταβολή ωστόσο που συντελέστηκε δεν ήταν τεχνικής φύσεως, ουδέτερη δηλαδή πολιτικά και κοινωνικά. Η απόφαση της Τρόικας και πιο συγκεκριμένα της Ευρωπαϊκής Ένωσης να αναδιαρθρώσει το ελληνικό δημόσιο χρέος ισοδυναμούσε στην πράξη με μια ιδιόμορφη «κρατικοποίησή» του. (Πρακτική που έχει ακολουθηθεί απαράλλακτη και σε άλλες χώρες στο παρελθόν, όπου έγινε αναδιάρθρωση δημόσιου χρέους, όπως στη Βραζιλία). Με άλλα λόγια τα κράτη της ευρωζώνης, λειτουργώντας σαν «λευκοί ιππότες», παρείχαν στο ελληνικό δημόσιο την απαραίτητη ρευστότητα και κυρίως εγγυήσεις υπό δρακόντειους, τιμωρητικούς όρους εξοντωτικής λιτότητας, βοηθώντας με αυτό τον τρόπο να ολοκληρωθεί το πρόγραμμα ανταλλαγής των ομολόγων, για να σώσουν τις τράπεζες τους. Όχι την Ελλάδα! Ο κίνδυνος τον οποίο ήθελαν να αποτρέψουν ήταν η παύση πληρωμών του ελληνικού δημοσίου προς τους πιστωτές που θα μετέτρεπε τα ομόλογα σε παλιόχαρτα. Γι αυτό και δέχθηκαν προς ώρας την «κρατικοποίηση» του δημόσιου δανεισμού, μεταβιβάζοντας στους φορολογούμενούς τους το κόστος διάσωσης των τραπεζών τους. Τα κράτη της ευρωζώνης σε αυτό το πλαίσιο δεν κλήθηκαν να υπηρετήσουν τις αρχές της αλληλεγγύης, επάνω στις οποίες έχει ιδρυθεί η ΕΕ, σύμφωνα με το ερμηνευτικό σχήμα των ευρωλάγνων! Με τον τρόπο που λειτούργησαν επιβεβαίωσαν όχι μόνο την φύση τους ως κράτη υποταγμένα στην ιδιωτική, καπιταλιστική κερδοφορία, αλλά επίσης και τον ανταγωνιστικό χαρακτήρα της ΕΕ, προς διάψευση προφανώς αφελών έως παιδαριωδών ερμηνειών που πίσω από την ίδρυση της ΕΕ ακόμη και της ευρωζώνης διακρίνουν την πραγμάτωση της φιλίας των λαών και την διεθνιστική αλληλεγγύη. Αυτή ακριβώς είναι η ανάλυση των ΣΥΝ/ΣΥΡΙΖΑ για την ευρωπαϊκή ενοποίηση: κανένα ταξικό πρόσημο, καμιά ιεραρχική σχέση μεταξύ των 17 κρατών μελών της ευρωζώνης ή των 27 της ΕΕ.

Μια έμπρακτη απόδειξη των ανταγωνιστικών σχέσεων που διέπουν την λειτουργία της ευρωπαϊκής ιμπεριαλιστικής ολοκλήρωσης ήρθε μόλις την προηγούμενη εβδομάδα. Αφορούσε την αποκάλυψη ότι η Φινλανδία έλαβε τελικά τα 311 εκ. ευρώ που ζητούσε ως εγγύηση για την συνεισφορά της στο δεύτερο δάνειο προς την Ελλάδα, που κατ’ ευφημισμό αποκαλείται «πακέτο διάσωσης». Το σημαντικότερο θέμα εδώ προφανώς είναι η υποκρισία της κυβέρνησης Παπαδήμου και των αρμόδιων υπουργών που ενώ διαβεβαίωναν με κάθε τρόπο, ακόμη και από το βήμα της Βουλής, ότι δεν υφίσταται συμφωνία παροχής εγγυήσεων προς την Φινλανδία, στην πράξη είχαν συνομολογήσει! Κι αποκαλύφθηκε τώρα. Οι λεπτομέρειες μάλιστα προκαλούν ανατριχίλα, γιατί τα χρήματα που έλαβαν τελικά οι Φιλανδοί κόπηκαν από συντάξεις. Κατά συνέπεια η άλλη όψη της μετατροπής του δημόσιου χρέους σε ιδιωτικό είναι: πρώτο, οι δραματικές περικοπές σε μισθούς και συντάξεις που επιβλήθηκαν κατ’ απαίτηση των κρατών – δανειστών, των θεσμικών δηλαδή πιστωτών, δεύτερο οι σχέσεις σύγκρουσης που διαμορφώθηκαν μεταξύ Ελλάδας και κρατών – πιστωτών και τρίτο η μαχητική παρέμβαση των αστικών κρατών της ΕΕ στην πλευρά των τραπεζών τους!

Όλα τα παραπάνω μόνο ο Αλέξης Τσίπρας και οι δυνάμεις του ΣΥΝ/ΣΥΡΙΖΑ δεν τα είδαν! Εξακολουθώντας όμως ακόμη και σήμερα να αντιμετωπίζουν την ΕΕ και την ευρωζώνη ως «σπίτι των λαών» και συμπύκνωση του διεθνισμού της Αριστεράς (λες και δεν είναι οι ευρωπαϊκές πολυεθνικές που αποτέλεσαν την κινητήρια δύναμη για την προώθηση της ευρωπαϊκής καπιταλιστικής ολοκλήρωσης από την δεκαετία του ’50 μέχρι σήμερα) στην πράξη δηλώνουν την υποταγή τους στους πιστωτές και υπονομεύουν την πάλη για διαγραφή του δημόσιου χρέους. Όμηροι της ευρωλαγνείας τους δεν βλέπουν ότι ειδικά σήμερα οποιαδήποτε προσπάθεια για μονομερή παύση πληρωμών και διαγραφή μέρους ή όλου του δημόσιου χρέους περνάει μέσα από την σύγκρουση με τους πιστωτές και μονομερείς αποφάσεις. Κι αν πριν την εφαρμογή του προγράμματος ανταλλαγής των ομολόγων πιστωτές ήταν οι τράπεζες, πλέον σχεδόν σε αποκλειστικό βαθμό είναι τα κράτη μέλη της ΕΕ και η ίδια η ΕΕ που έχει αναλάβει την θεσμική τους εκπροσώπηση και την υπεράσπιση των αυτοτελών συμφερόντων τους ως πιστωτών. Από την «πολιτική λύση σε ευρωπαϊκό και διεθνές επίπεδο» που ευαγγελίζεται ο επικεφαλής του ψηφοδελτίου του ΣΥΡΙΖΑ έχει εξοβελιστεί κάθε σύγκρουση και στην πράξη σημαίνει υποταγή στους πιστωτές! Οι δυνάμεις του ΣΥΝ/ΣΥΡΙΖΑ μάλιστα δεν έχουν αντιληφθεί ότι αυτή η προσέγγιση τους κάνει να αποδεχθούν στην πράξη τον εγκλωβισμό στην Λέσχη του Παρισιού (όπου διεκπεραιώνονται οι αναδιαρθρώσεις διακρατικών δανείων) κι η οποία αποτελεί αποδεδειγμένα κρεματόριο σε βάρος κρατών – οφειλετών, όπως δείχνει κι η εμπειρία της Αργεντινής. Ενδεχομένως κι η Λέσχη του Παρισιού να χαρακτηριστεί κι αυτή …σπίτι των λαών.

Αντίθετα με τις θεσμικές αυταπάτες που δημιουργεί η ευρωλιγούρικη άποψη του ΣΥΝ/ΣΥΡΙΖΑ για το δημόσιο χρέος οι τελευταίες όχι μονοσήμαντα αρνητικές εξελίξεις γύρω από την σύνθεσή του υπογραμμίζουν τα εξής συμπεράσματα: Πρώτον, απαιτείται πλέον πολύ πιο μαχητική και ριζοσπαστική πάλη για να μην πληρωθεί. Τα τμήματα του χρέους που εύκολα διαγράφονται, αναδιαρθρώθηκαν κι έχουν σχεδόν εξανεμιστεί. Δεύτερο, πάλη ενάντια στο δημόσιο χρέος σημαίνει πολύ πιο έντονα (ακόμη και σε σχέση με το 2011 ή το 2010!) πάλη ενάντια στο ευρώ και την ΕΕ. Τρίτο, κι αυτό είναι το μοναδικό αισιόδοξο, η πάλη για τη διαγραφή του χρέους διευκολύνεται στον βαθμό που ο προηγούμενος κατακερματισμός του (ο οποίος επέβαλε την αναζήτηση κάθε ξεχωριστού ομολόγου και την απόδειξη ότι αυτό αντιστοιχούσε σε απεχθές ή παράνομο χρέος) έχει ξεπερασθεί και πλέον το δημόσιο χρέος είναι συγκεντρωμένο σε λιγότερα χέρια. Η καταγγελία επομένως των δύο δανειακών συμβάσεων (η πρώτη εκ των οποίων δεν έχει καν ψηφισθεί από την Βουλή ενώ η δεύτερη βρίθει από συγκρούσεις με το διεθνές δίκαιο και το σύνταγμα) μπορεί αυτομάτως να παραγράψει τα δύο τρίτα του δημόσιου χρέους. Προϋπόθεση όμως είναι η σύγκρουση με τους δανειστές, δηλαδή την ΕΕ, κι όχι η δήλωση νομιμοφροσύνης απέναντί της όπως κάνουν ΣΥΝ/ΣΥΡΙΖΑ, αποφεύγοντας ακόμη και να χρησιμοποιήσουν τον όρο καταγγελία των δανειακών συμβάσεων!

Έμμυ Χριστούλα: “Ο πατέρας μου έσπασε την σιωπή” (Επίκαιρα, 19 Απριλίου 2012)

«Εξέγερση!»

η παρακαταθήκη του Δημήτρη Χριστούλα

Κραυγή αφύπνισης ήταν η αυτοκτονία του Δημήτρη Χριστούλα στην πλατεία Συντάγματος στις 4 Απριλίου, τονίζει στα Επίκαιρα, η κόρη του, Έμμυ Χριστούλα. Επίσης καταγγέλλει τις μεθόδους που χρησιμοποιεί η «κατοχική κυβέρνηση Τσολάκογλου» απέναντι στην κοινωνία που αντιδρά: «Βίαιη καταστολή, απόλυτη λογοκρισία, φασίζουσα προπαγάνδα, χυδαίοι εκβιασμοί απέναντι σε  όποιον απειλεί την ανίερη σύμβασή της».

Κυρία Χριστούλα, γιατί ο πατέρας σας επέλεξε το Σύνταγμα;

Η επιλογή του Συντάγματος είναι απολύτως συμβολική. Ο συμβολισμός, προσθέτει επιπλέον διαστάσεις στο γεγονός, ενώ ταυτόχρονα το μετατρέπει σε «ανοιχτό» θέμα για το μέλλον.

Με την έννοια αυτή ο Δημήτρης Χριστούλας δεν αυτοκτόνησε αλλά διερράγη, όπως πολύ εύστοχα διάβασα σε ένα κείμενο. Διερράγη μέσα στην καρδιά της πόλης για να σπάσει τη σιωπή. Διερράγη μπροστά στη βουλή δακτυλοδείχνοντας όλους αυτούς που τη μετέτρεψαν σε επικυρωτικό σώμα έξωθεν και άνωθεν εντολών. Διερράγη στην πλατεία των αγώνων μεταγγίζοντας το όραμα της ανατροπής στις νέες φύτρες. Διερράγη τούτη τη στιγμή με τα θραύσματα να διαλύουν την, γκεμπελικής σύλληψης, εκβιαστική και μισαλλόδοξη προεκλογική ατζέντα.

Ανέφερατε στον επικήδειο πως η πράξη του ήταν “βαθύτατα πολιτική”. Όλοι καταλάβαμε τι θέλατε να πειτε. Αν κάποιος χαρακτήριζε με αυτούς τους όρους μια αυτοκτονία πριν δύο χρόνια όλοι θα συμφωνούσαμε για την αστοχία του όρου. Τι μεσολάβησε κατά τη γνώμη σας όλη αυτή την διετία και οι παραδοσιακοί ορισμοί της πολιτικής πράξης απαξιώθηκαν και επαναπροσδιορίστηκαν τόσο απότομα;

Στην πατρίδα μας σήμερα η κυβέρνηση των πραιτοριανών σκοτώνει τα αυτονόητα. Την αξιοπρέπεια, το ήθος,  τη λογική, το ίδιο το δικαίωμα στη ζωή. Την ίδια στιγμή προσπαθεί να δημιουργήσει συνθήκες αδιατάρακτης λευκότητας, όπως σε εκείνη την τελευταία σκηνή από την ταινία του Θ. Αγγελόπουλου «Οι κυνηγοί»,  στην οποία η εξουσία θάβει βαθιά κάτω από το χιόνι το πτώμα του αντάρτη, αφού ακόμη και σαν πτώμα  απειλεί την επιβίωσή της. Η ίδια ακριβώς διαδικασία, με τη διορισμένη κυβέρνηση  να βρίσκεται στο απόγειο της ιστορικής και της πολιτικής της νεύρωσής. Βίαιη καταστολή, απόλυτη λογοκρισία, φασίζουσα προπαγάνδα, χυδαίοι εκβιασμοί απέναντι σε  όποιον απειλεί την ανίερη σύμβασή της.

Σε μία τέτοια κατάσταση, η όξυνση της οποίας δεν μπορεί να συγκριθεί με καμία φάση των τελευταίων – όχι δύο – αλλά πολλών χρόνων, η αυτοκτονία για κάποιους, για «τα πεισματάρικα παιδιά της χίμαιρας», φαίνεται αυτονόητη, όχι σα φυγή, αλλά σαν κραυγή αφύπνισης. Μια κραυγή αφύπνισης, με πολλαπλούς όμως αποδέκτες.

Από την άλλη δεν είμαι σίγουρη ότι αυτό το σώμα τρομάζει μόνον το αστικό κατεστημένο ή και άλλα πολιτικά κατεστημένα.

Ο πατέρας σας τον “σκληρό Απρίλη” του 2012 προστέθηκε στους σύγχρονους ήρωες μαζί με την Πηνελόπη Δέλτα που επέλεξε να αυτοκτονήσει όταν μπήκαν στην Ελλάδα οι Γερμανοί τον Απρίλη του 1941 και τον φοιτητή Κώστα Γιωργάκη που τον Σεπτέμβρη του 1970 αυτοπυρπολήθηκε για να στρέψει το βλέμμα των Ευρωπαίων στην ελληνική χούντα. Ποιό στοιχείο πιστεύεις ότι σε αυτές τις δύσκολες εποχές αναβαθμίζει το προσωπικό παράδειγμα;

Ο Σλαβόι Ζιζέκ στη διάλεξη που έκανε στην αίθουσα του ΜΑΧ στο Πολυτεχνείο ανέφερε ότι όλοι όσοι θέλουμε να ανατρέψουμε τούτον τον κόσμο πρέπει να θέσουμε μια ψυχαναλυτικού τύπου ερώτηση στον εαυτό μας: «θέλουμε πραγματικά να κάνουμε αυτό που λέμε ότι θέλουμε να κάνουμε»;

Νομίζω ότι η απάντηση του σε αυτή την ερώτηση, υπογεγραμμένη με την ίδια του τη ζωή είναι αυτό το στοιχείο που αναβαθμίζει την πράξη και την καθιστά πολιτική τελετουργία. Μια τελετουργία σε παρόμοιες συνθήκες.

Τότε ο στρατός κατοχής και η αμερικανόδουλη χούντα, σήμερα οι γκαουλάιντερ και οι εντεταλμένες ελληνικές κυβερνήσεις. Όμως «ο Απρίλης είναι ο μήνας ο σκληρός, γεννώντας μες απ’ την πεθαμένη γη τις πασχαλιές».

Πως κρίνεις την αντίδραση της κυβέρνησης απέναντι στην πολιτική κίνηση του πατέρα σου;

Κυβέρνηση και διάσημα παπαγαλάκια δεν εντρέπονται, παρεκτρέπονται και εκτρέπονται. Η συνταγή γνωστή: επιδόθηκαν σε αγώνα δρόμου, ώστε να υποβιβάσουν μια πολιτική πράξη σε πράξη ταπεινή, ώστε να υπονομεύσουν το ιδεολογικό της περιεχόμενο, ώστε να τη μετατρέψουν σε ένα ακόμη «τραγικό» τηλεοπτικό γεγονός. Δεν τα κατάφεραν.

Και ύστερα ήρθε ο τρόμος. Απολύτως λογικό. Όταν για δεκαετίες, κατά συρροή, ασελγούν στο σώμα της ιστορίας, της δημοκρατίας και της αλήθειας, μόνον τρόμο μπορούν να νιώθουν απέναντι σε μία πράξη  που τους ξεφωνίζει ως τους πολιτικούς  αυτουργούς της «Ελλάδα Α.Ε.».

Η αντίδραση πολιτικών στελεχών όπως του Μπεγλίτη και του Κουκουλόπουλου έδειξε σε όλους το σύστημα αξιών τους και τις ενοχές τους. Στον αντίποδα όμως αυτών των αντιδράσεων, εντελώς αντιπροσωπευτικών του σταδίου σηψαιμίας που βρίσκεται το σημερινό πολιτικό σύστημα που υπηρετούν  επί χρόνια και οι δύο τους, οι αντιδράσεις του κόσμου ήταν ολότελα διαφορετικές. Μπορείς να μας πεις λίγα λόγια παραπάνω γι’ αυτές;

Λερά ονόματα που δεν μπορούν να μπουν στο ίδιο χαρτί, πλάι πλάι με τον πατέρα μου. Κατανοώ το αξιακό τους σύστημα. Ζουν  για χρήμα και εξουσία, άρα οι μόνοι λόγοι που νομιμοποιούν στη «συνείδησή» τους την επιλογή της αυτοκτονίας είναι η απώλεια του χρήματος και της εξουσίας.  Ως προς τις ενοχές δεν το πιστεύω. Ρετουσάρισαν τα λεκιασμένα τους πουκάμισα και επιδόθηκαν στον αγώνα δρόμου της ψηφοκλεπτικής προπαγάνδας.

Στον αντίποδα οι πολίτες. Συγκλονισμένοι, θυμωμένοι.

Θα θυμηθώ όμως τον Βασίλη Ραφαηλίδη που έλεγε ότι χρειαζόμαστε μια ευαισθησία που να μην είναι εξαρτημένη από τη συναίσθηση αλλά από το συνείδηση. Η συνείδηση είναι δεδομένο κοινωνικό, ενώ η  συναίσθηση δεδομένο μεταφυσικό.

Και για αυτή την υπόθεση έχουμε να κάνουμε ακόμη πολύ δουλειά. Η δε Αριστερά την περισσότερη.

Πως είχε αντιδράσει ο πατέρας σας απέναντι στον διορισμό της κυβέρνησης Παπαδήμου τον Οκτώβριο του 2011;

Στο ιδιόχειρο σημείωμά του ξεκινά  χαρακτηρίζοντας την κυβέρνηση Παπαδήμου «κατοχική κυβέρνηση Τσολάκογλου», καταγγέλλοντας  τις συντεταγμένες λεκτικές στρεβλώσεις όπως κυβέρνηση σωτηρίας, μεταβατική κυβέρνηση, εθνική κυβέρνηση. Κι εδώ θέλω να σταθούμε γιατί αναδεικνύεται και μια άλλη διάσταση.

Δεν κάνει λόγο μόνον για αντιδημοκρατική εκτροπή, μόνο για το εγχώριο χρηματοπιστωτικό σύστημα το οποίο χρησιμοποιεί την κρίση ως ευκαιρία συσσώρευσης πλούτου, κάνει λόγο ξεκάθαρα για μετατροπή της χώρας μας σε προτεκτοράτο.

Και είναι αυτός ο λόγος που στην τελευταία παράγραφο προσδίδει στην αντίσταση, στην εξέγερση, διττό χαρακτήρα, ταξικό και πατριωτικό.

Ποιά είναι η παρακαταθήκη που αφήνει σε όλους εμάς ο κύριος Δημήτρης;

Η υποχρέωση για λύση, για κάθαρση. Όχι όπως πραγματώνεται στο Αισχύλο, όπου η τάξη φαίνεται εγγυημένη από τη θεϊκή τάξη, τη μαρξιστική τάξη.

Αλλά όπως πραγματώνεται στο Σοφοκλή όπου δεν υπάρχει καμία εγγύηση της θεϊκής – μαρξιστικής ασυλίας. Έτσι προκύπτει η ανάγκη να ανακαλυφθεί και πάλι μια νέα οπτική του κόσμου, η ανάγκη να ανασυσταθούν οι πολιτικές σχέσεις που διατηρούν ακόμη το νόημά τους, η ανάγκη τα θεωρητικά μας εργαλεία να γίνουν λαχτάρα για ανακάλυψη.

Όπου λύση και κάθαρση, βλέπε εξέγερση.